# Gazi Giresunlu Topal Osman Ağa'nın Hukuken İtibarının İade Edilmesine İlişkin Kanun Teklifi (2/1373) - **Tür:** Kanun teklifi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 2/1373 - **Sunuluş tarihi:** 19 Temmuz 2023 - **İlk imza:** Burak Akburak (İYİ Parti, İstanbul) - **İmza sayısı:** 1 - **Esas komisyon:** İçişleri Komisyonu - **Son durum (TBMM):** KOMİSYONDA - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/c451a8e2-7d7b-4c73-87ce-01896df348ad - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-1373-gazi-giresunlu-topal-osman-aga-nin-hukuken-itibarinin-iade-edilmesine-iliskin-kanun-teklif > 2/1373 esas numaralı kanun teklifi 19 Temmuz 2023 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Burak Akburak (İYİ Parti); 1 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA. ## Özet Teklif İle, Giresunlu Topal Osman Ağa'nın İtibarının İade Edilmesi Amaçlanmaktadır. ## Teklif metni Gazi Giresunlu Topal Osman Ağa'nın Hukuken İtibarının İade Edilmesine İlişkin Kanun Teklifi gerekçesiyle birlikte ekte sunulmuştur. Burak AKBURAK İstanbul Milletvekili A Bilir TBMM BAŞKANLIĞI - ' Tali Komisyon Esas Komisyon İçişleri Tarih: 25-7-2023 Esas No:2/1373 GENEL EVSAK GENEL GEREKÇE Osman Ağa, Feridunzade ailesine mensup olup 1883 yılında Giresun'da dünyaya gelmiştir. 1912 yılında Balkan Harbi çıkınca babası tarafından askerlik bedeli ödendiği halde gönüllü olarak Balkan Savaşına katılmıştır. Balkan Harbinde şarapnel parçasının bacağına denk gelmesi üzerine Gazi olmuştur. Şarapnel parçasının bacağına gelmesi nedeniyle topal lakabını almıştır. Osman Ağa, Birinci Dünya Savaşı sırasında Rum çeteleri karşısında Doğu Karadeniz'deki en etkili direniş kuvvetini kurmuştur. Bununla birlikte Giresun'da gönüllü asker toplanmasında, bacağı tam olarak iyileşememesine rağmen adını askere yazdırmıştır. Osman Ağa çevresindeki yaklaşık 800 gönüllüyle Teşkilat-ı Mahsusa alayına katılarak Batum bölgesinde Ruslara karşı savaşmıştır. Rusların Giresun'a girmesini engelleyen Osman Ağa Batum valisi ile komutanını tutsak edilmekten kurtarmıştır. 1919'da Giresun Belediye Başkanı olan Osman Ağa, Trabzon Muhafaza-i Hukuku Milliye Cemiyeti'nin Giresun şubesini kurmuştur. Karadeniz Bölgesi'nde Pontus Rum çetelerine karşı, kurduğu Giresun Gönüllü Birliği'nin başında çatışmalara girmiştir. Pontus Devleti'nin kurulmasını engellemeye yönelik çalışmalar yapmıştır. Osman Ağa'nın İstanbul Hükümeti tarafından tehcir suçlusu olarak yargılanmak üzere İstanbul'a getirilmesi istenmiş, İstanbul Divan-ı Harbi Osman Ağa'nın tutuklanmasını kararlaştırmıştır. Osman Ağa, TBMM Hükümeti'nin kurulmasından sonra, Mustafa Kemal Paşa'ya telgraf çekerek kayıtsız şartsız milli hükümetin hizmetine girdiğini bildirmiştir. 29 Ekim 1920 tarihinde Mustafa Kemal Paşa ile görüşen Osman Ağa, onun iltifatlarına mazhar olmuş ve Paşa'nın şahsi korumalığını yapmıştır. Osman Ağa, Koçgiri İsyanı'nın bastırılmasında önemli rol oynamıştır. Osman Ağa, Giresun 47. Gönüllü Alayı Komutanı olarak katıldığı Sakarya Meydan Savaşında büyük başarılar göstermiştir. Bu savaştaki büyük başarısından sonra yarbay rütbesine terfi ettirilerek Büyük Taarruz boyunca da Yunanlara karşı kahramanlıklar göstermiştir. Daha sonrasında Özel Muhafız Alayı'nın komutanı olarak görevine devam etmiştir. Trabzon Milletvekili Ali Şükrü Bey'in öldürülmesinden sorumlu tutulan Osman Ağa, 1 Nisan 1923 tarihinde çıkan çatışma neticesinde öldürülmüştür. Türkiye Büyük Millet Meclisinin 2 Nisan 1923 tarihli ve 370 sayılı kararının sonucu olarak Topal Osman Ağa Meclis kapısı önünde şaiben teşhir edilmiştir. Daha sonra 1925 yılında Mustafa Kemal Paşa'nın verdiği emir üzerine Osman Ağa'nın kabri Giresun Kalesi'nin en güzel yerine nakledilmiş ve anıt mezarının yapılması sağlanmıştır. Hukukun temel prensiplerinden olan masumiyet karinesinden yararlanamamış Topal Osman Ağa'nın fiili iade-i itibarı Mustafa Kemal ATATÜRK'ün emri ile 1925 yılında gerçekleştirilmiştir. Bu kanun teklifi ile 2 Nisan 1923 tarihli ve 370 sayılı Türkiye Büyük Millet Meclisi kararının kaldırılarak Topal Osman Ağa'nın itibarının hukuken de iadesinin sağlanması amaçlanmaktadır. MADDE GEREKÇELERİ MADDE 1- Madde ile Türkiye Büyük Millet Meclisinin 2 Nisan 1923 tarihli ve 370 sayılı kararıyla itibarı zarar gören İstiklal Madalyası ile ödüllendirilmiş bulunan Gazi Yarbay Giresunlu Topal Osman Ağa'nın itibarının hukuken iade edilmesi amaçlanmıştır. MADDE 2- Giresunlu Topal Osman Ağa, Kurtuluş Savaşı ve sonrasında hayati vazifelerde bulunmuş bir kahramandır. Milli Mücadele sürecinde Gazi Mustafa Kemal Paşa'nın Giresunlulardan oluşan muhafız kıtasının komutanlığını yapmış, isyanların bastırılmasında da görev almıştır. Büyük Taarruz zaferinden sonra yarbay rütbesi ve İstiklal Madalyası ile onurlandırılmıştır. İstiklal Madalyası ile ödüllendirilen Gazi Yarbay Giresunlu Topal Osman Ağa hakkında Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından 2 Nisan 1923 tarihinde Kaymakam Topal Osman'ın Meclis kapısı önünde şaiben teşhirine yönelik verilen kararın yürürlükten kaldırılması amaçlanmıştır. MADDE 3- Yürürlük maddesidir. MADDE 4- Yürütme maddesidir. GAZİ GİRESUNLU TOPAL OSMAN AĞA'NIN HUKUKEN İTİBARININ İADE EDİLMESİNE İLİŞKİN KANUN TEKLİFİ MADDE 1- İstiklal Madalyası ile ödüllendirilen Gazi Yarbay Giresunlu Topal Osman Ağa'nın Türkiye Büyük Millet Meclisinin 2 Nisan 1923 tarihli ve 370 sayılı Kaymakam Topal Osman'ın Meclis kapısı önünde şaiben teşhiri kararı nedeniyle itibarı hukuken iade edilmiştir. MADDE 2- Türkiye Büyük Millet Meclisinin 2 Nisan 1923 tarihli ve 370 sayılı Kaymakam Topal Osman'ın Meclis kapısı önünde şaiben teşhiri kararı yürürlükten kaldırılmıştır. MADDE 3- Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer. MADDE 4- Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür. --- **Kaynak gösterme:** Burak Akburak (İYİ Parti, İstanbul). “Gazi Giresunlu Topal Osman Ağa'nın Hukuken İtibarının İade Edilmesine İlişkin Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/1373, 19 Temmuz 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-1373-gazi-giresunlu-topal-osman-aga-nin-hukuken-itibarinin-iade-edilmesine-iliskin-kanun-teklif (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/c451a8e2-7d7b-4c73-87ce-01896df348ad Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.