# 5434 Sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu İle 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi (2/1346)

- **Tür:** Kanun teklifi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 2/1346
- **Sunuluş tarihi:** 13 Temmuz 2023
- **İlk imza:** Melih Meriç (CHP, Gaziantep)
- **İmza sayısı:** 1
- **Esas komisyon:** Plan ve Bütçe Komisyonu
- **Son durum (TBMM):** KOMİSYONDA
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/3129798b-940d-42c3-a783-01894f13e17b
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-1346-5434-sayili-turkiye-cumhuriyeti-emekli-sandigi-kanunu-ile-375-sayili-kanun-hukmunde-kararn

> 2/1346 esas numaralı kanun teklifi 13 Temmuz 2023 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Melih Meriç (CHP); 1 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA.

## Özet

Teklif İle; Kamuda Başmühendis, Başmimar, Yüksek Mühendis, Yüksek Mimar, Mühendis, Mimar, Şehir Plancısı Ve Bölge Plancısı Kadrolarında Çalışanların Ek Ödeme Oranlarının Artırılması ve Bu Kadrolardan Emekli Olanların Aylıklarında İyileştirme Yapılması Amaçlanmaktadır.

## Teklif metni

"5434 Sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu ile 375 Sayılı Kanun Hükmündeki Kararnamede Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi" gerekçesi ile birlikte ekte sunulmuştur.

Melih MERİÇ Gaziantep Milletvekili

Tali Komisyon Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler

Esas Komisyon o |Plan ve Bütçe

Tarih: 14-7-2023 |Esas No:2/1346

GEN /JRAK Ne: İ9URO37— GENEL GEREKÇE

Türkiye'de ücret eşitsizliğinden en çok etkilenen meslek gruplarının başında kamuda çalışan ve teknik hizmetler sınıfına dâhil olan mühendis, mimar ve şehir plancıları yer almaktadır. Oysaki bu meslek grupları ülkemizin kamu yatırımlarının ihale, yapım, kontrol, işletme ve bakım aşamalarında önemli rol oynamakta ve sorumluluk üstlenmektedirler. Gelirlerinin üstlendikleri sorumlulukla doğru orantıda olması gerekmektedir.

Ayı şekilde kamuda çalışmış ve emekli olmuş mühendis, mimar ve şehir plancılarından da benzer durumdaki meslek grupları ile aynı emeklilik kesintisi yapılmasına ve aynı ikramiye tutarının alınmasına karşı emekli maaşları arasında dengesizlik oluşmuştur.

Dolayısıyla hem hali hazırda çalışan hem de emekli olmuş kamu mühendislerinin gelir adaletsizliğinin giderilmesi gerekmektedir. Bu anlamda kamuda çalışan ve teknik hizmetler sınıfına dâhil olan mühendis, mimar ve şehir plancılarının gelirlerinin arttırılması için teknik sorumluluk adı altında bir ödeme yapılması kaçınılmaz olmuştur. Söz konusu meslek gruplarının emeklilerine de yapılacak bir ek ilave ödemesi ile gelirlerinin mutlak surette artırılması gerekmektedir.

Kanun teklifi ile kamuda çalışan ve teknik hizmetler sınıfına dâhil mühendis, mimar ve şehir plancılarına sorumluluklarının karşılığı olarak teknik sorumluluk ödemesi adında bir ödeme yapılması, bu meslek gruplarının emeklilerine de ek ilave ödemesi yapılması böylece gelir eşitsizliğinin giderilmesi amaçlanmaktadır.

MADDE GEREKÇELERİ

MADDE 1- Kamuda çalışan ve teknik hizmetler sınıfına dâhil mühendis, mimar ve şehir plancılarının benzer durumdaki meslek grupları ile aynı emeklilik kesintisi yapılmasına ve aynı ikramiye tutarının alınmasına karşı emekli maaşları arasındaki dengesizliğin giderilmesi, teknik sorumluluk ödemesi ile alacakları maaşla emekli maaşı arasındaki dengenin sağlanması amaçlanmıştır. 27/6/1949 tarihli ve 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanuna eklenen Ek 84 üncü madde ile Tabip, diş tabibi gibi meslek gruplarına verilen hakların teknik hizmetler sınıfına dâhil mühendis, mimar ve şehir plancılarına da verilmesiyle eşitsizlikleri ve farklılıkların giderilmesi öngörülmektedir.

MADDE 2- Kanun teklifi ile kamuda çalışan ve teknik hizmetler sınıfına dâhil mühendis, mimar ve şehir plancılarına sorumluluklarının karşılığı olarak ilave ödeme yapılmasına yönelik usul ve esasları düzenlemektedir. Düzenleme ile 375 sayılı KHK"ye ilave edilecek ek madde ile söz konusu personele teknik sorumluluk ödemesi adında bir ödeme yapılması öngörülmektedir.

MADDE 3- Yürürlük maddesidir.

MADDE 4- Yürütme maddesidir.

5434 SAYILI TÜRKİYE CUMHURİYETİ EMEKLİ SANDIĞI KANUNU İLE 375 SAYILI KANUN HÜKMÜNDEKİ KARARNAMEDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUN TEKLİFİ

MADDE 1- 27/6/1949 tarihli ve 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanuna Ek Madde 85'den sonra gelmek üzere aşağıdaki ek madde eklemiştir.

"Ek Madde 86- Bu Kanuna göre başmühendis, başmimar, yüksek mühendis, mühendis, yüksek mimar, mimar, bölge plancısı ve şehir plancı kadro ve pozisyonları esas alınarak emekli, adi malullük veya vazife malullüğü aylığı bağlanmış olup, aylıklarıyla birlikte makam tazminatı ödenmesine hak kazanamamış olanlara (25.000) gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak tutarda her ay emekli aylıklarıyla birlikte ilave ödeme yapılır.

Birinci fıkra kapsamında yapılacak ödeme, ölenlerin mülga 67'nci maddede belirtilen aylığa müstahak dul ve yetimlerine mülga 68 inci maddede belirtilen oranlar üzerinden ödenir.

Bu madde kapsamında yapılacak ilave ödeme tutarları, ödemeyi izleyen iki ay içinde faturası karşılığında Hazineden tahsil edilir.

Bu madde uyarınca verilecek ilave ödeme, 5454 sayılı Kanunun | inci maddesi uyarınca yapılacak ek ödemenin matrahına dâhil edilmez.

Bu madde kapsamında ilave ödemeden yararlanacaklardan, sosyal güvenlik destek primi ödemek suretiyle çalışanlar dâhil herhangi bir sosyal güvenlik kurumuna tabi olarak çalışanların ilave ödemeleri, çalışmaya başladıkları tarihi takip eden aybaşından itibaren kesilir. Bu ödemeden yararlanma şartlarını kaybedenler en geç bir ay içinde durumu Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirmekle yükümlüdürler. Zamanında bildirimde bulunmayanlara yapılan ödemeler kanuni faiziyle birlikte geri alınır. Bu fikra uyarınca ilave ödemeleri kesilenlerin, çalışmalarının sona erdiği tarih yazılı istek tarihi kabul edilerek ilave ödemeleri, çalışmalarının sona erdiği tarihi takip eden ay başından itibaren yeniden ödenmeye başlanır. Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önceki dönem için geçmişe dönük herhangi bir ödeme yapılmaz. Yukarıdaki hükümler 5510 sayılı Kanunun 4'üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamındaki sigortalılar ile hak sahipleri hakkında ilgisine göre uygulanır."

MADDE 2 - 27/6/1989 tarihli ve 375 sayılı Kanun Hükmündeki Kararnameye Ek Madde 39'dan sonra gelmek üzere aşağıdaki ek madde eklemiştir.

"Ek Madde 40- Aşağıda kadro ve unvanları yazılı personele en yüksek Devlet memuru brüt aylığının (ek gösterge dâhil) gösterilen oranların uygulanması suretiyle bulunacak tutarda teknik sorumluluk ödemesi verilir.

a) 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu kapsamında Teknik Hizmetler Sınıfında: başmühendis, başmimar, yüksek mühendis, mühendis, yüksek mimar, mimar, bölge plancısı ve şehir plancı kadrolarında yer alan personele 6500

b) 399 sayılı KHK eki (IN) sayılı cetvele dahil olup mühendis, mimar veya şehir plancısı teknik kariyerine haiz grup başmühendisi, başmühendis, başmimar, mühendis, mimar, şehir plancısı, teknik şef, atölye şefi, teknik amir, teknik uzman pozisyonlarda istihdam edilen sözleşmeli personele 96500

Bu ödemelere hak kazanılmasında ve bunların ödenmesinde aylıklara ilişkin hükümler uygulanır.

Bu ilave ödeme, başka bir ödeme veya ücret tavanının hesaplanmasında ya da her ne ad altında olursa olsun ödenmekte olan aylık, zam, tazminat, ücret ve benzeri ödemelerin hesabında dikkate alınmaz. Diğer kanunların bu fıkraya aykırı hükümleri uygulanmaz.

Bu ödeme damga vergisi hariç herhangi bir vergiye tabi tutulmaz."

MADDE 3- Bu kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 4- Bu kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.

---

**Kaynak gösterme:** Melih Meriç (CHP, Gaziantep). “5434 Sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu İle 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/1346, 13 Temmuz 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-1346-5434-sayili-turkiye-cumhuriyeti-emekli-sandigi-kanunu-ile-375-sayili-kanun-hukmunde-kararn (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/3129798b-940d-42c3-a783-01894f13e17b

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
