# Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Malezya Hükümeti Arasındaki Serbest Ticaret Anlaşmasına Ek 1. Protokolün Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun Teklifi (2/1782)

- **Tür:** Kanun teklifi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 2/1782
- **Sunuluş tarihi:** 16 Kasım 2023
- **İlk imza:** Numan Kurtulmuş (AK Parti, İstanbul)
- **İmza sayısı:** 1
- **Esas komisyon:** Dışişleri Komisyonu
- **Son durum (TBMM):** KANUNLAŞTI
- **Kabul tarihi:** 23 Ocak 2024
- **Kanun no:** 7493
- **Resmî Gazete:** 3 Şubat 2024, sayı 32449
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/6b151fcf-55f3-49b8-910d-018bd898d601
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-1782-turkiye-cumhuriyeti-hukumeti-ile-malezya-hukumeti-arasindaki-serbest-ticaret-anlasmasina-e

> 2/1782 esas numaralı kanun teklifi 16 Kasım 2023 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Numan Kurtulmuş (AK Parti); 1 imza. 23 Ocak 2024 tarihinde TBMM Genel Kurulunda kabul edildi; 7493 sayılı Kanun, 3 Şubat 2024 tarihli Resmî Gazete (sayı 32449).

## Özet

Teklif ile, 29 Eylül 2022 tarihinde Ankara’da imzalanan ve Türkiye ile Malezya arasında iş yapmanın ve ticaretin kolaylaştırılmasını öngören Protokol'ün onaylanmasının uygun bulunması amaçlanmaktadır.

## Teklif metni

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

Gelen Kâğıtlar Listesi'nde yayımlanan 1325564 evrak numaralı "Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Malezya Hükümeti Arasındaki Serbest Ticaret Anlaşmasına Ek |. Protokol"ün onaylanmasının uygun bulunduğuna dair kanun teklifi ve gerekçesi ekte sunulmuştur.

Numan KURTULMUŞ İstanbul Milletvekili

Tali Komisyon

Sanayı, Ticaret, Enerji, Tabii Kaynaklar, Bilgi ve Teknoloji

Esas Komisyon

Dışişleri

Tarih: 17-11-2023

Esas No:2/ 1 782

Numârgı e 14246500

TÜRKİYE CUMHURİYETİ HÜKÜMETİ İLE MALEZYA HÜKÜMETİ ARASINDAKİ SERBEST TİCARET ANLAŞMASINA EK 1. PROTOKOLÜN ONAYLANMASININ UYGUN BULUNDUĞUNA DAİR KANUN TEKLİFİ

MADDE 1- (1) 29 Eylül 2022 tarihinde Ankara'da imzalanan "Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Malezya Hükümeti Arasındaki Serbest Ticaret Anlaşmasına Ek 1. Protokol"ün onaylanması uygun bulunmuştur.

MADDE 2- (1) Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 3- (1) Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür. T.C. CUMHURBAŞKANLIĞI

Sayı O: Z-90666677-599- 130034 Konu : Protokol 15 Kasım 2023

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

29 Eylül 2022 tarihinde Ankara'da imzalanan "Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Malezya Hükümeti Arasındaki Serbest Ticaret Anlaşmasına Ek 1. Protokol"ü Anayasanın İ 90 ıncı maddesi gereğince onaylanması uygun bulunmak üzere ilişikte bilgilerinize sunarım. Recep Tayyip ERDOĞAN Cumhurbaşkanı

1. Protokol (Türkçe, İngilizce)

2. Genel Gerekçe

TBMM li e: 325564

GENEL GEREKÇE

Türkiye-Malezya Serbest Ticaret Anlaşması (STA) 17 Nisan 2014 tarihinde imzalanmış ve İ Ağustos 2015 tarihinde yürürlüğe girmiştir. STA'nın 14.3 numaralı "Geliştirici Hüküm" başlıklı maddesinde, tarafların, STA'nın yürürlüğe girmesinden bir yıl sonra, aralarındaki hizmetler ticaretini tedricen serbestleştirmek amacıyla hizmetler ticareti müzakerelerine başlamak hususunda anlaştıkları kayıt altına alınmıştır.

Bu çerçevede, 2017-2022 yılları arasında STA'ya hizmet ticareti ve yatırım başlıklarının eklenebilmesi amacıyla müzakereler yürütülmüş ve STA'yı tadil eden "1. Protokol" (Protokol) 29 Eylül 2022 tarihinde Ankara'da imzalanmıştır.

Ülkemiz ve Malezya arasındaki uluslararası doğrudan yatırımlar bakımından, Malezya, 2002-2023 Eylül döneminde 90$ milyon ABD Doları tutarında uluslararası doğrudan yatırım girişi ile Türkiye?de en fazla yatırım yapan 26. ülke konumunda olup 2022 yıl sonu itibariyle toplam stok yatırımları 494 milyon ABD Doları seviyesindedir. Hâlihazırda havaalanı yönetimi ve yer hizmetleri ile sağlık hizmetleri sektöründekiler başta olmak üzere Ağustos 2023 itibariyle ülkemizde 63 adet Malezya sermayesine sahip şirket faaliyet göstermektedir. Ülkemizce, Malezya sermayeli şirketler için toplam yatırım tutarı 214 milyon Türk Lirası düzeyinde olan 7 adet yatırım teşvik belgesi düzenlenmiştir.

Ülkemizden Malezya'ya 2002-2023 Eylül döneminde 100 milyon ABD Doları tutarında sermaye akışı gerçekleşmiş ve 2022 yıl sonu itibariyle Malezya'daki stok yatırımlarımız 264 milyon ABD Dolarına ulaşmıştır. Mevcut yatırımlarımız arasında; dünyanın en büyük kapasiteye sahip oleokimya tesisinin yanı sıra polietilen boru, bağlantı hatları, PVC ve metal stabilizatörler gibi yapı malzemeleri sektöründe ve ayrıca tekstil, beyaz eşya, bebek bezi ve ıslak mendil üretim tesisi ile eğlence ve telekomünikasyon hizmetlerinde de yatırımlarımız bulunmaktadır. Ayrıca, Malezya ile ülkemiz arasında son dönemde gelişen savunma sanayi alanındaki işbirliğinin bir sonucu olarak ülkemiz savunma sanayi şirketlerinin ve bir kısmı bununla bağlantılı siber güvenlik ve diğer yazılım hizmetlerindeki yatırımlarımızda da önümüzdeki dönemde artış beklenmektedir.

2022 yılı için turizm hizmetleri dışında Malezya'ya hizmet ihracatımız 157, hizmet ithalatımız ise 42 milyon ABD Doları tutarında gerçekleşmiştir. Ülkemiz ile Malezya arasında eğitim amaçlı seyahat eden öğrenci sayısı 2022 Şubat ayı itibariyle 432 olmuştur. Pandemi öncesinde ülkemizi ziyaret eden Malezyalı turist sayısı 114.214 iken bu sayı pandemi sonrasında 2020 yılında 17.892'ye ve 2021 yılında ise 9.618*e düşmüştür. Turizm gelirlerimizin gelişen ikili siyasi ve ekonomik ilişkilerin de etkisiyle kısa bir sürede tekrar 2019 yılı seviyelerine gelmesi beklenmektedir.

Ülkemiz iş insanlarının Malezya'da yaşadıkları sorunların başında izin ve lisans başvurularında yaşanan gecikmeler ve bürokratik sıkıntıların yanı sıra Malezya'nın bazı sektörler için uyguladığı yabancı sermaye kısıtları ve Türk çalışanların çalışma ve oturma izni almada karşılaştıkları engeller gelmektedir. Anlaşmanın "hizmet ticareti" ve "iş insanlarının dolaşımı" fasılları kapsamında söz konusu engellerin birçoğunun bertaraf edilmesi sağlanmış ve böylece Protokol ile değiştirilmiş haliyle STA, bu alanlar kapsamında iki ülke arasında hâlihazırda uluslararası hizmet ticareti kurallarını ve pazara giriş şartlarını düzenleyen Dünya Ticaret Orgütü Hizmet Ticareti Genel Anlaşmasının ötesine geçen ve Malezya'nın imzaladığı en liberal ve yüksek taahhüt içeren ikili ticaret anlaşması olmuştur.

Benzer şekilde, Protokol kapsamında yer alan yatırım hükümleri de iki ülke arasındaki mevcut Yatırımların Karşılıklı Teşviki ve Korunması (YKTK) Anlaşmasının ilerisine gitmektedir. Ülkemiz ile Malezya arasındaki YKTK Anlaşması 25 Şubat 1998 tarihinde imzalanmış ve 9 Eylül 2000 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Söz konusu YKTK Anlaşması günün koşulları çerçevesinde müzakere edilmiş ve yürürlüğe konmuştur. Gelişen küresel doğrudan yabancı yatırımlar ve sayıları artan yatırımcı-devlet uyuşmazlıkları ile uluslararası tahkim kararlarının sonucu olarak son yirmi yılda uluslararası yatırım hukuku büyük bir değişim ve gelişim göstermiş olup eski nesil yatırım anlaşmalarının güncellenmesine ihtiyaç duyulmuştur. Bu çerçevede, iki ülke arasında yürürlükte bulunan YKTK Anlaşması, Protokolün yürürlüğe girmesiyle sona erecek olup öngörülebilirliğin sağlanması bakımından YKTK Anlaşmasının mevcut yatırımlar için sağladığı hak ve yükümlülükler beş yıllık bir geçiş süresi boyunca devam edecektir.

Protokol ile YKTK Anlaşması içerdikleri hak ve yükümlülükler bakımından aşağıda karşılaştırılmaktadır:

a) YKTK Anlaşması karşılıklı olarak iki ülkenin, yatırımlar bakımından yalnızca üçüncü bir ülkenin yatırımcısına uyguladığı muameleden daha az elverişli olmayan bir muameleyi (en çok gözetilen ulus muamelesi) uygulayacağını taahhüt altına almışken, Protokolde, rezerv listelerinde yer alan kısıtlı sektörler hariç olmak kaydıyla, yatırımların kuruluşuna, edinimine, genişletilmesine, yönetilmesine, sürdürülmesine, işletilmesine, satışına veya elden çıkarılmasına ilişkin olarak ev sahibi ülkenin kendi yatırımcılarına ya da yatırımlarına uygulanan muameleden (milli muamele) veya üçüncü bir ülkenin yatırımcılarına veya yatırımlarına uyguladığı muameleden daha az elverişli bir muamele uygulamayacağı taahhüt altına alınmıştır. Böylece, Protokol, Türk ve Malezyalı yatırımcılara ve bunların yatırımlarına uygulanacak muameleyi bir üst seviyeye çıkartırken aynı zamanda yatırımcıların pazara giriş şartlarını ve imkânlarını da güçlendirmiştir.

b) Protokol ile uluslararası tahkim davalarına konu olabilen "dolaylı kamulaştırma" başlığı açıklığa kavuşturulmuş ve böylece devletlerin düzenleme hakkı ile yatırımcıların hakları arasında daha sağlıklı bir denge tesis edilmiştir.

c) Protokol ile tarafların, hakkaniyete uygun, ayrımcı olmayan ve iyi niyet çerçevesindeki uygulamaları kapsamında, Protokolde tanımlanan bazı transferlerin yapılmasını geçici olarak erteleyebilmesi veya önleyebilmesi sağlanmıştır.

ç) Protokol ile yatırımcı-devlet uyuşmazlıklarında, tahkim öncesi sulh mekanizmaları da dâhil olmak üzere, tahkim heyetinin oluşturulması, sürecin yürütülmesi ve karara bağlanması hususları detaylı bir şekilde tanımlanmış ve böylece YKIK Anlaşmasına nazaran tahkim süreçlerinin öngörülebilirliğinin artırılması hedeflenmiştir.

d) Protokol ile yatırım bölümünde "Genel İstisnalar" maddesine yer verilmiş ve böylece yatırımcılara ve yatırımlarına yönelik gizli kısıtlamalar oluşturmaması yanında keyfi ve ayrımcı uygulamalar teşkil etmemesi kaydıyla, STA'nın hiçbir hükmünün; kamu düzenini sürdürmek veya kamu ahlakını korumak; insan, hayvan veya bitki sağlığını korumak veya doğal kaynakların muhafaza edilmesine ilişkin tedbirlerin alınması veya sürdürülmesini engelleyecek şekilde yorumlanamayacağı düzenlenmiştir.

Söz konusu Protokol ile uluslararası ticaret faaliyetlerinde öngörülebilirliğin ve şeffaflığın artırılması ve faaliyetlerin bir takım kurallara bağlanması suretiyle iki ülke arasında iş yapmanın ve ticaretin kolaylaştırılması hedeflenmektedir. Pazara giriş taahhütlerinde ise çeşitli sektörlerde pazara giriş ve milli muamele taahhütleri alınması suretiyle iş insanlarının karşı tarafın ülkesinde faaliyette bulunmaları kolaylaştırılmaktadır.

TÜRKİYE CUMHURİYETİ HÜKÜMETİ İLE MALEZYA HÜKÜMETİ ARASINDAKİ , SERBEST TİCARET ANLAŞMASINA EK 1. PROTOKOL ı Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ve Malezya Hükümeti (bundan sonra "Taraflar" olarak " adlandırılacaktır):

17 Nisan 2014 tarihinde Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Malezya Hükümeti arasında Ankara, Türkiye'de imzalanan Serbest Ticaret Anlaşması'nı (STA) HATIRLATARAK;

Hizmet ticareti ve ikili yatırımları kapsayan taahhütlerini yansıtan STA'nın 1.2(e) maddesini AYRICA HATIRLATARAK;

Tarafların, kapsamını genişletmek ve tamamlamak amacıyla Anlaşmayı genişletme " konusunda karşılıklı olarak anlaşmalarına izin veren 14.3 Geliştirici Hüküm maddesini DİKKATE ALARAK;

Taraflara Anlaşmayı değiştirme yetkisi veren 14.5 Tadilatlar maddesini GÖZ ÖNÜNDE BULUNDURARAK; ve i Ticaretin gelişmesinde elektronik ticaretin rolünü KABUL EDEREK, Aşağıdaki şekilde anlaşmışlardır:

Madde 1 Turkey Atıfları

Türkiye'ye yapılan tüm atıflar Türkiye olarak değiştirilmiştir.

7 Madde 2 j Serbest Ticaret Anlaşmasının Yeni Eklerinin Düzenlenmesi ve İçindekiler Tablosunda Değişiklik Yapılması

1. İşbu Protokolün 1'den 13'e kadar olan Ekleri, bu Protokolün "ayrılmaz bir parçasını oluşturacaktır.

2. Serbest Ticaret Anlaşması'nın içindekiler tablosu, işbu Protokol'ün Ek 1'inde belirtilen yeni 3 içindekiler tablosu ile değiştirilecektir.

Madde 3 Serbest Ticaret Anlaşmasının Yeni 15. Faslı (Hizmet Ticareti)

Serbest Ticaret Anlaşmasının 15. Faslı aşağıdaki şekilde eklenecektir: emk iel eya

RA m LER mermere e len e im HİZMET TİCARETİ

Madde 15.1 Amaç ve Kapsam

ME Tmt 3

1. Bu Fasıl'ın amaçları, GATS'ın V. maddesine uygun olarak Taraflar arasında hizmet ticaretini serbestleştirmek ve kolaylaştırmaktır.

2. Bu Anlaşma, Tarafların; merkezi, bölgesel veya yerel yönetim ve makamları ve merkezi, bölgesel veya yerel yönetim ve makamlarının yetki devrettiği sivil toplum kuruluşları tarafından alınmış veya sürdürülen hizmet ticaretini etkileyen önlemlerine uygulanır.

3. Bu Anlaşma ile, Taraflar, GATS'tan doğan hak ve yükümlülüklerini tekrar teyit ederler.

4. Bu Fasıl,

(a) milli deniz kabotajını, (b) kamu alımlarını,

(c) devlet destekli krediler, garantiler ve sigorta dâhil olmak üzere bir Tarafça sağlanan sübvansiyon veya hibeyi etkileyen önlemlere uygulanmayacaktır.

5. Hava taşımacılığı hizmetlerine ilişkin olarak, bu Fasıl, hava trafik haklarını etkileyen önlemlere veya, aşağıdakiler hariç, hava trafik haklarının kullanımı ile doğrudan ilgili hizmetleri etkileyen önlemlere uygulanmayacaktır:

(a) hâva aracı tamir ve bakım hizmetleri,

(b) hava taşımacılığı hizmetlerinin satışı ve pazarlanması,

(c) bilgisayarlı rezervasyon sistemi (CRS) hizmetlğri, (d) yer hizmetlefive *&.£YN TL 5 soL w . : öge

(e) havaalanı işletme ve yönetim hizmetleri.

Wadde 15.2 Tanımlar di Bu Fasıl'ın amaçları bakımından: ,

(a) (o "hava aracı tamir ve bakım hizmetleri", hizmetten çekilmiş olduğu sırada bir hava aracı veya bir parçasına yönelik üstlenilen ve hat bakımını kapsamayan ||! bu tür faaliyetleri ifade eder;

, (b) o "havaalanı işletme ve yönetim hizmetleri" hava terminali, havaalanı ve diğer havalimanı altyapı işletme hizmetlerinin bir ücret veya sözleşme esasına dayalı olarak sağlanmasını ifade eder. Havalimanı işletme hizmetleri, hava seyrüsefer hizmetlerini içermez.

(c) "ticari varlık" hizmet sunumu amacıyla Taraflardan birinin ülkesinde;

(0) bir tüzel kişiliğin kurulması, (mevcut bir tüzel kişiliğin) satın alınması veya (mevcut bir tüzel kişiliğin) sürdürülmesi; veya

() o bir şube ya da irtibat bürosu açılması veya sürdürülmesi; İİ, gibi yollarla oluşturulan her türlü ticari ve mesleki kuruluşu ifade eder; taşıyıcılarının tarifeleri, müsaitlik durumu, ücretleri ve ücret kuralları hakkında bilgi içeren, rezervasyonların yapılabileceği veya biletlerin düzenlenebileceği bilgisayarlı sistemler tarafından sağlanan hizmetleri ifade (d) o "bilgisayarlı rezervasyon sistemleri (CRS) hizmetleri" havali, eder; ı şa a m m aa m m ar a ei e m m man m mr va mi m in ama

(€) "dolaysız vergiler" sermayedeki değer artışından alınan vergiye ilaveten; mülkün devrinden doğan kazanç, gayrimenkul, miras ve hibe ile girişimler tarafından ödenen ücretlerin tamamı üzerinden alınan vergiler de dâhil İk olmak üzere, toplam gelir, toplam sermaye veya gelir ya da sermayenin a unsurları üzerinden alınan bütün vergileri içerir; İİ il (0) "ekonomik entegrasyon anlaşması" DTÖ Anlaşması, özellikle Madde 5 (li Ni ve Hizmet Ticareti Genel Anlaşması (GATS)'nın Madde 5 fekrar uyarınca p hizmet ticaretini önemli ölçüde serbestleştiren bir anlaşmayı ifade eder; İ a (9) "Serbest Ticaret Anlaşması" Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ve Malezya ji i Hükümeti arasındaki Serbest Ticaret Anlaşması'nı ifade eder; 12 a fs, ? o , . Ne şeyi hile

Ni . " N pİ , N O LİN viral j la NT SA atm ON iğ LU mz ma eur İM ae 1 me ——— > — | '

Kalan ar a MELEN İ z m NR m Ey AİR —— ARZ

00)

"GATS", DTÖ Anlaşması Ek 1B'de yer alan Hizmet Ticareti Genel

Anlaşmasını ifade eder;

"yer hizmetleri" bir havaalanında bir ücret veya sözleşmeye dayalı olarak: havayolu temsili, idaresi ve denetimi; yolcu taşıma; bagaj taşıma; rampa hizmetleri; ikram hizmetleri (yemeklerin hazırlanması hariç); hava kargo ve posta işlemleri; bir uçağın yakıt ikmali; uçak servisi ve temizliği; yüzey taşımacılığı ve uçuş operasyonları, mürettebat yönetimi ve uçuş planlaması hizmetlerinin sağlanmasını ifade eder. Yer hizmetleri; havayollarının kendilerine sundukları hizmetleri, güvenlik; hat bakımı; uçak tamiri ve bakımı veya buz çözme tesisleri, yakıt dağıtım sistemleri, bagaj taşıma sistemleri ve sabit havaalanı içi taşımacılık sistemleri gibi temel merkezi havaalanı altyapısının yönetimi ve işletilmesini kapsamaz.

"tüzel kişilik" yürürlükteki hukuk uyarınca usulüne uygun olarak kurulmuş veya diğer türlü teşkilatlanmış, kâr amacı güden ya da gütmeyen, özel ya da kamu kesimine ait şirket, tröst, ortaklık, ortak girişim, şahıs şirketi veya birliği de içeren, her çeşit yasal kuruluşu ifade eder;

"bir Taraf'ın tüzel kişisi" (0) ilgili Tarafın kanunlarına göre kurulmuş ve kayıtlı ofisi, merkezi idaresi! ve esaslı iş yeri söz konusu ilgili Taraf'ın ülkesinde olan tüzel kişiyi ifade eder. İlgili Taraf'ın ülkesinde esaslı ticari faaliyetlerde bulunmadığı sürece tüzel kişinin yalnızca kayıtlı ofisi veya merkezi idaresinin o Taraf'ın ülkesinde olması dolayısıyla o taraf'ın tüzel kişisi sayılmayacaktır; ya da

(ii) bir hizmetin, ticari varlık yolu ile sunulması durumunda ilgili Taraf'ın gerçek kişileri veya alt-paragraf (i)'de tanımlanan ilgili Taraf'ın tüzel kişisi tarafından sahip olunan veya kontrol edilen tüzel kişiyi ifade eder;

Bir tüzel kişilik;

(i) sermaye ortaklığının yüzde 50'den fazlası bir Tarafın kişilerine ait ise o Tarafın kişilerince "sahip" olunmuş olur;

(i) o yöneticilerinin büyük bir çoğunluğunu atama gücü veya bu yoksa faaliyetlerini kanunen yönetme gücü bir Tarafın kişilerine ait ise o Tarafın kişilerince "kontrol" edilmiş olur;

Merkezi idare nihai karar-almanıtgerçekleştiği yönetin mörkezini ifade eder.

İLA

EE A ama e yvme etine yer m)

— —— maal

Ji (ii) o bir diğer Kişiyi kontrol eder ya da onun tarafından kontrol edilirse; veya hem kendisi hem de o kişi, başka bir kişi tarafından kontrol ediliyorsa; bir diğer kişiye "bağlı"dır;

(0) "önlem" kanun, düzenleme, kural, usul, karar, idari işlem ya da diğer herhangi bir şekilde bir Tarafça alınan her türlü önlemi ifade eder;

, (m) ("Taraflarca alınan ve hizmet ticaretini etkileyen önlemler": (i) bir hizmetin satın alınması, ödenmesi veya kullanımına; li

(i) OoObir hizmetin sunumu ile bağlantılı olarak, Taraflarca kamunun il geneline sunulması gerekli hizmetlere erişim ve bunların kullanımına:

(iii) Oo diğer Tarafın topraklarında hizmet sunmak amacı ile Taraflardan İ birinin kişilerinin, ticari varlık olarak bulunma dahil, bulunmasına; ilişkin önlemleri içerir;

! (0) "gerçek kişi" ilgili Taraf'ın mevzuatına göre o Tarafın vatandaşını ifade eder;

(0) "kişi" ya bir gerçek kişiyi ya da bir tüzel kişiyi ifade eder;

(p) "hava taşımacılığı hizmetlerinin satış ve pazarlanması" ilgili hava taşıyıcısının, ı tüm yönleriyle pazar araştırması, reklam ve dağıtım gibi hava taşımacılık , hizmetlerini serbestçe satması ve pazarlaması fırsatlarını ifade eder. Bu faaliyetler, hava taşımacılık hizmetlerinin fiyatlandırılmasını veyahut geçerli koşulları içermez. i (a) "hizmet" devlet yetkisinde sunulan hizmetler dışında kalan herhangi bir sektördeki herhangi bir hizmeti kapsar;

(r) "hizmet tüketicisi" bir hizmeti alan ya da kullanan herhangi bir kişiyi ifade İİ eder;

(s) "diğer Tarafın hizmeti"

• (i) diğer Tarafın ülkesinden ya da ülkesinde sunulan; ya da deniz taşımacılığı hizmetleri söz konusuysa, o diğer Tarafın kanunlarına

E göre tescil edilmiş deniz araçlarıyla veya herhangi bir deniz aracının (lı işletilmesi ve/veya tamamının yahut bir parçasının kullanımı yoluyla o diğer Tarafın bir kişisi tarafından sunulan hizmeti;

(6) o odiğer Tarafın hizmet sunucuları tarafından ticari varlık ya da gerçek |?" kişilerin varlığı yoluyla sunulan hizmeti; . , ifade eder. ih (b) "devlet yetkisinde sunulan bir hizmet" ticari amaçlı olmayan, bir veya ji birden fazla hizmet sunucusuyla rekabet halinde sunulmayan herhangi bir hizmeti ifade eder;

(4) o "hizmet sunucusu" bir hizmeti sunan ya da sunmak isteyen herhangi bir İİ kişiyi ifade eder;

(v) "hizmet sunumu" bir hizmetin üretim, dağıtım, pazarlama, satış ve teslimatını içerir;

(Ww) "hizmet ticareti" i (i) bir Tarafın ülkesinden diğer Tarafın ülkesine; i) | (ii) bir Tarafın ülkesinde diğer Tarafın hizmet tüketicisine;

(iü) bir Tarafın hizmet sunucusunun diğer Tarafın ülkesinde ticari varlık TL kurma yoluyla; '

(iv) bir Tarafın hizmet sunucusunun diğer Tarafın ülkesinde herhangi bir , Tarafın gerçek kişilerinin varlığı yoluyla;

| hizmet sunumu olarak tanımlanır.

(X) (trafik hakları", bir Tarafın ülkesi üzerinden, ülkesi içinde, ülkesine veya (| ülkesinden, tarifeli ya da tarifesiz hizmetler için uçuş ve/veya ücret ya da kira karşılığı yolcu, kargo ve mektup taşıma hakkı anlamına gelir; bu haklara, hizmet verilecek İ noktalar, uçulacak rotalar, trafik türü, sağlanacak kapasite, alınacak tarifeler ve bunların koşulları ile havayollarının belirlenmesi için sayı, sahiplik ve kontrol ölçütleri gibi kıstaslar Ji dâhildir.

İl Madde 15.3 tl Pazara Giriş dabi) ehli e 1. Madde 15.2'nin (Tanımlar), (w) alt-paragrafında tanımlanan hizmet sunum şekilleri ilk yoluyla pazara girişe ilişkin olarak, Taraflardan her biri diğer Tarafın hizmetlerine ve hizmet sunucularına Ek 15.5 ve Ek 15.6'da (Taahhüt Listelerinde) belirtilen ve (bu vesileyle) mutabakata varılan kurallar, kısıtlar ve koşullardan daha az avantajlı olmayacak muamele uygulayacaktır.

2. Pazara girişle ilgili taahhütlerin üstlenildiği sektörlerde, Ek 15.5 ve Ek 15.6'da (Taahhüt Listelerinde) aksi belirtilmedikçe, bir Tarafın ülkesinin. bütününde veya belirli bir alt coğrafi bölgesinde alamay ağ Yaş da, sürdürgmleyeceği giyenler aşağıdaki gibi İİ tanımlanmıştır: a Ün ŞALE

(a) hizmet sunucuların sayısına ilişkin sayısal kotalar, tekeller, münhasır hizmet sunucuları ya da ekonomik gereklilik testi şartları şeklindeki kısıtlamalar;

(b) hizmet işlemlerinin veya varlıklarının toplam değerine ilişkin sayısal kotalar veya ekonomik gereklilik testi şartları şeklindeki kısıtlamalar,

(6) hizmet faaliyetlerinin toplam sayısı üzerinde veya önceden belirlenmiş sayısal birimler cinsinden ifade edilen hizmet çıktısının toplam miktarı üzerinde kotalar veya ekonomik gereklilik testi şartları şeklindeki kısıtlamalar;?

(d) belirli bir hizmet sektöründe istihdam edilebilen veya bir hizmet sunucusunun istihdam edebileceği ve belirli bir hizmetin arzı için gerekli olan ve bu hizmet arzıyla doğrudan bağlantılı olan gerçek kişilerin toplam sayısı üzerinde sayısal kotalar veya gereklilik testi şartları şeklindeki kısıtlamalar;

(e) bir hizmet sunucusunun hizmet sunabilmesi için belirli hukuki yapıları veya ortak girişim olmayı zorunlu tutan veya (bu hususta) kısıtlamalar getiren önlemler; ve

(f) yabancıların pay sahipliğine veya münferit veya yekun yabancı yatırımın toplam değerine ilişkin azami yüzdesel sınırlamalar şeklindeki yabancı sermaye katılımı kısıtlamaları.

Madde 15.4 Milli Muamele

1. Ek 15.5 ve EK 15.6'da (Taahhüt Listelerinde) belirtilen sektörlerde ve orada ortaya konan tüm koşullar ve yeterlilik (şartlarına) tabi olmak kaydıyla, Taraflardan her biri diğer Tarafın hizmetlerine ve hizmet sunucularına, hizmet sunumunu etkileyen tüm önlemler kapsamında, kendi benzer hizmetleri ve hizmet sunucularına uyguladığından daha az lehte olmayacak muamele uygulayacaktır.3

2. Bir Taraf, paragraf 1'de yer alan yükümlülüğü diğer tarafın hizmetlerine ve hizmet sunucularına, kendi hizmetleri ve hizmet sunucularına uyguladığına kıyasla ya usulen birebir aynı muameleyi ya da usulen farklı muameleyi uygulayarak yerine getirebilir.

3. Usulen birebir aynı ya da usulen farklı muamele, eğer diğer Tarafın benzer

: hizmetleri ve hizmet sunucularıyla karşılaştırıldığında, rekabet koşullarını kendi hizmetleri ve hizmet sunucuları lehine değiştiriyorsa daha az lehte sayılacaktır.

• Bu âlt paragraf, bir Tarafın hizmet sunumu için girdileri kısıtlamasına ilişkin önlemlerini kapsamaz. İ Bu madde kapsamında üstlenilen taahhütler, herhangi bir.Tarafın, ilğili hizmet veya hizmet sunucularının yabancı karakterinden doğan rekabete ilişkin dezavaftajlarinr telafiretgsini gerektireceği şeklinde yorumlanamaz. İk e.

Gidi

ENAM Bar 7

—— —e — öm m — emme İma

7 enişte öğr Şuğarmikammya ean e MEME EEE

Madde 15.5 ilave Taahhütler

Taraflar; yeterlilik şartları, standartlar ve yetkilendirme hususları dahil, hizmet ticaretini etkileyen ve Madde 15.3 (Pazara Giriş) ya da Madde 15.4 (Milli Muamele)'e göre listelemeye tabi olmayan önlemlere ilişkin taahhütleri müzakere edebilirler. Bu taahhütler bir Tarafın Taahhüt Listesine yazılacaktır.

Madde 15.6 Taahhüt Listeleri

1. Taraflardan her biri, Madde 15.3 (Pazara Giriş), Madde 15.4 (Milli Muamele) ve Madde 15.5 (İlave Taahhütler) kapsamında üstlendiği taahhütleri bir taahhüt listesinde düzenleyecektir. Söz konusu taahhütlerin üstlenildiği sektörlerde, her bir listede:

(a) pazara girişe ilişkin kurallar, kısıtlar ve şartlar;

(b) (milli muameleye ilişkin şartlar ve yeterlilikler;

(c) ilave taahhütlere ilişkin üstlenilenler;

(d) uygun olduğu yerde, bu taahhütlerin uygulanmasına ilişkin zaman dilimi;

(€) (o bu taahhütlerin yürürlüğe girme tarihi, yer alacaktır.

2. Madde 15.3 (Pazara Giriş) ve Madde 15.4 (Milli Muamele)'e aynı anda aykırı olan önlemler; Madde 15.3 (Pazara Giriş) ile ilgili sütuna yazılacaktır. Bu durumda düşülen şerh, Madde 15.4'e (Milli Muamele) de bir koşul veya yeterlilik şartı sağlamış sayılacaktır.

3. Tarafların Taahhüt Listeleri Ek 15.5 ve Ek 15.6 (Taahhüt Listeleri) kapsamında düzenlenir.

Madde 15.7 En Çok Kayrılan Ülke Muamelesi (MFN)

1. GATS'ın VII. Maddesine göre alınan önlemlere halel getirmeksizin ve Ek 15.7 ve Ek 15.8'de (MEN İstisnaları Listesi) belirtilenler haricinde, Taraflardan her biri diğer Tarafın hizmetlerine ve hizmet sunucularına, derhal ve şartsız olarak, anlaşmaya Taraf olmayan herhangi bir ülkenin benzer hizmetlerine ve hizmet sunucularına kıyasla daha az lehte olmayacak şekilde muamele edecektir.

2. Taraflardan birinin imzalamış" olduğu ve GATS'ın VinckMâddesi veya V'inci tekrar Maddesi çerçevesinde bildiriyi" yagi € Ülğer mevcut veya geleçekteki anlaşmalarına iliniz ii

—ğ— — rim e

1 sramae m Tren m me göre tanınan (tercihli) muamele, 1'inci paragrafa tabi olmayacaktır.

3. Paragraf 2'ye bakılmaksızın, Taraflardan birinin paragraf 2'de belirtilen gibi bir anlaşmayı imzalaması durumunda, diğer Tarafın talebi üzerine, o Tarafa da, söz konusu anlaşmada tanınan hakların müzakeresi için yeterli fırsatı sunacaktır.

4. Bu Fasıl'ın hükümleri, bir Tarafın komşu ülkelere, yerel olarak üretilen ve tüketilen hizmetlerin, bitişik sınır bölgelerindeki mübadelesini kolaylaştırmak üzere avantajlar sağlamasını engellediği şeklinde yorumlanamaz.

Niadde 15.8 Tekeller ve Münhasır Hizmet Sunucuları

1. Taraflardan her biri, kendi ülkesinde tekel konumunda bulunan hizmet sunucusunun, tekel olarak sunduğu hizmetle ilgili piyasada, o Tarafın Madde 15.7 (En Çok Kayrılan Ülke) altındaki yükümlülükleri ve taahhütlerine aykırı biçimde hareket etmemesini sağlayacaktır.

2. Bir Tarafın tekel konumundaki hizmet sunucusunun, tekel haklarının kapsamı dışında kalan ve o Tarafın taahhütlerine konu olan bir hizmet sunumunda, doğrudan doğruya veya bağlı bir şirket yoluyla rekabet ettiği yerlerde; o Taraf, söz konusu hizmet sunucusunun tekel pozisyonunu kendi ülkesinde bahse konu taahhütlere aykırı bir biçimde hareket etmek için kötüye kullanmayacağını temin edecektir.

3. Bu Maddenin hükümleri, bir Tarafın, resmen veya fiilen az sayıda hizmet sunucusunu yetkilendirdiği veya kurduğu ve ülkesindeki hizmet sunucular arasında rekabeti önemli ölçüde önlediği durumlarda ortaya çıkan münhasır hizmet sunucuları için de uygulanacaktır.

Madde 15.9 Ticari Teamüller

1. Taraflar, Madde 15.8 (Tekeller ve Münhasır Hizmet Sunucular) kapsamı dışında kalan, hizmet sunucuların bazı ticari teamüllerinin de rekabeti ve dolayısıyla hizmet

İ ticaretini kısıtlayabileceğini kabul edefler.

2. Taraflardan her biri, diğer Tarafın talebiyle, paragraf 1'de belirtilen teamüllerin bertaraf edilebilmesi niyetiyle istişarelere başlayacaktır. Talebe muhatap Taraf, böyle bir talebe tam ve olumlu ilgi gösterecek ve mezkur taleple ilgili hususlarda gizliliği olmayan kamuya açık bilginin paylaşılması yoluyla işbirliğinde bulunacaklardır. Talebe muhatap Taraf ayrıca, kendi ulusal kanun ve düzenlemelerine tabi olmak ve talep eden Tarafla gizliliğin korunması hususunda sağlanacak tatmin edici bir mutabakata bağlı. olmak kaydıyla, elindeki diğer bilgileri'de talep eden Tarafa sağlayacaktır; 5 ——ğ m ie mem a m van ma NİN, e ml kam rem va e e NER mma İmei

G1 Taraflardan her biri, bu Fasıl ile ilgili olan veya bu Fasıl'ın işleyişini etkileyen genel b Aİ ar e a a aaa ar ig gi N — Rİ A RE EE "m —— e m EE aa an aa 9

Madde 15.10 Şeffaflık ve Gizli Bilgi uygulamaya ilişkin tüm önlemleri, süratle ve olağanüstü durumlar hariç, en geç yürürlüğe girmeleriyle birlikte yayımlayacaktır. Bir Tarafın imzacı olduğu, hizmet ticaretini etkileyeri veya hizmet ticaretiyle ilgili olan uluslararası anlaşmalar da yayımlanacaktır.

2. Paragraf 1'de sözü edilen yayımlamanın mümkün olmadığı durumlarda, (yayımlanacak) bilgi başka şekillerde kamuya açık hale getirilecektir.

3. Taraflardan her biri, 1. Paragrafta bahsedilen önlemleri, mümkün olan yerde, elektronik ortamda yayımlamak için elinden gelen çabayı gösterecektir.

4. Bu Anlaşmanın 10'uncu Fasıl'ı, bu Fasıl için uygulanmayacaktır.

5. Taraflar,

(a) bu Fasıl kapsamındaki konularla ilgili veya bunları etkileyen, karşılıklı tanıma alanındakiler dahil olmak üzere uluslararası anlaşmalar veya düzenlemelere ilişkin; ve

(b) (o hizmet sunucularının ruhsatlandırma ve sertifikalandırılmasına yönelik standartlar ve kriterlere, bu standartlar ve kriterlerle ilgili olarak danışılacak uygun düzenleyici veya diğer organa ilişkin bilgiler de dahil olmak üzere, diğer Taraftan gelen belirli bilgiye yönelik tüm taleplere süratle cevap verecektir.

6. Bu Fasılda yer alan hiçbir husus, herhangi bir Tarafın, açıklanması halinde kanuni uygulamayı engelleyebilecek veya açıklanması kamu menfaatine aykırı ya da belli kamu işletmelerinin ya da belli özel işletmelerin meşru ticari menfaatlerine halel getirebilecek olan gizli bilgiyi açıklamasını gerektirmeyecektir.

Ni Madde 15.11 Ödemeler ve Transferler

1. Madde 15.12 (Ödemeler Dengesini Korumaya Yönelik Kısıtlamalar) kapsamında öngörülen koşullar hariç olmak üzere, bir Taraf, diğer Tarafla taahhütleri ile ilgili olanı cari işlemleri için (gerekli) uluslararası transfer ve ödemelere kısıtlama uygulamayacaktır.

2. Bir Taraf'ın, Madde 15.12'de yer alanlar veya Uluslararası Para Fonu'nun (IMF) talebi dışında taahhütlerine aykırı sermaye hareketi kisıtlamaları getirmemesi kaydıyla, bu Anlaşma'daki hiçbir husus, IMF üyelerinin Fon'un Anlaşmasındaki maddeler kapsamında söz konusy..#mağdelerle uyumlurKâmbiyo. icraatları de dâhil hak ve yükümlülüklerini etkileri syer$iğ iş ğa e,

Pe tri

İHA a amam kaş gezdin

— İl e SR LL ll e m m e alanla air ara men

Madde 15.12 Ödemeler Dengesini Korumaya Yönelik.Kisıtlâmâlar

1. Hizmet ticareti hususunda, bir Taraf'ın ciddi ödemeler dengesi ve dış mali zorluklar

İk içinde olduğu veya bunların tehdidi altında olduğu durumlar söz konusu olduğunda; taahhütleri ile ilgili ödemeler veya transferler de dâhil. olmak üzere, (0 Taraf) taahhüt üstlendiği hizmet ticaretine ilişkin kısıtlamalar uygulayabilir veya (varsa) mevcut kısıtlamaları sürdürebilir.

2. Birinci paragrafta uygulanan veya sürdürülen kısıtlamalar:

1 (a) Anlaşmanın IMF maddeleri ile (tadil edilirse son hali dahil) tutarlı olacak;

' (b) diğer Taraf'ın; ticari, ekönömik ve mali çıkarlarına gereksiz zarar vermekten kaçınmak;

(6) Paragraf TVde tanımlanan durumların üstesinden gelmek için gerekli olanları aşmayacak;

(d) geçici olacak ve Paragraf 1'de belirtilen durumlar düzeldikçe, aşamalı olarak kaldırılacak;

(e) hiçbir Taraf, diğer Taraftan veya Taraf olmayandan daha az lehte muamele görmeyecek şekilde ayrım gözetmeksizin uygulanacaktır,

3. Hizmet ticareti ile ilgili olarak;

(a) © ekonomik kalkınma veya ekonomik geçiş sürecindeki bir Taraf'ın, ödemeler dengesi üzerindeki belirli baskıların, diğerlerinin yanı şıra, ekonomik kalkınma veya ekonomik geçiş 'programinı uygulayabilmek için yeterli düzeyde mali rezervlerin korunmasını sağlamak adına kısıtlamalar kullanılmasını gerektirebileceği kabul edilir.

(b) bu tür kısıtlamaların görülmesi belirlenirken, bir Taraf ekonomik veya kalkınma programları için dâhâ esaslı olan ekonomik sektörlere öncelik verebilir. Ancak, bu tür kısıtlamalar belirli bir sektörü. korumak amaciyla uygulanmayacak veya Sütdürülemeyecektir..

4. Bir Taraf, paragraf. 1 kapsamında uyguladığı veyâ sürdürdüğü tüm kısıtlamaları veyâ değişiklikleri, diğer Taraf'a derhal bildirilecektir.

5. Paragraf 1 uyarınca.herhangi'bir kısıtlama'uygulayan veya sürdüren bir Taraf, bu tür istişareler DTÖ'de, gerçekleşmiyorsa, uyguladığı, kısıtlamalarla ilgili olarak istişare talep eden diğer- Taraf ile derhal isüşarelere. başlayacaktır. ia, ayi Ee ema e) erine MİNE eme çe ME nie mami Ela me mai

Sie ME aa

LA İZA YE e marn ma aman vr yeniden gözden geçireceklerdir. ip 1. Berizer Koşulların hâkim olduğu Taraflâr arasında. keyfi ve gerekçelendirilemeyen ii, bir ayrımcılık yapmamak veya hizmet ticaretine gizli engel oluşturmamak kaydiyla,. bu "(| Fasıl'da yer âlan hiçbir husus bir Tarafın:

, " Kamu.düzenine ilişkin istisna hükmüne. yalnızca, doplüğüiitemel çıkarlatinder! kiihe miş

, geçirmeyi birbirlerine taahhüt ederler. İlk gözden geçirme, iş bu Anlaşmanın yürürlüğe

, (a) kamu ahlakının korunması veya kamu düzeninin? sürdürülmesi için gerekli olar;

Madde 15.13 Acil Korunma Önlemleri

Taraflar, GATS'ın Madde 10'u uyarınca ayrımcılık yapmama ilkesine dayalı acil koruma önlemleri sorununa ilişkin çok taraflı müzakereleri âikkate alırlar. Bu tür çok taraflı müzakerelerin tamamlanması. üzerine, Taraflar, (bu tür çök taraflı müzakerelerin) sonuçlarına dayalı olarak, bu Fasıl'a yapılacak uygun değişiklikleri tartışma amacıyla

Wadde 15.14 Taahhüt Listelerinde Değişiklik Yapılması

Taraflar, bir Taraf'ın yazılı talebi üzerine, talep eden Tarafın Taahhüt Listesinde yapacağı bir değişikliği Veya geri çekmeyi görüşmek üzere istişarelerde bulunacaklardır.

Elma

DAİ Ke ei Nİ

İstişareler, talep eden Tarafın talebini ilettikten sonra üç ay içinde gerçekleştirilecektir. Söz konusu istişarelerde, Taraflar, ticaret açısından, istişare önçesi duruma göre Taahhüt Listelerinde belirtilenden daha az lehte olmâyâcak şekilde, karşılıklı avantaj sunan taahhütlerin genel .seviyesini temin etmeyi amaçlayacaklardır. Taahhüt. listelerindeki değişiklikler Serbest Ticaret Anlaşmasının Madde 11.4 (Ortak Komite) ve Madde 14.5 (Değişiklikler)'de ortaya konulan usullefine tabidir.

Madde 15.15

Taahhütlerin. Gözden Geçirilmesi

Aralarındaki hizmet ticaretinin daha fazla serbestleştirilmesi amacıyla, Taraflar, her beş yılda bir veya Tarafların mutabık kaldığı başka şekilde, Taahhüt Listelerini gözden girmesinde en geç alti yıl sonra yapılacaktır. Ortak Komite, gözden geçirmelerin sonuçlarını kabul edecektir.

Madde.15.16 Genel istisnalar

(b) insan, hayvan veya bitki hayatının. veya sağlığının korunmasi içini gerekli olan; yeterince ciddi ve hakiki bir'tehdit olması durumüğdabaşvürülabilir VAN " Taraflar, GATS Madde XIV(b)'de- atıfta buluğülar, önlemlerini" inşa sak, hayvan veya bilki yağalnını veya sağlığını korumak için gerekli çevre. önle mleği ESA ilenağ di H Ref | > NN wv ük

43 Pişi nar NUN

MEL İZİNLİ

• (c) bu Faslın hükümlerine aykırı olmayan ve:

(i) hileli ve aldatıcı uygulamaları bertaraf etmek veya bir hizmet mukavelesinden kaynaklanan yükümlülüklerin yerine getirilmemesi (temerrüt) sonucu oluşan etkilerle mücadele;

(i) (o kişisel verilerin işlenmesi ve yayımlanması ilgili olarak bireylerin mahremiyetinin korunması ve bireysel kayıtların ve hesapların gizliliğinin korunması;

(ili) o emniyet; ile ilgili olanlar dahil kanun veya düzenlemelerine uyum sağlamak için gerekli olan; (d) muameledeki farklılık, diğer Tarafların hizmetleri ve hizmet sunucularına ilişkin dolaysız vergilerin adil ve etkin5 bir şekilde toplanması veya uygulanmasını sağlama amacından kaynaklanıyorsa, Madde 15.4 (Milli Muamele)'e aykırı olan;

(e) muameledeki farklılık, bir çifte vergilendirmenin önlenmesi anlaşmasından veya Tarafı bağlayan diğer uluslararası anlaşma ve düzenlemelerin çifte vergilendirmenin önlenmesine ilişkin hükümlerinden kaynaklanıyorsa, Madde 15.7 (En Çok Kayrılan Ülke (|

Muamelesi)'ye aykırı olan önlemleri almasına veya uygulamasına engel olacak şekilde yorumlanmayacaktır.

8 Dolaysız vergilerin adil ve etkin bir şekilde toplanması veya uygulanmasına yönelik önlemler, bir Tarafın vergi sistemi çerçevesinde aldığı:

(a) yerleşik olmayanların vergi yükümlülüklerinin, söz konusu Tarafın ülkesinde bulunan veya kâynağı söz konusu Tarafın ülkesindeki faaliyetler/mallar olanı vergilendirilebilir kalemlere göre belirlendiği göz önüne alınarak yerleşik olmayan hizmet sunuculara uygulanan; veya

(b) vergilerin -söz konusu Taraf Ülkesinde toplanmasını sağlamak amacıyla, yerleşik olmayanlara uygulanan; veya

(8) vergi kaçakçılığının önlenmesi amacıyla, yerleşik olan veya olmayanlara.uygulanan, uyum önlemlerini gk de içeren; veya (d) kaynağı söz konusu Tarafın topraklarındaki faaliyetler/matlar olan vergilerin uygulanmasını veya toplanmasını sağlamak amacıyla diğer Tafafın topraklarında veya topraklarından sunulan hizmetlerin tüketicilerine uygulanan; veya

(e) aralarındaki vergi matrahı farklılığını göz önünde bulundurarak, dünya çapında vergilendirilebilir kalemler üzerindeki vergiye tabi olan hizmet sunucularını diğer hizmet sunucularından ayıran; veya

(f) o Tarafın vergi matrahını korumak amacıyla, yerleşik kişi veya "şubelerin veya ilgili kişiler ya da aynı kişiye ait şubeler arasındaki gelir, kar; kazanç, zarar, indirim veya" İscaktarı, belirleyen, dağitan veya paylaştıran; : önlemleri içerir.

VE EDE

Madde 15.17 Güvenlik İstisnaları

1. Bu Fasıl'da yer alan hiçbir husus:

(a) (bir Tarafın, açıklanmasının, asli güvenlik menfaatlerine aykırı olduğunu değerlendirdiği bir bilgiyi sunması gerektiği; veya i (b) (o bir Tarafın;

(i) bir askeri üssün ikmali amacıyla doğrudan veya dolaylı olarak sunulan hizmetlerle ilgili;

(i) Oo parçalanabilen ve parlayabilen maddelerle veya bunlardan türetilen maddelerle ilgili;

(iii) Oo savaş zamanında ya da uluslararası ilişkilerdeki diğer olağanüstü durumlarda; asli güvenlik menfaatlerini korumak için gerekli gördüğü eylemlerde bulunmasını engelleyecek; veya

(c) (o uluslararası barış ve güvenliğin muhafazası amacıyla Birleşmiş Milletler bulunmasını engelleyecek şekilde yorumlanamaz.

Madde 15.18 WMenfaatlerin Reddi

1. Bir Taraf :

(a) eğer hizmet sunucusu bir tüzel kişi ise ve o tüzel kişinin (Anlaşma'ya) Taraf olmayanın kişileri tarafından sahip olunması veya kontrol edilmesinin tespiti ve , (menfaati) reddeden Taraf'ın;

1. (i) söz konusu Taraf olmayan ile diplomatik ilişkilerinin olmaması; veya : i (ii) Oo Taraf olmayan veya Taraf olmayanın bir kişisinin tüzel kişi ile İ işlemleri yasaklayan önlemler alması ve sürdürmesi durumunda işbu Anlaşma'nın faydalarının tüzel kişiye tanınması halinde söz konusu : : önlemlerin ihlal edilecek veya engelle e çek Olması durumunda l Gi TG k , . LAN

Sözleşmesi kapsamındaki yükümlülüklerini yerine getirmeye yönelik eylemlerde KALİ AŞ ŞAP ŞA YAŞ m TEE iy

(b) deniz taşımacılığı söz konusu olduğunda, eğer hizmetin Taraf olmayanın ülkesinde kayıtlı ve o Taraf olmayan ile reddeden Taraf'ın diplomatik ilişkilerinin olmadığı durumda; veya hizmeti sunan kişinin sürdürmediği Taraf olmayanın kanunları altında kayıtlı olan geminin hizmet sağlaması durumunda; veya geminin tamamını veya bir kısmını işletmek yoluyla hizmet sunan kişinin reddeden Taraf'ın diplomatik ilişkilerinin olmadığı bir Taraf olmayanın kişisi olduğunda tespit ederse, bu Anlaşmanın menfaatleri reddedebilir.

Madde 15.19 işbirliği

Taraflar, mevcut işbirliği düzenlemelerinin kapsamadığı sektörler de dâhil olmak üzere, sektörlerdeki işbirliği çabalarını güçlendireceklerdir. Taraflar, işbirliği kapsamındaki sektörleri ve bu sektörlerde iç hizmetlerini ve üçüncü pazarlardaki faaliyet kapasitelerini ve verimliliklerini ve rekabet edebilirliklerini geliştirmek için işbirliği programları geliştirmeyi Madde 11.4'e (Ortak Komite) uygun olarak görüşecek ve anlaşacaklardır.

Madde 15.20

Telekomünikasyon

1. Taraflar GATS Telekomünikasyon Ek'inden kaynaklanan taahhütlerini tekrar teyit ederler.

2. Taraflar GATS Telekomünikasyon Referans Belge'sindeki hükümlerin bu Fasıl'ın ayrılmaz bir parçası olması hususunda mutabıktırlar.

3. Taraflar, bir Taraf'ın yazılı talebi üzerine, Madde 11.4 (Ortak Komite) altında telekomünikasyon hükümilerinin gözden geçirilmesi için istişarelerde bulunacaklardır." ia Abi ir a

Madde 4 Serbest Ticaret Anlaşmasının Yeni Faslı 16 (İş İnsanlarının Dolaşımı)

Serbest Ticaret Anlaşmasının 16. Faslı aşağıdaki şekilde eklenecektir: o o "FASIL 16 İŞ İNSANLARININ DOLAŞIMI

Madde 16.1 Kapsam ve.Genel Hükümler

1. Bu Fasıl, bir Taraf'ın iş insanlarının, diğer Taraf'ın ülkesine girişini ve.geçici olarak kalmasını etkileyeri önlemlere uygulanacaktır.

2. Bu Fasıl'ın amaçları bakımından, "bir Taraf'ın iş insanı"; mal ticareti, hizmet sunumu veya yatırım faaliyetleri ile iştigal eden bir Taraf'ın gerçek kişisini ifade eder.

3. Bu Anlaşma, bir Tarafın istihdam piyasasına girmek isteyen gerçek kişileri etkileyen önlemlere veya vatandaşlık, ikamet veya Kalıcı istihdamla ilgili önlemlefe uygulanmayacaktır. herhangi bir Tarafa tanıdığı haklara halel getirmeyecek şekilde uygulandığı sürece, sınırlarının bütünlüğünü koruması için: veya gerçek kişilerin sınırlarından muntazam bir şekilde hareketi içir gerekli önlemler dâhil, diğer Tarafın gerçek kişilerinin ülkesine girişini veya ülkesinde geçici kalışını düzenleyen önlemler almasını engellemeyecektir.

5. Taraflar, bu Fasıl kapsamındaki iş insanlarının ülkeye girişini ve geçici olarak

İl kalışlarını etkileyen tüm tedbirlerin, GATS Madde 6.1 ile uyumlu olarak makul, objektif ve İ | tarafsız bir şekilde uygulanmasını temin edecektir.

6. Bir Tarafın, diğer Taraf'ın gerçek kişisine'giriş ve geçici kalış hakkı vermesi; o kişiyi bir mesleği icra etmek için yeterlilik gereklilikleri ve herhangi bir zorurilu davranış kuralları dahil olmak üzere geçerli herhangi bir ruhsatlandırma veya diğer gereklilikleri yerine

#14. getirmekten muaf tuttuğu Şeklinde yorumlanamaz.

Madde 16.2 Bilgi Sağlanması ii) 1. Bu Fasıl'ın amaçları bakımından, Taraflar'dan her biri, kendi yetkili makamlarinıri, ülkesine giriş ve ülkesinde geçici kalışa yönelik izin başvurusunda bulunmak için gerekli bilgileri kamuya açık hale getirmesini temin &decektir. Bu tür bilgiler, elektronik olarak , erişilebilir hale getirilecek ve güncel tutulacaktır.

2. Birinci paragrafta atıfta bulgar Ele diğerleri gm Lginlar içârecektir

4, Bu Anlaşma, bir Tarafın, aldığı önlemler bir taahhüdünün kuralları kapsamında i

EMSAN ağ ii m wii mayer aneen va NEN mami e mm e e

J- koyma ücretleri makul olacak ve ilgili idari maliyetlere göre belirlenecektir.

(a) vize ve çalışma izni kategorileri veya giriş ve geçici kalışa ilişkin benzer türden herhangi bir yetkilendirme.

(b) belgelendirme ve gerekli kanıtlar ve yerine getirilmesi gereken koşullar; (c) başvuru yöntemi ve nereye başvurulacağına ilişkin, konsolosluk ofisleri veya çevrimiçi gibi, seçenekler;

(d) işlem süresi;

(e) başvuru ücretleri;

(f) vizelerin ve çalışma izinlerinin geçerlilik süresi;

(9) uzatma veya yenileme koşulları;

(h) mevcut yeniden inceleme ve/veya temyiz usulleri;

(i) ilgili genel uygulama kanunlarına atıf; ve

() Madde 16.3 (Giriş ve Geçici Kalışla İlgili Gereklilikter ve Usuller)'ün 9'uncu paragrafında atıfta bulunulan söz konusu gereklilikler.

3. Taraflardan her biri, diğer Tarafa, 2. paragrafta atıfta bulunulan bilgilerin sunulduğu ilgili yayınların veya web sitelerinin ayrıntılarını sağlayacaktır.

Madde 16.3 Giriş ve Geçici Kalışla İlgili Gereklilikler ve Usuller

1. Bu Fasıl kapsamında yer alan iş insanlarının, giriş ve geçici kalış başvurularının işlenmesi için gerekli belgeler, ilgili ve toplandıklari amaçla orantılı olacaktır.

2. Bu Fasıl kapsamındaki iş insanları için giriş ve geçici kalış başvurularını işleme

3. Eksiksiz başvuruların işlemleri mümkün olduğunca hızlı bir şekilde tamamlanacaktır. Her bir Tarafın yetkili makamları, bir kararın alınmasından hemen sonra süratle başvuru sahibine başvurusunun sonucunu bildirecektir. Bildirim, uygulanabilirse, kalış.süresini ve diğer hüküm ve koşulları içerecektir.

4, Başvuru sahibinin talebi üzerine, ilgili Taraf, gereksiz bir gecikme olmaksızın ve mümkün olduğu ölçüde, başvurusunun durumu hakkında bilgi: verecektir. Bu bilgi normal şartlarda ücretsiz olarak verilecektir.

DAK İm ii m Salem in anal Tari

Kime

— verin men rü iü Tai

Gül LE ml hakan erer

5. Eğer bir Taraf; geçici kalışa ilişkin başvurusunun işleme konulması için başvuru sahibinden ek bilgi talep ederse veya eksik başvuru durumunda, ilgili makam gereksiz gecikme olmaksızın başvuru sahibini bilgilendirecek ve başvuru sahibinin ilave bilgileri veya başvurusundaki eksik bilgileri veya herhangi bir noksanlığı makul bir süre içerisinde gidermesine veya yeni bir başvuru yapmasına imkân tanıyacaktır."

6. Eğer bir başvuru reddedilirse, ilgili Taraf, yazılı olarak ve gereksiz gecikme olmaksızın, başvuru sahibini ret sebepleri ile ilgili bilgilendirecektir. Başvuru sahibine alınan bu karara karşı temyize gitme ve/veya yeni bir başvuru yapma imkânı tanınacaktır.8

1. Eğer bir Taraf, giriş ve geçici kalış için ayrı başvurular talep ederse, giriş ve geçici kalış için ilgili sürelerin, eğer verilmişse, uyumlu olmasını temin edecektir.

8. Başvuru sahiplerine, geçici kalış uzatma ya da yenilenmesi için başvurma imkânı sağlanacaktır. Her bir Taraf, geçici kalış uzatma ya da yenileme başvuru usullerinin önceden tesis edilmiş ve açıkça belirlenmiş olmasını sağlayacaktır.

9. Bir Taraf, diğer Taraf'ın iş insanına giriş ve geçici kalış hakkı vermeye karar verdiğinde ve çok girişli vizeler için ilgili gereklilikler yerine getirildiğinde, (kararı) veren Taraf çok girişli vizeler verecektir.

10. o Taraflar, başvuruları elektronik formatta kabul etmeye ve işleme koymaya gayret edecektir,

Madde 16.4 Diğer Anlaşmalarla İlişkiler

Bu Fasıl'ın hükümleri ile, Tarafların taraf olduğu uluslararası bir anlaşmanın bir hükmü arasında bir tutarsızlık olması durumunda, bu Fasıl kapsamındaki iş insanı için en lehte olan hüküm uygulanacaktır.

"2 ile ll Sar dani 0, La yün ?" Daha kesin şekilde, ehimianiiş ita işleme alınmaz.

• Daha kesin şekilde, yazılı ği v

Madde 5

N Serbest Ticaret Anlaşmasının Yeni 17. Faslı (E-Ticaret) i İ Serbest Ticaret Anlaşmasının 17. Faslı aşağıdaki şekilde eklenecektir: 'İ E-TİCARET il GENEL HUKUMLER l Madde 17.1 li İ Amaçlar NN

1. İşbu Ek'in amaçları; |, (a) (o Taraflar arasında elektronik ticareti geliştirmek, , : (b) (o Tarafların iştetmeleri arasında elektronik ticareti kolaylaştırmak, ih ' i (6) (o elektronik ticaretin kullanımında güven ve güvenilirlik ortamı yaratılmasına ||: İl katkı sağlamak, İh (d) — elektronik ticaretin geliştirilmesi bakımından Taraflar arasında işbirliğini İl geliştirmektir. al Madde 17.2 İl İl! Kapsam "İ İİ 1. İşbu Ek, elektronik ticaret yoluyla gerçekleştirilen mal ve hizmet ticaretini etkileyen Taraflarca alınmış veya sürdürülen önlemlere uygulanır. N z " ili İİ 2. oTaraflar, elektronik yolla sunulan veya ifa edilen hizmet sunumunu etkileyen hi il önlemlerin, Ek 15.5 ve Ek 15.6'da (Taahhüt Listelerinde) ortaya konulan ve sınırlamalar İf ili ve kısıtlamalara tabi olarak Fasıl 15'te (Hizmet Ticareti) yer alan yükümlülüklere tabi j "| olduğunu teyit ederler. Tİ K iğ ipi 1 3. İşbuFasıl: i , Pk a) kamu alımları; ve İ i

b) devlet destekli kredi, garanti ve sigorta dahil olmak üzere sübvansiyonlar veya İl i hibelere 3 GN ! | iii a o n Ey j i uygulanmayacaktır. e i f Bİ. ilime İZ 1 1 io & di i 3 il i : " ei İHA dl Lİ O Ez ez Gr 7 a a LA İM kai il a

İ Madde 17.2

Tanımlar

İşbu EK'in amaçları bakımından: i (a) tüketici, Tarafların ulusal mevzuatınca tanımlanan tüketici kavramını ifade il eder; tl (b) elektronik faturalama veya e-faturalama tedarikçi ve alıcı arasında, yapısal bir dijital format kullanmak suretiyle, ödeme isteminin otomasyona dayalı ap olarak yaratılması, değişimi ve işleme alınmasını ifade eder;

(c) elektronik kimlik doğrulama bir ticari iletişimin veya işlemin tarafının kimliğini tasdik etmeyi ve elektronik iletişimin bütünlüğünü temin etmeyi ifâde eder;

(h elektronik imza Başka bir elektronik veriye eklenen veya elektronik veriyle mantıksal bağlantısı bulunan ve imzacının kimliğinin doğrulanması amacıyla li kullanılan ve söz konusu veri ilerisinde yer alan bilgilerin imzacı tarafından onaylandığını gösteren elektronik veriyi ifade eder9; f (e) kişisel veri kimliği belirli veya belirlenebilir gerçek kişiye ilişkin her türlü bilgiyi ifade eder;

( istenmeyen ticari elektronik ileti bir internet erişim hizmet sağlayıcısı üzerinden ve, Taraflardan her birinin kanun ve düzenlemelerinde kapsandığı ölçüde, il; diğer telekomünikasyon hizmetleri Üzerinden, ticari veya pazarlamaya yönelik amaçlarla, alıcının rızası olmadan veya alıcının açık biçimde reddine rağmen, bir elektronik adrese gönderilen bir elektronik ileriyi ifade eder.

İŞ VE TİCARETİN KOLAYLAŞTIRILMASI

Madde 17.4 Kağıtsız Ticaret

1. (Elektronik ticaret yoluyla gerçekleşen mal ticaretinde kağıtsız sınır ortamı yaratma dokümanların ortadan kaldırılmasının önemini kabul eder. göstermek veya imzacının kimliğini doğrulamak gibi, beli gereksinimler doğrultusunda. elektronik i imzaya daha fazla hukuki etki yüklemekten EE İ SN ei Mel Yaa Le

" bakış açısıyla Taraflar, ithalat, ihracat ve malların transitinde kullanılan matbu form ve:

Gmk i çi KER

İla, 2 Ee EL sele LAN

2. Her bir Taraf, ithalat, ihracat ve ülkesi üzerinden malların transiti için gümrük idarelerince düzenlenen veya kontrol edilen formların elektronik formatta kamuya açık olmasını sağlayacaktır.

3. Herbir Taraf, ithalat, ihracat ve ülkesi üzerinden malların transiti için kendi gümrük

İdaresi dışındaki herhangi bir devlet ajansınca düzenlenen veya kontrol edilen formların elektronik formatta kamuya açık olması için çaba gösterecektir.

4. her bir Taraf, ithalat, ihracat ve ülkesi üzerinden malların transiti için, elektronik formatta sunulmuş olan, gümrük idarelerince düzenlenen veya kontrol edilen formları, ve ilgili durumlarda, destekleyici belge olarak istenen belgeleri, söz konusu belgelerin matbu versiyonlarının yasal muadilleri olarak kabul etmek için çaba gösterecektir.

5. Her bir Taraf, ithalat, ihracat ve ülkesi üzerinden malların transiti için, elektronik formatta sunulmuş olan, gümrük idareleri dışındaki herhangi bir devlet ajansı tarafından düzenlenen veya kontrol edilen formları, ve ilgili durumlarda, destekleyici belge olarak istenen belgeleri, söz konusu belgelerin matbu versiyonlarının yasal muadilleri olarak kabul etmek için çaba gösterecektir.

6. e Hiçbir Taraf aşağıdaki durumlar halinde 4 ve 5'inci paragrafları uygulamak zorunda olmayacaktır:

a) hilafta bir ulusal veya uluslararası yasal gereklilik olması; veya,

b) uygulanması durumunda, ithalat, ihracat veya ülkesi üzerinden malların transiti için gerekli gümrük veya diğer ticaret usullerindeki etkinliğin azalması.

7. Taraflardan her biri, kişilerin, ithalat, ihracat, veya ülkesi üzerinden malların transiti için gerekli belge veya verileri sunabilmesi için, katılımcı makamlar veya kuruluşların tek giriş noktasından dâhil olacağı bir ulusal tek pencere sistemi kuracak veya sürdürecektir. 8. İstenilen belge ve/veya verilerin tek pencere üzerinden alınması halinde, aynı belge ve/veya veriler, Taraflarca Ortak Komite'de belirlenen durumlar haricinde, katılımcı makamlar veya kuruluşlar tarafından talep edilmeyecektir. i 9. Taraflar, ithalat, ihracat veya ülkesi üzerinden malların transiti için gerekli formlara ve belgelere ilişkin veri değişimini kolaylaştırmak için tek pencereleri arasında, Taraflarca

Ortak Komitede belirlenecek biçimde, kesintisiz, güvenilir, erişebilirliği yüksek" ve güvenli bir bağlantı kurmak üzere çaba gösterecektir.

10. Paragraf 9'da değinilen veri ve belge çeşitleri Taraflarca Ortak Komite'de müştereken belirlenecek olup, uzlaşıya vardıktan sonra Taraflar bu tür belgelerin listesini çevrimiçi yayınlayacaktır.

Kesinlik için; "erişebilirliği yüksek" tek pencerenin. süreklilik arz eden biçimde, işleme kabiliyetini ifade etmektedir. Spesifik herhangi bir Wi rdını tarif eimemektedir. ek $

ZAR 21/54

11. Taraflar, uluslararası tanınırlığı olan, ve mümkün olması halinde açık, standartların, veri değişim sistemlerinin geliştirilmesi ve yönetişimindeki rolünü kabul ederler."

12. Taraflar, Paragraf 9'da değinilen veri değişimini kolaylaştıran sistemlerin kullanımı ve edinimini destekleyen ve geliştiren, aşağıdaki örneklerle sınırlı olmayan yeni girişimler noktasında işbirliğinde bulunmaya ve ortak çalışmaya gayret gösterecektir:

(a) veri değişim sistemlerinin geliştirilmesi ve yönetişimi alanında bilgi, deneyim ve iyi uygulama örneklerinin paylaşımı; ve

(b) veri değişim sistemlerinin geliştirilmesi ve yönetişimi alanındaki pilot projeler noktasında ortak çalışma.

Madde 17.5 Elektronik Faturalama

1. o Kanun ve düzenlemelerinde aksi belirtilmediği sürece, bir Taraf, elektronik faturanın yasal etkisini, yalnızca faturanın elektronik olmasına dayanarak reddetmeyecektir.

2. Taraflar e-faturanın ticari işlemlerin etkinliği, doğruluğu ve güvenilirliği açısından önemini kabul eder. Taraflar aynı zamanda ülkelerinde e-faturalama için kullanılan ||" sistemlerin diğer Tarafın e-faturalama sistemi ile birlikte çalışabilirliğinin sağlanmasının faydalarını kabul eder.

3. o Taraflardan her biri, ülkesindeki e-faturalamaya yönelik önlemlerin uygulanmasının, sınır ötesi birlikte çalışmayı destekleyici biçimde tasarlanmasının sağlanması noktasında çaba gösterecektir. Bu maksatla, Taraflardan her biri, varsa, ilgili uluslararası standartları, rehberleri veya tavsiyeleri dikkate alma noktasında çaba gösterecektir.

4. Taraflar birlikte çalışabilir e-faturalama sistemlerinin küresel çapta benimsenmesinin desteklenmesinin ekonomik önemini kabul ederler. Bu amaca yönelik olarak Taraflar, mümkün olduğunca, iyi uygulamaları paylaşmak, birlikte çalışabilirlik ile ilgili teknik standartları istişare etmek ve birlikte çalışabilir sistemlerin benimsenmesini desteklemek noktasında birlikte çalışmak üzere çaba göstereceklerdir.

Madde 17.6 Şeffaflık

1. Taraflardan her biri, işbu Fasıl'ın uygulamasını etkileyen veya ilgili tüm genel uygulamaya ilişkin önlemlerini mümkün olduğunca kısa sürede yayınlayacak veyahut mümkün olduğu ölçüde internette de olacak şekilde kamuya açık hale getirecektir.

Taraflar bu paragrafta değinilen veri Ger igin 9'uncu. Pafagrafa değinilen tek pencerelerin bağlantısını niteleyebileceğini kabul eded > | / e yi t

TİTİZ

2. Taraflardan her biri, bu Fasıl'ın uygulanmasını ilgilendiren veya etkileyen genel uygulamaya ilişkin önlemleriyle ilgili olarak diğer Taraftan gelebilecek bilgi taleplerine mümkün olan en kısa süre içerisinde cevap verecektir.

3. o Bu Anlaşmanın 10'uncu Fasıl'ı (Şeffaflık) işbu Fasıl'a uygulanmayacaktır.

İŞLETME VE TÜKETİCİ GÜVENİNİN KURULMASI

Madde 17.7 Elektronik İmza ve Elektronik Doğrulama

1. Kanunlarında aksini öngören durumlar haricinde, Taraflardan biri elektronik imzanın yasal etkinliğini, geçerliliğini, veya yargı sürecinde kanıt olarak kabul edilebilirliğini, yalnızca imzanın elektronik formda olmasına dayanarak, engellemeyecektir.

2. Taraflardan hiçbiri elektronik doğrulama alanında aşağıdakilere mahal verecek / önlemler devreye almayacak veya sürdürmeyecektir:

a) elektronik bir işlemin taraflarını, söz konusu işlem için uygun gördükleri elektronik doğrulama yöntemini veya elektronik imzayı müştereken belir.emekten menetmek.

b) elektronik bir işlemin taraflarının, gerçekleştirdikleri elektronik işlemin elektronik doğrulama veya elektronik imza alanındaki yasal gerekliliklerle uyumlu olduğunu yargı ve idari merciler nezdinde ortaya koyma imkanından menetmek.

3. İkinci Paragraftan bağımsız olarak, Taraflardan biri, kanunları ve düzenlemeleri uyarınca, belli bir elektronik işlem kategorisi için doğrulama metodu veya elektronik imzanın, akredite makamlarınca tespit edilmiş belli performans standartlarını sağlamasına yönelik şartlar koyabilir.

4. Taraflardan her biri karşılıklı kullanılabilir elektronik doğrulama ve elektronik imzaların karşılıklı tanınmasının kolaylaştırılması için çaba gösterecektir.

Madde 17.8 , İstenmeyen Ticari Elektronik İletiler

1. o Taraflar, istenmeyen elektronik ticari iletileri sınırlayan şeffaf ve etkin önlem alınması yolu da dâhil olmak üzere, elektronik ticarette güven ve güvenirliği desteklemenin önemini kabul eder.

2. Taraflardan her biri, istenmeyen elektronik ticari letlile. iligili olarak, aşağıdakileri sağlayan önlemleri alacak veya sürdürecektir: a edinn, e Say z ğ vera m NEMA e Wa

(a) İstenmeyen elektronik ticari ileti göndericilere, arıcıların söz konusu mesajları almaya devam etmelerini engellemeyebilmesini kolaylaştırılma noktasında şartlar koymak;

(b) Taraflardan her birinin kanun ve düzenlemelerinde belirtildiği şekliyle, alıcıların: elektronik ticari ileti alma noktasında rızalarının alınmasını şart koşmak; veya

(c) 'diğer hallerde, istenmeyeri elektronik ticari iletilerin asgafi düzeyde tutulmasını sağlamak.

3. Taraflardan her biri, Paragraf 2 uyarınca uygulamaya konan veya sürdürülen önlemlere aykırı biçimdeki istenmeyen elektronik ticari iletilerin sağlayıcıları aleyhinde hak arama yolları sunacaktır.

4. Taraflar iletilerin, kimin adına oluşturulduklarını gösteren bilgiler ile alıcıların herhangi bir zamanda iletilerin durmasını ücretsiz biçimde talep etmesini sağlayacak bilgileri içermesi .gibi yollarla, elektronik ticari iletilerin açık ve belirgin olmasını temin etmek üzere çaba gösterecektir.

5. o Taraflar, istenmeyen elektronik ticâri iletilerin düzenlenmesine ilişkin olarak ortak sorun niteliğindeki belli vakalara yönelik işbirliğinde bulunmak için çaba gösterecektir.

Madde 17.9 Çevrimiçi Tüketicinin Korunması il 1. Taraflar, elektronik ticarette şeffaf ve etkin tüketiciyi koruma önlemleri ile tüketici güvenini geliştirmeyi sağlamaya yönelik diğer önlemleri alma ve bunları sürdürmenin

, önemini kabul ederler.

2. o Taraflardan herbiri, ilgili kanunları ve düzenlemeleri çerçevesinde, elektronik ticaret gerçekleştiren tüketicilere, elektronik ticaret harici ticarette tüketicilere sağlanan korunmadan daha az olmayacak seviyede bir korunma sağlayacaktır.

3. o Taraflardan her biri, elektronik ticaret faaliyetinde bulunan tüketicilere zarar veren

; veya zarar verme olasılığı olan, hileli, yanıltıcı veyâ aldatıcı, tutumları menedici kanun veya düzenlemeler getirecek veya bunları sürdürecektir.

"4. Taraflardan her biri, aşağıdakileri temin eden kanunları veya düzenlemeleri çıkaracak veya bunları sürdürecektir:

(a) tedarikçinin ürün ve hizmetin kalitesi ile ilgili iddiası İle uyumlu olacak şekilde, teslim esnasinda, sunulan ürün ve hizmetlerin" kabuk edilebilir ve tatmin edici " Y hi 4 , . zam ai 3

Gi Sam ana hlk

AŞ İLİNE İLİN aşa,

(b) (a) bendindeki koşulların sağlanmaması durumunda, tüketicilere uygun telafi imkânının sağlanması.

05. Taraflardan her biri, tüketicinin korunmasına ilişkin kanun ve düzenlemelerinin kamuya açık ve kolayca erişilebilir olmasını temin edecektir.

6. Taraflar, elektronik ticaret gerçekleştiren tüketicilerin, tüketicilerin korunması alanındaki farkındalığının artırılması ve bu konuyla ilgili, telafi mekanizmaları dâhil olmak üzere politika ve usullere erişimlerinin güçlendirilmesinin önemini kabul eder.

7. o Taraflar, birbirlerinin tüketicinin korunmasıyla yetkili kuruluşlarının veya elektronik ticaretle ilgili konularda faaliyet gösteren diğer ilgili kurumlarının arasında işbirliğinin, tüketici güvenini artırma açısından önemli olduğunu kabul eder.

8. Taraflar, birbirlerinin ilgili kanunları ve düzenlemeleri çerçevesinde ve mümkün olduğunda, ortak sorun addedilebilecek nitelikteki hileli, yanıltıcı ve aldatıcı tutumlar karşısında, ilgili kanun ve düzenlemelerin uygulanması da dâhil olmak üzere, işbirliğini destekleyecektir.

9. Taraflar, hizmet sunucularının tüketicileri e-ticaretteki hakları ve yükümlülükleri ile ilgili bilgilendirmelerinin önemli olduğunu kabul ederler ve hizmet sunucularını bu yönde teşvik edeceklerdir.

Madde 17.10 Kişisel Verilerin Korunması

1. o Taraflar elektronik ticaret kullanıcılarının kişisel verilerinin korunmasının ekonomik ve sosyal faydalarını ve elektronik ticarete olan güveni artırmadaki katkısını kabul ederler.

2. Taraflardan her biri, uygun gördüğü bir yaklaşımla, elektronik ticaret kullanıcılarının kişisel verilerini koruyacaktır. Elektronik ticaret kullanıcılarının kişisel! verileri diğer Taraf ile ancak kullanıcıların rızası ile veya ilgili mevzuatındaki şartlara tabi olarak paylaşılabilir. 3. o Taraflardan herbiri,

(a) elektronik ticaret kullanıcılarının kişisel verilerinin korunmasına yönelik ulusal bir yasal çerçeve oluşturacak veya sürdürecektir.

(b) kişisel verilerin korunması alanında bilgi paylaşımında bulunacaktır.

(c0) hizmet sunucularının ve aracı hizmet sağlayıcılarının kişisel verilerin korunması ile ilgili olarak tüm gerekli teknik ve idari önlemleri almalarını temin edecektir.

4. Taraflardan her biri, elektronik ticaret kullanıcılarına sağladığı kişisel verilerin korunması hizmetleri alanında, aşağıdakileri de Kapsayağak şekide, bilgi yayınlayacaktır:

(a) bireylerin azın nasıl gözeteceği b Sk gr . e ABE NN O 25/54 çer a ar mam

(b) işletmelerin herhangi bir yasal yükümlülüğe nasıl uyması gerektiği.

5. Taraflardan her biri, ülkesindeki şirketleri, kişisel verilerin korunmasına ilişkin ! politika ve usullerini, internette de olacak şekilde, yayınlama noktasında teş

[… metnin devamı TBMM kaydında]

---

**Kaynak gösterme:** Numan Kurtulmuş (AK Parti, İstanbul). “Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Malezya Hükümeti Arasındaki Serbest Ticaret Anlaşmasına Ek 1. Protokolün Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/1782, 16 Kasım 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-1782-turkiye-cumhuriyeti-hukumeti-ile-malezya-hukumeti-arasindaki-serbest-ticaret-anlasmasina-e (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/6b151fcf-55f3-49b8-910d-018bd898d601

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.