# Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi (2/1791)

- **Tür:** Kanun teklifi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 2/1791
- **Sunuluş tarihi:** 23 Kasım 2023
- **İlk imza:** Gizem Özcan (CHP, Muğla)
- **İmza sayısı:** 1
- **Esas komisyon:** Plan ve Bütçe Komisyonu
- **Son durum (TBMM):** KOMİSYONDA
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/eecf7df4-a1c2-4253-b3d1-018bfc30ab1f
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-1791-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanunu-ile-bazi-kanunlarda-degisiklik-yapilmas

> 2/1791 esas numaralı kanun teklifi 23 Kasım 2023 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Gizem Özcan (CHP); 1 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA.

## Özet

Teklif ile tüm sigortalı kadın çalışanlara doğum borçlanması hakkı verilmesi ve doğum iznine ilişkin sürelerin uzatılması öngörülmektedir.

## Teklif metni

"Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi" gerekçesi ile birlikte ekte sunulmuştur.05.10.2023

Gereğini arz ederim.

Gizem Özcan

Tali Komisyon

Kadın Erkek Fırsat Eşitliği

Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler

Esas Komisyon

Plan ve Bütçe

Tarih: 24-11-2023

Esas No:2/1791

TBMM ğ GENE KURAK

GENEL GEREKÇE

Türkiye'de doğum yapan kadınlar çalışma yaşamında bir dizi sorunla karşı karşıya kalmaktadır. Kadınların sigortalı oldukları dönemin öncesindeki doğumları için borçlanma hakkının olmaması ve doğum sonrası 8 hafta gibi yetersiz bir süre doğum izinlerinin olması bu sorunların en önemlilerindendir.

5510 sayılı Kanunun 41 inci maddesine göre kadınların doğum borçlanması yapabilmeleri için doğumun ilk sigortalı olduğu tarihten sonra meydana gelmesi gerekmektedir. Bu nedenle kadınlar işe girmeden önce yaptıkları doğum nedeniyle çalışma hayatından ayrı kaldıkları süreyi borçlanamamaktadır. Ancak erkekler, sigortalılık öncesi askerlikte geçen süreleri borçlanabilmektedir. Askere gitmeden önce sigortalı olmayanlar istedikleri zaman askerlik borçlanması yapabilmektedirler. Sigorta sistemine giriş yaptıktan sonra doğum yapan kadınlar ve sigortalı olmadan askerlik yapan erkekler borçlanma hakkından yararlanabiliyorken, çalışma yaşamına doğum yaptıktan sonra başlayan kadınlar önceki doğumları için bu borçlanma hakkından ne yazık ki yararlanamamaktadırlar. Bu mevcut durum ilkesel olarak hem kadın erkek eşitliği ile hem de Anayasamızın eşitlik ilkesi uyuşmamaktadır. Ayrım gözetilmeksizin tüm sigortalı kadın çalışanlara doğum borçlanması hakkının verilmesi Anayasanın 10. Maddesince düzenlenen "Kanun önünde eşitlik" ilkesi ve 10. Maddenin 2. Fıkrasında belirtilen "Kadınlar ve erkekler eşit haklara sahiptir. Devlet bu eşitliğin yaşama geçmesini sağlamakla yükümlüdür." ibaresi ile uyumlu olarak kadınlara iş yaşamları ve hayatları boyunca daha güvenli ve sağlıklı bir ortam sunacaktır.

Anne sütünün bebeklerin sağlıklı büyümesi ve gelişmesi için son derece önemli bir besin kaynağı olduğu bilimsel olarak kanıtlanmıştır. İlk 6 ay anne sütü, bebeklerin bağışıklık sistemlerini güçlendirir ve enfeksiyonlara karşı korur, beyin gelişimini destekler, doğru beslenmelerini sağlar. Dünya Sağlık Örgütü ve UNICEF tüm bebeklerin doğumdan itibaren ilk altı ay boyunca sadece anne sütü ile beslenmesini önermektedir. Bu nedenle, çalışan annelerin de bebekleriyle birlikte olabilecekleri süreyi en az 6 aya çıkarmak, hem annelerin hem de bebeklerin sağlığı açısından son derece önemlidir. Bu nedenle, çalışan annelerin doğum sonrası kullanabilecekleri ücretli izin süresinin en az 6 aya çıkarılması hem anne sütü üretimini destekleyecek hem de bebeklerin psikolojik ve fizyolojik açıdan sağlıklı büyümesine yardımcı olacaktır.

Bu gerekçelerle, bu kanun teklifi ile SSK, Bağ-Kur, Emekli Sandığı kaydına bakılmaksızın tüm sigortalı kadın çalışanlara doğum borçlanması hakkının verilmesi ve tüm kadın çalışanlara, doğum sonrası verilen sekiz hafta iznin, yirmi dört haftaya çıkarılması sağlanmaktadır.

MADDE GEREKÇELERİ

Madde 1 — SSK, Bağ-Kur, Emekli Sandığı kaydına bakılmaksızın tüm sigortalı kadın çalışanlara doğum borçlanması hakkı verilmektedir.

Madde 2 — Sosyal sigorta sistemimizdeki gebelik ve analık hali yeniden düzenlenmiştir. Madde 3- Sosyal sigorta sistemimizdeki gebelik ve analık hali yeniden düzenlenmiştir. Madde 4-— 4857 sayılı İş Kanunu'nda doğum izni yeniden düzenlenmiştir.

Madde 5 — 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nda doğum izni yeniden düzenleniştir. Madde 6 — 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nda doğum izni yeniden düzenleniştir. Madde 7 — 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nda doğum izni yeniden düzenleniştir.

Madde 8— 926 sayılı Türk Silâhlı Kuvvetleri Personel Kanunu'nda doğum izni yeniden düzenleniştir.

Madde 9- Yürürlük maddesidir.

Madde 10— Yürütme maddesidir.

SOSYAL SİGORTALAR VE GENEL SAĞLIK SİGORTASI KANUNU İLE BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TEKLİFİ

Madde 1 — 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 41 inci maddesinin | inci fıkrasının (a) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"a) Kanunları gereği verilen ücretsiz doğum ya da analık izni süreleri ile 4 üncü maddenin inci fıkrasının (a), (b) ve (c) bendi kapsamındaki sigortalı kadının doğumdan önce veya doğum sırasında sigortalı olup olmadığına bakılmaksızın, üç defaya mahsus olmak üzere doğum tarihinden sonra iki yıllık süreyi geçmemek kaydıyla bu sürelerde sigortalı olarak çalışmaması ve çocuğun yaşaması şartıyla bulunan süreleri,"

Madde 2 — 5510 sayılı Kanunun, 15 inci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan "sekiz" ibaresi "yirmidört" ve "on" ibaresi "yirmialtı" şeklinde değiştirilmiştir.

Madde 3- 5510 sayılı Kanunun, 18 inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde yer alan "önceki ve sonraki sekizer" ibaresi "önceki sekiz ve sonraki yirmidört" şeklinde değiştirilmiştir.

Madde 4 — 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanunu'nun 74 üncü maddesinin birinci fıkrasında yer alan "doğumdan sonra sekiz" ibaresi "doğumdan sonra yirmidört" şeklinde, : "onaltı" ibaresi "otuziki" şeklinde, "sekiz hafta analık hâli" ibaresi "yirmidört hafta analık hâli" şeklinde, altıncı fıkrasında yer alan "onaltı" ibaresi "otuziki" şeklinde ve "onsekiz" ibaresi "otuzdört" şeklinde değiştirilmiştir.

Madde 5 — 14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun; 104 üncü maddesinin (A) fıkrasında yer alan "doğumdan sonra sekiz" ibaresi "doğumdan sonra yirmidört", "onaltı" ibaresi "otuziki", "sekiz hafta süre" ibaresi "yirmidört hafta süre" ve (F) fıkrasında yer alan "sekiz" ibaresi "yirmidört" şeklinde değiştirilmiştir.

Madde 6 — 657 Sayılı Kanunun; 108 inci maddesinin (C) fıkrasında yer alan "sekiz" ibaresi "yirmidört" şeklinde değiştirilmiştir.

Madde 7- 657 Sayılı Kanunun; Ek 43 üncü maddesinin birinci fıkrasında yer alan "sekiz" ibaresi "yirmidört" şeklinde değiştirilmiştir.

Madde 8 — 27/7/1967 tarihli ve 926 sayılı Türk Silâhlı Kuvvetleri Personel Kanunu'nun 128 inci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinde yer alan "doğum yaptığı tarihten itibaren sekiz hafta" ibaresi "doğum yaptığı tarihten itibaren yirmidört hafta" şeklinde, "toplam onaltı hafta" ibaresi "toplam otuziki hafta" şeklinde değiştirilmiştir.

Madde 9 — Bu kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Madde 10 — Bu kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.

---

**Kaynak gösterme:** Gizem Özcan (CHP, Muğla). “Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/1791, 23 Kasım 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-1791-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanunu-ile-bazi-kanunlarda-degisiklik-yapilmas (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/eecf7df4-a1c2-4253-b3d1-018bfc30ab1f

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
