# Harçlar Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi (2/1074) - **Tür:** Kanun teklifi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 2/1074 - **Sunuluş tarihi:** 9 Temmuz 2018 - **İlk imza:** Mahmut Tanal (CHP, Şanlıurfa) - **İmza sayısı:** 1 - **Esas komisyon:** Plan ve Bütçe Komisyonu - **Son durum (TBMM):** KOMİSYONDA - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/905dcb12-bbcc-4487-9802-0188dda5efca - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-1074-harclar-kanununda-degisiklik-yapilmasina-dair-kanun-teklifi > 2/1074 esas numaralı kanun teklifi 9 Temmuz 2018 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Mahmut Tanal (CHP); 1 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA. ## Özet Teklif ile; Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruların yargı harçlarına tabi olmaması öngörülmektedir. ## Teklif metni TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA 2/5018, 2/5001, 2/5002, 2/4986, 2/4974, 2/4932, 2/4923, 2/4861, 2/4862, 2/4842, 2/4817, 2/4798, 2/4788, 2/4791 , 2/47TI, 2/4748, 2/4730, 2/4701, 2/4681, 2/4668, 2/4669, 2/4621, 2/4617, 2/4606, 2/4367, 2/4568, 2/4547, 24541, 2/4542, 2/4543, 2/4522, 2/4513, 2/4494, 2/4481, 2/4482, 2/4463, 2/4464, 2/4456, 2/4437, 2/4413, 2/4361, 2/4341, 2/4308, © 2742835, 3588, 2/4287, 2/4280, 2/4272, 2/4262, 2/4261, 2/4234, 2/4935, 2/4236, 2/4213) 2/4219, 2/4196, 2/4189, 2/4174, 2/4175, 2/4176, 2/4168, 2/4154, 2/4155, 2/4149, 2/4107, 2/4110, 2/4103, 2/4094, 2/4095, 2/4085, 2/4086, 2/4064, 2/405T, 2/4035, 2/4036, 2/4037, 2/4008, 2/3997, 2/3970, 2/3856, 2/3837, 2/3838, 2/3839, 2/3828, 2/3829, 2/3819, 2/3820, 2/3817, 2/3797, 2/3796, 2/3765, 2/3736, 2/3731, 213703, 2/3589, 2/3584, 2/3548, 2/3531, 2/3532, 2/3472, 2/3473, 2/3451, 2/3440, 2/3414, 2/3381, 2/3382, 2/3377, 2/3375, 2/3358, 2/3341, 2/3320, 2/3286, 2/3257, 2/3220, 2/3109, 2/3102, 2/3103, 2/3079, 2/3075, 2/3076; 2/2988, 2/2914, 2/2911, 2/2912, 2/2894, 2/2897, 2/2936, 2/2891, 2/2863. < — -2/2864, 2/2865, 2/2851, 2/2852, 2/2853, 2/2831, 2/2798, 2/2627, 2/2571, 2/2574, 2/2564, 2/2559, 2/2540, 2/2541, 2/2531, 2/2532, 2/2493, 2/2474, 2/2470, 2/2446, 2/2449, 2/2426, 2/2437, 2/2398, 2/2387, 2/2367, 2/2263, 2/2239, 2/2211, 2/2210, 2/2185, 2/2186, 2/2181, 2/2182, 2/2183, 2/2160, 2/2161, 2/2162, 2/2145, 2/2136, 2/2099, 2/2059, 2/1994, 2/1983, 2/1989, 2/1977, 2/1913, 2/1906, 2/1812, 2/1769, 2/1737, 2/1742, 2/1717, 2/1720, 2/1721, 2/1711, 2/1627, 2/1628, 2/1629, 2/1656, 2/1658, 2/1619, 2/1620, 2/1604, 2/1690, 2/1691, 2/1633, 2/1679, 2/1559, 2/1558, 2/1528, 2/1498, 2/1420, 2/1403, 2/1404, 2/1378, 2/1349, 2/1373, 2/1304, 2/1307, 2/1309, 2/1311, 2/1292, 2/1272, 2/1273, 2/1250, 2/1184, 2/1156, 2/1142, 2/1145, 2/1112, 2/1115, 2/968, 2/1083, 2/1056, 2/1057, 2/1026, 2/1027, 2/1013, 2/1004, 13/996, 2/997, 2/989, 2/916, 2/866, 21778, 2/451, 2695, 2/722, 2/448, 2/449, 2450, 2/453, 121457, 21458, 2/502, 2/697, 2/564, 2/584, 2/459, 2/61, 2/474, 2/61, 2/490, 21504, 2/553, 21690, 2/565, 2/58242/596, 2/600, 2/4717, 21659, 2/493, 2/649, 2/657, 21682, 2/693, 2/705, 2/462, 2/469, 2/614, 2/495, 21660, 2/526, 21696, 2/566, 21576, 21723, 21599, 2/470, 2/4TI, 21608, 2/616, 2/632, 2/663, 2/534, 2/704, 2/726, 2/464, 2/617, 2/483, 2/485, 2/629, 2/531, 21672, 2/1540, 2/554, 2/5172, 21472, 21613, 21624, 21625, 21498, 2/6T1, 2/1537, 21692, 2/561, 2/714, 2/456, 2/594, 2/482, 2/488, 2/627, 2/497, 2/500, 2/539, 21557, 21563, 2/597, 2/601, 2/1618, 2/619, 2/626, 2/630, 21507, 2/536, 2/677, 2/7101, 2/466, 2/621, 2/496, 2/637, 2/645, 21510, 2/542, 2/684, 2/703, 2/569, 2/468, 2/508, 2/512, 2/648, 2/514, 2/650, 2/658, 2/680, 21550, 2/5TI, 2/605, 2/607, 2/499, 2/511, 2/515, 2/651, 2/5117, 2/662, 2/552, 2/709, 2/476, 21636, 2/501, 2/639, 2/653, 2/519, 2/656, 2/664, 2/698, 2/574, 2/612, 2/479, 2/1615, 21638, 21522, 2/525, 21528, 2/1529, 2/530, 2/706, 2/460, 2/463, 2/4173, 2/87, 2/1635, 2/527, 21661, 2/668, 2/532, 2/670, 2/452, 2/610, 2/634, 2/505, 21506, 2/643, 2/665, 2/669, 2/674, 21538, 2/454, 2455, 2/642, 2/509, 2/533, 2/6176, 2/541, 2/679, 2/56T, 2/5771, 2/465, 21602, 21644, 2/646, 2/673, 2/543, 2/544, 2/547, 2/7115, 2/592, 2/593, 21641, 21647, 2/681, 2/549, 2/699, 2/5179, 2/7117, 24581, 2/583, 2/595, 2/598, 2/513, 2/516, 2/518, 2/686, 2/1687, 2/691, 2/1707, 2/1719, 2/467, 24652, 21655, 2/688, 21555, 2/556, 2/694, 2/558, 2/710, 2/721, 2/603, 2/604, 24654, 2/521, 2/524, 2/559, 2/1562, 2/712, 2/586, 21587, 21606, 2/523, 2/1666, 21675, 21700, 2/7108, 2/711, 2/578, 2/580, 2/724, 2/475, 2/4178, 24631, 2/1661, 2/535, 2678, 2/545, 2/702, 2/1720, 2/589, 2/609, 2/480, 2/633, 2/546, 2/683, 2/548, 2/560, 2/568, 2/570, 2/588, 2/481, 2/84, 2/486, 2/49), 2685, 21573, 2/5175, 21116, 24585, 2/1591, 2/620, 2/622, 2/623, 2/520, 2/551, 2/689, 2/713, 21718, 2/725, 2/590, 2/489, 2/491, 2/628, 2/494, 2/503, 2/640, 2/1096 Esas numaralı kanun tekliflerimin, TBMM İç Tüzüğünün 77. Maddesinin 1. Fıkrası uyarınca 28. Yasama Döneminde yenilenmesini arz ve talep ederim. 07.06.2023 7 Av. Mahmut Tapal Komisyon Anayasa Komisyonu Komisyon | an Ve tçe Komisyonu Tarih: 19 Haziran 2023 Esas No: 2 /1074 f Nema aminin amam 129 6585 Av. Mahmut TANAL Istanbul Milletvekili İnsan Haklarını Inceleme Komisyonu Üyesi TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA 2/2300, 2/2292, 2/2248, 2/2247, 2/2222, 2/2221, 2/2219, 2/2185, 2/2139, 2/2133; 2/2109, 2/2105, 2/2104, 2/2095, 2/2090, 2/2046, 2/2026, 2/2020, 2/2019, 2/2018, 2/2017, rd 2/2015, 2/2012, 2/2006, 2/2005, 2/1993, 2/1992, 2/1991, 2/1983, 2/1982, 2/1980, 2/1979, 2/1976, 2/1975, 2/1974, 2/1973, 2/1972, 2/1971, 2/1960, 2/1959, 2/1953, 2/1952, 2/1951, 2/1943, 2/1942, 2/1939, 2/1935, 2/1934, 2/1928, 2/1927, 2/1925, 2/1922, 2/1915, 2/1911, 2/1910, 2/1909, 2/1908, 2/1899, 2/1897, 2/1892, 2/1891, 2/1890, 2/1883, 2/1882, 2/1878, 2/1876, 2/1874, 2/1871, 2/1867, 2/1866, 2/1865, 2/1855, 2/1853, 2/1852, 2/1848, 2/1847, 2/1846, 2/1845, 2/1844, 2/1843, 2/1842, 2/1841, 2/1840, 2/1839, 2/1824, 2/1818, 2/1816, 2/1815, 2/1804, 2/1803, 2/1797, 2/1796, 2/1795, 2/1794, 2/1792, 2/1791, 2/1790, 2/1789, 2/1788, 2/1775, 2/1761, 2/1749, 2/1745, 2/1740, 2/1736, 2/1730, 2/1721, 2/1680, 2/1661, 2/1655, 2/1646, 2/1645, 2/1635, 2/1630, 2/1627, 2/1621, 2/1591, 2/1577, 2/1565, 2/1555, 2/1549, 2/1548, 2/1539, 2/1526, 2/1522, 2/1521, 2/1503, 2/1494, 2/1493, 2/1490, 2/1442, 2/1404, 2/1403, 2/1394, 2/1374, 2/1373, 2/1372, 2/1371, 2/1342, 2/1338, 2/1333, 2/1326, 2/1264, 2/1239, 2/1228, 2/1227, 2/1226, 2/1219, 2/1209, 2/1193, 2/1083, 2/1066, 2/1062, 2/1035, 2/1030, 2/1029, 2/1013, 2/1012, 2/1011, 2/1010, 2/1009, 2/996, 2/984, 2/982, 2/981, 2/976, 2/973, 2/972, 2/970, 2/969, 2/963, 2/961, 2/959, 2/957, 2/956, 2/954, 2/943, 2/898, 2/897, 2/885, 2/882, 2/872, 2/857, 2/851, 2/837, 2/812, 2/749, 2/746, 2/727, 2/725, 2/72, 2/718, 2/711, 2/699, 2/698, 2/697, 2/679, 2/670, 2/645, 2/644, 2/643, 2/642, 2/640, 2/639, 2/635, 2/634, 2/611, 2/610, 2/607, 2/606, 2/605, 2/596, 2/595, 2/568, 2/5617, 2/566, 2/563, 2/560, 2/537, 2/536, 2/535, 2/508, 2/507, 2/506, 2/491, 2/48, 2/487, 2/481, yenilenmesini arz ve talep ederim. Tali Komisyonlar Esas /Komisyon Tarih01.10.2018 Esas No:657 Anayasa Plan ve Bütçe Adres: Yeni Halkla İlişkiler Binası 4. Kat No: 4105 TBMM/ANKARA CUMHURİYET HALK PARTİSİ • 1 bea Zi Tarih :. Ocak 1 CHP Sayı em - TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA Harçlar Kanununda değişiklik yapılmasına dair kanun teklifim gerekçesiyler$/ sunulmuştur. Gereğini arz ederim. 05.01.2016 Tali ça Komisyon Komisyon bla yi, Tarihi 05 Sibel 70ih | Zek > İki, BAŞKANI TBMM ij GENEL EVTAK No: (Şol b GENEL GEREKÇE 492 Sayılı Harçlar Kanunu'nun 2. Maddesi "Mevzuu" başlığı altında şu şekilde düzenlenmiştir: "Mevzuu: Madde 2 — Yargı işlemlerinden bu kanuna bağlı (1) sayılı tarifede yazılı olanları, yargı harçlarına tabidir. Ceza mahkemelerinde şahsi hukuka ait hakların hüküm altına alınması halinde de, celse harçları hariç olmak üzere (1) sayılı tarifeye göre harç alınır." 23.09.2012 tarihi itibariyle Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru hakkı kullanılmaya başlanacaktır. Ancak 492 Sayılı Harçlar Kanununda yapılan düzenleme başvuru ücreti 150,00-TL olarak belirlenmiştir. Bu ücret hakkın kullanılmasına bir çekince yaratmakta ve vatandaşların adalete erişimine engel oluşturmaktadır. Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru hakkı tanınmasında kar amacı güdülmemeli, bu hak bir kamu hizmeti olarak değerlendirilmelidir. Kamu hizmetlerinin de ücretsiz olması esastır. o Dolayısıyla Anayasa Mahkemesine bireysel o başvuruda harç alınmaması gerekmektedir. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesine, insan haklarını ihlal gerekçesiyle başvuranların talepleri reddedildiğinde herhangi bir ceza ödenmediği gibi Anayasa Mahkemesine bireysel başvurularda da idari para cezası alınmamalıdır. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi insan haklarını ihlallerin tespiti amacıyla verdiği hizmette kar amacı gütmüyor ve menfaat sağlamıyor. Devlet de Anayasa Mahkemesine yapılan bireysel başvurularda kar amacı gütmeden, menfaat sağlamadan kamu hizmeti yapmalıdır. Madde eski hali ile güvence altına alınan dava yolu ile hak arama özgürlüğü, bir temel hak niteliği taşımasının ötesinde diğer temel hak ve özgürlüklerden gereken şekilde yararlanılmasını ve bunların korunmasını sağlayan en etkili güvencelerden birini oluşturmaktadır. Kişinin uğradığı bir haksızlığa veya zarara karşı kendisini savunabilmesinin ya da maruz kaldığı haksız bir uygulama ve işleme karşı haklılığını ileri sürüp kanıtlayabilmesinin en etkili ve güvenceli yolu, yargı mercileri önünde dava hakkını kullanabilmesidir. Kişilere yargı mercileri önünde dava hakkı ve verilen kararı bir üst yargı merciine inceletmek hakkı tanınması adil yargılamanın ön koşulunu oluşturur. Hak arama özgürlüğü, diğer temel hak ve özgürlüklerden gereken şekilde yararlanılmasını ve bunların korunmasını sağlayan en etkili güvencelerden biri olmakla birlikte aynı zamanda toplumsal barışı güçlendiren, bireyin adaleti bulma, hakkı olanı elde etme, haksızlığı önleme uğraşının da aracıdır. Anayasanın 36. maddesinde ifade edilen hak arama özgürlüğü ve adil yargılanma hakkı, sadece yargı mercileri önünde davacı ve davalı olarak iddia savunmada bulunma hakkını değil, yargılama sonunda hakkı olanı elde etmeyi de kapsayan bir haktır, hakkında verilmiş bir kararı temyiz etmeyi harç yatırma koşuluna bağlanması bireylerin hak arama özgürlüğünü engelleyici nitelik taşımaktadır. MADDE GEREKÇELERİ MADDE 1- 17/07/1964 tarihli 492 Sayılı Harçlar Kanunu'nun 2'nci maddesinin ikinci fıkrasından sonra gelmek üzere üçüncü fikra olarak " Anayasa mahkemesine bireysel başvurular yargı harçlarına tabi değildir." İbaresinin eklenmesi öngörülmektedir. MADDE 2- 492 Sayılı Harçlar Kanunu'na ek (1)Sayılı Tarifenin "Yargı harçları" başlığının (A) Mahkeme harçları kısmındaki "Anayasa Mahkemesine bireysel başvurularda" ibaresiyle "başvurma harcı" alt başlığının 4 maddesi metinden çıkarılması öngörülmektedir. MADDE 3- Yürürlük maddesidir. MADDE 4- Yürütme maddesidir. HARÇLAR KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TEKLİFİ MADDE 1- 1707/1964 tarihli 492 Sayılı Harçlar Kanunu'nun 2'nci maddesinin ikinci fıkrasından sonra gelmek üzere üçüncü fıkra olarak aşağıdaki ibare eklenmiştir. "Anayasa mahkemesine bireysel başvurular, yargı harçlarına tabi değildir." MADDE 2- 492 Sayılı Harçlar Kanunu'na ek (1)Sayılı Tarifenin "Yargı harçları" başlığının (A) Mahkeme harçları kısmındaki "Anayasa Mahkemesine bireysel başvurularda" ibaresi ve "başvurma harcı" alt başlığının 4.maddesi metinden çıkarılmıştır. MADDE 3- Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer. MADDE 4- Bu Kanunun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür. --- **Kaynak gösterme:** Mahmut Tanal (CHP, Şanlıurfa). “Harçlar Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/1074, 9 Temmuz 2018. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-1074-harclar-kanununda-degisiklik-yapilmasina-dair-kanun-teklifi (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/905dcb12-bbcc-4487-9802-0188dda5efca Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.