# Hayvanları Koruma Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi (2/192)

- **Tür:** Kanun teklifi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 2/192
- **Sunuluş tarihi:** 2 Temmuz 2018
- **İlk imza:** Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır)
- **İmza sayısı:** 1
- **Esas komisyon:** Çevre Komisyonu
- **Son durum (TBMM):** KOMİSYONDA
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/23c855c0-6f45-4815-b66c-0188d8d723d0
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-192-hayvanlari-koruma-kanununda-degisiklik-yapilmasina-dair-kanun-teklifi

> 2/192 esas numaralı kanun teklifi 2 Temmuz 2018 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP); 1 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA.

## Özet

Teklif ile hayvanların yaşamsal, bedensel ve özgürlük haklarının korunabilmesi için; hayvanlara tecavüz edilmesi, hayvanlara işkence yapılması, hayvanların ölümüne sebebiyet verilmesi gibi fiillerin caydırıcı olması amacıyla kabahat kapsamından çıkarılması, bu ihlal durumlarında uygulanmak üzere adli cezaların uygulanması ve hayvanlara karşı diğer kötü muamelelere uygulanan idari para cezalarının miktarının artırılması öngörülmektedir.

## Teklif metni

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLİĞİNA

27. Dönemde vermiş olduğum;

2/4790, 2/4620, 2/4579, 2/3940, 2/3941, 2/3890, 2/3436, 2/3372, 2/3252, 2/3221, 2/3165, 2/3156, 2/3157, 2/3022, 2/2836 2/2788, 2/2789, 2/2666, 2/2492, 2/2396, 2/1724, 2/1725, 2/1698, 2/1144, 2/821, 2/825, 2/361, 2/362, 2/363, 2/364, 2/365, 2/366, 2/367, 2/368, 2/369, 2/370, 2/371, 2/372, 2/373, 2/374, 2/375, 2/376, 2/377, 2/378, 2/379, 2/380, 2/381, 2/382, 2/383, 2/384,2/385,2/386, 2/387. 2/388,2/389, 2/390, 2/391, 2/392, 2/393, 2/394,2/395, 2/396,2/397,2/398,2/399,2/400,2/401,2/402, 2/403,2/404, 2/405, 2/406,2/407,2/408, 2/409, 2/410, 2/411, 2/412, 2/413, 2/414, 2/415, 2/261, 2/30, 2/262, 2/31, 2/66, 2/263, 2/264, 2/32, 2/67, 2/265, 2/266, 2/33, 2/68, 2/267, 2/268, 2/34, 2/69, 2/269, 2/270, 2/35, 2/70, 2/271, 2/272, 2/36, 2/71, 2/273, 2/274, 2/37, 2/72, 2/275, 2/276, 2/38, 2/73, 2/277, 2/278, 2/39, 2/74, 2/279, 2/280, 2/40, 2/75, 2/281, 2/282, 2/41, 2/76, 2/283, 2/42, 2/77, 2/284, 2/43, 2/285, 2/78, 2/286,2/44, 2/287,2/79,2/288, 2/45, 2/289,2/80, 2/290,2/47, 2/291, 2/81, 2/292, 2/48, 2/293, 2/82, 2/294, 2/49, 2/83, 2/296, 2/50, 2/297, 2/84, 2/298, 2/51, 2/299, 2/85, 2/300,2/52, 2/86,2/301, 2/53, 2/302,2/87, 2/303,2/54, 2/304,2/88, 2/305, 2/55, 2/306,2/89, 2/307,2/56, 2/308,2/90, 2/309,2/57, 2/310,2/91, 2/311, 2/58, 2/312,2/92, 2/313,2/59,2/314, 2/93, 2/315,2/60, 2/316,2/94, 2/317, 2/61, 2/318, 2/95, 2/319,2/62, 2/320,2/96, 2/321,2/63. 2/322,2/97, 2/323,2/64, 2/324, 2/98, 2/325, 2/65, 2/326, 2/99, 2/327, 2/328, 2/100, 2/329, 2/330, 2/101, 2/331, 2/332, 2/102, 2/333,2/334,2/103,2/335, 2/336,2/104,2/337,2/338,2/4, 2/105, 2/339, 2/340, 2/5, 2/106, 2/341, 2/342, 2/6, 2/107, 2/343, 2/108, 2/7, 2/109, 2/110, 2/1İl, 2/112, 2/113, 2/114, 2/115, 2/116,2/117, 2/118, 2/119, 2/120, 2/121, 2/122, 2/123, 2/124, 2/125, 2/126, 2/127, 2/128, 2/129, 2/130, 2/131, 2/132, 2/133, 2/344, 2/134, 2/345, 2/135, 2/346, 2/136, 2/347, 2/137, 2/348,2/138, 2/349, 2/139, 2/350, 2/1^40, 2/351, 2/141, 2/352, 2/142, 2/353, 2/143. 2/354, 2/144, 2/355, 2/145, 2/356, 2/146, 2/357, 2/147, 2/358, 2/148, 2/359, 2/149, 2/360, 2/150,2/151, 2/152, 2/153, 2/154, 2/155, 2/156, 2/-157, 2/158, 2/159, 2/160, 2/161, 2/162, 2/163, 2/164, 2/165, 2/166, 2/167, 2/168, 2/169, 2/170, 2/171, 2/172, 2/173, 2/174, 2/175, 2/176,2/177, 2/178, 2/179, 2/180, 2/181, 2/182, 2/183, 2/184, 2/185, 2/186, 2/187, 2/188, 2/189,2/190, 2/191, 2/192, 2/193, 2/194, 2/195, 2/196, 2/197, 2/198, 2/199, 2/200, 2/201, 2/202, 2/203, 2/204, 2/205, 2/206, 2/207, 2/208, 2/209, 2/210, 2/211, 2/212,2/46, 2/213, 2/214, 2/215,2/216,2/217,2/8,2/218, 2/219,2/9,2/220, 2/221, 2/10, 2/222, 2/223, 2/11, 2/224, 2/225, 2/12, 2/226, 2/227, 2/13, 2/228, 2/229, 2/14, 2/230, '2/231, 2/15, 2/232, 2/233, 2/16, 2/234, 2/235, 2/17, 2/236, 2/237, 2/18, 2/238, 2/239, 2/19, 2/240, 2/241. 2/2'0, 2/242, 2/243, 2/21, 2/244, 2/245, 2/22, 2/246, 2/247, 2/23, 2/248, 2/249, 2/24, 2/250, 2/251, 2/25, 2/252, 2/253, 2/26, 2/254, 2/255, 2/27, 2/256, 2/257, 2/28, 2/258, 2/259, 2/29 ve 2/260 esas numaralı Kanun Tekliflerîml venllivorum.

01.06.2023

Tali

Komisyon Adalet Komisyonu

Esas Komisyon

Çevre Komisyonu

Esas No: 2/1927

Tarih: 19 Haziran 2023

ÜT Haziran 2025

TBM cenk EVRak

0.1 Haziran 2023

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

26. Dönemde verilen;

2/2293, 2/2083, 2/2025, 2/1996, 2/1940, 2/1918, 2/1904, 2/1903, 2/1902, 2/1886, 2/1773, 2/1570, 2/1489, 2/1408, 2/1145, 2/1061, 2/979, 2/836, 2/738,2/359, 2/497, 2/2265, 2/1726, 2/1363, 2/1216, 2/1205, 2/1561, 2/483, 2/405,2/1784, 2/2326, 2/2325, 2/2257, 2/2217, 2/2216, 211920, 2/1660, 2/739, 2/395, 2/467, 2/1466, 2/762, 2/722, 21576, 21575, 2/569, 21574, 2/1989,

3m 2/1391, 2/1888, 2/1065, 2/669, 2/668, 2/747, 2/2024, 2/1771, 2/1647, 2/1087, 2/1362,2/1566,2/2309,2/2208,2/1995,2/1893,2/1885,2/1702, ,211508,2/1416,2/1395,2/1 277,211276,211272,2/1253,2/1192,2/1178,2/1139,211123,2/1078,2/1008,2/971,2/869, 2/

709,2/551,2/501,2/448,2/447,2/446,2/445,2/429,2/419,2/418,2/417,2/355,2/234,2/1130,. ,2/2064,2/1756,2/1559,2/1429,2/1428,2/1400,2/1390,2/1389,2/1385,2/1291,2/ 1271,2/1269,2/1223,2/1183,2/1168,2/1094,2/903,2/757,2/756,2/753,2/745,2/744,2/632,2/1631 ,21630,2/420,2/372,2/2167,2/2129,2/1856,2/1744,2/1743, ,211057,2/1047, ,2/1728 ,2/11534,2/1204,2/1179,2/1146,2/1077 esas numaralı Kanun Tekliflerini yeniliyoru 29.06.2018

Av. Dr. M. Sezgin TANRIKUL İstanbul Milletvekili Tali Komisyonlar Adalet Esas il Komisyon Çevre Tarih01.10 2018 Esas No:275

02 ez 2018

CUMHURİYET HALK PARTİSİ

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

Hayvanları Koruma Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkındaki Kanun Teklifim gerekçesi ile ekte sunulmuştur.

YER KE

Adile gre, SU Fim 207 İ ş Sizin. Bşh.Yred. ; Başk ii Yap İ SAĞMARIZ p)

TBMM ji

TÜ 18 Ekim 2017

EYNAR ya, 16YL25

GENEL GEREKÇE

Hayvan hakları konusunda uluslararası düzeydeki en önemli metin olan 1978 tarihli Hayvan Hakları Evrensel Beyannamesi, yaşayan bütün canlıların doğal haklara sahip olduğunun ve insanoğlu tarafından hayvanlara saygı gösterilmesinin, bir insanın bir diğerine gösterdiği saygıdan ayrı tutulamayacağının altını çizmektedir. Bu görüş dünya çapında yaygınlaşmış ve benimseyen ülke ve insan sayısı gittikçe artmıştır. Ülkemizde de hayvan hakları savunucularının ve duyarlı vatandaşlarımızın mücadeleleriyle 5199 sayılı "Hayvanları Koruma Kanunu" 2004 yılında kabul edilmiştir.

Mezkur Kanun'un hayvan cinayetlerini, hayvana karşı şiddeti ve tecavüzü yasaklamasına rağmen bu tür fiilleri suç değil de kabahat kapsamında değerlendirmesi hayvanlara karşı insanlık ve vicdan dışı füllerin önüne geçilmesinde etkisiz kalmasına neden olmuştur. Söz konusu Kanuna göre hayvana işkence ya da tecavüz etmenin cezası 300 TL, hayvan öldürmenin bedeli ise sadece 600 TI.'dir. Bu cezalar da idari para cezaları olduğu için ödenmemesi durumunda hapis cezasına çevrilememektedir. Bu nedenledir ki Kanunun uygulamaya girmesinden bu yana 14 yıl geçmesine rağmen, Türkiye hâlâ toplum vicdanını yaralayan hayvan cinayetlerine, hayvana zalimane davranışlara, hayvan hakları ihlallerine sıklıkla tanık olmaktadır.

Dolayısıyla 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanununda var olan eksikliklerin giderilmesi amacıyla söz konusu Kanunda değişiklik yapılması ihtiyacı ivedi ve elzemdir. Yürürlükteki Kanunun en önemli ve giderilmesi en ivedi eksikliği ise Kanun'un kabahatler hukuku kapsamından çıkarılması ve hayvan hakları ihlallerinin idari değil adli cezalar olarak düzenlenmesidir.

Yukarıda bahsedilen nedenlerle hazırlanan kanun teklifi ile; savunmasız hayvanların yaşamsal, bedensel ve özgürlük haklarının korunabilmesi için hayvanlara tecavüz edilmesi, hayvanlara işkence yapılması, hayvanların ölümüne sebebiyet verilmesi gibi fiiller caydırıcı olması amacıyla kabahat kapsamından çıkarılmış, bu ihlal durumlarında uygulanmak üzere adli cezalar öngörülmüş ve hayvanlara karşı diğer kötü muamelelere uygulanan idari para cezalarının miktarı artırılmıştır.

MADDE GEREKÇELERİ

MADDE 1- Hayvanların acı, ıstırap ya da zarar görecek şekilde, film çekimi, gösteri, reklam ve benzeri işler için kullanılması eylemi "Hayvanlarla ilgili yasaklar" kapsamına alındığından maddeden çıkarılmıştır.

MADDE 2- Hayvanların yaşam ve eziyet görmeme hakkını ihlal eden ve yasada yer almayan fiiller maddeye eklenmektedir.

MADDE 3- Madde ile hayvanları öldüren, tecavüz eden, işkence yapan, hayvanların dövüştürten kişilere caydırıcı olması amacıyla hürriyeti bağlayıcı ceza öngörülmüş olup, idari para cezaları da artırılmıştır.

MADDE 4- Yürürlük maddesidir.

MADDE 5- Yürütme maddesidir.

HAYVANLARI KORUMA KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TEKLİFİ

MADDE 1- 24/06/2004 tarihli ve 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu'nun 10 uncu maddesinin 6 ıncı fıkrası kaldırılmıştır. i

MADDE 2- 5199 sayılı Kanunun 14 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir. "Madde 14- Hayvanlarla ilgili yasaklar şunlardır:

a) Kesim hayvanları ve 1/7/2003 tarihli ve 4915 sayılı Kara Avcılığı Kanunu çerçevesinde avlanmasına ve özel üretim çiftliklerinde kesim hayvanı olarak üretimine izin verilen av hayvanları ile ticarete konu yabani hayvanları kasten öldürmek ya da et ihtiyacı amacıyla öldürüp piyasaya sürmek.

b) Hayvanlara işkence yapmak.

c) Hayvanlarla cinsel ilişkide bulunmak.

d) Hayvanlara kasıtlı olarak kötü davranmak, psikolojik acı çektirmek, aç ve susuz bırakmak, sokağa terk etmek, aşırı soğuğa ve sıcağa maruz bırakmak.

e) Hayvanları, gücünü aştığı açıkça görülen fiillere zorlamak.

f) Hayvan bakımı eğitimi almamış kişilerce ev ve süs hayvanı satmak.

g) Ev ve süs hayvanlarını onaltı yaşından küçüklere satmak.

h) Hayvanların kesin olarak öldüğü anlaşılmadan, vücutlarına müdahalelerde bulunmak. i) Kesim için yetiştirilmiş hayvanlar dışındaki hayvanları ödül, ikramiye ya da prim olarak dağıtmak. i) Tıbbi gerekçeler hariç hayvanlara ya da onların ana karnındaki yavrularına veya havyar üretimi hariç yumurtalarına zarar verebilecek suni müdahaleler yapmak, yabancı maddeler vermek.

k) Hayvanları hasta, gebelik süresinin 2/3*ünü tamamlamış gebe ve yeni ana iken çalıştırmak, uygun olmayan koşullarda barındırmak.

Iİ) Hayvanı; acı, ıstırap ya da zarar görecek şekilde film çekimi, reklam ve benzeri işlerde kullanmak.

m) Sağlık nedenleri ile gerekli olmadıkça bir hayvana zor kullanarak yem yedirmek, acı, ıstırap ya da zarar veren yiyecekler ile alkollü içki, sigara, uyuşturucu ve bunun gibi bağımlılık yapan yiyecek veya içecekler vermek.

n) Pitbull Temier, Japanese Tosa gibi tehlike arz eden hayvanları üretmek; sahiplendirilmesini, ülkemize girişini, satışını ve reklamını yapmak; takas etmek, sergilemek ve hediye etmek.

o) Sokaklardaki ve bakımevlerindeki sahipsiz kedi ve köpekler üzerinde deney yapmak." aykırı davrananlara hayvan başına binbeşyüz Türk Lirası idari para cezası" ibaresi "ikinci fıkrasına aykırı davrananlara 6 aydan 2 yıla kadar hapis cezası" şeklinde, (k) ve (m) bentleri aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"k) 14 üncü maddenin (a) bendine aykırı davrananlara 4 aydan 3 yıla kadar hapis cezası; (b) ve (c) bentlerine aykırı davrananlara 3 aydan 2 yıla kadar hapis cezası; (d) ve (n) bentlerine aykırı davrananlara üçbin Türk Lirası idari para cezası; (1) ve (m) bendine aykırı davrananlara ikibin Türk Lirası idari para cezası; (e), (f), (e), (bh). (0), (9), (k) ve (0) bentlerine aykırı davrananlara bin Türk Lirası idari para cezası."

"m) 21 inci maddeye aykırı hareket edenlere hayvan başına bin Türk Lirası idari para cezası."

MADDE 4- Bu kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 5- Bu kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.

---

**Kaynak gösterme:** Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır). “Hayvanları Koruma Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/192, 2 Temmuz 2018. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-192-hayvanlari-koruma-kanununda-degisiklik-yapilmasina-dair-kanun-teklifi (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/23c855c0-6f45-4815-b66c-0188d8d723d0

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
