# Engellilere Yönelik Bazı İyileştirmeler Yapılması Hakkında Kanun Teklifi (2/138)

- **Tür:** Kanun teklifi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 2/138
- **Sunuluş tarihi:** 6 Temmuz 2018
- **İlk imza:** Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır)
- **İmza sayısı:** 1
- **Esas komisyon:** Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonu
- **Son durum (TBMM):** KOMİSYONDA
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/696d4e94-347f-40a8-b856-0188d8cb233c
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-138-engellilere-yonelik-bazi-iyilestirmeler-yapilmasi-hakkinda-kanun-teklifi

> 2/138 esas numaralı kanun teklifi 6 Temmuz 2018 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP); 1 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA.

## Özet

Teklif ile; engelli çocukları olan ailelere yardım yapılması için gerekli gelir şartının hafifletilmesi, engellilik oranı %40'ın üzerinde olan engellilerin, havayollarının iç hat uçuşlarından ücretsiz yararlanması ve bunların genel sağlık sigortası primlerinin Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı tarafından ödenmesi ile engelli vatandaşların yararlandığı internet hizmetinin indirimli olması öngörülmektedir.

## Teklif metni

27. Dönemde vermiş olduğum;

2/4790, 2/4620, 2/4579, 2/3940, 2/3941, 2/3890, 2/3436, 2/3372, 2/3252, 2/3221, 2/3165, 2/3156, 2/3157, 2/3022, 2/2836 2/2788, 2/2789, 2/2666, 2/2492, 2/2396, 2/1724, 2/1725, 2/1698, 2/1144, 2/821, 2/825, 2/361, 2/362, 2/363, 2/364, 2/365, 2/366, 2/367, 2/368, 2/369, 2/370, 2/371, 2/372,2/373, 2/374, 2/375, 2/376, 2/377, 2/378, 2/379, 2/380, 2/381,2/382, 2/383, 2/384,2/385,2/386, 2/387, 2/388,2/389, 2/390, 2/391, 2/392, 2/393, 2/394,2/395, 2/396, 2/397, 2/398, 2/399, 2/400, 2/401, 2/402, 2/403, 2/404, 2/405, 2/406, 2/407, 2/408, 2/409, 2/410, 2/411, 2/412, 2/413, 2/414, 2/415, 2/261, 2/30, 2/262, 2/31, 2/66, 2/263, 2/264, 2/32, 2/67, 2/265, 2/266, 2/33, 2/68, 2/267, 2/268, 2/34, 2/69, 2/269, 2/270, 2/35, 2/70, 2/271, 2/272, 2/36, 2/71, 2/273, 2/274, 2/37, 2/72, 2/275, 2/276, 2/38, 2/73, 2/277, 2/278, 2/39, 2/74, 2/279,2/280,2/40,2/75,2/281,2/282,2/41,2/76,2/283, 2/42, 2/77, 2/284,2/43, 2/285, 2/78, 2/286,2/44, 2/287,2/79,2/288, 2/45, 2/289,2/80, 2/290,2/47, 2/291, 2/81, 2/292, 2/48, 2/293, 2/82, 2/294, 2/49, 2/83, 2/296, 2/50, 2/297, 2/84, 2/298, 2/51, 2/299, 2/85, 2/300,2/52, 2/86,2/301, 2/53, 2/302,2/87, 2/303,2/54, 2/304,2/88, 2/305, 2/55, 2/306,2/89, 2/307,2/56, 2/308,2/90, 2/309,2/57, 2/310,2/91, 2/311, 2/58, 2/312,2/92, 2/313,2/59,2/314, 2/93, 2/315,2/60, 2/316,2/94, 2/317, 2/61, 2/318, 2/95, 2/319,2/62, 2/320,2/96, 2/321,2/63, 2/322,2/97, 2/323,2/64, 2/324, 2/98, 2/325, 2/65, 2/326, 2/99, 2/327, 2/328, 2/100, 2/329, 2/330, 2/101, 2/331, 2/332, 2/102, 2/333,2/334,2/103,2/335, 2/336,2/104,2/337,2/338,2/4, 2/105, 2/339, 2/340, 2/5, 2/106, 2/341, 2/342, 2/6, 2/107, 2/343, 2/108, 2/7, 2/109, 2/110, 2/111, 2/112, 2/113, 2/114, 2/115, 2/116,2/117, 2/118, 2/119, 2/120, 2/121, 2/122, 2/123, 2/124, 2/125, 2/126, 2/127, 2/128, 2/129, 2/130, 2/131, 2/132, 2/133, 2/344, 2/134, 2/345, 2/135, 2/346, 2/136, 2/347, 2/137, 2/348,2/138, 2/349, 2/139, 2/350, 2/140, 2/351, 2/141, 2/352, 2/142, 2/353, 2/143, 2/354, 2/144, 2/355, 2/145, 2/356, 2/146, 2/357, 2/147, 2/358, 2/148, 2/359, 2/149, 2/360, 2/150,2/151, 2/152, 2/153, 2/154, 2/155, 2/156, 2/157, 2/158, 2/159, 2/160, 2/161, 2/162, 2/163, 2/164, 2/165, 2/166, 2/167, 2/168, 2/169, 2/170, 2/171, 2/172, 2/173, 2/174, 2/175, 2/176,2/177, 2/178, 2/179, 2/180, 2/181, 2/182, 2/183, 2/184, 2/185, 2/186, 2/187, 2/188, 2/189, 2/190, 2/191, 2/192, 2/193, 2/194, 2/195, 2/196, 2/197, 2/198, 2/199, 2/200, 2/201, 2/202, 2/203, 2/204, 2/205, 2/206, 2/207, 2/208, 2/209, 2/210, 2/211, 2/212, 2/46, 2/213, 2/214, 2/215,2/216,2/217,2/8,2/218, 2/219,2/9,2/220, 2/221, 2/10, 2/222, 2/223, 2/11, 2/224, 2/225, 2/12, 2/226, 2/227, 2/13, 2/228, 2/229, 2/14, 2/230, 2/231, 2/15, 2/232, 2/233, 2/16, 2/234, 2/235, 2/17, 2/236, 2/237, 2/İ8, 2/238, 2/239, 2/19, 2/240, 2/241, 2/20, 2/242, 2/243, 2/21, 2/244, 2/245, 2/22, 2/246, 2/247, 2/23, 2/248, 2/249, 2/24, 2/250, 2/251, 2/25, 2/252, 2/253, 2/26, 2/254, 2/255, 2/27, 2/256, 2/257, 2/28, 2/258, 2/259, 2/29 ve 2/260 esas numaralı Kanun Tekliflerimi venilivorum.

01.06.2023

Tali

Komisyon Plan ve Bütçe Komisyonu

Esas Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyon | Komisyonu

Tarih: 19 Haziran 2023 Esas No: 2/138 arama

OT Haziran 2023 mam mem m, amanın. amma — EVRAK

0.1 Kanr 2023

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

26. Dönemde verilen;

2/2318.2/2308,2/1579,2/1469,2/1465,2/1463, 2/1462,2/1460,2/1452,2/1440,2/1437, 2/1436.2/1 430,2/1415,2/1410,1/1365,2/1332,2/1330, 2/1325,2/1289,2/988,2/987,2/986.2/918. 2/813,2/68

3, ,2/387, NeyA 318,2/250,2/249,2/1450, ,211252,2/1545,2/1106.. ,2/1044,2 /821,2/793, 22102./2/1576,2/1568,2/1528,2/1500, 2/1499,2/1488.2/1474,2/ 1443,2/1324,2/1118,2/1107,2/1055, 2/1049,2/678,. .2/465,2/416,2/415.. esas numaralı Kanun Tekliflerini yeniliyorum. 29.06.2018

Tali Komisyon/lar Plan ve Bütçe Esas .

Komisyon Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler

Tarih01.10.2018 Esas No:391

M. Sezgin TANRIKULU İstanbul Milletvekili

CUMHURİYET HALK PARTİSİ

Grup Başkanlığı İĞHP) ze" are...

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

Engellilere Yönelik Bazı iyileştirmeler Yapılması Hakkında Kanun Teklifi ekte sunulmuştur. Gereğini arz ederim. 01.11.2016

Devrim KÖK Antalya Milletvekili

Tali Komisyon

Esas Komisyon

Tari

BAŞKANI CL i Numara;

No * GE3b3--

Gerekçe;

Evde bakım ücreti alabilmeli için 6518 sayılı Kanunla değiştirilen 2828 sayılı Kanunun Ek 7 nci maddesinde yer alan "Her ne ad altında olursa olsun her türlü gelirler toplamı esas alınmak suretiyle, hane içinde kişi başına düşen ortalama aylık gelir tutarı, asgari ücretin aylık net tutarının 2/3'ünden daha az olan engellilerin muhtaç sayılacağı ve bunlardan bakıma ihtiyacı olan engellilerin evde bakımının desteklenmesi amacıyla sosyal yardım ödeneceği," ibaresi günümüz koşularına uygun değildir.

Bir engellinin evde bakım ücreti alabilmesi için hane halkının aylık gelirinin asgari ücretin 2/3'ünden daha az olması şartı nedeniyle bir çok engellimiz ve aileleri bu kanundan yaralanamamakta, yaralanmış olanların büyük bir kısmı da Bakanlık ile icralık durumdadır. Bu durumda olanlar zorunlu olarak geri ödemeler için 60 aylık ödeme planı yapmak zorunda bırakılıyorlar. Evde bakım ücreti alan binlerce engellimiz ve yakınları Aile ve Sosyal Yardımlaşma Bakanlığı tarafından, kanundaki bu madde nedeniyle mağdur edilmektedir.

Türkiye nüfusunun neredeyse "o 12 sinin engelli olduğunu düşünürsek asgari ücretin 2/3 ünden daha az geliri olan vatandaşlarımızın evlerinde engellilerine bakma imkanı da zaten mümkün değildir. Nasıl bakıp, masraflarını nasıl karşılayacak. Bu durum Anayasamızda yer alan sosyal devlet ilkesine ve insan haklarına aykırıdır. Bu nedenle binlerce engellimizi içinde bulundukları bu zor durumdan kurtulması için mevcut kanunda yer alan "asgari ücretin aylık net tutarının 2/3'ünden az olması" şartının güncellenmesi gereklidir.

Bu nedenle asgari ücretin brüt 2 katından az olmaması şartının getirilmesini ve halen bu mağduriyetler nedeniyle devam eden mahkemeler ve icralarla ilgili olarak da " Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce bu Kanunun 2'nci maddesinin birinci ve ikinci fıkraları uyarınca aylık bağlanması için açılmış olup görülmekte olan davalarda aylık bağlanmasına karar verilebilmesi için hane içinde kişi başına düşen ortalama: aylık gelir tutarının asgari ücretin brüt iki katından fazla olmaması şartı gözetilir." ibaresiyle mağduriyetlere yol açan bu durum ortana kalkmış olacak, böylece binlerce engellimiz ve ailesi üzerlerindeki bu olumsuz durumdan bir nebze olsun kurtulacak, mecburiyet karşısında Aile ve Sosyal Yardımlaşma Bakanlığı ile geri ödeme konusunda yaptığı sözleşmeler , 60 aylık geri ödeme planları, icralık davalar son bulacak, engellilerimiz ve aileleri rahat bir nefes alacaktır.

Diğer taraftan bir çok engellimiz evde yaşamak zorundadır. Bu nedenle internet kullanan engellilerimize ucuz internet sağlanması gerekiyor.Ayrıca ağır engellilerin kendileri ile birlikte birden fazla olmamak üzere birlikte yolculuk ettikleri refakatçileri havayollarının yurt içi hatlarından ücretsiz olarak yararlanmasının hem maddi hem de manevi olarak engellilerimize ve ailelerine bir nebze olsun katkı sağlayacaktır.

Ayrıca, 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 60' ıncı maddesinin "Çalışma istek, yetenek, sağlık ve yeterliliğinde olmasına rağmen, herhangi bir kasıt ve kusuru olmaksızın işini kaybeden ve sağlık kurulu raporuyla 9040 ve üzerinde engelli olduğunu belgeleyen sigortalıların genel sağlık sigortası primleri, 82 nci maddeye göre belirlenen prime esas günlük kazanç alt sınırının otuz günlük tutarı üzerinden Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı bütçesinden ödenir." şeklinde değiştirilmesi bizim 12 milyon engellimize karşı hem vicdani hem siyasi sorumluluğumuzdur.

ENGELLİLERE YÖNELİK BAZI İYİLEŞTİRMELER YAPILMASI HAKKINDA KANUN TEKLİFİ

MADDE 1- 1/7/1976 sayılı ve 2022 sayılı 65 Yaşını Doldurmuş Muhtaç, Güçsüz ve Kimsesiz Türk Vatandaşlarına Aylık Bağlanması Hakkında Kanunun 2 nci maddesinin üçüncü fıkrasının birinci cümlesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"Birinci fıkranın (a) ve (b) bentleri kapsamına giren engellilerden veya ikinci fıkra gereğince aylık bağlanacak engelli yakınlarından, her ne nam altında olursa olsun her türlü gelirler toplamı esas alınmak suretiyle, hane içinde kişi başına düşen ortalama aylık gelir tutarı, asgari ücretin brüt iki katından fazla olanlar ile aynı tutardan fazla gelir sağlaması mümkün olan kimseler muhtaç kabul edilemez ve kendilerine aylık bağlanamaz."

MADDE 2- 2022 sayılı Kanuna aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.

"GEÇİCİ MADDE 5: Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce bu Kanunun 2'nci maddesinin birinci ve ikinci fıkraları uyarınca aylık bağlanması için açılmış olup görülmekte olan davalarda aylık bağlanmasına karar verilebilmesi için hane içinde kişi başına düşen ortalama aylık gelir tutarının asgari ücretin brüt iki katından fazla olmaması şartı gözetilir."

MADDE 3- 8/1/2002 tarihli ve 4736 sayılı Kamu Kurum ve Kuruluşlarının Ürettikleri Mal ve Hizmet Tarifeleri ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun | inci maddesinin ikinci fıkrasına aşağıdaki cümle eklenmiştir.

"Sağlık kurulu raporuyla 9640 ve üzerinde engelli olduğunu belgeleyen Türk vatandaşlarının kendileri ve ağır engellilerin kendileri ile birlikte birden fazla olmamak üzere birlikte yolculuk ettikleri refakatçileri havayollarının yurt içi hatlarından ücretsiz olarak yararlanırlar."

MADDE 4- 1/7/2005 tarihli ve 5378 sayılı Engelliler Hakkında Kanunun 7 nci maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir.

"Ülke sınırları içerisinde internet sağlayıcısı tüm firmalar tarafından, sağlık kurulu raporuyla 9040 ve üzerinde engelli olduğunu belgeleyen Türk vatandaşlarına internet paket fiyatlarında "e 50 indirim yapılır." 4 8 N A,

MADDE 5- 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık

Sigortası Kanununun 60 ıncı maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir.

"Çalışma istek, yetenek, sağlık ve yeterliliğinde olmasına rağmen, herhangi bir kasıt ve kusuru olmaksızın işini kaybeden ve sağlık kurulu raporuyla 9640 ve üzerinde engelli olduğunu belgeleyen sigortalıların genel sağlık sigortası primleri, 82 nci maddeye göre belirlenen prime esas günlük kazanç alt sınırının otuz günlük tutarı üzerinden Aile ve Sosyal

Politikalar Bakanlığı bütçesinden ödenir."

MADDE 6- 5510 sayılı Kanunun 69 uncu maddesinin birinci fıkrasına aşağıdaki bent eklenmiştir.

<8) Çalışma istek, yetenek, sağlık ve yeterliliğinde olmasına rağmen, herhangi bir kasıt ve kusuru olmaksızın işini kaybeden ve sağlık kurulu raporuyla 9040 ve üzerinde engelli olduğunu belgeleyenler."

MADDE 7- Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 8- Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.

---

**Kaynak gösterme:** Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır). “Engellilere Yönelik Bazı İyileştirmeler Yapılması Hakkında Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/138, 6 Temmuz 2018. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-138-engellilere-yonelik-bazi-iyilestirmeler-yapilmasi-hakkinda-kanun-teklifi (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/696d4e94-347f-40a8-b856-0188d8cb233c

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
