# Umumi Hayata Müessir Afetler Dolayısiyle Alınacak Tedbirlerle Yapılacak Yardımlara Dair Kanunda ve Tabii Afetlerden Zarar Gören Çiftçilere Yapılacak Yardımlar Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi (2/1401)

- **Tür:** Kanun teklifi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 2/1401
- **Sunuluş tarihi:** 23 Haziran 2021
- **İlk imza:** Abdurrahman Tutdere (CHP, Adıyaman)
- **İmza sayısı:** 1
- **Esas komisyon:** Plan ve Bütçe Komisyonu
- **Son durum (TBMM):** KOMİSYONDA
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/d271c059-d0c6-4efa-b03b-018986c8cfe5
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-1401-umumi-hayata-muessir-afetler-dolayisiyle-alinacak-tedbirlerle-yapilacak-yardimlara-dair-ka

> 2/1401 esas numaralı kanun teklifi 23 Haziran 2021 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Abdurrahman Tutdere (CHP); 1 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA.

## Özet

Teklif ile, 2021 yılı Mart ve Haziran ayları arasında yaşanan kuraklık sonucu zarar gören belirli bölgelerin afet bölgesi kabul edilerek bu bölgelerde zarar gören üreticilerin zararlarının karşılanması amaçlanmaktadır.

## Teklif metni

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

27 nci Yasama Döneminde vermiş olduğum 2/4677, 2/4678, 2/4519, 2/4515, 2/4349, 2/4216, 2/4217, 2/4153, 2/4126, 2 / 4093, 2/4073, 2/4040, 2/4041, 2/4044, 2/4046, 2/3967, 2/3968, 2/3704, 2/3701 Esas numaralı kanun tekliflerimin, İç Tüzüğün 77 nci maddesinin nci fıkrası uyarınca 28 nci yasama döneminde yenilenmesini saygılarımla ayz ve talep ederim.

Tali Komisyon

Tarım, Orman ve Köyişleri

Esas Komisyon

Plan ve Bütçe

Tarih: 25-7-2023

Esas No:2/1401

KANUNLAR ve KARARLA" 1S Llu l Numara!

No; A9639 Kanı iniz CHP Tarih aran ei

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞI'NA

Umumi Hayata Müessir Afetler Dolayısiyle Alınacak Tedbirlerle Yapılacak Yardımlara Dair Kanun ile Tabii Afetlerden Zarar Gören Çiftçilere Yapılacak Yardımlar Hakkında Kanunda Değişik Yapılmasına Dair Kanun Teklifim ve gerekçesi ekte sunulmuştur.

Gereğini saygılarıma arz ederim.

Tali - Tarım , Orman ve Köyslen'

Komisyon

Esas Komisyon) 79 ve By He

Tarih: 23 ein 7091 üni 8:3 707

Numara

23 Karan a0.

EYE yiz i ii DA ". 22.

GEREKÇE

Ülkemizde mevsimsel değişiklik ve küresel ısınma nedeniyle son yılların en kurak dönemi yaşanmaktadır. Bilim insanlarının 2-3 yıl öncesinde yaptığı uyarılar dikkate alınmadığı gibi, Tarım Bakanlığı'nca da bu konuda herhangi bir önlem alınmamıştır.

NASA verileriyle Türkiye'nin üçte ikisinin "şiddetli kuraklık-acil durum?" düzeyinde olduğu açıklanmış, ayrıca şiddetli kuraklık görülen Türkiye'de yağışların 1981-2010 ortalamasından yüzde 48 daha düşük olduğu vurgulanmıştır. Yaşanan kuraklık; üretim sezonunda harcanan emeğin, kullanılan tohumun, atılan gübrenin ve ilacın karşılıksız kalmasına neden olmuştur. Bu durum üretim maliyetlerini de arttırmıştır.

Türkiye Ziraat Odaları Birliği tarafından mayıs başında 22 olarak tespit edilen kuraklıktan etkilenen il sayısı haziranda 41'e çıkmıştır. Bir aydaki bu artış bile tek başına kuraklığın ulaştığı ciddi boyutu gözler önüne sermektedir.

Yine Türkiye Ziraat Odaları Birliği tarafından kuraklıktan ileri derecede etkilenen iller; Diyarbakır, Şanlıurfa, Batman, Adıyaman, Şırnak, Siirt, Mardin, Gaziantep, Kilis, Erzurum, Erzincan, Elâzığ, Malatya, Tunceli, Van, Konya, Aksaray, Sivas, Kütahya, Burdur, Amasya, Denizli, Nevşehir, Kırıkkale, Afyonkarahisar, Çankırı, Kayseri, Yozgat, Çorum, Niğde, Isparta, Kırşehir, Uşak, Karaman, Ankara, Eskişehir, Muğla, Muş, Aydın, Hakkâri, Kahramanmaraş illeri olarak tespit edilmiştir.

Güneydoğu Anadolu Projesi, Konya Ovası Projesi, Doğu Anadolu Projesi gibi büyük sulama yatırımlarını içeren projelerin tam anlamıyla bitirilememiş olması, anılan bölgelerdeki çiftçileri genel itibarıyla kuru tarım yapmak zorunda bırakmış, bu durum yağış azlığıyla birleştiğinde de ortaya çiftçimizi ve üreticimizi mağdur edecek kuraklığı çıkartmıştır.

Sulama Projeleri ve Pompaj sistemleri aradan geçen uzun yıllara rağmen tamamlanamadığı için baraj ve gölet sularından da istenilen ölçüde faydalanamayan ve halen sulu tarıma tam anlamıyla geçememiş olan bu illerimizde kuraklığın neden olduğu zararlar korkunç boyutlardadır.

Nisan, Mayıs, Haziran aylarındaki yağış yetersizliği nedeni ile ekili arazilerde ileri düzeyde kuraklık belirtileri görülmüştür.

Meteoroloji Genel Müdürlüğü'nün "2021 Yılı Mayıs Ayı Alansal Yağış Raporu" incelendiğinde Marmara Bölgesinde 9641, Ege Bölgesinde 9089, Akdeniz Bölgesinde 9487, İç Anadolu Bölgesinde 9069, Karadeniz Bölgesinde 9040, Doğu Anadolu Bölgesinde "o 70 ve Güneydoğu Anadolu Bölgesinde 9685 azalma gerçekleştiği görülmektedir. Ek olarak Güneydoğu Anadolu Bölgesinde yağışların son 30 yılın en düşük seviyesinde olduğu belirtilmiştir.

Pandemi şartları, yanlış tarım politikaları, girdi fiyatlarında yaşanan yüksek maliyet, yetersiz destekler çiftçimizi tarlasını ekemez hale getirmiştir. Çiftçimiz zor koşullar altında ayakta durmaya çalışırken bu yıl yaşanan kuraklıkla birlikte artık çiftçimizin dayanacak gücü kalmamıştır. devlet tarafından karşılanması amaçlanmaktadır.

MADDE GEREKÇELERİ

MADDE 1- Diyarbakır, Şanlıurfa, Batman, Adıyaman, Şımak, Siirt, Mardin, Gaziantep, Kilis, Erzurum, Erzincan, Elâzığ, Malatya, Tunceli, Van, Konya, Aksaray, Sivas, Kütahya, Burdur, Amasya, Denizli, Nevşehir, Kırıkkale, Afyonkarahisar, Çankırı, Kayseri, Yozgat, Çorum, Niğde, Isparta, Kırşehir, Uşak, Karaman, Ankara, Eskişehir, Muğla, Muş, Aydın, Hakkâri, Kahramanmaraş illerinin merkez ilçeleri dâhil tüm ilçeleri ve bağlı tüm köylerinin kuraklık sonucu zarar gören bölgelerinin afet bölgesi kabul edilmesi sağlanacaktır.

MADDE 2- Diyarbakır, Şanlıurfa, Batman, Adıyaman, Şımak, Siirt, Mardin, Gaziantep, Kilis, Erzurum, Erzincan, Elâzığ, Malatya, Tunceli, Van, Konya, Aksaray, Sivas, Kütahya, Burdur, Amasya, Denizli, Nevşehir, Kırıkkale, Afyonkarahisar, Çankırı, Kayseri, Yozgat, Çorum, Niğde, Isparta, Kırşehir, Uşak, Karaman, Ankara, Eskişehir, Muğla, Muş, Aydın, Hakkâri, Kahramanmaraş illerinin merkez ilçeleri dâhil tüm ilçeleri ve bağlı tüm köylerinde yaşanan kuraklık sebebiyle zarar gören üreticilerin uğradıkları tüm kayıpların devlet tarafından karşılanması sağlanacaktır.

MADDE 3- Yürürlük maddesidir.

MADDE 4- Yürütme maddesidir.

UMUMİ HAYATA MÜESSİR AFETLER DOLAYISİYLE ALINACAK TEDBİRLERLE YAPILACAK YARDIMLARA DAİR KANUNDA VE TABİİ AFETLERDEN ZARAR GÖREN ÇİFTÇİLERE YAPILACAK YARDIMLAR

HAKKINDA KANUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TEKLİFİ

MADDE 1- 15/5/1959 tarihli ve 7269 sayılı Umumi Hayata Müessir Afetler Dolayısiyle Alınacak Tedbirlerle Yapılacak Yardımlara Dair Kanuna aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.

"GEÇİCİ MADDE 27- 2021 yılı Mart, Nisan, Mayıs, Haziran aylarında görülen yüksek kuraklık nedeniyle Diyarbakır, Şanlıurfa, Batman, Adıyaman, Şırnak, Siirt, Mardin, Gaziantep, Kilis, Erzurum, Erzincan, Elâzığ, Malatya, Tunceli, Van, Konya, Aksaray, Sivas, Kütahya, Burdur, Amasya, Denizli, Nevşehir, Kırıkkale, Afyonkarahisar, Çankırı, Kayseri, Yozgat, Çorum, Niğde, Isparta, Kırşehir, Uşak, Karaman, Ankara, Eskişehir, Muğla, Muş, Aydın, Hakkâri, Kahramanmaraş illerinin merkez ilçeleri dâhil tüm ilçeleri ve bağlı tüm köylerin kuraklık sonucu zarar gören bölgeleri afet bölgesi kabul edilir."

MADDE 2- 20/6/1977 tarihli ve 2090 sayılı Tabii Afetlerden Zarar Gören Çifiçilere Yapılacak Yardımlar Hakkında Kanuna aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.

"GEÇİCİ MADDE 2- Hasar Tespit Komisyonlarının tespitlerinin ardından Diyarbakır, Şanlıurfa, Batman, Adıyaman, Şırnak, Siirt, Mardin, Gaziantep, Kilis, Erzurum, Erzincan, Elâzığ, Malatya, Tunceli, Van, Konya, Aksaray, Sivas, Kütahya, Burdur, Amasya, Denizli, Nevşehir, Kırıkkale, Afyonkarahisar, Çankırı, Kayseri, Yozgat, Çorum, Niğde, Isparta, Kırşehir, Uşak, Karaman, Ankara, Eskişehir, Muğla, Muş, Aydın, Hakkâri, Kahramanmaraş illerinin merkez ilçeleri dâhil tüm ilçeleri ve bağlı tüm köylerinde yaşanan kuraklık sebebiyle zarar gören üreticilerin uğradıkları tüm kayıplar devlet tarafından karşılanır. Devlet tarafından karşılanacak zararlarda ürünlerin 14/6/2005 tarihli ve 5363 sayılı Tarım Sigortaları Kanunu kapsamında kayıtlı olmaları şartı aranmaz."

MADDE 3- Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 4- Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.

---

**Kaynak gösterme:** Abdurrahman Tutdere (CHP, Adıyaman). “Umumi Hayata Müessir Afetler Dolayısiyle Alınacak Tedbirlerle Yapılacak Yardımlara Dair Kanunda ve Tabii Afetlerden Zarar Gören Çiftçilere Yapılacak Yardımlar Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/1401, 23 Haziran 2021. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-1401-umumi-hayata-muessir-afetler-dolayisiyle-alinacak-tedbirlerle-yapilacak-yardimlara-dair-ka (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/d271c059-d0c6-4efa-b03b-018986c8cfe5

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
