# Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi (2/1260)

- **Tür:** Kanun teklifi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 2/1260
- **Sunuluş tarihi:** 23 Haziran 2023
- **İlk imza:** Umut Akdoğan (CHP, Ankara)
- **İmza sayısı:** 1
- **Esas komisyon:** Plan ve Bütçe Komisyonu
- **Son durum (TBMM):** KOMİSYONDA
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/b4a065b7-48bc-492e-aac0-0188e87f410b
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-1260-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanununda-degisiklik-yapilmasina-dair-kanun-te

> 2/1260 esas numaralı kanun teklifi 23 Haziran 2023 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Umut Akdoğan (CHP); 1 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA.

## Özet

Teklif ile, SSK, BAĞ-KUR ve Emekli Sandığı ayrımı gözetilmeksizin ve kendi sigortalılığı nedeniyle gelir veya aylık bağlanmasına bakılmaksızın bir veya birden fazla dosyadan ölüm aylığı veya geliri almaya hak kazanan, çalışmayan ve evli olmayan kız çocuklarına ölüm aylığı veya ölüm gelirinin bağlanması ve kendi gelir ve aylıklarının da ödenmeye devam edilmesi amaçlanmaktadır.

## Teklif metni

Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun

Teklifi ve gerekçesi ekte sunulmuştur.

Kadın Erkek Fırsat Eşitliği ,

Tali Komisyon Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler

Esas Komisyon o (Plan ve Bütçe

Tarih: 4-7-2023 Esas No:2/ 1260 Adres: Halkla İlişkiler Binası 3. Kat B326

Ne: 4248080

GENEL GEREKÇE

Ülkemizde Sosyal Sigortalar Kurumu (SSK), Esnaf ve Sanatkârlar ve Diğer Bağımsız Çalışanlar Sosyal Sigorta Kurumu (BAĞ-KUR), ve TC Emekli Sandığı (ES) olarak daha önce birbirinden ayrı kurulmuş, farklı mevzuata tabii olarak faaliyet gösteren, parçalı ve birden fazla sosyal güvenlik yapılanması bulunuyordu.

Buna göre; hizmet akdi ile çalışanlar için 906 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu, kendi adına bağımsız çalışanlar için 1479 sayılı Bağ-Kur Kanunu, kamuda memur statüsünde çalışanlar için 5434 sayılı TC Emekli Sandığı Kanunu, tarım kesiminde geçici işlerde, mevsimlik olarak çalışanlar için 2925 sayılı Tarım İşçileri Sosyal Sigortalar kanunu; yine tarım kesiminde kendi adına bağımsız çalışanlar için 2926 sayılı Tarımda Kendi Adına ve Hesabına Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kanunu'ndan oluşan beş ayrı sosyal sigortalar kanunu ile sosyal güvenlik garantisi sağlanmakta iken 20 Mayıs 2006 tarih ve 26173 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe giren 5502 sayılı Sosyal Güvenlik Kurumu Kanunuyla oluşturulan Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) ile Türk sosyal sigorta sisteminin idari yapılanması köklü şekilde değişmiştir. Bu değişiklikle SSK, Bağ-Kur ve Emekli Sandığı ile Banka ve Sigorta Şirketlerinin Vakıf Statüsündeki Sandıklarından oluşan çoklu yapı yerine tek bir kurum yani Tek Çatı olarak adlandırılan SGK, yalnızca çalışanların sosyal sigorta işlemlerini değil, bütün nüfusa yönelik genel sağlık sigortası ve düşük gelirli nüfus kesimlerine yönelik sosyal yardım ve hizmetlerle ilgili işlemleri de yürütmekle görevli temel sosyal güvenlik kurumu haline gelmiştir.

Bu yeni yapılanmaya uygun olarak Sosyal Güvenlik ve Genel Sağlık Sigortası Sistemi de tek bir mevzuat altında toplanmıştır. 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu 16 Haziran 2006 tarih ve 26200 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.

Sosyal güvenlik sistemi tek çatı altında toplanmış olsa da çeşitli uygulamalarda halen sigortalılar yönünden farklılıklar bulunmaktadır. Bu kapsamda vefat eden Bağ-Kur ve SSK sigortalısının kız çocuğuna aylık bağlanabilmesi için evli olmaması, evli olmakla birlikte sonradan boşanmış ya da dul kalmış olmasının yanı sıra herhangi bir sigortalılık statüsüne tabi olarak çalışmaması veya kendi sigortalılığı nedeniyle gelir veya aylık almıyor olması gerekirken, vefat eden Emekli Sandığı iştirakçisinin kız çocuğuna SSK veya Bağ-Kur kapsamında çalışsa veya emekli de olsa aylık bağlanmaktadır. Emekli Sandığı iştirakçisinin kızının da diğer şartları taşısa da Emekli Sandığı İştirakçisi veya emeklisi olması durumunda ise aylık bağlanmamaktadır.

Teklif ile Anayasa'da hüküm altına alınan kanun önünde eşitlik ilkesi ve sosyal güvenlik sisteminin tek bir çatı altında toplandığı gözetilerek kız çocukları yönünden uygulamada birliğin sağlanması ve pozitif ayrımcılık çerçevesinde kız çocuklarının gerek eşlerinden, gerek ebeveynlerinden ve gerek kendilerinden kaynaklı iştirak/gnf€klHeline İişkin ölüm aylığı bağlanması amaçlanmaktadır. a MG

MADDE GEREKÇELERİ

MADDE 1—31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununa eklenen 2linci madde ile kız çocuklarına SSK, Bağ-Kur, Emekli sandığı ayrımı gözetilmeksizin ve kendilerine de gelir ve aylık bağlanmasına bakılmaksızın bir veya birden fazla dosyadan ölüm aylığı veya geliri almaya hak kazanan, çalışmayan ve evli olmayan kız çocuklarına, kendi sigortalılığı veya iştirakçiliği nedeniyle gelir veya aylık bağlanmış olup olmadığına bakılmaksızın, ölüm aylığı veya ölüm gelirinin bağlanması ve kendi gelir ve aylıklarının da ödenmeye devam edilmesi düzenlenmektedir.

MADDE 2 — Yürürlük maddesidir.

MADDE 3 — Yürütme maddesidir.

SOSYAL SİGORTALAR VE GENEL SAĞLIK SİGORTASI KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TEKLİFİ

MADDE 1 —31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununa aşağıdaki ek madde ilave edilmiştir.

"EK MADDE 21 — Mülga 5417 sayılı İhtiyarlık Sigortası Kanununa, 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanununa, mülga 609 sayılı Maluliyet, İhtiyarlık ve Ölüm Sigortaları Hakkında Kanuna, 1479 sayılı Esnaf ve Sanatkârlar ve Diğer Bağımsız Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kurumu Kanununa, 2925 sayılı Tarım İşçileri Sosyal Sigortalar Kanununa, mülga 2926 sayılı Tarımda Kendi Adına ve Hesabına Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kanununa, 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununa ve 506 sayılı Kanunun geçici 20nci maddesi kapsamındaki sandıklara veya bu Kanuna tabi olarak bir veya birden fazla dosyadan ölüm aylığı veya geliri almaya hak kazanan, çalışmayan ve evli olmayan kız çocuklarına, kendi sigortalılığı veya iştirakçiliği nedeniyle gelir veya aylık bağlanmış olup olmadığına bakılmaksızın, ölüm aylığı bağlanır. Bu aylıkların veya gelirlerin bağlanmasında bu Kanunun 54üncü maddesindeki kısıtlar ile mülga sosyal güvenlik kanunlarının ilgili maddelerindeki kısıtlar aranmaz. Bu madde uyarınca ölüm aylığı alan kız çocuklarının yaşlılık aylıkları da ödenmeye devam olunur.

Bu maddenin uygulamasına ilişkin usul ve esaslar Sosyal Güvenlik Kurumunca çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir.

Bu madde kapsamında ilk defa hak kazanılan ve bağlanacak ölüm aylıklarına ilişkin geçmişe yönelik ödeme yapılmaz."

MADDE 2 — Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 3 — Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.

---

**Kaynak gösterme:** Umut Akdoğan (CHP, Ankara). “Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/1260, 23 Haziran 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-1260-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanununda-degisiklik-yapilmasina-dair-kanun-te (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/b4a065b7-48bc-492e-aac0-0188e87f410b

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
