# Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ile 5378 Sayılı Engelliler Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun Teklifi (2/1856)

- **Tür:** Kanun teklifi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 2/1856
- **Sunuluş tarihi:** 7 Aralık 2023
- **İlk imza:** Mustafa Sarıgül (CHP, Erzincan)
- **İmza sayısı:** 1
- **Esas komisyon:** Plan ve Bütçe Komisyonu
- **Son durum (TBMM):** KOMİSYONDA
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/ff264d44-3722-4a55-a2b4-018c4368cbe5
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-1856-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanunu-ile-5378-sayili-engelliler-hakkinda-kan

> 2/1856 esas numaralı kanun teklifi 7 Aralık 2023 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Mustafa Sarıgül (CHP); 1 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA.

## Özet

Teklif ile, engelli bireylerin muayene, ilaç katılımı ile ilave ücretlerden muaf tutulması, elektrik ve doğalgaz kullanımlarında yarı oranında indirim uygulanması amaçlanmaktadır.

## Teklif metni

Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ile 5378 sayılı Engelliler Hakkında Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi ve gerekçesi ekte sunulmuştur.

Nur

Mustafa SARIGÜL Erzincan Milletvekili

Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler

Esas Komisyon (Plan ve Bütçe Tarih: 8-12-2023 |Esas No:2/1856

Tali Komisyon hum SENEL EVRAK No3 39 834

GEREKÇE

Sağlık doğuştan kazanılmış temel insan hakkıdır. 1948 yılında İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi"nde "tıbbi bakım alma hakkı yaş, cinsiyet, ekonomi gibi durumlara bağlı olmaksızın sağlık hizmetinden yararlanma olarak tanımlanmıştır. Engelli bireylerin herhangi bir nedene bağlı olmadan sağlık hizmetlerinden yararlanması gerekmektedir. Birleşmiş Milletler Engelli Hakları Sözleşmesi?nde de bu konuya yer verilmiş ve tanımlanarak bir hak olduğu belirtilmiştir.

Engellilerin haklarının diğer bireylerin hakları ile birlikte bu Sözleşmeler ile doğal olarak garanti altına alındığı kabul edilse de, uygulamada diğer bireylerin sahip olduğu temel hak ve özgürlüklerden mahrum edildikleri küresel anlamda kabul edilmektedir. Bu yaklaşım engellilerin tüm insan hak ve temel özgürlüklerinden tam ve eşit şekilde yararlanmasını teşvik ve temin etmek ile insanlık onurlarına saygıyı güçlendirmek amacını taşıyan EHİS'in BM tarafından 2006 yılında kabul edilmesiyle resmiyet kazanmıştır.

30 Mart 2007 tarihinde imzalaya açılan EHİS ülkemiz tarafından aynı tarihte imzalanmış ve onay süreci tamamlanarak 2009 yılında Sözleşme" ye taraf olunmuştur. Sözleşme'nin Ek ihtiyari protokolü ise aynı yıl imzalanarak onay süreci 26 Mart 2015 tarihinde tamamlanmıştır.

Anayasa'nın 90. Maddesi gereği, usulüne göre yürürlüğe konulmuş milletlerarası antlaşmalarla aynı konudaki kanunların farklı hükümler içermesi nedeniyle çıkabilecek uyuşmazlıklarda milletlerarası antlaşma hükümlerinin esas alınması öngörülmüştür.

Türkiye'de yaşayan engelli vatandaşlarımız ne yazık ki pek çok sorunla karşı karşıyadır. Bu kişilerin yaşadıkları ayrımcılıklar ve karşılaştıkları zorluklar; onları hayata hem geriden başlamak durumunda bırakmaktadır. Kendilerine reva görülen ve yoksulluk koşullarının çok altında olan maaşları ile geçinmeye çalışan bireyler bir de sağlık hizmetlerinde ödedikleri katkı paylan nedeniyle sağlık hizmetlerinden gerektiği kadar yararlanamamaktadır.

Sosyal devlet ilkesi gereği Anayasamızın 10. Maddesinde de belirtilen pozitif ayrımcılıktan engelli vatandaşlarımızın daha fazla faydalanabilmesi adına, engelli vatandaşlarımızın ilaç katılım ücreti, muayene ve ilave ücretlerden muaf tutulması gerekmektedir.

Yine sağlık sorunları nedeniyle evlerinde daha uzun süre kalmak zorunda olan ve tıbbi cihazlar yüzünden hanesinde tükettikleri enerji miktarı sağlıklı bireylerden farklı hesaplanması gerekmektedir. Bu durum maalesef gözetilmediği için engelli vatandaşlarımıza bağlanan maaş ve kazandıkları ücretin önemli bir bölümünü enerji gideri olarak kullanmak zorunda kalmaktadır.

Özetle toplumsal yaşamalarını sürdürürken çalışma imkanları kısıtlı olan engelli vatandaşlarımızın yükünü bir nebze de olsa hafifletmek adına yapılacak yasal düzenlemeler zaruri olmuştur.

MADDE GEREKÇELERİ

MADDE 1- Madde ile engelli bireylerin muayene, ilaç katılımı ve ilave ücretlerden muaf tutulması amaçlanmaktadır.

MADDE 2- Engellinin abone olduğu elektrik ve doğalgaz hesaplarında ya da abone olmayıp ikamet ettikleri adreslerini resmi olarak bildirdikleri hane de tüketilen aylık doğalgaz ve elektrik bedellerinin, engellilik ve gelir düzeyinin belirlenmesi kaydıyla yüzde 50'ye kadar indirim olması öngörülmüştür. Bahse konu indirim konusu, engellinin sayaç ve kart aboneliğinde aynen uygulanacaktır.

MADDE 3- Yürürlük maddesidir.

MADDE 4- Yürütme maddesidir.

SOSYAL SİGORTALAR VE GENEL SAĞLIK SİGORTASI KANUNU İLE 5378 SAYILI ENGELLİLER HAKKINDA KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA İLİŞKİN KANUN TEKLİFİ

MADDE 1- 31/05/2006 Tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 69 uncu maddesinin birinci fıkrasına aşağıdaki bent eklenmiştir.

") Engelli olduklarını gösterir sağlık kurulu raporu bulunanlar "

MADDE 2- 1/7/2005 tarih ve 5378 sayılı Engelliler Hakkında Kanuna 49'uncu maddeden sonra gelmek üzere yeni madde ihdas edilmiş ve diğer maddeler buna göre teselsül ettirilmiştir.

MADDE 49/A- "Engellinin abone olduğu hesaplarda ya da ikamet gösterdiği adreste tükettiği aylık doğalgaz ve elektrik bedelinde, engellik durumu ve gelir düzeyi ile birlikte gözetilmek kaydıyla, belirlenen oranlar dahilinde yüzde 50'ye kadar indirime gidilir. Bahse konu indirim oranı, engellinin sayaçlı ya da kartlı aboneliği farkı gözetilmeksizin uygulanır. İndirim sonucu oluşan farklar her yıl T.C Hazine ve Maliye Bakanlığı bütçe ödeneğinden karşılanmak suretiyle ilgili kurum, kuruluş ve şirketlere aktarılır. Doğalgaz ve Elektrik bedellerinde uygulanacak indirime ilişkin usul ve esaslar Hazine ve Maliye Bakanlığı, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ve Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından müştereken belirlenir."

MADDE 3- Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 4 -Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.

---

**Kaynak gösterme:** Mustafa Sarıgül (CHP, Erzincan). “Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ile 5378 Sayılı Engelliler Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/1856, 7 Aralık 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-1856-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanunu-ile-5378-sayili-engelliler-hakkinda-kan (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/ff264d44-3722-4a55-a2b4-018c4368cbe5

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
