# Terör ve Terörle Mücadeleden Doğan Zararların Karşılanması Hakkında Kanun, Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun, Terörle Mücadele Kanunu ve Özel Tüketim Vergisi Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi (2/164)

- **Tür:** Kanun teklifi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 2/164
- **Sunuluş tarihi:** 2 Temmuz 2018
- **İlk imza:** Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır)
- **İmza sayısı:** 1
- **Esas komisyon:** Plan ve Bütçe Komisyonu
- **Son durum (TBMM):** KOMİSYONDA
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/d1011a1b-1f95-4895-813a-0188d8cff9b0
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-164-teror-ve-terorle-mucadeleden-dogan-zararlarin-karsilanmasi-hakkinda-kanun-nakdi-tazminat

> 2/164 esas numaralı kanun teklifi 2 Temmuz 2018 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP); 1 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA.

## Özet

Teklif ile, terör olaylarında yaşamını yitirenler ve yaralıların, şehit ve gazi statüsünde kabul edilmesi, şehitlere veya gazilere sağlanan haklardan ailelerinin veya kendilerinin yararlandırılması, şehit ve gazilere ödenen aylık, nakdi tazminat miktarının artırılması, gazilerin ve şehit yakınlarının kamuda istihdam imkânlarının artırılması ve taşıt alımlarında ÖTV istisnası getirilmesi öngörülmektedir.

## Teklif metni

27. Dönemde vermiş olduğum;

2/4790, 2/4620, 2/4579, 2/3940, 2/3941, 2/3890, 2/3436, 2/3372, 2/3252, 2/3221, 2/3165, 2/3156, 2/3157, 2/3022, 2/2836 2/2788, 2/2789, 2/2666, 2/2492, 2/2396, 2/1724, 2/1725, 2/1698, 2/1144, 2/821, 2/825, 2/361, 2/362, 2/363, 2/364, 2/365, 2/366, 2/367, 2/368, 2/369, 2/370, 2/371, 2/372, 2/373, 2/374, 2/375, 2/376, 2/377, 2/378, 2/379, 2/380, 2/381, 2/382, 2/383, 2/384,2/385,2/386, 2/387, 2/388,2/389, 2/390, 2/391, 2/392, 2/393, 2/394,2/395, 2/396,2/397,2/398,2/399,2/400,2/401,2/402, 2/403,2/404, 2/405, 2/406,2/407,2/408, 2/409, 2/410, 2/411, 2/412, 2/413, 2/414, 2/415, 2/261, 2/30, 2/262, 2/31, 2/66, 2/263, 2/264, 2/32, 2/67, 2/265, 2/266, 2/33, 2/68, 2/267, 2/268, 2/34, 2/69, 2/269, 2/270, 2/35, 2/70, 2/271, 2/272, 2/36, 2/71, 2/273, 2/274, 2/37, 2/72, 2/275, 2/276, 2/38, 2/73, 2/277, 2/278, 2/39, 2/74, 2/279, 2/280, 2/40, 2/75, 2/281, 2/282, 2/41, 2/76, 2/283, 2/42, 2/77, 2/284, 2/43, 2/285, 2/78, 2/286,2/44, 2/287,2/79,2/288, 2/45, 2/289,2/80, 2/290,2/47, 2/291, 2/81, 2/292, 2/48, 2/293, 2/82, 2/294, 2/49, 2/83, 2/296, 2/50, 2/297, 2/84, 2/29.8, 2/51, 2/299, 2/85, 2/300,2/52, 2/86,2/301, 2/53, 2/302,2/87, 2/303,2/54, 2/304,2/88, 2/305, 2/55, 2/306,2/89, 2/307,2/56, 2/308,2/90, 2/309,2/57, 2/310,2/91, 2/311, 2/58, 2/312, 2/92, 2/313, 2/59,2/314, 2/93, 2/315, 2/60, 2/316, 2/94, 2/317, 2/61, 2/318, 2/95, 2/319,2/62, 2/320,2/96, 2/321,2/63, 2/322,2/97, 2/323,2/64, 2/324, 2/98, 2/325, 2/65, 2/326, 2/99, 2/327, 2/328, 2/100, 2/329, 2/330, 2/101, 2/331, 2/332, 2/102, 2/333, 2/334, 2/103, 2/335, 2/336, 2/104, 2/337, 2/338, 2/4, 2/105, 2/339, 2/340, 2/5, 2/106, 2/341, 2/342, 2/6, 2/107, 2/343, 2/108, 2/7, 2/109, 2/110, 2/fl1, 2/112, 2/113, 2/114, 2/115, 2/116,2/117, 2/118, 2/119, 2/120, 2/121, 2/122, 2/123, 2/124, 2/125, 2/126, 2/127, 2/128, 2/129, 2/130, 2/131, 2/132, 2/133, 2/344, 2/134, 2/345, 2/135, 2/346, 2/136, 2/347, 2/137, 2/348,2/138, 2/349, 2/139, 2/350, 2/r40, 2/351, 2/141, 2/352, 2/142, 2/353, 2/143, 2/354, 2/144, 2/355, 2/145, 2/356, 2/146, 2/357, 2/147, 2/358, 2/148, 2/359, 2/149, 2/360, 2/150,2/151, 2/152, 2/153, 2/154, 2/155, 2/156, 2/.157. 2/158, 2/159, 2/160, 2/161, 2/162, 2/163, 2/164, 2/165, 2/166, 2/167, 2/168, 2/169, 2/170, 2/171, 2/172, 2/173, 2/174, 2/175, 2/176,2/177, 2/178, 2/179, 2/180, 2/181, 2/182, 2/183, 2/184, 2/185, 2/186, 2/187, 2/188, 2/189,2/190, 2/191, 2/192, 2/193, 2/194, 2/195, 2/196, 2/197, 2/198, 2/199, 2/200, 2/201, 2/202, 2/203, 2/204, 2/205, 2/206, 2/207, 2/208,2/209, 2/210, 2/211, 2/212,2/46, 2/213, 2/214, 2/215,2/216,2/217,2/8,2/218, 2/219,2/9,2/220, 2/221, 2/10, 2/222, 2/223, 2/11, 2/224, 2/225, 2/'12, 2/226, 2/227, 2/13, 2/228, 2/229, 2/14, 2/230, 2/231, 2/15, 2/232, 2/233, 2/16, 2/234, 2/235, 2/17, 2/236, 2/237, 2/18, 2/238, 2/239, 2/19, 2/240, 2/241, 2/2'0, 2/242, 2/243, 2/21, 2/244, 2/245, 2/22, 2/246, 2/247, 2/23, 2/248, 2/249, 2/24, 2/250, 2/251, 2/25, 2/252, 2/253, 2/26, 2/254, 2/255, 2/27, 2/256, 2/257, 2/28, 2/258, 2/259, 2/29 ve 2/260 eşaş numaralı Kanun Tekliflerimi venlllvorum.

01.06.2023

Tali

Komisyon İçişleri Komisyonu

Esas Komisyon

Plan ve Bütçe Komisyonu

Tarih: 19 Haziran 2023 | Esas No:2/164 aman.

Kumara; ninem AŞ

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

26. Dönemde vermiş olduğum;

2/2163,2/1787,2/1764,2/1 734,211731,2/1719,2/1705,2/1699,2/1698,2/1691,2/1654 ,2/11629 211609,2/1497,2/1496,2/1459,2/1414,2/1384,2/1369,2/1359,2/1341,2/1311,2/1284,2/1283 2/1206,2/1042,2/1016,2/1003,2/926,2/846,2/804,2/637,2/636,2/594,2/593,2/592,2/591,2/590 2/1589,2/542,2/531,2/500,2/494,2/290,2/289 j İ A ki2a7, 21286 2128521284 2/283 21282 2/1281,2/280,2/279,2/278,2/277,2/276,2/1275,2/1274,21273,2/1271,21270,21269 21268,2/267,

2/265,2/264 ,2/263,2/262,2/261,2/260,2/259,2/258,2/257,2/256,2/255,2/254,2/253,2/217,

2/215,2/214,2/213,2/212,2/211,2/210,2/209,2/208,2/207,2/1206,2/205,. .2/203,2/202, 2/1200,2/199,2/198,2/197,2/196,2/195,2/194,2/193,2/192,2/191,2/190,2/189,2/188,2/187.

2/186. 2/185,2/184,2/183,2/182,2/181,2/180,2/179,2/178,2/177,2/176,2/175,2/174,2/173, 2/1171, 21170, 2/169, 2/168, 2/167,2/166,2/165,2/164,2/163,2/162,2/161,2/160,2/159,2/158, 2/156,2/155,2/154,21153,2/152,2/151,2/150,2/149,2/148,2/127,2/126,2/125,2/124,2/123 2/122,2/121,2/120,2/119,2/118,2/117,2/116,2/115,2/114,2/113,2/112,2/111,2/110,2/109 21108,2/107,2/106,2/105,2/104,2/103,2/102,2/101,2/100,2/99,2/98,2/97,2/96,2/95,2/94 2/93, 2/92,2/91,2190,2/89,2/88, 2/87, 2/86, 2/85, 2/84, 2/83, 2/82, 2/81, 2/80, 2/79, 2/78, 2/77, 2176, , 2174, 2/73, 2172, 2171, 2170, 2169, 2168, 2167, 2166, 2/65, 2/64, 2/63, 2/62, 2161, 2/60,

2/59, 2/58, 2/57, 2/56, 2/55, 2/54 ve 2/53 esas numaralı Kanun Tekliflerimi yeniliyorum.

29.06.2018 K ON Av. Dr.M. Nİ in TANRIKULU İstanbul Milletvekili

Tali

İçişleri Komisyonlar

Esas Plan ve Bütçe Komusyot

Tarir01 102018 Esas No: 30

K 02 bmv 2018

İ gep 22: Sa Ş6$i

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

Terör ve Terörle Mücadeleden Doğan Zararların Karşılanması Hakkında Kanun, Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun, Terörle Mücadele Kanunu ve Özel Tüketim

Vergisi Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifimiz ve Gerekçesi ektedir.

ÇAN

Avb r. M. Sezgin TANRIKULU

İstanbul Milletvekili Tai | İ-İcislerj Komisyon 1 eler Esa N Komisyon Plan vg, Bütçe .

Tarih: 08 lisan 7010 E.No: OL Zey İzi lk im Ay siğil RR a e —— man ma 2 eHP)E

No: İ$62b

GEREKÇE

13 Mart 2016 Pazar günü, Cumhuriyet tarihinin en kanlı terör saldırılarından biri sonucunda çoğu genç 35 yurttaşımızı kaybettik. Onlarca yaralı yurttaşımız hayatta kalma mücadelesi veriyor.

Türkiye'de son bir yılda düzenlenen 6 bombalı saldırıda toplam 225 kişi hayatını kaybetti, binden fazla kişi yaralandı.

Son saldırı ile birlikte artık açıkça görüldü ki, ülkemizde insanlar en temel hakkı olan yaşam hakkı büyük bir risk altındadır ve devlet kurumları görevlerini gereği gibi yerine getirmemektedir. Bu durumun kabul edilmesi kesinlikle mümkün değildir. Hükümetin bu olaylarda herhangi bir sorumluluk kabul etmemesi ve bazı iktidar yandaşlarının ülkemizin bir Ortadoğu ülkesi olduğunu hatırlatarak adeta bu tür katliamlara alışmamamızı salık veren yorumları ise katliam kadar korkunçtur, insanlık dışıdır, vicdan ve sorumluluk duygusundan yoksundur.

Devlet örgütlenmesinin temel amaçları, insanların can ve mal güvenliği ile temel insan haklarının korunmasıdır. İç ve dış güvenliği sağlayacak örgütlenmeye gitmek, devletin hem egemenliğinin bir göstergesidir hem de meşruiyetinin kaynaklarından biridir. Anayasanın 5. Maddesinde, kişilerin ve toplumun refah, huzur ve mutluluğunu sağlamak; kişinin temel hak ve hürriyetlerini sınırlayan siyasal, ekonomik ve sosyal engelleri kaldırmaya, insanın maddi ve manevi varlığının gelişmesi için gerekli şartları hazırlamaya çalışmak, devletin temel amaç ve görevleri içinde sayılmaktadır.

Günümüzde insan hakları hukukunun bir gereği olarak devlet yaşama hakkını koruyamadığı yurttaşlar ve yakınları için bunu tazmin edici tedbirler almak yükümlülüğüyle karşı karşıyadır. Anayasanın 125. Maddesinde de idarenin kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlü olduğu açıkça belirtilmektedir. Terör eylemlerinden dolayı idarenin sorumluluğunda zarar doğrudan idarenin eyleminden kaynaklanmasa da idare ortaya çıkan zararı gidermekle yükümlüdür. Nitekim 5233 sayılı Terör ve Terörle Mücadeleden Doğan Zararların Karşılanması Hakkında Kanun ile terör eylemleri veya terörle mücadele kapsamında yürütülen faaliyetler nedeniyle maddi zarara uğrayan kişilerin, bu zararlarının karşılanması düzenlenmiştir.

Fakat bu amaçla getirilen haklar hem Anayasanın eşitlik ilkesine uymalı hem de geride kalanların i Insan onuruna yaraşır bir hayat sürmelerine yetecek seviyede olmalıdır. Bu, toplum olarak terörü önleyecek bir devlet ve hükümet yapısı oluşturamadığımız için kayıplarımıza ve onların geride bıraktıklarına karşı en büyük borcumuzdur.

Terör mağduru siviller için "Sivil Şehit" kavramı uzun süre kamuoyunda kullanılmış fakat konu şehit ve gazilerimizin faydalandığı 2330 sayılı kanunda değil, 5233 sayılı Terör ve Terörle Mücadeleden Doğan Zararların Karşılanması Hakkında Kanun kapsamında ele alınmıştır. Burada esasen "terörden zarar gören gerçek ve tüzel kişiler" ile yakınlarının maddi zararlarının sulhen karşılanması düzenlenmektedir.

Kanun Teklifiyle terör olaylarında yaşamını yitirenler ve yaralıların mevzuat kapsamında şehit ve gazi statüsünde kabul edilmesi, şehitlere veya gazilere ş#ğ Sök a aileleri veya kendilerinin aynen yararlandırılması öngörülmektedir/A fi gazilerimizin haklarının güçlendirilmesi kapsamında aylık, nakdi tazmi hı imkânlarının artırılması, araç alımlarında ÖTV istisnası getirilmektedir. MADDE GEREKÇELERİ

MADDE 1- Bu madde ile terör saldırısı ve benzeri terör olayları sebebiyle yaşamını yitirenler ve yaralananların şehit ve gazilerimiz ile eşit nakdi tazminata hak kazanmaları öngörülmektedir.

MADDE 2- Bu madde ile aylıklardaki farklılıkların giderilmesi amaçlanmaktadır.

MADDE 3- 13 Mart 2016 tarihinde Ankara'da yaşanan terör olayı ile bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihe kadar yaşanmış terör olaylarında yaşamını yitirenler ve yaralılar, 2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun ve diğer mevzuat kapsamında şehit ve gazi statüsünde kabul edilmesi ve şehitlere veya gazilere sağlanan haklardan aileleri veya Kendilerinin aynen yararlandırılması amaçlanmaktadır.

MADDE 4- Bu madde ile; şehitlere veya gazilerin aileleri veya kendilerine ödenen nakdi tazminat miktarı yükseltilmektedir.

MADDE 5- Bu madde ile; şehitlere veya gazilerin aileleri veya kendilerine bağlanan aylık miktarı .yükseltilmektedir.

MADDE 6- Bu madde ile, Şehitlere, gazilere, terör saldırısı ve benzeri terör olayları sebebiyle yaşamını yitirenler ve yaralananlara sağlanan kamuda istihdam edilme hakkı artırılmakta ve her yıl bütçe kanununda açık olarak atama yapılacak: sayının belirlenmesi öngörülmektedir.

MADDE 7- Bu madde ile şehit ve gaziler ile terör saldırısı ve benzeri terör olayları sebebiyle yaşamını yitirenler ve yaralananların sözkonusu araçların iktisabında özel tüketim vergisinden istisna kılınması öngörülmektedir.

MADDE 8- Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 9- Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür. rm şer

TERÖR VE TERÖRLE MÜCADELEDEN DOĞAN ZARARLARIN KARŞILANMASI HAKKINDA KANUN, NAKDİ TAZMİNAT VE AYLIK BAĞLANMASI HAKKINDA KANUN, TERÖRLE MÜCADELE KANUNU VE ÖZEL TÜKETİM VERGİSİ KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TEKLİFİ

MADDE 1- 17/7/2004 tarihli ve 5233 sayılı Terör ve Terörle Mücadeleden Doğan Zararların Karşılanması Hakkında Kanunun 9 uncu maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"Yaralanma, engelli hâle gelme ve ölüm hâllerinde yapılacak nakdi ödemelerde 2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanunun nakdi tazminata ilişkin hükümleri uygulanır."

MADDE 2- Terör ve Terörle Mücadeleden Doğan Zararların Karşılanması Hakkında Kanunun ek | inci maddesinin birinci fıkrasında yer alan (9.500) gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak tutarın," ibaresi "Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanunu hükümleri uyarınca şehit ve gazilere bağlanan aylık tutarının," şeklinde değiştirilmiştir.

MADDE 3- Terör ve Terörle Mücadeleden Doğan Zararların Karşılanması Hakkında

Kanuna aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.

"GEÇİCİ MADDE 6- 13 Mart 2016 tarihinde Ankara'da yaşanan terör olayı ile bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihe kadar yaşanmış terör olaylarında yaşamını yitirenler ve yaralılar, 2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun ve diğer mevzuat kapsamında şehit ve gazi statüsünde kabul edilir ve şehitlere veya gazilere sağlanan haklardan aileleri veya kendileri aynen yararlandırılır."

MADDE 4- 3/11/1980 tarihli ve 2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanunun 3 üncü maddesi birinci fıkrası (a) bendinde yer alan "100 katı tutarında" ibaresi "150 katı tutarında" şeklinde (b) bendinde yer alan "200 katı" ibaresi "300 katı" olarak değiştirilmiştir.

MADDE 5- Nakdi Tazminat ve Aybık Bağlanması | Hakkında Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının son cümlesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiş, üğü alan "iki kişi" ve "bir kişi" ibareleri "üç kişi" olarak değiştirilmiştir. "İlgili mali yılda bu madde kapsamında yapılacak atama sayısı merkezi yönetim bütçe kanununda belirlenir; kamu kurum ve kuruluşlarının kadrolarına, ilgili mali yılda 190 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 7 nci maddesi kapsamında yapabilecekleri toplam atama sayılarının ne kadarını bu madde kapsamında yapılacak atamalar için ayıracağı ve buna ilişkin diğer hususlar Bakanlar Kurulu kararı ile belirlenir."

MADDE 7- 6/6/2002 tarihli ve 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanununun 7 nci maddesinin birinci fıkrasının (2) numaralı bendine aşağıdaki alt bent eklenmiştir.

"e) Bu bendin (a), (b), (c) alt bentlerinde yer alan kayıt ve tescile tabi mallardan şehit ve gaziler ile 17/7/2004 tarihli ve 5233 sayılı Terör ve Terörle Mücadeleden Doğan Zararların Karşılanması Hakkında Kanunun ek | inci maddesi kapsamında aylık bağlananlar tarafından,"

MADDE 8- Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 9- Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.

---

**Kaynak gösterme:** Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır). “Terör ve Terörle Mücadeleden Doğan Zararların Karşılanması Hakkında Kanun, Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun, Terörle Mücadele Kanunu ve Özel Tüketim Vergisi Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/164, 2 Temmuz 2018. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-164-teror-ve-terorle-mucadeleden-dogan-zararlarin-karsilanmasi-hakkinda-kanun-nakdi-tazminat (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/d1011a1b-1f95-4895-813a-0188d8cff9b0

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
