# Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi (2/1551)

- **Tür:** Kanun teklifi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 2/1551
- **Sunuluş tarihi:** 31 Ağustos 2023
- **İlk imza:** Deniz Demir (CHP, Ankara)
- **İmza sayısı:** 1
- **Esas komisyon:** Plan ve Bütçe Komisyonu
- **Son durum (TBMM):** KOMİSYONDA
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/fbd9a39a-159e-46de-9244-018a4b866ddf
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-1551-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanununda-degisiklik-yapilmasina-dair-kanun-te

> 2/1551 esas numaralı kanun teklifi 31 Ağustos 2023 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Deniz Demir (CHP); 1 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA.

## Özet

Teklif ile, vefat eden sigortalının eşine, kendisinden başka hiçbir hak sahibi olmaması durumunda, ölüm aylığının tamamının bağlanması amaçlanmaktadır.

## Teklif metni

Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifim gerekçesi ile birlikte ilişikte sunulmuştur.

Gereğinin yapılmasını arz ederim.14.08.2023

Deniz DEMİR Ankara Milletvekili

Tali Sağlık, Aile, Çalışma ve Komisyon | Sosyal İşler

Esas Komisyon

Tarih: 1 Ekim 2023 Esas No: 2/1551

Plan ve Bütçe

GENEL GEREKÇE

Ölüm aylığı, sigortalının vefat etmesi durumunda geride kalan hak sahibi konumundaki eşine, çocuklarına, anne ve babasına belirli şartların sağlanması halinde bağlanan aylıktır. Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 34. maddesinde ölüm aylığının hak sahiplerine paylaştırılması düzenlenmiştir. Bu maddenin birinci fıkrasının (a) bendinde dul eşe ödenecek aylık belirlenmiştir. Mevcut düzenlemeye göre ölen sigortalının hesaplanacak aylığının; dul eşine 9650'si, aylık bağlanmış çocuğu bulunmayan dul eşine ise çalışmaması veya kendi sigortalılığı nedeniyle gelir veya aylık bağlanmamış olması halinde "75'i oranında aylık bağlanır.

Güncel emekli tutarı maalesef açlık sınırının bile altında kalmaktadır. Hal böyle iken bir de bu aylıkların büyük kesintilere uğraması, vatandaşın belini bükmektedir. Aylıklara yapılan zamlar enflasyondaki hızlı yükselişi karşılamamaktadır. Kurdaki ve enflasyondaki hızlı artış tüm yaşamsal ihtiyaçların fiyatını artırmaktadır.

Unutulmamalıdır ki çalışanlar, emekliler ve ölüm aylığı ile geçinen vatandaşlarımız hepsi aynı marketten pazardan alışveriş yapmaktadır. Fahiş zamlar hepsini aynı derecede etkilemektedir. Ara zam ile birlikte en düşük yüzde 50 oranında hisse alan dul maaşı 3.750 lira oldu. Bu para ile geçinmek bir yanan temel gıda ihtiyaçlarını karşılamak bile mümkün değildir.

Anayasamızda tanımlandığı gibi Türkiye Cumhuriyeti sosyal bir hukuk devletidir. Sosyal devlet; bireylere asgari gelir güvencesi veren, onları toplumsal risklere karşı koruyan, sosyal güvenlik olanağı sağlayan ve yurttaşların tümüne eğitim, sağlık, barınma gibi hizmetleri sunan bir anlayışı ifade etmektedir. Ülkemiz sosyal devlet anlayışı ile yönetilmeli ve vatandaşlarımıza bu anlayış ile destek olunmalıdır. Bu sebeple vatandaşlarımızın insanı yaşam koşullarına sahip olmasını sağlayacak desteği tanımak bizim vazifemizdir.

Yine Anayasamızda sosyal güvenlik hakkının düzenlendiği 60. maddesine göre herkes, sosyal güvenlik hakkına sahiptir. Devlet, bu güvenliği sağlayacak gerekli tedbirleri almakla ve teşkilatı kurmakla yükümlüdür. Ölüm aylığında yapılan kesintilerin azaltılarak geride başkaca bir hap sahibi bulunmaması durumunda sigortalı eşi vefat eden dul eşe bağlanacak olan ölüm aylığı oranının yükseltilmesi gerekmektedir.

MADDE GEREKÇESİ

MADDE 1- Madde ile, 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 34 üncü maddesinde düzenlenen ölüm aylığında başka hak sahibi olmaması durumunda sigortalı çalışanın geride kalan dul eşine, daha yüksek oranda aylık bağlanması düzenlenmiştir.

MADDE 2- Yürürlük maddesidir.

MADDE 3- Yürütme maddesidir.

SOSYAL SİGORTALAR VE GENEL SAĞLIK SİGORTASI KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TEKLİFİ

MADDE 1-31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 34 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"a) Dul eşine 96 50'si, bu Kanunun 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (b) ve (e) bentleri hariç bu Kanun kapsamında veya yabancı bir ülke mevzuatı kapsamında çalışmaması veya kendi sigortalılığı nedeniyle gelir veya aylık bağlanmamış olması halinde; aylık bağlanmış çocuğu bulunmayan dul eşine 96 79'i, hiçbir hak sahibi olmaması durumunda ise tamamı,"

MADDE 2 - Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 3 - Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.

---

**Kaynak gösterme:** Deniz Demir (CHP, Ankara). “Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/1551, 31 Ağustos 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-1551-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanununda-degisiklik-yapilmasina-dair-kanun-te (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/fbd9a39a-159e-46de-9244-018a4b866ddf

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
