# Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi (2/134)

- **Tür:** Kanun teklifi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 2/134
- **Sunuluş tarihi:** 6 Temmuz 2018
- **İlk imza:** Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır)
- **İmza sayısı:** 1
- **Esas komisyon:** Adalet Komisyonu
- **Son durum (TBMM):** KOMİSYONDA
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/6230fee0-3f5e-4896-bb5f-0188d8caa054
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-134-bazi-kanunlarda-degisiklik-yapilmasina-dair-kanun-teklifi

> 2/134 esas numaralı kanun teklifi 6 Temmuz 2018 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP); 1 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA.

## Özet

Teklif ile, sulh ceza hâkimliklerinin kaldırılması ve bu hâkimliklerin görev alanına giren işlerin asliye ceza mahkemeleri tarafından görülmesi amaçlanmaktadır.

## Teklif metni

27. Dönemde vermiş olduğum;

2/4790, 2/4620, 2/4579, 2/3940, 2/3941, 2/3890, 2/3436, 2/3372, 2/3252, 2/3221, 2/3165, 2/3156, 2/3157, 2/3022, 2/2836 2/2788, 2/2789, 2/2666, 2/2492, 2/2396, 2/1724, 2/1725, 2/1698, 2/1144, 2/821, 2/825, 2/361, 2/362, 2/363, 2/364, 2/365, 2/366, 2/367, 2/368, 2/369, 2/370, 2/371, 2/372,2/373, 2/374, 2/375, 2/376, 2/377, 2/378, 2/379, 2/380, 2/381,2/382, 2/383, 2/384,2/385,2/386, 2/387, 2/388,2/389, 2/390, 2/391, 2/392, 2/393, 2/394,2/395, 2/396,2/397,2/398,2/399,2/400,2/401,2/402, 2/403,2/404, 2/405, 2/406,2/407,2/408, 2/409, 2/410, 2/411, 2/412, 2/413, 2/414, 2/415, 2/261, 2/30, 2/262, 2/31, 2/66, 2/263, 2/264, 2/32, 2/67, 2/265, 2/266, 2/33, 2/68, 2/267, 2/268, 2/34, 2/69, 2/269, 2/270, 2/35, 2/70, 2/271, 2/272, 2/36, 2/71, 2/273, 2/274, 2/37, 2/72, 2/275, 2/276, 2/38, 2/73, 2/277, 2/278, 2/39, 2/74, 2/279,2/280,2/40,2/75,2/281,2/282,2/41,2/76,2/283, 2/42, 2/77, 2/284,2/43, 2/285, 2/78, 2/286,2/44, 2/287,2/79,2/288, 2/45, 2/289,2/80, 2/290,2/47, 2/291, 2/81, 2/292, 2/48, 2/293, 2/82, 2/294, 2/49, 2/83, 2/296, 2/50, 2/297, 2/84, 2/298, 2/51, 2/299, 2/85, 2/300,2/52, 2/86,2/301, 2/53, 2/302,2/87, 2/303,2/54, 2/304,2/88, 2/305, 2/55, 2/306,2/89, 2/307,2/56, 2/308,2/90, 2/309,2/57, 2/310,2/91, 2/311, 2/58, 2/312,2/92, 2/313,2/59,2/314, 2/93, 2/315,2/60, 2/316,2/94, 2/317, 2/61, 2/318, 2/95, 2/319,2/62, 2/320,2/96, 2/321,2/63, 2/322,2/97, 2/323,2/64, 2/324, 2/98, 2/325, 2/65, 2/326, 2/99, 2/327, 2/328, 2/100, 2/329, 2/330, 2/101, 2/331, 2/332, 2/102, 2/333,2/334,2/103,2/335, 2/336,2/104,2/337,2/338,2/4, 2/105, 2/339, 2/340, 2/5, 2/106, 2/341, 2/342, 2/6, 2/107, 2/343, 2/108, 2/7, 2/109, 2/110, 2/111, 2/112, 2/113, 2/114, 2/115, 2/116,2/117, 2/118, 2/119, 2/120, 2/121, 2/122, 2/123, 2/124, 2/125, 2/126, 2/127, 2/128, 2/129, 2/130, 2/131, 2/132, 2/133, 2/344, 2/134, 2/345, 2/135, 2/346, 2/136, 2/347, 2/137, 2/348,2/138, 2/349, 2/139, 2/350, 2/r40, 2/351, 2/141, 2/352, 2/142, 2/353, 2/143, 2/354, 2/144, 2/355, 2/145, 2/356, 2/146, 2/357, 2/147, 2/358, 2/148, 2/359, 2/149, 2/360, 2/150,2/151, 2/152, 2/153, 2/154, 2/155, 2/156, 2/157, 2/158, 2/159, 2/160, 2/161, 2/162, 2/163, 2/164, 2/165, 2/166, 2/167, 2/168, 2/169, 2/170, 2/171, 2/172, 2/173, 2/174, 2/175, 2/176,2/177, 2/178, 2/179, 2/180, 2/181, 2/182, 2/183, 2/184, 2/185, 2/186, 2/187, 2/188, 2/189,2/190, 2/191, 2/192, 2/193, 2/194, 2/195, 2/196, 2/197, 2/198, 2/199, 2/200, 2/201, 2/202, 2/203, 2/204, 2/205, 2/206, 2/207, 2/208, 2/209, 2/210, 2/211, 2/212, 2/46, 2/213, 2/214, 2/215,2/216,2/217,2/8,2/218, 2/219,2/9,2/220, 2/221, 2/10, 2/222, 2/223, 2/11, 2/224, 2/225, 2/12, 2/226, 2/227, 2/13, 2/228, 2/229, 2/14, 2/230, 2/231, 2/15, 2/232, 2/233, 2/16, 2/234, 2/235, 2/17, 2/236, 2/237, 2/18, 2/238, 2/239, 2/19, 2/240, 2/241, 2/2Ü, 2/242, 2/243, 2/21, 2/244, 2/245, 2/22, 2/246, 2/247, 2/23, 2/248, 2/249, 2/24, 2/250, 2/251, 2/25, 2/252, 2/253, 2/26, 2/254, 2/255, 2/27, 2/256, 2/257, 2/28, 2/258, 2/259, 2/29 ve 2/260 esas numaralı Kanun Tekliflerimi venilivorum.

01.06.2023

Tali Komisyon

Esas Komisyon

Adalet Komisyonu

Tarih: 19 Haziran 2023 | Esas No: 2/134 imama anneme, —— << reşkildi

Ü 1 Haziran 2023 rn m vena mar Mm

TBM —— El EVRAK

0.1 Haziran 2023 ma mana

177 (796

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

26. Dönemde verilen;

2/2318,2/2308,2/1579,2/1469,2/1465,2/1463,2 430,2/1415,2/1410,1/1365,2/1332,2/1330, 2/13

/821,2/793,

/1462,2/1460,2/1452,2/1440,2/1437, 2/1436.2/1 25.2/1289,2/988,2/987,2/986,2/918.2/81 3,2/68

3, ,2/387, NeyA 318,2/250,2/249,2/1450, ,211252,2/1545,2/1106.. ,2/1044,2 22102./2/1576,2/1568,2/1528,2/1500, 2/1499,2/1488.2/1474,2/ .2/465,2/416,2/415.. esas

1443,2/1324,2/1118,2/1107,2/1055, 2/1049,2/678,. numaralı Kanun Tekliflerini yeniliyorum. 29.06.2018 Tali Komisyonlar Esas Komisyon Adalet

Tarih01.10.2018 Esas No:387

M. Sezgin TANRIKULU İstanbul Milletvekili

/ ba i iğ TREN A | a ZE CUMHURİYET HALK PARTİSİ

Grup Başkanlığı Mel

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

Bazı kanunlarda değişiklik yapılmasına dair kanun teklifim gerekçesiyle ekte sunulmuştur.

Gereğini arz ederim. 02.12.2015

Eren Erdem

Tali Komisyon Komisyon Adale 4 i Tarih; i 4 Ocak 2016 E.No: Z/J3EZ) BAŞKANI ZN i Aralık

No: LAN! İ

GENEL GEREKÇE

18/06/2014 tarihli 6545 Sayılı torba yasa ile Özel Yetkili Mahkemeler kaldırılmış, yerine Sulh Ceza Mahkemeleri getirilmiştir. Yeni kurulan sulh ceza mahkemeleri, her ne kadar isimde ve teoride özel yetkili mahkemelerden farklı görünse de, işleyiş ve pratikte ÖYM"lerden hiçbir şekilde farklı olmayıp yine siyasi iktidarın kontrolü ve denetimiyle kararlar almakta ve hukuk tarihine geçecek birçok skandala imza atmaktadır.

Anayasamızın 36. Maddesinde belirtilen "Herkes, meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı veya davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir. Hiçbir mahkeme, görev ve yetkisi içindeki davaya bakmaktan kaçınamaz." ve 37. Maddesi'nde belirtilen Kanuni Hakim Güvencesi'nde "Hiç kimse kanunen tabi olduğu mahkemeden başka bir merci önüne çıkarılamaz. Bir kimseyi kanunen tabi olduğu mahkemeden başka bir merci önüne çıkarma sonucunu doğuran yargı yetkisine sahip olağanüstü merciler kurulamaz." hükümlerine rağmen, ilgili mahkemeler siyasi iktidarın keyfi ve siyasi tutumuna bağlı olarak, demokratik haklarını savunan yurttaşlara karşı açıkça insan haklarına aykırı kararlar vermekte ve bu hukuksuzluk günlük yaşamda insanların mahkemelere ve adalete olan inancını ciddi düzeyde zedelemektedir. Demokratik haklarını savunan insanlara yönelik cezaların yanısıra, iktidara yakın olduğu bilinen kişilerin işledikleri suçların cezasız bırakılması yine toplumda ikilik ve kutuplaşma yaratmakta ve ülkemizin laik ve sosyal bir hukuk devleti eliyle yönetildiği algısından somut şekilde uzaklaştırmaktadır. Toplum nezdinde oluşan bu kanaat, hukukun temel ilkelerinin halk tarafından içselleştirilmesi noktasında sıkıntılar yaratmakta ve toplumsal bütünleşmeyi ve barışı engelleyen girişimlere neden olmaktadır.

İktidarın hiçbir hukuk kuralına bağlı olmadığı bir totaliter yapıda şüphesiz ki sosyal ve hukuk devletinin işlemeyeceği bir gerçektir. Bu nedenle demokratik, laik ve sosyal bir hukuk devleti olmanın gereği olarak sulh ceza mahkemeleri kapatılmalı, özel yetkilerle donatılmış bir iktidar yargısı olarak neden olabileceği hukuksuzluklar engellenmeli ve böylece halkın adalete olan inancı ve uluslararası itibartımız yeniden tesis edilmelidir.

İşbu kanun teklifiyle hukuk devletine aykırılık teşkil eden sulh ceza mahkemelerinin kaldırılması ve bu mahkemeleri ilgilendiren davaların asliye ceza mahkemeleri tarafından bakılması öngörülmüştür. MADDE GEREKÇELERİ

MADDE 1- 5235 Sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri İle Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanununun 10 uncu Maddesi kaldırılarak demokratik ilkeler ve sosyal devlet mantığına aykırılık teşkil eden ve hukuk devletiyle bağdaşmayan yetkilerle donatılmış işbu sulh ceza mahkemelerinin kaldırılması. amaçlanmıştır.

MADDE 2- 5235 Sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri İle Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanununun 11 inci Maddesi değiştirilerek işbu sulh ceza mahkemelerinin baktıkları davalara asliye ceza mahkemeleri tarafından bakılması öngörülmüştür.

MADDE 3- 5271 Sayılı Ceza Muhakemeleri Kanununun 268 inci Maddesinin 3. Fıkrasının (a) ve (b) bentleri değiştirilerek işbu sulh ceza mahkemelerinin hukuk devletiyle bağdaşmayan ve sosyal devlet ilkesiyle uyuşmayan yetkilerinin kaldırılması hedeflenmiştir.

MADDE 4- Yürürlük maddesidir.

MADDE 5- Yürütme maddesidir.

Lin

BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TEKLİFİ

MADDE 1- 26/09/2004 tarihli 5235 Sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri İle Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanununun 10 uncu Maddesi başlığıyla birlikte yürürlükten kaldırılmıştır.

MADDE 2- 26/09/2004 tarihli 5235 Sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri İle Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanununun 11 inci Maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"Kanunların ayrıca görevli kıldığı hâller saklı kalmak üzere, sulh ceza ve ağır ceza mahkemelerinin görevleri dışında kalan dava ve işlere asliye ceza mahkemelerince bakılır."

MADDE 3- 17/12/2004 tarihli 5271 sayılı Ceza Muhakemeleri Kanununun 268 inci Maddesinin 3. Fıkrasının (a) ve (b) bentleri aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

""a) Sulh ceza hâkimliği kararlarına yapılan itirazların incelenmesi, yargı çevresinde bulundukları asliye ceza mahkemesi hâkimine aittir.

b) Sulh ceza işleri, asliye ceza hâkimi tarafından görülüyorsa itirazı inceleme yetkisi ağır ceza işlerini gören mahkeme başkanına aittir."

MADDE 4- Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 5- Bu kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.

---

**Kaynak gösterme:** Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır). “Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/134, 6 Temmuz 2018. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-134-bazi-kanunlarda-degisiklik-yapilmasina-dair-kanun-teklifi (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/6230fee0-3f5e-4896-bb5f-0188d8caa054

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
