# Kahramanmaraş Merkezli Depremlerin Yol Açtığı Zararların Giderilmesi ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun Teklifi (2/1252) - **Tür:** Kanun teklifi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 2/1252 - **Sunuluş tarihi:** 4 Nisan 2023 - **İlk imza:** Özgür Özel (CHP, Manisa) - **İmza sayısı:** 1 - **Esas komisyon:** Plan ve Bütçe Komisyonu - **Son durum (TBMM):** KOMİSYONDA - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/b3b5bceb-b568-4a59-b09a-0189211c5ffb - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-1252-kahramanmaras-merkezli-depremlerin-yol-actigi-zararlarin-giderilmesi-ile-bazi-kanun-ve-kan > 2/1252 esas numaralı kanun teklifi 4 Nisan 2023 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Özgür Özel (CHP); 1 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA. ## Özet Teklif ile, 6 Şubat 2023 tarihinde yaşanan depremler nedeniyle çeşitli ekonomik önlemlerin alınması amaçlanmaktadır. ## Teklif metni TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA 27. Döneme ait 2/1081, 2/1507, 2/2079, 2/2124, 2/2130, 2/2309, 2/2327, 2/3146, 2/4113, 2/4177, 2/4339, 2/4347, 2/4551, 2/4759, 2/4803, 2/4897, 2/5029 Es Numaralı Kanun Tekliflerini yeniliyorum. Saygılarımla arz ederim. Bayındırlık, İmar, Ulaştırma ve Turizm Tali Komisyon (| İSağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler , Sanayi, Ticaret, Enerji, Tabii Kaynaklar, Bilgi ve Teknoloji Esas Komisyon |/Plan ve Bütçe Tarih: 4-7-2023 İEsasNo:2/1252 İBRA, KAPLİN ey SOPARLAR &KRLİGİ Mum: 2127 terin 7023 TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA Kahramanmaraş Merkezli Depremlerin Yol Açtığı Zararların Giderilmesi ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun Teklifimiz ve gerekçesi ekte sunulmaktadır. Gereğini arz ederiz. Engin ALTAY gin ÖZKOÇ İstanbul Milletvekili karya Milletvekili CHP Grup Başkanvekili CHP Grup Başkanvekili CHP Grup Başkanvekili Dursun Müsavat DER Erhan USTA Cemal ENGİNYURT İzmir Milletvekil Samsun Milletvekili Demokrat Parti IYI Parti Grup Başkanvekili IYİ Parti Grup Başkanvekili Ordu Milletvekili Niş EROĞLU abyiikadir KARADUMAN DEVA Partisi Saadet Partisi istanbul Milletvekili Konya Milletvekili BAYINDIRLIK, İMAR, ULAŞTIRMA VE TURİZM, SAĞLIK, AİLE, ÇALIŞMA VE Tali Komisyon (o İSOSYAL İŞLER, SANAYİ, TİCARET, ENERJİ, TABİİ KAYNAKLAR, BİLGİ VE TEKNOLOJİ Esas Komisyon İPLAN VE BÜTÇE Tarih: 4-4-2023 |Esas No:2/5029 Ne: Al9Ş22). GENEL GEREKÇE Ülkemiz, 6 Şubat 2023 tarihinde gerçekleşen Kahramanmaraş merkezli depremler ile sarsılmış ve 8 Şubat 2023 tarihinden itibaren Adana, Adıyaman, Diyarbakır, Gaziantep, Hatay, Kahramanmaraş, Kilis, Malatya, Osmaniye ve Şanlıurfa illerinde üç ay süreyle olağanüstü hal ilan edilmiştir. Hazine ve Maliye Bakanlığı da Adana, Adıyaman, Diyarbakır, Gaziantep, Hatay, Kahramanmaraş, Kilis, Malatya, Osmaniye, Şanlıurfa ve Elazığ illeri ile Sivas ili Gürün ilçesinde mücbir sebep hali ilan etmiştir. Resmi rakamlara göre; 50.096 yurttaşımız canını kaybetmiş, 115 binin üzerinde vatandaşımız yaralanmıştır. 528.146 kişi bölgeden tahliye edilmiştir. Deprem sonrasında TBMM'de kurulan araştırma komisyonuna Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Yapı İşleri Genel Müdürlüğü tarafından 21 Mart 2023 tarihinde yapılan sunuma göre; 36.943 bina ve 98.043 bağımsız bölüm yıkılmıştır. Yapı İşleri Genel Müdürlüğünün verilerine göre, gelinen aşamadaki hasar tespit çalışmalarında; Adana'daki az hasarlı bina sayısı 13.949, az hasarlı bağımsız bölüm sayısı 103.731, orta ve ağır hasarlı, yıkık, acil yıkılacak bina sayısı 3.149, bağımsız bölüm sayısı 20.547'dir. Adıyaman'daki az hasarlı bina sayısı 34.220, az hasarlı bağımsız bölüm sayısı 92.995, orta ve ağır hasarlı, yıkık, acil yıkılacak bina sayısı 36.767, bağımsız bölüm sayısı 93.971'dir. Diyarbakır'daki az hasarlı bina sayısı 44.536, az hasarlı bağımsız bölüm sayısı 158.127, orta ve ağır hasarlı, yıkık, acil yıkılacak bina sayısı 8.006, bağımsız bölüm sayısı 26.274'tür. e Elazığ'daki az hasarlı bina sayısı 7.968, az hasarlı bağımsız bölüm sayısı 42.342, orta ve ağır hasarlı, yıkık, acil yıkılacak bina sayısı 8.054, bağımsız bölüm sayısı 18.674'tür. e Gaziantep'teki az hasarlı bina sayısı 62.413, az hasarlı bağımsız bölüm sayısı 304.841, orta ve ağır hasarlı, yıkık, acil yıkılacak bina sayısı 26.911, bağımsız bölüm sayısı 69.285'tir. Hatay'daki az hasarlı bina sayısı 99.363, az hasarlı bağımsız bölüm sayısı 261.198, orta ve ağır hasarlı, yıkık, acil yıkılacak bina sayısı 98.301, bağımsız bölüm sayısı 333.476'dır. o Kahramanmaraş'taki az hasarlı bina sayısı 68.126, az hasarlı bağımsız bölüm sayısı 210.114, orta ve ağır hasarlı, yıkık, acil yıkılacak bina sayısı 56.167, bağımsız bölüm sayısı 146.453'tür. Malatya'daki az hasarlı bina sayısı 22.968, az hasarlı bağımsız bölüm sayısı 97.998, orta ve ağır hasarlı, yıkık, acil yıkılacak bina sayısı 39.950, bağımsız bölüm sayısı 123.796'dır. Kilis'teki az hasarlı bina sayısı 10.446, az hasarlı bağımsız bölüm sayısı 35.329, orta ve ağır hasarlı, yıkık, acil yıkılacak bina sayısı 3.054, bağımsız bölüm sayısı 5.062'dir. Osmaniye'deki az hasarlı bina sayısı 30.769, az hasarlı bağımsız bölüm sayısı 89.897, orta ve ağır hasarlı, yıkık, acil yıkılacak bina sayısı 11.341, bağımsız bölüm sayısı 26.135 'tir. Şanlıurfa'daki az hasarlı bina sayısı 83.740, az hasarlı bağımsız bölüm sayısı 284.789, orta ve ağır hasarlı, yıkık, acil yıkılacak bina sayısı 9.695, bağımsız bölüm sayısı 19.957'dir. T.C. Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığının "Kahramanmaraş ve Hatay Depremleri Raporu"na göre; henüz hasar tespiti yapılmayan bina sayısı 147.895, bağımsız bölüm sayısı ise 296.508'dir. Yaşanan deprem nedeniyle devletin çeşitli oOönlemler alması ve vatandaşlarımızın hayatının kolaylaştırılması gerekmektedir. Ekonomik yaşama yönelik alınması gereken önlemler de bu kapsamdadır. Yaşanan ağır can kayıplarının yanında, bölgenin altından kalkması zaman alacak derin çaplı ekonomik ve mali yükle karşı karşıya olduğu açık bir gerçektir. Ülkemizin toplam istihdamı içinde 3,8 milyon kişiyle 9013,3'lük payı olan ve kayıt dışılık oranı resmi verilerde dahi 9039'u bulan bölgenin 2021 yılında GSYH'dan aldığı pay "9,8 olup milli geliri 79 milyar dolar, 2022 yılı için il bazındaki tahminlere göre ise 11 ilin milli geliri yaklaşık 1.441 trilyon TL (87 milyar dolar) civarındadır. Deprem bölgesindeki illerimizin 2022 yılı ihracatındaki payı 968,6 (21,9 milyar dolar), toplam ithalatımız içindeki payı ise 906,7'dir (24,4 milyar dolar). Depremin maliyetinin 100 -150 milyar dolar aralığında olması beklenmektedir. Strateji ve Bütçe Başkanlığının "Kahramanmaraş ve Hatay Depremleri Raporuna göre; hasarın Türkiye ekonomisindeki toplam yükü içinde en önemli bileşeni 9054,9 oranı ve 56,9 milyar dolarlık tahmini bedelle konut hasarı oluşturmaktadır. Diğer hasar kalemleri arasında kamu altyapısı ve hizmet binalarının tahmini hasarı 12,9 milyar dolar; özel kesim konut hariç hasarı ise 11,8 milyar dolardır. Depremin ekonomimiz üzerindeki toplam yükünün 103,6 milyar dolar olduğu tahmin edilmektedir. AKP iktidarı her alanda olduğu gibi kapsamlı ve kalıcı çözümler getirmek yerine depremde ağır kayıplar yaşayan yurttaşlarımız için günü kurtarmaya dönük ve istismara açık düzenlemeler yapma yoluna gitmiştir. Yetersiz ve eksik düzenlemelerle yaraların sarılması mümkün değildir. Deprem sonrasında devleti yanında görememekten yakınan vatandaşlarımızın hayatlarını kolaylaştırıcı düzenlemeler yapılması yerinde olacaktır. Yaşanan depremin ardından ekonomik yaşama ilişkin bazı önlemlerin alınması amacıyla bu kanun teklifi hazırlanmıştır. Bu kapsamlı teklif, Millet İttifakı'nın 30 Ocak 2023 tarihinde açıklanan "Ortak Politikalar Mutabakat Metni"ndeki vaatlerinin ve taşıdığı ortak ruhun ışığında, yaşadığımız deprem felaketinden çıkış için yeni, uzun vadeli, kapsamlı ve somut çözümler sunmaktadır. Mutabakat Metnimizde yer alan ilkelerin ve vaatlerin ötesinde, kamuda yeni harcama önlemlerini getirmektedir. Teklifle; Kahramanmaraş merkezli depremlerin yaralarını sarmak ve bölgeyi daha güçlü bir biçimde ayağa kaldırmak, deprem riski yüksek bölgelerimiz ve illerimiz başta olmak üzere tüm Türkiye'yi depreme dayanıklı hale getirme amaçlı düzenlemeler önerilmektedir. Teklifimiz, vatandaşlarımızı mali açıdan kaygı duymayacakları bir geçiş süreciyle gelir, üretim, sosyal haklar, yatırım, istihdam, vergi, fatura, kira yardımı, güçlendirme desteği, mülk ve araç edinme konusunda rahatlatabilecektir. Bölgedeki haksız fiyat uygulamalarının önüne geçmek için cezai yaptırımları ağırlaştıracak, tarım ve hayvancılıktaki kayıpları gidermek, bölgedeki yatırımları sürdürmek ve bölgeyi "çekim merkezi" haline getirmek, istihdamı artırmak ve göçü engellemek için yeni bir güçlü destek paketi içermektedir. Depremzede ailelerimizin temel ihtiyaçlarının sorunsuzca karşılanması için Bakanlıklara verilecek yeni görevlerin yanı sıra, çocukların ve gençlerimizin eğitim yaşamından kopmaması için yükseköğrenim düzeyi dâhil olmak üzere yeni bir destek sağlamaktadır. Teklif, deprem bölgesindeki tarihi ve kültürel varlıkların korunması için sit alanlarına özel düzenlemeler getirmekte, tarihi mirasın korunması adına yeni mali destekler içermektedir. Teklif, deprem nedeniyle yapılan ihalelerin şeffaf (Obir şekilde gerçekleştirilmesini o sağlamaya yönelik düzenlemeler içermektedir. Deprem, bölgedeki kentlerimizin altyapısına da önemli ölçüde zarar vermiştir. Bölgedeki belediyelerin yeni altyapı yatırımlarını yapması gerekmektedir. Büyükşehirlerin bütçeden aldıkları payın büyük biir kısmı o büyükşehirden tahsil edilen vergilere bağlı bulunmaktadır. Depremin bu illerimizdeki vergi geliri tahsilatını da olumsuz etkilemesi kaçınılmazdır. Bölgedeki bazı büyükşehir belediyelerinin bu yılki bütçe paylarının enfasyona rağmen 2022 yılındaki payının altında kalması olasıdır. Bu azalmayı önlemek için (teklifte, deprem bölgesiyle sınırlı olarak büyükşehir belediyelerinin vergi gelirleri tahsilatından aldığı payın, enflasyonun yüzde 50 düzeyinde gerçekleşebileceği de göz önüne alınarak önceki yılın yüzde 150'sinden daha az olamayacağına ilişkin bir düzenlemeye yer verilmektedir. Bölgedeki belediyelerin yapacakları altyapı projeleri için kredi taleplerinin artacağı göz önüne alarak İller Bankasının sermayesinin tamamı hazineden karşılanacak şekilde artırılması teklif edilmektedir. MADDE GEREKÇELERİ MADDE 1- Kanunun amaç ve kapsamı belirlenmektedir. MADDE 2- Depremden etkilenen bölgenin tanımı yapılmaktadır. MADDE 3- Depremde yıkılan ya da ağır hasar gören, imar planları nedeniyle kamulaştırılması zorunlu olan binalardaki konut sahiplerinden tek kalıcı konut için herhangi bir bedel alınmaması ve bu nedenle borçlandırılmamaları amaçlanmaktadır. MADDE 4- Olanağı bulunan depremzede vatandaşlarımızın müstakil konut yapımının arsa ve proje temini yoluyla desteklenmesi amaçlanmaktadır. MADDE 5- Evleri yıkılmış çiftçilere, modern tip ev, ahır ve ağılları ile bakıcı evlerinin bedelsiz temin edilmesi düzenlenmektedir. MADDE 6- Depremde konutu yıkılan ya da acil olarak yıkılması gerekenlere kalıcı konutları inşa edilip teslim edilinceye kadar, kiracılara ise iki yıl süreyle kira yardımı yapılması amaçlanmaktadır. MADDE 7- İkamet edebileceği kendisine ait herhangi bir konutu olmayan kiracı konumunda bulunan konut ve işyeri yıkık, acil yıkılacak, ağır veya orta hasarlı durumda bulunan afetzedelerin talepleri halinde 7269 sayılı Kanunda belirlenen koşullarda borçlandırılarak konut ve işyeri sahibi olmalarına olanak sağlanmaktadır. MADDE 8- Deprem bölgesindeki güçlendirilmesi gereken yapılar için hak sahiplerine finansman desteği sağlanması amaçlanmaktadır. MADDE 9- Deprem afetinin yaşandığı bölgedeki konut, altyapı ve kentsel donatılar Merkezi Yönetim Bütçesinden bu amaçla ayrılacak ödenekler, bu amaçla yapılacak borçlanmalar ile ulusal ve uluslararası düzeyde toplanan bağışlarla finanse edilecektir. Dolayısıyla bu kaynaklarla finanse edilecek yapım işleriyle ilgili ihalelerin maliyet, ilerleme, gerçekleşme ve yüklenicileriyle ilgili belge ve bilgilerin kamuoyuyla şeffaf bir biçimde paylaşılması öngörülmektedir. MADDE 10- Evleri ve/veya işyerleri yıkılan, acil yıkılacak, ağır veya orta hasarlı olan depremzedelerin su ve iletişim fatura borçlarının silinmesi, varsa icra takiplerinin sona erdirilmesi amaçlanmaktadır. MADDE 11- Afet bölgesinde depremler nedeniyle konutu ve/veya işyeri yıkılan, acil yıkılacak, ağır veya orta hasarlı hale gelenlerle imar planları nedeniyle kamulaştırılması zorunlu olan binalarda oturanlardan işsiz kalanların ya da işyerinin yıkılması nedeniyle gelirsiz kalanların bankalar ve finans şirketlerine olan borçlarının yüz bin liraya kadar olan kısmının Hazine tarafından üstlenilerek silinmesi amaçlanmaktadır. Ayrıca varlık yönetim şirketlerine olan borçlarının da yüzde 15'i ödenerek kapatılması öngörülmektedir. MADDE 12- Deprem bölgesindeki tarımsal üretimin desteklenmesi amacıyla, depremden etkilenen çiftçilere bedelsiz olarak yem/saman, fide/sertifikalı tohum, ilaç, gübre, damızlık hayvan, mazot, sulama, veterinerlik hizmeti desteği sağlanması öngörülmektedir. Depremden etkilenen bölgedeki çiftçilerin tarım kredi kooperatifleri ile T.C. Ziraat Bankasına olan tarımsal kredi borçlarının faizi ve anaparanın Hazine ve Maliye Bakanlığı bütçesinden karşılanarak silinmesi önerilmektedir. Depremde tarımsal alet ve makinelerini kaybeden çiftçilere yenilerini alabilmeleri için kamu bankaları tarafından uzun vadeli ve faizsiz kredi sağlanması öngörülmektedir. MADDE 13- Teklif kapsamında depremden zarar gören işletmelerin yatırımları ve esnafın zararlarını karşılayabilmesi için kamu bankaları tarafından faizsiz kredi desteği sağlanması öngörülmektedir. MADDE 14- Depremden etkilenen bölgede, depremler nedeniyle kendisine, aynı konutta ikamet edenlere, eşine ya da birinci derecede yakınlarına ait konutu ve/veya işyeri yıkılan, acil yıkılacak, ağır veya orta hasarlı hale gelen 10/12/2003 tarihli ve 5510 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununa ek (IIYA cetvelinde yer alan yükseköğretim kurumlarının önlisans, lisans, lisansüstü düzeyindeki diploma programlarına kayıtlı (yabancı öğrenciler hariç) öğrencilerden ve 2023-2024 eğitim öğretim yılında herhangi bir yükseköğretim kurumuna kayıt yaptıranlardan 2026-2027 öğretim yılının sonuna kadar, birinci öğretim için katkı payı, ikinci öğretim ve uzaktan eğitim için öğrenim ücreti alınmayacaktır. Ayrıca birinci fıkra kapsamındaki öğrencilerden vakıf üniversitelerine kayıtlı olanlar ile 2023-2024 eğitim öğretim yılında kayıt olacaklar için Yükseköğretim Kurulunun cari hizmet maliyetlerini dikkate alarak belirlediği diploma program ücreti 2026-2027 öğretim yılının sonuna kadar Milli Eğitim Bakanlığı bütçesinden ödenecektir. 2011-2012 eğitim öğretim yılında Bakanlar Kurulu Kararı ile başlatılan ve 2019 yılından itibaren Cumhurbaşkanı Kararı ile devam ettirilen uygulamada katkı payları ve öğrenim ücretleri kaldırılmamış devletin katkısının artırılması yoluna gidilmiştir. Dolayısıyla bu madde ile katkı payları, öğrenim ve program ücretleri bu kanun kapsamındaki illerde tamamen kaldırılmaktadır. MADDE 15- Deprem bölgesindeki illerde bulunan yükseköğretim kurumlarına kayıtlı öğrencilerin, Gençlik ve Spor Bakanlığı Kredi ve Yurtlar Genel Müdürlüğü yurtlarının ya da yükseköğretim öğrencilerinin barınmaları için açılmış özel kurumlardaki barınma ücretleri genel bütçeden, Gençlik ve Spor Bakanlığına bağlı Kredi ve Yurtlar Genel Müdürlüğüne bu amaçla aktarılacak olan kaynaktan karşılanacaktır. MADDE 16- Maddeyle deprem bölgesinde, ticaret ve/veya sanayi odalarının, diğer kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının üyelerinin mücbir sebep nedeniyle aidatlarını ödeyecek güçleri olmadığından hareketle, bu üyelerin aidat borçlarının anapara ve gecikme zamlarının silinmesi, 2023 yılı sonuna dek aidat alınmaması öngörülmektedir. MADDE 17- 6/2/2023 tarihinde Kahramanmaraş merkezli olarak meydana gelen depremlerde hayatını kaybedenler ile varlıklarının en az yüzde yirmisini kaybeden mükelleflerin 213 sayılı Vergi Usul Kanunu ile 4458 sayılı Gümrük Kanunu kapsamında 6/2/2023 tarihinden önce tahakkuk etmiş veya 6/2/2023 tarihinden önceki dönemlere ilişkin olmakla birlikte bu tarihten sonra tahakkuk etmiş vergi, resim ve harçlar ile bunlara bağlı gecikme faizi, gecikme zammı, fon payı gibi fer'ileri terkin edilmektedir. Ayrıca bu mükellefler tarafından veya bunlar adına, 2022 yılına ilişkin olarak verilecek gelir vergisi veya kurumlar vergisi beyannameleri üzerinden tarh edilen vergiler de terkin edilmektedir. MADDE 18- Madde ile 6/2/2023 tarihinde Kahramanmaraş İlinde meydana gelen depremler nedeniyle Hazine ve Maliye Bakanlığınca 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 15 inci maddesi kapsamında mücbir sebep hali ilan edilen yerlerdeki amme borçlularının ödeme güçlüğü yaşayabilecekleri öngörüldüğünden 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun uyarınca takip ve tahsil edilen amme alacaklarının vadesi 31/12/2023 olarak belirlenmektedir. MADDE 19- Madde ile 6/2/2023 tarihinde Kahramanmaraş İlinde meydana gelen depremler nedeniyle Hazine ve Maliye Bakanlığınca 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 15 inci maddesi kapsamında mücbir sebep hali ilan edilen yerlerde faaliyet gösteren vergi mükelleflerince faaliyetleri nedeniyle 31/12/2023 tarihine kadar kullanılan veya daha önce kullanılmış olup yeniden yapılandırılan kredilerden Kaynak Kullanımını Destekleme Fonu kesintisi yapılmaması ve bu krediler dolayısıyla lehe alınan paraların banka ve sigorta muameleleri vergisinden istisna edilmesi öngörülmektedir. MADDE 20- Madde ile depremden etkilenen bölgede gelir veya kurumlar vergisi mükellefiyet kaydı bulunan kişilerden 6/2/2023 tarihi itibarıyla alacağı bulunan mükelleflerin, bu alacaklarını şüpheli alacak veya değersiz alacak olarak dikkate almak istemeleri durumunda 213 sayılı Kanunun 322 ve 323 üncü maddelerinde yer alan koşulların aranmaması hususu düzenlenmektedir. MADDE 21- Madde ile depremden etkilenen bölgelerdeki tarım arazileri depremler nedeniyle kullanılamaz hale gelen çiftçilere bu arazilerinin iki katına kadar genişlikte Hazineye ait tarım arazisinin bedelsiz olarak en fazla beş yıllığına kiralanabilmesi hususu düzenlenmektedir. MADDE 22- 6/2/2023 tarihi ve sonrasındaki depremlerde doğum yapmış veya yapacak olan depremzede kadın yurttaşlarımıza doğumdan sonra bir yıl süreyle bebek bezi, mama ve süt yardımı yapılması düzenlenmektedir. MADDE 23- Tarımsal üretimin temel girdileri arasında sulama ve enerji bulunmaktadır. 2018 yılında kamuoyunda tepki çeken iki farklı düzenlemeyle, 7139 sayılı ve 7144 sayılı Kanunlarla, çiftçilerimizin su borcu ya da sulama elektriği borçlarının tarımsal desteklemeden mahsup edilmesi ve bankaya yatan tarımsal desteklemelerine bloke konarak tarımsal sulama elektriği ve su borçlarının ilgili şirketlere veya DSİ'ye kaynağında kesilerek ödenmesi uygulamasına gidilmiştir. Bu yolla DSİ'nin veya işletme ve bakım sorumluluğu devredilen gerçek veya tüzel kişinin; elektrik dağıtım şirketi ve/veya elektrik perakende satış şirketlerinin alacaklarının bu tarımsal desteklemeden mahsup edilerek ödenmesi amaçlanmıştır. Mevcut düzenlemeyle bu borçlar tarımsal destekleme ödemesini yapacak bankaya bildirilmektedir. Devlet tarafından yapılacak destekleme ödemesi almaya hak kazanan çiftçilerin vadesi geldiği halde ödenmeyen sulama işletme ve bakım ücreti veya su kullanım hizmet bedeli borcu veya tarımsal sulamada kullanılan elektrik enerji borcu bulunması halinde; çiftçilerin destekleme ödemelerinden borç tutarı mahsup edilerek DSİ'ye, ilgili tüzel kişiye veya elektrik dağıtım şirketine ve/veya elektrik perakende satış şirketine ödenmektedir. Teklifle, tarımsal desteklemelerin üretimin devamlılığını sağlayan özü korunacak, girdiler ve diğer borçlarını ödemesi için üreticiye zaten gecikmeli yatırılan bu desteklemelerin diğer borçlar için bloke edilmesine son verilecektir. MADDE 24- Kahramanmaraş merkezli depremler nedeniyle OHAL kapsamındaki illerde görev yapan veya geçici görevlendirilen işçi personele, OHAL kapsamı sonrasında da devam ettirilmek üzere en fazla iki yıl boyunca, görev süreleriyle sınırı olmak üzere yılda ayrıca dört ilave tediye ödenmesi düzenlenmektedir. MADDE 25- Madde ile 6/2/2023 tarihinde Kahramanmaraş İlinde meydana gelen depremler nedeniyle araçları kullanılamaz hale gelenlere, söz konusu taşıtların bir daha kullanılmamak üzere hurdaya çıkartılması koşuluyla sağlanan özel tüketim vergisi istisnasıyla iktisap edilen araçlar için ayrıca iki yıl süreli motorlu taşıtlar vergisi istisnası sağlanmaktadır. MADDE 26- Madde ile 6/2/2023 tarihinde Kahramanmaraş İlinde meydana gelen depremler nedeniyle evleri yıkılan ya da kullanılamaz hale gelenler, kendilerine yapılan ilk konut teslimleri bakımından Tapu ve Kadastro Harçlarından muaf tutulmaktadır. MADDE 27- Tabii afetlerden zarar görmüş çiftçilerimizin hasarlarına karşılık devlet tarafından yardım yapılabilmesi için; üreticilerin çalışma ve üretim olanaklarının "önemli ölçüde" bozulması şartı aranmaktadır. Bundan kasıt, ürünlerinin canlı-cansız üretim araçlarının ve tesislerinin değer itibarıyla en az 9040 oranında zarar görmesi, bu zararı diğer tarımsal veya başka gelirleriyle karşılayacak güçleri bulunmaması ve kredi veren banka, kooperatif ve benzeri kuruluşlardan bu zararı karşılayacak borç alma imkanları olmamasıdır. Ayrıca, ürünlerinin, canlı-cansız üretim araçlarının veya tesislerinin Yo 40'tan az zarar görmesi halinde, kredi alma imkanı olmaması, başka geliri bulunmaması, tarımsal faaliyetlerini devam ettiremeyecek ve geçimini sağlayamayacak duruma düşmesidir. Yaşanan afetlerin etkileri, ÇKS kayıtlı üretici oranının düşmesi, eksik desteklemeler, geç yapılan devlet ödemeleri ve üretimde girdi miktarlarının fahiş artışı, sigortalardaki yüksek bedeller göz önüne alındığında, üreticilerimizin afetler sonrası devlet yardımına hızla kavuşturulması gerekmektedir. Bunun için, depremden zarar gören illerle sınırlı kalmak kaydıyla eklenen geçici maddeyle en az "4440" olarak Kanunda belirtilen zarar görme oranı "9610'a indirilmektedir. MADDE 28- Depremden bölgesinde bulunan sit alanları içinde yapılacak bütün imar, inşaat, tamirat ve tadilat çalışmalarının 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu ve koruma ilkeleri ışığında Koruma Kurullarının onayıyla yapılmasını sağlamaya yönelik düzenleme yapılmaktadır. MADDE 29- Deprem bölgesinde bulunan ve depremden zarar görmüş mülkiyeti kamuda olmayan tescilli veya farklı koruma statüsünde bulunan yapıların tekrar ayağa kaldırılması konusunda Kültür ve Turizm Bakanlığından mali, ayni ve teknik destek sağlamaya yönelik düzenleme yapılmaktadır. MADDE 30- Madde ile 6/2/2023 tarihinde Kahramanmaraş İlinde meydana gelen depremler nedeniyle evleri yıkılan ya da kullanılamaz hale gelenlere yapılan ilk konut teslimleri KDV'den istisna edilmektedir. MADDE 31- Madde ile 6/2/2023 tarihinde Kahramanmaraş İlinde meydana gelen depremler nedeniyle Hazine ve Maliye Bakanlığınca 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 15 inci maddesi kapsamında mücbir sebep hali ilan edilen yerlerde faaliyet gösteren vergi mükelleflerine faaliyetlerine uygun olarak yapılacak makine ve teçhizat teslimleri 31/12/2024 tarihine kadar katma değer vergisinden istisna edilmektedir. MADDE 32- Teklif kapsamında, depremden etkilenen belediyelerin ve il özel idarelerinin İller Bankası Anonim Şirketine olan borçlarının terkini öngörülmektedir. MADDE 33- Deprem bölgesinde yaralanan veya engelli hale gelen yurttaşlarımıza verilecek protez, ortez, araç ve gereç bedelleri için katılım payı alınmaması, bu bedellerin Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanması düzenlenmektedir. MADDE 34- 6/2/2023 tarihi ve sonrasındaki depremlerde hayatını kaybedenlerin hak sahiplerine prim ödeme ve çalışma süresi koşulları aranmaksızın ölüm aylığı bağlanması düzenlenmektedir. MADDE 35- 6 Şubat 2023 tarihi ve sonrasındaki depremler nedeniyle tamamen veya kısmen duran veya bir süre çalışamayacak durumdaki işyerlerinde kısa çalışma ödeneği uygulamasına geçilmesine ve bu işyerlerinde çalışan tüm sigortalıların kısa çalışma ödeneğinden yararlanması için aranan önkoşulların deprem bölgesinde kaldırılması ile en düşük kısa çalışma ödeneğinin aylık net asgari ücret düzeyinde ödenmesine yönelik düzenleme yapılmaktadır. MADDE 36- 6 Şubat 2023 tarihi ve sonrasındaki depremler nedeniyle işyeri kapanan veya işsiz kalan tüm sigortalılara koşulsuz asgari ücret düzeyinde nakdi ücret desteği verilmesi düzenlenmektedir. MADDE 37- 6 Şubat 2023 tarihi ve sonrasındaki depremler nedeniyle işyeri kapanan veya yıkılan esnafa koşulsuz Esnaf Ahilik Sandığı Ödeneği verilmesi düzenlenmektedir. MADDE 38- Madde ile deprem bölgesinde faaliyette bulunan özel sektör işyerlerinde istihdamı koruma ve arttırma amacıyla iki yıl boyunca sigorta prim teşviki yapılarak işyerlerinin istihdam sağlaması amaçlanmıştır. MADDE 39- Madde ile deprem bölgesinde faaliyette bulunan özel sektör işyerlerinde istihdamı koruma ve arttırma amacıyla 2023 yılı Mart ayından 2024 yılı sonuna kadar işe yeni alınan işçilerin gelir vergilerinin alınmamasına ilişkin düzenleme yapılmıştır. MADDE 40- Madde ile 6 Şubat 2023 tarihinde Kahramanmaraş merkezli olarak meydana gelen depremler nedeniyle taşıtları kullanılamaz hale gelenlere, söz konusu taşıtların bir daha kullanılmamak üzere hurdaya çıkartılması koşuluyla, hurdaya çıkarılan taşıtla aynı cinsten bir taşıtın ilk iktisabında özel tüketim vergisi istisnası sağlanmaktadır. MADDE 41- 6/2/2023 tarihinde Kahramanmaraş İlinde meydana gelen depremler nedeniyle kendisine, aynı konutta ikamet edenlere, eşine ya da birinci derecede yakınlarına ait konutu ve/veya işyeri yıkılan, acil yıkılacak, ağır veya orta hasarlı hale gelen yükseköğrenim öğrencileri ile bunlardan 2023-2024 eğitim öğretim yılında herhangi bir yükseköğretim kurumuna kayıt yaptıran öğrencilere 2026-2027 öğretim yılı sonuna kadar bu Kanunun 2 nci maddesi uyarınca ilgili yılda geçerli olan burs tutarının iki katı burs verilecektir. MADDE 42- Madde ile deprem nedeniyle işsiz kalan veya kısa çalışma yapan işyerlerinde çalışan sigortalı işçilere işsizlik ödeneği veya kısa çalışma ödeneği aldıkları süreleri borçlanabilme imkanı getirilmiştir. MADDE 43- 6 Şubat 2023 tarihinde Kahramanmaraş İlinde meydana gelen depremler nedeniyle Hazine ve Maliye Bakanlığınca 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 15 inci maddesi kapsamında mücbir sebep hali ilan edilen yerlerde yerleşik sigortalılar ile emekliler ve hak sahiplerinin bir yıl süreyle ayakta veya yatarak tedavideki alınan katılım payları ile ayakta tedavideki ilaçlardan alınan katılım paylarından muaf tutulması amaçlanmıştır. Ayrıca 6 Şubat 2023 tarihinde ve daha sonraki tarihlerde meydana gelen depremler sonucunda yaralanan veya engelli hâle gelenlere yönelik olarak bütün kamu hastaneleri ile özel hastanelerdeki tedavi süreçlerine ilişkin gerek ayakta, gerekse yatarak tedavilerde ayrıca bir ilave ücret alınmamasına ilişkin düzenlenme yapılmaktadır. MADDE 44- 6 Şubat 2023 tarihi ve sonrasındaki depremler nedeniyle deprem bölgelerinde yaşamakta olan sigortalıların deprem öncesindeki sigorta prim borçlarının asıllarının üç yıl süreyle ertelenmesi ile bu borçlara bağlı gecikme cezası, idari para cezası ve gecikme zammı gibi fer'i alacakların terkin edilmesi düzenlenmektedir. MADDE 45- Depremzedelerden Genel Sağlık Sigortası Primini kendileri ödeyenlerin primlerinin devlet tarafından karşılanmasına ilişkin düzenleme yapılmaktadır. MADDE 46- 6/2/2023 tarihinde Kahramanmaraş merkezli olarak meydana gelen depremlerde varlıklarının en az *420'sini kaybeden Kurumların aktiflerinde yer alan; iştirak hisseleri ile kurucu senetleri, intifa senetleri, rüçhan hakları ve Kurumlar Vergisi Kanununun 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında istisna kazançlarına kaynak oluşturan yatırım fonlarının katılma paylarının ve taşınmazların satışından doğan kazançların tamamı 31/12/2024 tarihine kadar kurumlar vergisinden istisna edilmektedir. Madde ile Kurumlar Vergisi Kanununun 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinde iştirak hisseleri ve taşınmazlar için aranan en az iki tam yıl süreyle kurumların aktiflerinde yer alma koşulu kapsama giren kurumlar bakımından aranmayacaktır. MADDE 47- Deprem bölgesinden, başta Ankara, İstanbul, Mersin olmak üzere Türkiye'nin diğer illerine çok büyük bir nüfus hareketi yaşanmıştır. 1 Mart 2023 tarihi itibarıyla yapılan resmi açıklamaya göre 3,3 milyon vatandaşımız deprem bölgesinden diğer bölgelere gitmiştir. Bu nüfusun büyük bir kısmı, deprem bölgesindeki kalıcı konutlarına kavuşuncaya kadar bu illerde ikamet edecektir. İl Özel İdarelerine ve Belediyelere Genel Bütçe Vergi Gelirlerinden Pay Verilmesi Hakkında Kanuna göre, genel bütçe vergi gelirleri tahsilâtı toplamının yüzde 1,50'si büyükşehir dışındaki belediyeler, yüzde 4,5'i büyükşehirlerdeki ilçe belediyelerine ve yüzde 0,5'i ise il özel idarelerine nüfus, yüzölçüm, köy sayısı, kırsal alan nüfusu, illerin gelişmişlik endeksi gibi kriterler esas alınarak İller Bankası tarafından dağıtılmaktadır. Bu kriterler içerisinde yüksek ağırlık nüfusa verilmektedir. Söz konusu payın yüzde 50'si yılbaşındaki nüfus esas alınarak dağıtılmaktadır. Teklif edilen geçici maddeyle; nüfusa göre yapılan dağılımın, İçişleri Bakanlığından edinilecek, deprem bölgesinden gelen nüfusun o yerleşim biriminin nüfusuna eklenerek bulunacak nüfusa göre yapılması, dolayısıyla depremzede göçü alan illerin, genel bütçe vergi gelirlerinden aldıkları payın, deprem nedeniyle artan nüfusa orantılı olarak belirlenmesi amaçlanmaktadır. Ancak bu dağılımın depremden zarar gören belediyelerin gelirlerinde azalmaya yol açmaması için verdikleri göçün yıl başındaki nüfuslarından indirilmemesi önerilmiştir. Kanunun mevcut halinde genel bütçe vergi gelirleri tahsilatının toplamda yüzde 6,5'i belediyelere ve il özel idarelerine pay olarak dağıtılmaktadır. Bu oranın da hem göç veren deprem bölgesindeki belediye ve il özel idarelerinin, hem de göç alanların artacak giderlerinin karşılanabilmesi için 2023 ve 2024 yıllarında yüzde 7'ye çıkarılması öngörülmektedir. Deprem bölgesinden diğer illere giden vatandaşlarımız kamunun verdiği desteklerden yararlanabilmek için gittikleri il ve ilçelerde valiliklere ya da kaymakamlıklara kayıt yaptırmaktadır. Dolayısıyla hangi il ve ilçenin bu nedenle ne kadar göç aldığı ilgili birimlerin kayıtlarında yer almaktadır. MADDE 48- 5779 sayılı sayılı İl Özel İdarelerine ve Belediyelere Genel Bütçe Vergi Gelirlerinden Pay Verilmesi Hakkında Kanun kapsamında büyükşehir belediyelerine, 6/6/2002 tarihli ve 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanununa ekli (1) sayılı listede yer alan mallardan tahsil edilen özel tüketim vergisi hariç olmak üzere, büyükşehir belediye sınırları içinde yapılan genel bütçe vergi gelirleri tahsilâtı toplamının yüzde 6'sı oranında pay ayrılmaktadır. 6/2/2023 tarihinde ve sonrasında meydana gelen depremden etkilenen bölgelerde gerçekleşen yıkım nedeniyle bu illerdeki ekonomik faaliyetin 2023 yılında bir önceki yıla göre çok düşük seyretmesi öngörülmektedir. Bu nedenle bu kapsamda kalan Adana, Diyarbakır, Gaziantep, Hatay, Kahramanmaraş, Malatya ve Şanlıurfa illeri büyükşehir belediyelerine 2023 yılında verilecek payın önemli ölçüde düşmesi söz konusu olabilecektir. Bu nedenle önlem olarak 2023 yılında bu büyükşehir belediyelerine verilecek payın geçen yıl verilmiş olan payın yaklaşık enflasyon oranında artırılması suretiyle hesaplanması öngörülmektedir. MADDE 49- 6107 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin ikinci fıkrasının ikinci cümlesine göre, Kanunda 9 milyar TL olarak belirlenmiş Banka sermayesini beş katına kadar çıkarma yetkisi Cumhurbaşkanına verilmiştir. İller Bankasının sermayesi, bu yetkiye dayanılarak, 10/1/2023 tarihli ve 6659 sayılı Cumhurbaşkanı Kararına göre 45 milyar TL'ye çıkarılmıştır ancak yaşanan depremin de etkisiyle belediyelerin başta deprem bölgesinin yeniden ayağa kaldırılması çalışmalarına uzun vadeli desteği açısından Banka sermayesinin yeniden artırılması gerekmektedir. Maddeyle Cumhurbaşkanının bu sermayeyi beş katına artırma yetkisi korunmakta, Kanunda belirtilen 9 milyar TL'lik sermaye 90 milyar TL'ye çıkarılmakta, uygulamada ise mevcut sermayesi iki katına çıkarılmaktadır. MADDE 50- İller Bankası sermayesini artırmayı öngören teklifin diğer maddesiyle bağlantılı olarak, mevcut 45 milyar TL'lik sermayenin 90 milyar TL'ye çıkarılması için gereken 45 milyar TL'lik kaynağın genel bütçeden karşılanması, bu tutarın il özel idareleri ve belediyeler adına her ay genel bütçe vergi gelirleri tahsilatı toplamından ayrılacak paylardan kesinti yapılmaksızın kullanılması öngörülmektedir. 45 milyar TL'lik sermaye artışının talep eden belediye, il özel idarelerine kredi olarak kullandırılırken, 6 Şubat 2023 tarihli depremlerden etkilenmiş illerdeki belediyelerin kredi taleplerinin öncelikli değerlendirilmesi amaçlanmaktadır. MADDE 51- Mücbir sebep hali ilan edilen yerlerde depremden etkilenen kişilerin başka illerde sınava girmeleri halinde ulaşım ve barınma giderlerinin İçişleri Bakanlığı Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı tarafından karşılanması sağlanacaktır. MADDE 52- Yıllık yaptırılması gereken zorunlu deprem sigortasının yenilenmesi sürecinde, düzenli denetimlerin en geç beş yılda bir yerinde gerçekleştirilimesi ve poliçelerini yenilemeyenlere idari para cezası kesilmesi öngörülmektedir. MADDE 53- 6585 sayılı Perakende Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanunun ceza hükümleriyle ilgili maddesinde yapılan değişiklikle, mücbir sebep hali ilan edilen yerlerde ve dönemde ürün ve hizmetlerdeki fahiş fiyat ve stokçuluğun önüne geçilmesi hedeflenmektedir. Kanunda öngörülen ihlallerin, örneğin deprem bölgesinde fırsatçılık yapılarak işlenmesi halinde, Kanunda öngörülmüş ceza tutarının beş katı uygulanması amaçlanmaktadır. MADDE 54- Depremde zarar gören ailelerin çocuklarının askere alma işlemlerinin isteğe bağlı olarak üç yıl süreyle ertelenebilmesine ilişkin düzenleme yapılmaktadır. MADDE 55- Kahramanmaraş merkezli depremler nedeniyle ilan edilen OHAL kapsamındaki illerde görev yapmakta olan kamu görevlilerine, iki yıl süreyle 45.000 gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak tutarda afet yardımı verilmesi öngörülmektedir. MADDE 56- Kahramanmaraş merkezli depremler nedeniyle ilan edilen OHAL kapsamındaki illerde görev yapan veya geçici görevlendirilen kamu personeline, OHAL sonrasında da devam ettirilmek üzere iki yıl boyunca, görev süreleriyle sınırlı olmak üzere yılda dört defa ikramiye ödenmesi düzenlenmektedir. MADDE 57- Yürürlük maddesidir. MADDE 58- Yürütme maddesidir. GİDERİLMESİ İLE BAZI KANUN VE KANUN HÜKMÜNDE KARARNAMELERDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA İLİŞKİN KANUN TEKLİFİ Amaç ve kapsam MADDE 1- (1) Bu Kanunun amacı, 6/2/2023 tarihinde Kahramanmaraş İlinde meydana gelen depremler nedeniyle Hazine ve Maliye Bakanlığınca 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 15 inci maddesi kapsamında mücbir sebep hali ilan edilen yerlerde, uğranılan zararların karşılanması amacıyla alınacak önlemlere ilişkin usul ve esasları belirlemektir. Tanımlar MADDE 2- (1) Bu kanunda geçen; Depremden etkilenen bölge: 6/2/2023 tarihinde Kahramanmaraş İlinde meydana gelen depremler nedeniyle Hazine ve Maliye Bakanlığınca 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 15 inci maddesi kapsamında mücbir sebep hali ilan edilen yerleri, ifade eder. Bedelsiz konut MADDE 3- (1) Depremden etkilenen bölgede, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının fen heyetleri tarafından tespit edilmiş olan yıkık, acil yıkılacak, ağır veya orta hasarlı ya da yapılacak yeni imar planları nedeniyle kamulaştırılması zorunlu olan binalarda oturan konut sahipleri için inşa edilecek kalıcı konutların 15/5/1959 tarihli ve 7269 sayılı Umumi Hayata Müessir Afetler Dolayısıyla Alınacak Tedbirlere Yapılacak Yardımlara Dair Kanun uyarınca yapımında ve hak sahiplerine tesliminde, diğer kanunlarda belirtilen kısıtlar aranmaksızın işlem yapılır. Bu kapsamda hak sahiplerinden tek konut için kalıcı konut tesliminde herhangi bir bedel talep edilmez ve borçlandırılamazlar. Müstakil konut desteği MADDE 4- (1) Depremden etkilenen bölgede, yıkık, acil yıkılacak, ağır veya orta hasarlı ya da imar planları nedeniyle kamulaştırılması zorunlu olan binalarda oturan konut sahiplerinden, yapılacak yeni imar planlarında gösterilen alanlarda müstakil konut inşa ettirmek isteyenlere, Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından hazırlanacak projeye uygun konut inşaatı yapmaları koşuluyla arsa tahsisi yapılır. (2) Bu madde hükümlerinden yararlanacak hak sahipleri, bu Kanunun 3 üncü maddesinin birinci fıkrası hükmünden yararlandırılmaz. Çiftlik evi ve ahır yapımı MADDE 5- (1) Depremden etkilenen bölgede, kırsal yerlerde ve köylerde, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı fen heyetleri tarafından tespit edilmiş olan yıkık, acil yıkılacak, ağır veya orta hasarlı konut ve ahır sahibi afetzedeler için bu Kanun hükümleri gereğince hak sahibi olmak kaydıyla; konut, ahır, her türlü alt yapı ve sosyal donatılar inşa edilir ve bedelsiz olarak hak sahiplerine teslim edilir. Bu işlemlere ilişkin usul ve esaslar Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ve Tarım ve Orman Bakanlığınca müştereken belirlenir. (2) Bu madde hükümlerinden yararlanacak hak sahipleri bu Kanunun 3 üncü maddesinin birinci fıkrası hükmünden yararlandırılmaz. Kira yardımı MADDE 6- (1) Depremden etkilenen bölgede, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının fen heyetleri tarafından tespit edilmiş olan yıkık, acil yıkılacak, ağır veya orta hasarlı ya da yapılacak yeni imar planları nedeniyle kamulaştırılması zorunlu olan binalarda oturan konut sahiplerine kalıcı konutlar teslim edilinceye kadar, kiracılara da iki yıl süreyle kira yardımında bulunulur. Kiracılara konut ve işyeri MADDE 7- (1) Depremden etkilenen bölgede, kiracısı olduğu konut ve/veya işyeri yıkık, acil yıkılacak, ağır hasarlı ya da orta hasarlı durumda bulunanlara da kendisine ait ikamet edebileceği bir konutu veya işyeri bulunmaması koşuluyla 7269 sayılı Kanun kapsamında borçlandırılarak konut ve/veya işyeri verilebilir. Güçlendirme desteği MADDE 8- (1) Depremden etkilenen bölgede, güçlendirilebileceği teknik olarak tespit edilen yapılar için hak sahiplerine uygun koşullu ve uzun vadeli finansman desteği sağlanır. (2) Birinci fıkra kapsamındaki finansmanın sağlanmasıyla ilgili olarak kamu bankalarının görevlendirmesi, sağlanacak finansmanın miktarı, vadesi ve geri ödeme koşulları, görevlendirilen bankaların görev zararlarının karşılanması ve bu bankalara bu amaçla finasman desteği sağlanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye Cumhurbaşkanı yetkilidir. İhalelerin şeffaflığı MADDE 9- (1) Depremden etkilenen bölgede, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının fen heyetleri tarafından tespit edilmiş olan yıkık veya ağır hasarlı ya da imar planları nedeniyle kamulaştırılması zorunlu olan binalarda oturan konut sahipleri için inşa edilecek konut, işyeri, ahır ve her türlü altyapı ve sosyal donatıların ihalelere ilişkin maliyet, ilerleme, ödeme ve gerçekleşmeleriyle yüklenicisine ilişkin her türlü bilgi ve belgeler uygun araçlarla ve gecikmeksizin ihale bazında kamuoyuyla paylaşılır. (2) Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, birinci fıkra kapsamındaki ihalelerin, maliyet, ödeme, ilerleme ve gerçekleşme durumuyla ilgili toplulaştırılmış bilgilerle, yapım işlerinin denetimine ilişkin sonuçları on beşer günlük aralıklarla kamuoyuna açıklamak zorundadır. (3) Bu madde gereğince yüklenicilerle ilgili olarak kamuoyuna açıklanacak bilgi ve belgeler ticari sır kapsamında değerlendirilemez. (4) İdare tarafından hazırlanacak ihale şartnameleri ihalelerin tüm aşamalarında ve yapım evresinde şeffaflığı sağlayacak şekilde hazırlanır. Su, telefon ve internet borçları MADDE 10- (1) Depremden etkilenen bölgede, depremler nedeniyle konutu ve/veya işyeri yıkılan, acil yıkılacak, ağır veya orta hasarlı hale gelen abonelerin 6/2/2023 tarihine kadarki döneme ilişkin tahakkuk etmiş ancak tahsil edilmemiş belediyelere olan su borçları Hazine ve Maliye Bakanlığı; telekomünikasyon şirketlerine olan ve 31/3/2023 tarihine kadar fatura edilen mobil ve sabit telefon hatları ile internet aboneliklerinden kaynaklanan borçları ise Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı bütçelerinden karşılanmak üzere silinir. (2) Birinci fıkra kapsamında silinen borçlarla ilgili olarak varsa açılmış olan icra ve takipler sona erer. Bu kapsamda sona erdirilen icra takipleri için 2/7/1964 tarihli ve 492 Sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken harçlar ile 30/6/1934 tarihli ve 2548 sayılı Ceza Evleriyle Mahkeme Binaları İnşası Karşılığı Olarak Alınacak Harçlar ve Mahkumlara Ödettirilecek Yiyecek Bedelleri Hakkında Kanun kapsamındaki harç alınmaz. Bu kapsamda takibi sona eren dava ve icra dosyaları ile ilgili olarak yargılama gideri ve vekalet ücreti talebinde bulunulamaz. Tüketici kredisi ve kredi kartı borçları MADDE 11- (1) Depremden etkilenen bölgede, depremler nedeniyle konutu ve/veya işyeri yıkılan, acil yıkılacak, ağır veya orta hasarlı hale gelenlerle imar planları nedeniyle kamulaştırılması zorunlu olan binalarda oturanlardan işsiz ya da işyerinin yıkılması nedeniyle gelirsiz kalanların 6/2/2023 tarihi itibarıyla Türkiye'de faaliyette bulunan bankalara olan kredi kartı ve tüketici kredisi, tüketici finansman şirketlerine olan kredi borçlarının anaparanın bakiyesi ile faiz ve diğer fer'ilerinin yüz bin liraya kadar olan kısmı silinir. Bankalar ve finansman şirketlerinin bu nedenle ortaya çıkan kayıpları Hazine ve Maliye Bakanlığı bütçesinden karşılanır. (2) Birinci fıkra kapsamındakilerin varlık yönetim şirketlerine olan borçları ise anapara tutarının yüzde on beşi Hazine ve Maliye Bakanlığı bütçesinden ödenerek kalan anapara, faiz ve diğer fer'ileri silinir. (3) Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından belirlenir. Çiftçilere verilecek destekler MADDE 12- (1) Depremden etkilenen bölgede, tarımsal üretimin canlandırılması ve sürdürülebilmesi amacıyla, bölgedeki çiftçilere fiilen üretim yapıyor olmaları koşuluyla, bu Kanunun yayımı tarihinden itibaren bir yıl süreyle Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından bedelsiz olarak yem,saman, fide, sertifikalı tohum, ilaç, gübre, damızlık hayvan, veterinerlik hizmeti ve sulama desteği verilir. (2) Depremden etkilenen bölgedeki Çiftçi Kayıt Sistemine kayıtlı çiftçilere, üretim yaptıkları alana ve ekilen veya yetiştirilen ürünün cinsine göre Tarım ve Orman Bakanlığının belirleyeceği miktarda mazot bu Kanunun yayımı tarihinden itibaren üç ay süreyle bedelsiz olarak verilir. (3) Depremden etkilenen bölgede bulunan ve Çiftçi Kayıt Sistemine kayıtlı bulunan çiftçilerin tarım kredi kooperatifleri ile T.C. Ziraat Bankasına olan tarımsal kredilerinin faiz ve anaparası terkin edilir. (4) Depremden etkilenen bölgedeki çiftçilerden, traktör, biçerdöver, pulluk ve benzeri tarımsal alet ve makinelerini depremde kaybedenlere, yenilerini alabilmeleri için uzun vadeli ilk bir yılı ödemesiz ve faizsiz olarak kamu bankaları tarafından finansman sağlanır. (5) Tarım kredi kooperatifleri ve T.C. Ziraat Bankası ile diğer kamu bankalarının bu maddenin uygulanmasından doğan zararları Hazine ve Maliye Bakanlğı bütçesinden karşılanır. (6) Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Tarım ve Orman Bakanlığı müştereken yetkilidir. İşletmelere ve esnaflara kredi desteği MADDE 13— (1) Depremden etkilenen bölgelerde işyerleri zarar gören işletmelere, yapacakları yatırımlar ile esnaf ve sanatkârlara, kuracakları yeni işyerleri için kamu bankaları tarafından uzun vadeli faizsiz kredi desteği verilir. (2) Birinci fıkranın uygulanması nedeniyle kamu bankalarının görev zararlarının karşılanması ve uygulamaya ilişkin usul ve esasları beliremeye Hazine ve Maliye Balanlığı yetkilidir. Yükseköğretim öğrencilerinin katkı payı ve öğrenim ücretleri MADDE 14- (1) Depremden etkilenen bölgede, depremler nedeniyle kendisine, aynı konutta ikamet edenlere, eşine ya da birinci derecede yakınlarına ait konutu ve/veya işyeri yıkılan, acil yıkılacak, ağır veya orta hasarlı hale gelen, 10/12/2003 tarihli ve 5510 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununa ek (I)YA cetvelinde yer alan yükseköğretim kurumlarının önlisans, lisans, lisansüstü düzeyindeki diploma programlarına kayıtlı (yabancı öğrenciler hariç) öğrencilerden ve 2023-2024 eğitim öğretim yılında herhangi bir yükseköğretim kurumuna kayıt yaptıranlardan 2026-2027 öğretim yılının sonuna kadar, birinci öğretim için katkı payı, ikinci öğretim ve uzaktan eğitim için öğrenim ücreti alınmaz. (2) Birinci fıkra kapsamındaki öğrencilerden vakıf üniversitelerine kayıtlı olanlar ile 2023-2024 eğitim öğretim yılında kayıt olacaklar için, Yükseköğretim Kurulunun cari hizmet maliyetlerini dikkate alarak belirlediği diploma program ücreti 2026-2027 öğretim yılının sonuna kadar Milli Eğitim Bakanlığı bütçesinden tarafından ödenir. Bu öğrencilerden başka ücret talep edilmez. Barınma ücretleri MADDE 15- (1) Depremden etkilenen bölgede, depremler nedeniyle kendisine, aynı konutta ikamet edenlere, eşine ya da birinci derecede yakınlarına ait konutu ve/veya işyeri yıkılan, acil yıkılacak, ağır veya orta hasarlı hale gelen, yükseköğretim kurumlarının önlisans, lisans, lisansüstü düzeyindeki diploma programlarına kayıtlı (yabancı öğrenciler hariç) öğrencilerden ve 2023-2024 eğitim öğretim yılında herhangi bir yükseköğretim kurumuna kayıt yaptıranlardan barınmasını sağlamak üzere Kredi ve Yurtlar Genel Müdürlüğüne bağlı yurtlar ile yükseköğrenim öğrencilerine her ne ad altında olursa olsun barınma hizmeti sunmak amacıyla açılmış özel kurumlarda barınan öğrencilerden barınma ücreti alınmaz. Bu öğrencilerin barınma ücretleri, Gençlik ve Spor Bakanlığına bağlı Kredi Yurtlar Genel Müdürlüğü kendi yurtları ile özel kurumlar için her yıl belirleyeceği cari hizmet maliyeti karşılığında genel bütçeden Gençlik ve Spor Bakanlığı Kredi Yurtlar Genel Müdürlüğü bütçesine aktarılır ve öğrenciler için belirlenmiş ödeme planları dâhilinde 30/6/2026 tarihine kadar Kredi Yurtlar Genel Müdürlüğü tarafından ödenir. Oda ve borsa ve meslek kuruluşlarının aidatları MADDE 16- (1) Depremden etkilenen bölgede; 18/5/2004 tarihli ve 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 17 nci maddesinin birinci fıkrasının "0" bendi kapsamında olup iradesi dışında meydana gelen mücbir sebepten dolayı ödeme güçlüğü içindeki üyelerinin, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla oda ve borsalara ödenmesi gerektiği halde ödenmemiş olan aidat borçları ve gecikme zamlarının tamamının tahsilinden vazgeçilir. Bu kapsamdaki üyelerden 31/12/2023 tarihine kadar aidat tahsil edilmez. Bu fıkranın uygulanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye Ticaret Bakanlığı yetkilidir. (2) Birinci fıkra kapsamındaki mücbir sebep hali ilan edilen yerlerde diğer kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarında üyeliği bulunanların ya da üyeliği bu illerin şubelerinde olmamakla beraber depreme bu yerlerde maruz kalmış üyelerin, ilgili Kanunları uyarınca bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla ödenmesi gerektiği halde ödenmemiş aidat borcu ve gecikme zamlarının tamamının tahsilinden 31/12/2023 tarihine kadar vazgeçilir. Bu kapsamdaki üyelerden, ilgili Kanunlarında düzenlenen yıllık aidat 2023 yılında alınmaz. (3) Bu madde hükümlerinden yararlanılabilmesi için, bu Kanunun yayımı tarihini izleyen ikinci ayın sonuna kadar alacaklı birime başvurulması şarttır. Terkin edilecek alacaklar MADDE 17- (1) Depremden etkilenen bölgede, ölenler ile varlıklarının en az yüzde yirmisini kaybeden mükelleflerin 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu ile 27/10/1999 tarihli ve 4458 sayılı Gümrük Kanunu kapsamında olup 6/2/2023 tarihinden önce tahakkuk etmiş veya 6/2/2023 tarihinden önceki dönemlere ilişkin olmakla birlikte, bu tarihten sonra tahakkuk etmiş vergi, resim ve harç borçları ile bunlara bağlı gecikme faizi, gecikme zammı, fon payı gibi fer'ileri terkin edilir. (2) Bu Kanuna göre terkin edilecek amme alacaklarına normal vade tarihlerinden terkin tarihine kadar geçen süre için gecikme faizi ve gecikme zammı uygulanmaz. (3) Varlıklarda meydana gelen kayıp oranının tespitinde mükelleflerin beyanı esas alınır. Bu beyana ilişkin usul ve esaslar Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından belirlenir. (4) Bu maddenin birinci fıkrası kapsamında kalan mükellefler tarafından veya bunlar adına, 2022 yılına ilişkin olarak verilecek gelir vergisi veya kurumlar vergisi beyannameleri üzerinden tarh edilen vergiler de terkin edilir. Kamu alacaklarının ertelenmesi MADDE 18- (1) 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun uyarınca depremden etkilenen bölgede tahsil dairelerince takip edilen amme alacaklarından vadesi 6/2/2023 veya daha sonra olanların vadesi 31/12/2023 olarak uygulanır. Kaynak Kullanımını Destekleme Fonu kesintisi ve Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisi istisnası MADDE 19- (1) Depremden etkilenen bölgede faaliyet gösteren vergi mükelleflerince faaliyetleri nedeniyle 31/12/2023 tarihine kadar kullanılan veya daha önce kullanılmış olup yeniden yapılandırılan kredilerden Kaynak Kullanımını Destekleme Fonu kesintisi yapılmaz ve bu krediler dolayısıyla lehe alınan paralar banka ve sigorta muameleleri vergisinden müstesnadır. Şüpheli ve değersiz alacaklar MADDE 20- (1) Depremden etkilenen bölgede gelir veya kurumlar vergisi mükellefiyet kaydı bulunan kişilerden 6/2/2023 tarihi itibarıyla alacağı bulunan mükelleflerden, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 322 ve 323 üncü maddeleri hükümlerinin uygulanmasında; zarar yazılmak istenen alacak için kazai bir hüküm veya kanaat verici bir vesika ibraz etme; karşılık ayrılmak istenen alacak için ise alacağın dava veya icra safhasında bulunması veya borçlu tarafından ödenmesi için protesto yapılma veya yazı ile bir defadan fazla istenilmesi koşulları aranmaz. Kullanılamaz hale gelen tarım arazileri MADDE 21- (1) Depremden etkilenen bölgedeki tarım arazileri depremler nedeniyle kullanılamaz hale gelen çiftçilere, bu arazilerinin iki katına kadar genişlikte Hazineye ait tarım arazisi bedelsiz olarak en fazla beş yıllığına kiralanabilir. Kiralamanın yapılabilmesi için, kullanılamaz hale gelen tarım arazisinin Çiftçi Kayıt Sisteminde kayıtlı olması, arazinin son üç yılın her yılında ekilmiş olması şarttır. Bu kapsamda bedelsiz olarak kiralanan tarım arazisi başkalarına kiraya verilemez ve ortakçılık veya yarıcılığa konu edilemez. (2) Birinci fıkra uyarınca yapılacak işlemler ile usul ve asaslar Tarım ve Orman Bakanlığı ile Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından çıkarılacak müşterek yönetmelikle belirlenir. MADDE 22- 24/4/1930 tarihli ve 1593 sayılı Umumi Hıfzısıhha Kanununa aşağıdaki geçici madde eklenmiştir. meydana gelen depremler nedeniyle Hazine ve Maliye Bakanlığınca 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 15 inci maddesi kapsamında mücbir sebep hali ilan edilen yerlerde, yerleşim yeri olarak kullandıkları konutları veya işyerleri depremlerde yıkılan veya ağır ya da orta hasarlı hale gelenlerden gebe veya doğum yapmış kadınlara, çocuklarının doğumundan sonraki oniki ay boyunca bebek maması, süt ve bebek bezi ücretsiz olarak Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığınca sağlanır. Bu yardımlar Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı bütçesine bu amaçla konulan ödenekten karşılanır." MADDE 23- 18/12/1953 tarihli ve 6200 sayılı Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünce Yürütülen Hizmetler Hakkında Kanunun Ek 11 inci maddesinin ikinci fıkrası madde metninden çıkarılmıştır. MADDE 24- 4/7/1956 tarihli ve 6772 sayılı Devlet ve Ona Bağlı Müesseselerde Çalışan İşçilere İlave Tediye Yapılması ve 6452 Sayılı Kanunla 6212 Sayılı Kanunun 2 nci Maddesinin Kaldırılması Hakkında Kanuna aşağıdaki geçici madde eklenmiştir. "GEÇİCİ MADDE 2— Bu Kanun kapsamında kamu kurum ve kuruluşlarında 14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 4 üncü maddesinin (D) fıkrasına göre hizmet akdi ile çalışmakta olan işçi personelden 8/2/2023 tarihli ve 6785 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile olağanüstü hal ilan edilen Adana, Adıyaman, Diyarbakır, Gaziantep, Hatay, Kahramanmaraş, Kilis, Malatya, Osmaniye ve Şanlıurfa illerinde görev yapmakta olan veya geçici olarak görevlendirilecek işçi personele, söz konusu illerde görev yaptıkları süreyle sınırlı olmak üzere en fazla, iki yıl süreyle her biri bir aylık istihkakları tutarını (hafta ve genel tatil ücretleri dahil) geçmemek şartıyla toplu iş sözleşmeleri ile en çok dört ikramiye daha verilir." MADDE 25- 18/2/1963 tarihli ve 197 sayılı Motorlu Taşıtlar Vergisi Kanununa aşağıdaki geçici madde eklenmiştir. "GEÇİCİ MADDE 9- Bu maddeyi ihdas eden Kanunla 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanununa eklenen geçici 10 uncu madde uyarınca iktisap edilen taşıtlar, iktisap edildikleri yıl ve izleyen yılda motorlu taşıtlar vergiden müstesnadır." MADDE 26- 2/7/1964 tarihli ve 492 sayılı Harçlar Kanununa aşağıdaki geçici madde eklenmiştir. meydana gelen depremler nedeniyle Hazine ve Maliye Bakanlığınca 213 sayılı Kanunun 15 inci maddesi kapsamında mücbir sebep hali ilan edilen yerlerde, yerleşim yeri olarak kullandıkları konutları depremlerde yıkılan veya orta ya da ağır hasarlı hale gelenler, kendilerine yapılacak ilk konut teslimleri bakımından 31/12/2027 tarihine kadar Tapu ve Kadastro Harçlarından muaftır." MADDE 27- 20/6/1977 tarihli ve 2090 sayılı Tabii Afetlerden Zarar Gören Çiftçilere Yapılacak Yardımlar Hakkında Kanuna aşağıdaki geçici madde eklenmiştir. meydana gelen depremler nedeniyle Hazine ve Maliye Bakanlığınca 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 15 inci maddesi kapsamında mücbir sebep hali ilan edilen yerlerde, bu Kanun uyarınca yapılacak Devlet yardımlarında Kanunun 2 nci maddesinin üçüncü fıkrasının "A" ve "B" bentlerinde geçen "940" ibareleri "9010" olarak dikkate alınır." MADDE 28- 21/7/1983 tarih ve 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanununa aşağıdaki ek madde eklenmiştir. "EK MADDE 9- 6/2/2023 tarihinde Kahramanmaraş merkezli olarak meydana gelen depremler nedeniyle Hazine ve Maliye Bakanlığınca 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 15 inci maddesi kapsamında mücbir sebep hali ilan edilen yerlerde, taşınmaz kültür ve tabiat varlıkları ile bunların koruma alanları ve sit alanlarında, 3194 sayılı İmar Kanunu kapsamına giren imar faaliyetleri, inşaatlar ile ruhsata tabi olmayan tadilat ve tamiratlar, kültür varlıkları, tabiat varlıkları ve doğal sit alanları yönünden bünyesinde koruma, uygulama ve denetim büroları kurulmuş yerlerde yetkili idarelerden, koruma, uygulama ve denetim büroları kurulmamış yerlerde koruma bölge kurulu müdürlüklerinden izin almaksızın yapılamaz." MADDE 29- 2863 sayılı Kanuna aşağıdaki ek madde eklenmiştir. "EK MADDE 10- 6/2/2023 tarihinde Kahramanmaraş merkezli olarak meydana gelen depremler nedeniyle Hazine ve Maliye Bakanlığınca 213 sayılı Kanunun 15 inci maddesi kapsamında mücbir sebep hali ilan edilen yerlerde, özel hukuka tabi gerçek ve tüzelkişilerin mülkiyetinde bulunan korunması gerekli kültür ve tabiat varlıklarından deprem nedeniyle yıkılan, zarar ya da hasar görenlerin, restorasyonu, yeniden inşası, korunması, bakım ve onarımı için Kültür ve Turizm Bakanlığınca ayni, nakdi ve teknik yardım yapılır. Bu amaçla, Bakanlık bütçesine yeterli ödenek konulur. Bakanlıkça yapılacak yardımlara ilişkin usul ve esaslar yönetmelikle belirlenir." MADDE 30- 25/10/1984 tarihli ve 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununa aşağıdaki geçici madde eklenmiştir. meydana gelen depremler nedeniyle Hazine ve Maliye Bakanlığınca 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 15 inci maddesi kapsamında mücbir sebep hali ilan edilen yerlerde, yerleşim yeri olarak kullandıkları konutları depremlerde yıkılan veya orta ya da ağır hasarlı hale gelenlere yapılacak ilk konut teslimleri, 31/12/2027 tarihine kadar katma değer vergisinden istisnadır. Bu maddede düzenlenen istisna dolayısıyla yüklenilen vergiler, vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan vergilerden indirilir. İndirim yoluyla telafi edilemeyen vergiler ise 32 nci madde hükümleri uyarınca istisna kapsamında işlem yapan mükellefin talebi üzerine nakden veya mahsuben iade edilir. Hazine ve Maliye Bakanlığı, istisna ve iadenin uygulamasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye yetkilidir." MADDE 31— 3065 sayılı Kanuna aşağıdaki geçici madde eklenmiştir. "GEÇİCİ MADDE 44- 6/2/2023 tarihinde Kahramanmaraş İlinde meydana gelen depremler nedeniyle Hazine ve Maliye Bakanlığınca 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 15 inci maddesi kapsamında mücbir sebep hali ilan edilen yerlerde faaliyet gösteren vergi mükelleflerine faaliyetlerine uygun olarak yapılacak makine ve teçhizat teslimleri 31/12/2024 tarihine kadar katma değer vergisinden istisnadır. Bu maddede düzenlenen istisna dolayısıyla yüklenilen vergiler, vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan vergilerden indirilir. İndirim yoluyla telafi edilemeyen vergiler ise 32 nci madde hükümleri uyarınca istisna kapsamında işlem yapan mükellefin talebi üzerine nakden veya mahsuben iade edilir. Hazine ve Maliye Bakanlığı istisna ve iadenin uygulamasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye yetkilidir." MADDE 32- 23/7/1995 tarihli ve 4123 sayılı Tabii Afet Nedeniyle Meydana Gelen Hasar ve Tahribata İlişkin Hizmetlerin Yürütülmesine Dair Kanuna aşağıdaki geçici madde eklenmiştir. nedeniyle Hazine ve Maliye Bakanlığınca 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 15 inci maddesi kapsamında mücbir sebep hali ilan edilen yerlerdeki büyükşehir belediyeleri, il özel idareleri ve belediyelerin bu Kanunun 6 ncı maddesinin üçüncü fıkrası kapsamında, İller Bankası Anonim Şirketine olan yatırım borçları, Cumhurbaşkanınca belirlenecek esaslar çerçevesinde terkin edilir." MADDE 33- 25/8/1999 tarihli ve 4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanununa aşağıdaki ek madde eklenmiştir. "EK MADDE 8- 6/2/2023 tarihinde Kahramanmaraş İlinde meydana gelen depremler nedeniyle, yaralanan veya sakat kalanlara, sağlık kurulu raporuyla ihtiyaç duydukları her türlü ortez, protez ve diğer iyileştirici araç ve gereçler herhangi bir kısıtlama getirilmeksizin Sosyal Güvenlik Kurumunca karşılanır ve bunlardan, 31/5/2006 tarihli 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 68 inci maddesinde belirlenen katılım payı alınmaz." MADDE 34- 4447 sayılı Kanunun geçici 5 inci maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir. "6/2/2023 tarihinde Kahramanmaraş merkezlyi olarak meydana gelen depremler nedeniyle, malul kalan sigortalı veya iştirakçiler ile ölen sigortalı veya iştirakçilerin hak sahiplerine 05/2/2023 tarihinde sigortalı olmak koşuluyla ve her ne ad altında olursa olsun sosyal güvenlik kurumlarından aylık veya gelir almamak şartıyla; 5510, 506, 2925, 5434, 1479 ve 2926 sayılı Kanunlarda öngörülen prim veya kesenek ödeme süresi aranmaksızın, ilgili kurumca kendi mevzuatlarına göre aylık bağlanır. Bu şekilde bağlanan aylıklarla ilgili söz konusu kanunlarda öngörülen prim veya keseneklerin eksik olan kısmı Hazine tarafından kurumlara ödenir. Bu konudaki usul ve esaslar Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ve Hazine ve Maliye Bakanlığınca müştereken tespit edilir." MADDE 35- 4447 sayılı Kanuna aşağıdaki geçici madde eklenmiştir. "GEÇİCİ MADDE 33— 6/2/2023 tarihinde Kahramanmaraş İlinde meydana gelen depremler nedeniyle, işyerindeki haftalık çalışma sürelerinin geçici olarak önemli ölçüde azalması veya işyerinde faaliyetin tamamen veya kısmen geçici olarak durması hallerinde, işyerinde altı ayı aşmamak üzere bu Kanunun ek 2 nci maddesi kapsamında ve söz konusu maddedeki usul ve esaslar çerçevesinde kısa çalışma yapılabilir. Bu kapsamda bulunan işyerleri ve/veya deprem sebebiyle yıkık, acil yıkılacak, ağır veya orta hasarlı olduğunu belgeleyen işyerleri için uygunluk tespitinin tamamlanması beklenmeksizin, Kanunun ek 2 nci maddesi kapsamında işsizlik sigortası hak etme koşullarını yerine getirmesi şartı aranmaksızın, işverenlerin başvurusu doğrultusunda, işçilere kısa çalışma ödeneği verilir. Söz konusu ödenek, her halükârda net aylık asgari ücret tutarının altında olamaz. Anılan maddenin son fıkrası gereğince, işverenin hatalı bilgi ve belge vermesi nedeniyle yapılan fazla ödemeler, yasal faizi ile birlikte işverenden tahsil edilir. Bu ödeneğin alındığı süre, işsizlik ödeneğine hak kazanılan süreden düşülmez." MADDE 36- 4447 sayılı Kanuna aşağıdaki geçici madde eklenmiştir. "GEÇİCİ MADDE 34- 6/2/2023 tarihinde Kahramanmaraş İlinde meydana gelen depremler nedeniyle, Kanunun 51 inci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında depremlerin etkilerinden kaynaklı işyerinin kapanması veya kapatılması sebebiyle iş sözleşmesi feshedilen ve aynı Kanun kapsamında işsizlik ödeneğine hak kazananlar ile hak sahipliği oluşmayanlara, herhangi bir sosyal güvenlik kuruluşundan yaşlılık aylığı almamak kaydıyla, olağanüstü hal süresini geçmemek üzere, işsiz kaldıkları süre kadar, İşsizlik Sigortası Fonundan günlük net asgari ücret tutarında nakdi ücret desteği [… metnin devamı TBMM kaydında] --- **Kaynak gösterme:** Özgür Özel (CHP, Manisa). “Kahramanmaraş Merkezli Depremlerin Yol Açtığı Zararların Giderilmesi ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/1252, 4 Nisan 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-1252-kahramanmaras-merkezli-depremlerin-yol-actigi-zararlarin-giderilmesi-ile-bazi-kanun-ve-kan (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/b3b5bceb-b568-4a59-b09a-0189211c5ffb Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.