# Büyükşehir Belediyesi Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi (2/1876)

- **Tür:** Kanun teklifi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 2/1876
- **Sunuluş tarihi:** 18 Aralık 2023
- **İlk imza:** Adnan Beker (Bağımsız, Ankara)
- **İmza sayısı:** 1
- **Esas komisyon:** İçişleri Komisyonu
- **Son durum (TBMM):** KOMİSYONDA
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/fe447941-e3eb-4bc9-9580-018c7d14112c
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-1876-buyuksehir-belediyesi-kanununda-degisiklik-yapilmasi-hakkinda-kanun-teklifi

> 2/1876 esas numaralı kanun teklifi 18 Aralık 2023 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Adnan Beker (Bağımsız); 1 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA.

## Özet

Teklif ile, büyükşehir belediyeleri tarafından yapılan veya işletilen alanlardaki işyerlerine ve büyükşehir belediyesinin sorumluluğunda bulunan alanlarda işletilecek yerlere ruhsat verme ve denetleme yetkisinin kapsamından arzuhalcilik faaliyetlerinin çıkarılması amaçlanmaktadır.

## Teklif metni

Büyükşehir Belediyesi Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi gerekçesi ile birlikte ekte sunulmuştur.

Gereğini arz ederim. 18/12/2023

Adnan BEKER Ankara Milletvekili

Tali Komisyon Adalet

Esas Komisyon İçişleri

Tarih: 20-12-2023 Esas No:2/1876

GENEÇ Evi" a 1 8 Aralık 2023 No: İTU334—

GENEL GEREKÇE

Avukatlık, kamu hizmeti ve serbest bir meslektir. Avukat, yargının kurucu unsurlarından olan bağımsız savunmayı serbestçe temsil eder. Avukatlığın amacı; hukuki münasabetlerin düzenlenmesini, her türlü hukuki mesele ve anlaşmazlıkların adalet ve hakkaniyete uygun olarak çözümlenmesini ve hukuk kurallarının tam olarak uygulanmasını her derecede yargı organları, hakemler, resmi ve özel kişi, kurul ve kurumlar nezdinde sağlamaktır.

Arzuhalci ise kitabi tanımında; bir meslek kuruluşuna bağlı olmayan, hukuki bilgi ve formasyona sahip olmaksızın vatandaş tarafından arz edilen konuları dinleyip dilekçe yazma, form doldurma gibi iş ve işlemleri yapan kişi olarak tarif edilmektedir.

Nace kodu sınıflandırmasında arzuhalcilik faaliyetleri; Meslek Adı "Arzuhalcilik, danışmanlık, bilgi hizmetleri" olarak 96.09.18 kodu ile geçmekle, bu kod listesinde diZzr hizmet gruplarının faaliyet içeriği nace adı başlığı altında net şekilde belirtilmekle birlikte arzuhalcilik faaliyetlerinin nace adı "arzuhalcilik faaliyetleri" ibaresi ile tekrarlayan içerikte, belirsiz bir şekilde yer almaktadır.

Avukatlık Kanunu'nun 63. maddesinde avukat yetkilerinin başkaları tarafından kullanılmaması düzenlenmiştir. Buna göre; "Baro levhasında yazılı bulunmıyanlar ve işten yasaklanmış olan avukatlar, şahıslarına ait olmıyan dava evrakını düzenliyemez, icra işlemlerini takip edemez ve avukatlara ait diğer yetkileri kullanamazlar. Baro levhasında yazılı bulunmıyanlar avukatlık unvanını da taşıyamazlar. ... (Değişik ikinci fikra: 23/1/2008-5728/334 md.) Birinci fikra hükmüne aykırı eylemde bulunanlara Cumhuriyet savcısı tarafından beşyüz Türk Lirasından ikibin Türk Lirasına kadar idari para cezası verilir. (Değişik üçüncü fikra: 23/1/2008-5728/334 md.) Avukatlık yapmak yetkisini taşımadıkları halde muvazaalı yoldan alacak devralarak ve kanunların tanıdığı başka hakları kötüye kullanarak avukatlara ait yetkileri kullananlar bir yıldan üç yıla kadar hapis ve bin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılırlar." denerek suçun kapsam ve çerçevesi çizilmiştir. Avukatlık mesleğine bu şekilde yasal tekel hakkı verilmesinin sebebi, faaliyetin kamusal faaliyet olmasıdır.

Avukatlık Kanunu?nda yer alan ve kamu yararı güden bu düzenlemelere rağmen, yalnızca baroda yazılı avukatlara tanınan yetkiler arzuhalcilerce kullanılmakta ve avukatlık kamu hizmetini usulsüz şekilde üstlenen arzuhalcilerin bir kısmı bu kanun dışı, yetkisiz iş ve işlemleri yürütmektedir.

Arzuhalcilik faaliyetleri; oluş ve icra ediliş biçiminin özünde ve hakikatinde, işyeri açma ve çalıştırma ruhsatı ile müsaade edilecek bir faaliyet olmayıp Türkiye Barolar Birliği ve İl Baroları vasıtası ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının yetkisindeki ruhsatlandırma süreçleri ile ve sadece Hukuk Fakültesi mezunu, yasal stajını tamamlamış Avukat kimselere verilen Avukatlık Ruhsatnamesi'ne sahip kişilerce yürütülebilen ve yine bu kurumlar vasıtası ile denetlenip sonlandırılabilen bir faaliyetlerdir.

Avukatlık hizmetlerinin serbest piyasaya dahil bir hizmet sınıfi olduğu yönündeki gerçeklik karşısında arzuhalcilik faaliyeti, 4054 s. Rekabetin Korunması Hakkında Kanun itibariyle 'teşebbüs' özelliğini haizdir. Maddeye göre, "Teşebbüs : Piyasada mal veya hizmet üreten, pazarlayan, satan gerçek ve tüzelkişilerle, bağımsız karar verebilen ve ekonomik bakımdan bir bütün teşkil eden birimleri, ... ifade eder." Bu tespit, arzuhalciliğin işgal ettiği hizmet sınıfı yönünden haksız rekabet kuralları ile ve faaliyete has yasal emredici kurallarla muamele/yaptırım görmesi gerekliliğini ayrıca ve yeniden tespit eder. Hukukun genel ilkeleri ve mevzuat gereği bir teşebbüsün haksız rekabetini hukuk korumaz

İlgili idare arzuhalcilik faaliyetlerine ait İşyeri Açma ve Çalıştırma Ruhsatlarını 5216 s. Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nun md. W/I-d bendinde yer alan ruhsatlandırma yetkisine dayanarak tesis etmiştir.

Yukarıda sayılan sebeplerle 1136 s. Avukatlık Kanunu'nun ilgili hükümlerine muhalefet suçunu işlediği aşikar olan arzuhalcilerin iş ve işlemlerinin yerel idareler aracılığıyla kolaylaştırılmasının önüne geçmek amacıyla kanun teklifimiz hazırlanmıştır. MADDE GEREKÇELERİ

MADDE 1- 5216 Sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nun md. 7/1-d bendinde yer alan maddeye yapılacak ek ile 96.09.18 nace kodlu arzuhalcilik faaliyetleri, büyükşehir belediyesi tarafından yapılan veya işletilen alanlardaki işyerlerine büyükşehir belediyesinin sorumluluğunda bulunan alanlarda işletilecek yerlere ruhsat verme ve denetleme yetkisinden müstesna bırakılmıştır.

MADDE 2- Yürürlük maddesidir.

MADDE 3- Yürütme maddesidir.

BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUN TEKLİFİ

MADDE 1- 5216 Sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanununun 7 nci maddesinin (d) bendine aşağıdaki alt bent eklenmiştir.

" () Arzuhalcilerin faaliyetleri, büyükşehir belediyesi tarafindan yapılan veya işletilen alanlardaki işyerlerine büyükşehir belediyesinin sorumluluğunda bulunan alanlarda işletilecek yerlere ruhsat verme ve denetleme yetkisinin dışındadır. "

MADDE 2- Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 3- Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.

---

**Kaynak gösterme:** Adnan Beker (Bağımsız, Ankara). “Büyükşehir Belediyesi Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/1876, 18 Aralık 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-1876-buyuksehir-belediyesi-kanununda-degisiklik-yapilmasi-hakkinda-kanun-teklifi (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/fe447941-e3eb-4bc9-9580-018c7d14112c

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
