# Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Ukrayna Hükümeti Arasında Serbest Ticaret Anlaşmasının Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna ve Anlaşmanın Eklerine İlişkin Değişikliklerin Cumhurbaşkanınca Doğrudan Onaylanmasına Dair Yetki Verilmesine İlişkin Kanun Teklifi (2/2160) - **Tür:** Kanun teklifi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 2/2160 - **Sunuluş tarihi:** 15 Mayıs 2024 - **İlk imza:** Numan Kurtulmuş (AK Parti, İstanbul) - **İmza sayısı:** 1 - **Esas komisyon:** Dışişleri Komisyonu - **Son durum (TBMM):** KANUNLAŞTI - **Kabul tarihi:** 28 Temmuz 2024 - **Kanun no:** 7523 - **Resmî Gazete:** 2 Ağustos 2024, sayı 32620 - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/2c1b465a-709a-4605-8da5-018f7b6c015a - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-2160-turkiye-cumhuriyeti-hukumeti-ile-ukrayna-hukumeti-arasinda-serbest-ticaret-anlasmasinin-on > 2/2160 esas numaralı kanun teklifi 15 Mayıs 2024 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Numan Kurtulmuş (AK Parti); 1 imza. 28 Temmuz 2024 tarihinde TBMM Genel Kurulunda kabul edildi; 7523 sayılı Kanun, 2 Ağustos 2024 tarihli Resmî Gazete (sayı 32620). ## Özet Teklif ile; Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Ukrayna Hükümeti arasında mal ve hizmet ticareti bakımından tercihli düzenleme getirilerek iki ülke arasında ticaret hacminin dengeli bir biçimde artırılmasını ve gümrük vergisi alanında avantajlar sağlanarak iş insanları için yeni iş birliği ve yatırım imkânları oluşturulmasını öngören Anlaşma’nın onaylanmasının uygun bulunması, ayrıca Anlaşma’nın eklerine ilişkin değişikliklerin Cumhurbaşkanınca doğrudan onaylanmasına dair yetki verilmesi amaçlanmaktadır. ## Teklif metni TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA Gelen Kâğıtlar Listesinde yayımlanan 1424932 evrak numaralı "Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Ukrayna Hükümeti Arasında Serbest Ticaret Anlaşması"nın onaylanmasının uygun bulunduğuna ve Anlaşma'nın eklerine ilişkin değişikliklerin Cumhurbaşkanınca doğrudan onaylanmasına dair yetki verilmesine ilişkin kanun teklifi ve gerekçesi ekte sunulmuştur. Numan KURTULMUŞ İstanbul Milletvekili Sanayı, Ticaret, Enerji, Tali Komisyon Oo (Tabii Kaynaklar, Bilgi ve Teknoloji Esas Komisyon /Dışişleri Tarih: 16-5-2024 |Esas No:2/ 21 60 no: İYKİ 2. TÜRKİYE CUMHURİYETİ HÜKÜMETİ İLE UKRAYNA HÜKÜMETİ ARASINDA SERBEST TİCARET ANLAŞMASININ ONAYLANMASININ UYGUN BULUNDUĞUNA VE ANLAŞMANIN EKLERİNE İLİŞKİN DEĞİŞİKLİKLERİN CUMHURBAŞKANINCA DOĞRUDAN ONAYLANMASINA DAİR YETKİ VERİLMESİNE İLİŞKİN KANUN TEKLİFİ MADDE 1-(1)3 Şubat 2022 tarihinde Kiev'de imzalanan "Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Ukrayna Hükümeti Arasında Serbest Ticaret Anlaşması"nın onaylanması uygun bulunmuştur. (2) Birinci fıkrada belirtilen Anlaşmanın eklerine ilişkin değişiklikleri doğrudan onaylamaya Cumhurbaşkanı yetkilidir. MADDE 2- (1) Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer. MADDE 3- (1) Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür. T.C. CUMHURBAŞKANLIĞI Sayı o: Z-90666677-599- 224932 1 Konu : Türkiye-Ukrayna 3 Mayıs 2024 Serbest Ticaret Anlaşması TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA 3 Şubat 2022 tarihinde Kiev'de imzalanan "Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Ukrayna Hükümeti Arasında Serbest Ticaret Anlaşması"nı, Anayasanın 90 ıncı maddesi gereğince, Anlaşmanın eklerine ilişkin değişikliklerin Cumhurbaşkanınca doğrudan onaylanmasına dair yetkiyle birlikte onaylanması uygun bulunmak üzere ilişikte bilgilerinize sunarım. Recep Tayyip ERDOĞAN; Cumhurbaşkanı 1. Anlaşma (Türkçe, Ukraynaca, İngilizce) 2. Genel Gerekçe TBMM ği Ne: (UYU I32 GENEL GEREKÇE "Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Ukrayna Hükümeti Arasında Serbest Ticaret Anlaşması" (STA) 3 Şubat 2022 tarihinde Kiev'de imzalanmıştır. STA, mal ve hizmet ticareti bakımından tercihli düzenleme getirmektedir. STA ile iki ülke arasında ticaret hacminin dengeli bir biçimde artırılması ve iş insanlarımız arasında yeni iş birliği ve yatırım imkânlarının oluşturulması hedeflenmektedir. Ayrıca, iki ülkenin ihracatçılarına mevcut kurallar açısından şeffaflık sağlanarak öngörülebilir bir ticaret ortamı oluşturulmuştur. İlaveten, bahse konu Anlaşma kapsamında AB ile Ukrayna arasında 2016 yılında yürürlüğe giren STA sonrasında AB ihracatçılarının Ukrayna pazarında kazanmış olduğu tercihli uygulamalar ülkemiz ihracatçılarına da sunulmuştur. Mal ticareti bağlamında, sanayi ürünlerinde Ukrayna tarafında otomotiv, tekstil-hazır giyim, kimyasal ürünler dâhil gümrük vergilerinin önemli bir bölümü STA'nın yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla sıfıra inecek ve beşinci yılın sonunda devreye girecek ilave tavizler neticesinde ihracatımızın tamamına yakını vergiden muaf hale gelecektir. Ülkemiz ise Ukrayna tarafına gümrük vergilerinin önemli bir bölümünü yedinci yılın sonu itibarıyla sıfıra indirecek olup diğer ürünlerde sadece belli oranlarda gümrük vergisi indirimi yapılacak veya belirli miktarları içeren kotalar uygulanacaktır. İthalatta hassas olduğumuz demir-çelik ürünlerinde 2012 yılında gümrük vergisi sıfır olanlar dışındakiler için miktar kısıtlaması uygulanarak Ukrayna tarafına belirlenen kotalar çerçevesinde sınırlı bir açılım yapılmış ve bazı demir çelik ürünleri tamamen STA haricinde tutulmuştur. Tarım ürünlerinde ise Ukrayna, ithalatının büyük kısmına uygulanan gümrük vergisini STA yürürlüğe girdiğinde ülkemiz için sıfıra indirecektir. İhracatta rekabetçi olduğumuz domates, biber, salatalık, üzüm, turşu çeşitleri, konserve domates, meyve suları, ambalajlı meyve suyu karışımları, fındık, makarna, mercimek, elma, armut, ayva, kayısı, kiraz ve şeftali bu kapsamda yer almaktadır. Az sayıda üründe ise Ukrayna tarafından gümrük vergileri on yıla uzanan bir takvim dâhilinde sıfıra indirilecektir. Bir kısım tarım ürününde de Ukrayna tarafının tarife kotası ve gümrük vergisi indirimi sağlaması hususunda mutabık kalınmıştır. Diğer taraftan, ülkemizce Ukrayna'dan yapılan tarım ürünleri ithalatının yaklaşık yarısı STA dışında tutulmuştur. Örneğin; Ukrayna'nın ihracatta rekabetçi olduğu mısır, ayçiçeği yağı ve buğday STA kapsamı dışında bırakılarak bu ürünlerde ülkemizce herhangi bir taviz tanınmamıştır. Bazı hayvansal ürünler (bazı süt ürünleri, yumurta ve karşılıklı olarak kanatlı eti dâhil) ve büyükbaş hayvanlarda sınırlı kotalar tanınmış, ayrıca, süt-krema-yoğurt, margarin ve bazı meyve ve sebzelerde belirli oranlarda gümrük vergisi indirimi yapılması kararlaştırılmıştır. Mezkur STA'nın yürürlüğe girmesiyle Ukrayna pazarında ülkemiz menşeli başta tekstil ve hazır giyim, otomotiv, beyaz eşya, yaş meyve-sebze ve işlenmiş tarım ürünlerinde ihracatçılarımıza AB ihracatçıları ile benzer koşullarda rekabet imkânı tanınmış olacaktır. Bu hususlara ilaveten Ukrayna, hayvan derisinden hammaddeler, bakır ve külçe ve diğer birincil formlarda paslanmaz çelikte ihracat vergisi uygulamamayı; ayçiçeği çekirdeği için ise 50.000 tona kadar ülkemizden yapılacak ihracattan gümrük vergisi alınmayacağını taahhüt altına almaktadır. o sil ETE alık Hizmet ticareti kapsamında ise taşımacılık ve lojistik hizmetlerinde, ikili ve transit taşımaların kotasız taşınması garanti altına alınmış, her iki tarafça karşılıklı olarak boş girişler serbestleştirilerek ikili ticaret yükünün kotasız taşınması hakkı tanınmıştır. Telekomünikasyon hizmetlerinde pazarda rekabetin tesisi için düzenleyici otorite tarafından atılması gereken adımlar metne yansıtılmış, düzenli bilgi ve deneyim paylaşımı ile Ukrayna pazarındaki sorunların takibi için hukuki bir çerçeve oluşturulmuştur. Bunlara ilaveten, STA'da yer verilen yatırımlar yoluyla faaliyetlerin kolaylaştırılması hükümleri kapsamında, Ukrayna'da faaliyette bulunan iş insanlarımız için tüm sektörlerde yatırımla ilgili işlemlerin ve idari süreçlerin şeffaf ve öngörülebilir kurallara dayandırılarak basitleştirilmesi amacıyla hükümler tesis edilmiştir. TÜRKİYE CUMHURİYETİ HÜKÜMETİ İLE UKRAYNA HÜKÜMETİ ARASINDA SERBEST TİCARET ANLAŞMASI İÇİNDEKİLER BAŞLIK İ BAŞLANGIÇ HÜKÜMLERİ Madde 1.1 Amaçlar Madde 1.2 Diğer Anlaşmalarla İlişkiler Madde 1.3 Gümrük Birliği ve Serbest Ticaret Alanları Madde 1.4 Tanımlar BAŞLIK NI MAL TİCARETİNDE PAZARA GİRİŞ Fasıl İ ORTAK HÜKÜMLER Madde II.1 İç Vergilendirme ve Düzenlemelere İlişkin Ulusal Muamele Madde 11.2 Amaç Madde 11.3 Malların Sınıflandırılması ve Kıymetlendirilmesi Madde 11.4 Gümrük Vergisi Madde 11.5 Menşe Kuralları Madde 11.6 İthalat ve İhracat Kısıtlamaları Madde 11.7 Ücretler ve Diğer Harçlar Madde 11.8 Tercihlerin Kullanımına İlişkin Veri Paylaşımı Madde 11.9 İhracat Sübvansiyonları ve Eş Etkili Önlemler Madde 11.10 Geçiş Serbestliği Madde 11.11 Kamu İktisadi Teşebbüsleri Fasıl 2 GÜMRÜK VERGİLERİ Madde 11.12 Kapsam Madde U.13 İthalatta Gümrük Vergileri Madde 11.14 İhracat Vergileri ve Eş Etkili Vergiler Madde 11.15 Tarife Kontenjanlarının İdaresi ve Uygulanması BAŞLIK HI TİCARETLE İLGİLİ DİĞER KURALLAR Madde 11.1 Sağlık ve Bitki Sağlığı Önlemleri Madde III.2 Ticarette Teknik Engeller Madde 111.3 İkili Korunma Önlemleri Madde 111.4 Genel Korunma Önlemleri Madde H1.6 Fikri Mülkiyet Hakları Madde (1.7 Ticaretin Kolaylaştırılması Madde 1.8 Gümrüklerde İşbirliği BAŞLIK İV HİZMET TİCARETİ Madde İV.1 Kapsam ve İçerik Madde İV.2 GATS'tan Hükümlerin Dahil Edilmesi Madde İV.3 Tanımlar Madde İV.4 En Çok Kayrılan Ülke (MFN) Muamelesi Madde İV.5 Pazara Giriş Madde İV.6 Milli Muamele Madde İV.7 İlave Taahhütler Madde İV.8 Ulusal Düzenlemeler Madde İV.9 Karşılıklı Tanıma Madde İV.10 Şeffaflık ve Gizli Bilginin Açıklanması Madde İV.11 Tekeller ve Münhasır Hizmet Sunucuları Madde İV.12 Ticari Teamüller Madde İV.13 Ödemeler ve Transferler Madde İV.14 Ödemeler Dengesini Korumaya Yönelik Kısıtlamalar Madde İV.15 Taahhüt Listeleri Madde İV.16 Taahhüt Listelerinde Değişiklik Yapılması Madde İV.17 Gözden Geçirme Madde İV.18 Acil Korunma Önlemleri Madde İV.19 Menfaatlerin Reddi Madde İV.20 Ekler BAŞLIK V TİCARİ VARLIĞIN KOLAYLAŞTIRILMASI Madde V.İ Amaçlar ve Kapsam Madde V.2 Tanımlar Madde V.3 Şeffaflık ve Öngörülebilirlik Madde V .4 İdari süreçler Madde V.5 Ücretler Madde V.6 İtiraz ve Yeniden Değerlendirme Peri Madde V.7 Bağımsızlık ve Tarafsızlık GA Madde V.8 Dijitalleşme ve Elektronik Yönetişim Madde V.9 İş İnsanlarının Dolaşımı Madde V.10 Ticari Varlık Yoluyla Faaliyetlerin Kolaylaştırılması Çalışma Grubu BAŞLIK VI ELEKTRONİK TİCARET Madde VI.1 Amaç Madde VI. 2 Kapsam ve Tanımlar Madde V1L3 Hizmetlerin Elektronik Yollarla Arzı Madde V1.4 Kişisel Verilerin Korunması Madde VL5 Elektronik Kimlik Doğrulama ve Elektronik İmzalar Madde V1.6 Çevrimiçi Tüketicinin Korunması Madde VI.7 İstenmeyen Ticari Elektronik İletiler Madde VL.8 Düzenleme Konularında İşbirliği BAŞLIK VU REKABET Madde VIL.1 Teşebbüslere İlişkin Rekabet Kuralları ve Devlet Yardımları BAŞLIK VII ANLAŞMAZLIKLARIN HALLİ Madde VIM.1 Uygulama Alanı ve Kapsami Madde VIL.2 İyi Niyet Görevi, Uzlaşma veya Arabuluculuk Madde VI1.3 Danışmalar Madde VIJ11.4 Tahkim Panelinin Kuruluşu Madde VUI.5 Tahkim Paneli Hakem Listesi Madde VHI.6 Tahkim Panelinin Oluşumu Madde VTIL.7 Görev Tanımı Madde VILL.8 Tahkim Paneli Prosedürleri Madde VTI1.9 Tahkim Paneli Raporları Madde VTL.10 Tahkim Sürecini Askıya Alınması veya Sonlandırılması Madde VIJIL11 Nihai Raporun Uygulanması Madde VIH.12 Tazminat ve Menfaatlerin Askıya Alınması Madde VIH.13 Diğer Hükümler BAŞLIK IX ŞEFFAFLIK, KURUMSAL HÜKÜMLER, GENEL İSTİSNALAR VE Madde IX.İ Şeffaflik Madde IX.2 Genel İstisnalar ve Güvenlik İstisnaları Madde IX.3 Ödemeler Dengesi Zorlukları Madde IX.4 Ortak Komite'nin Kurulması Madde IX.5 Ortak Komite'nin Usulleri Madde EX.6 Yükümlülüklerin Yerine Getirilmesi Madde IX.7 Ekler Madde IX.8 Tadilatlar Madde IX.9 Geçerlilik ve Çekilme Madde IX.10 Gözden Geçirme ve Sonraki Müzakereler Madde IX.11 Yürürlüğe Giriş EK İ(VERGİLERİN KALDIRILMASI). TABLO A (UKRAYNA'NIN CETVELİ) TABLO B (TÜRKİYE'NİN CETVELİ) EK H (MADDE ILIW'ÜN (İHRACAT VERGİLERİ VE EŞ ETKİLİ VERGİLER) EK II TAAHHÜT LİSTELERİ VE MEN İSTİSNALARI LİSTELERİ TABLO A UKRAYNA TAAHHÜT LİSTESİ VE MEN İSTİSNALARI LİSTESİ TABLO B TÜRKİYE TAAHHÜT LİSTESİ VE MFN İSTİSNALARI LİSTESİ EK İV MALİ HİZMETLER EK V TAŞIMACILIK VE LOJİSTİK HİZMETLERİ EK VI GERÇEK KİŞİLERİN DOLAŞIMI EK VII TELEKOMÜNİKASYON HİZMETLERİ EK VM MENŞE KURALLARINA İLİŞKİN ORTAK BİLDİRİ Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ve Ukrayna Hükümeti (bundan böyle "Taraflar" olarak veya uygun olduğu yerlerde "Türkiye" ve "Ukrayna" diye adlandırılacaktır). Ekonomik iş birliğinin ilerlemesine katkıda bulunmak ve karşılıklı ticaret değişiminin kapsamını arttırmak amacıyla, özellikle ekonomik iş birliği ve ticaret alanlarında dostane ilişkileri geliştirmek ve güçlendirmek isteğiyle: Avrupa'daki iktisadi bütünleşme sürecine etkin olarak katılmak hususundaki niyetlerini teyit ederek ve bu süreci güçlendirmenin yollarını ve araçlarını araştırmak hususunda iş birliğinde bulunmaya hazır olduklarını teyit ederek; "Türkiye Cumhuriyeti ile Avrupa Ekonomik Topluluğu Arasında Ortaklık Kuran Anlaşma"yı ve "Bir yanda Avrupa Birliği ile Uye Devletler ve diğer yanda Ukrayna Arasındaki Ortaklık Anlaşması"nı dikkate alarak; Tarafların yanı sıra taraflar ile ana ticaret ortakları arasında gelişen iş birliğinden kazanılan deneyime saygı duyarak; Ticaretlerinin uyumlu bir şekilde gelişmesini teşvik etmenin yanı sıra, Anlaşma kapsamında olmasalar bile, ortak ilgi alanlarında karşılıklı iş birliğini artırmak ve çeşitlendirmek, böylece eşitliğe, ayrımcılık yapmamaya, haklar ve yükümlülükler arasında dengeye dayalı bir çerçeve ve destekleyici bir ortam yaratmak amacıyla faaliyetler yürütmeye hazır olduklarını beyan ederek; Karşılıklı ticaretin serbestleştirilmesi ve genişletilmesi yoluyla yaşam standartlarının artırılması, iktisadi büyüme ve istikrarın teşvik edilmesi, yeni istihdam imkânları yaratılması ve genel refahın iyileştirilmesi arzusuyla; Tarafların çok taraflı ticaret sisteminin sürekli güçlendirilmesi hususundaki karşılıklı menfaatlerine atıfta bulunarak ve 1994 Gümrük Tarifeleri ve Ticaret Genel Anlaşması (bundan böyle "GATT 1994" olarak adlandırılacaktır) ile Dünya Ticaret Örgütü'nün (bundan böyle "DTÖ" olarak adlandırılacaktır) kurallarının dış ticaret politikalarına temel teşkil ettiğini dikkate alarak; Bu araçların hükümleri ve bunların özellikle serbest ticaret alanlarının kurulmasına ilişkin olanları çerçevesinde, Taraflar aralarındaki ticarette engellerin bu gayeyle tedrici olarak kaldırılmasını hedefleyen hükümleri belirlemek yönünde kararlı olarak; Ticaretin kolaylaştırılmasının, maliyetleri azaltmak ve ticaret yapan kitlelere öngörülebilirlik sağlamak için verimli ve şeffaf usullerin teşvik edilmesindeki önemini kabul ederek; Uluslararası ticarette şeffaflığın tüm paydaşlar lehine önemini vurgulayarak; BAŞLANGIÇ HÜKÜMLERİ Madde 1.1 Amaçlar 1. Taraflar, işbu Anlaşma'ya ve DTÖ kurallarına uygun olarak bir serbest ticaret alanı tesis etmişlerdir. 2. İşbu Anlaşma'nın amaçları şunlardır: a) Taraflar arasındaki iktisadi işbirliğini artırmak ve geliştirmek ile iki ülke halklarının yaşam standartlarını yükseltmek; b) Taraflar arasındaki mal ticaretindeki zorlukları ve kısıtlamaları tedricen ortadan kaldırmak ve hizmet ticaretini devamlı olarak serbestleştirmek; c) Taraflar arasındaki iktisadi ilişkilerin ahenkli şekilde gelişmesi karşılıklı ticaretin genişletilmesi yoluyla katkı sağlamak; d) Ticaretteki engellerin ortadan kaldırılması suretiyle, dünya ticaretinin ahenkli şekilde gelişmesine ve genişlemesine katkıda bulunmak; e) İkili ticareti teşvik etmek ve, f) Taraflar arası ticarette adil rekabet koşulları sağlamak. Madde 1.2 Diğer Anlaşmalarla İlişkiler 1. Bu Anlaşma, Tarafların bölgesel veya alt bölgesel birlik ve kuruluşlara, çok taraflı anlaşmalara ve uluslararası kuruluşlara katılımlarından doğan yükümlülüklerine hiçbir şekilde halel getirmeyecektir. 2. Bu Anlaşmanın yürürlüğe girmesinden önce veya sonra Taraflar arasında akdedilen anlaşmalardan doğan hak ve yükümlülükler, bu Anlaşmanın hükümlerinden etkilenmeyecektir. Madde 1.3 Gümrük Birliği ve Serbest Ticaret Alanları 1. İşbu Anlaşmada öngörülen ticaret düzenlemelerini değiştirme etkisine sahip olmadığı sürece, işbu Anlaşma gümrük birliklerinin, serbest ticaret bölgelerinin, sınır ticareti düzenlemelerinin ve diğer tercihli anlaşmaların sürdürülmesini veya kur ile 2. Taraflardan biri, üçüncü bir taraf ile gümrük birliği oluşturması veya serbest ticaret anlaşması imzalaması halinde, diğer Tarafın talebi üzerine, talep eden taraf ile danışmalarda bulunmaya hazır olacaktır. Madde 1.4 Tanımlar İşbu Anlaşmanın amaçları doğrultusunda, aksi belirtilmedikçe DTÖ tanımları işbu Anlaşma için mutatis mutandis olarak geçerli olacaktır. Anlaşma, Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Ukrayna Hükümeti arasındaki Serbest Ticaret Anlaşması anlamındadır; gümrük idaresi veya gümrük idareleri : (a) Türkiye için, Ticaret Bakanlığı veya halefi; (b) Ukrayna için, Ukrayna Devlet Gümrük Servisi veya halefi anlamına gelir; gümrük kıymeti, DTÖ Anlaşması Ek lA'da yer alan GATT 1994'ün VIlnci Maddesinin Uygulanmasına İlişkin Anlaşma uyarınca belirlenen kıymet anlamına gelir; gün, hafta sonları ve tatiller dâhil olmak üzere takvim günleri anlamındadır; teşebbüs, şirketler, kayyım kurumları (tröstler), ortaklıklar, şahıs şirketleri, ortak girişimler ya da benzeri kuruluşlar da dâhil olmak üzere, kâr amacı güden veya gütmeyen, özel şahıslar veya devlet mülkiyetindeki ya da kontrolündeki, geçerli yasalara göre oluşturulmuş veya organize edilmiş bir varlık anlamındadır, Armonize Sistem (AS), Taraflarca kendi tarife kanunlarında kabul edildiği ve uygulandığı şekliyle, Genel Yorum Kuralları, Bölüm Notları, Fasıl Notları ve müteakip değişiklikler dahil Armonize Mal Tanımı ve Kodlama Sistemi anlamına gelir; önlem, Taraflardan birince, yasa, yönetmelik, kural, usul, karar, idari eylem, gereklilik, uygulama veya bir başka şekildeki alınan tedbirleri kapsamaktadır; yi menşeli, Madde 1.5 Menşe Kuralları'nda verilen anlama sahiptir; FN & kişi, aksi belirtilmedikçe gerçek veya tüzel kişileri kapsamaktadır; ülke şe e (a) Türkiye için: kara ülkesini, iç sularını, karasularını ve bunların üzerindeki hava sahasını, aynı zamanda, canlı veya cansız doğal kaynakların araştırılması, işletilmesi ve korunması amacıyla Türkiye'nin uluslararası hukuka uygun olarak üzerinde egemen hak veya yetkilere sahip olduğu deniz alanlarını, (b) Ukrayna için, yürürlükteki ulusal ve uluslararası hukuka göre yargı yetkisine, egemenlik hakkına sahip olduğu kara ülkeşini Çişssularını, karasularını ve bunların üzerindeki hava sahasını, münhasır ekonomik bölge ve karasularının ötesindeki kıta sahanlığını, ifade eder; İşbu Anlaşma, Ukrayna topraklarının ayrılmaz bir parçası olan, ancak Ukrayna üzerlerinde tam ve etkin bir kontrol elde edene kadar yabancı işgali altında kalan topraklar üzerinde geçerli olmayacaktır. DGÖ, Dünya Gümrük Örgütü anlamındadır; DTÖ Anlaşması, 15 Nisan 1994 tarihli Dünya Ticaret Örgütü'nü kuran Marakeş Anlaşmasıdır. MAL TİCARETİNDE PAZARA GİRİŞ Fasıl 1 ORTAK HÜKÜMLER Madde İL.1 İç Vergilendirme ve Düzenlemelere İHişkin Ulusal Muamele Her bir Taraf, yorumlayıcı notları dâhil olmak üzere, GATT 1994'ün H'üncü Maddesi gereğince, diğer Taraf'ın mallarına ulusal muamele sağlayacaktır ve bu amaç doğrultusunda GATT 1994'ün MMüncü Maddesi ve bunun yorumlayıcı notları mufatis mutandis olarak işbu Anlaşma kapsamına dâhil edilir ve işbu Anlaşma'nın bir parçası hâline getirilir. Madde 11.2 Amaç Taraflar, işbu Anlaşmanın yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir geçiş dönemi dahilinde aralarındaki mal ticaretinin esaslı kısmını, işbu Anlaşmaya ve GATT 1994'ün XX Maddesi'ne uygun olarak kademeli olarak serbestleştireceklerdir. Madde 11.3 SİA, Meğer Malların Sınıflandırılıması ve Kıymetlendirilmesi e AN DD 1. Taraflar arasındaki ticarette malların sınıflandırılması Armonize Mal Tanım imi" Sistemi'ne (bundan böyle "Armonize Sistem" veya "AS" olarak anılacaktır) uygun olarak Tarafların ilgili tarife sisteminde belirtilen şekilde olacaktır. 2. Taraflar aralarında ticareti yapılan malların gümrük kıymetini GATT 1994'ün Vinci Maddesine ve GATT 1994'ün VIPnci Maddesinin Uygulanmasına İlişkin DTÖ Anlaşması hükümlerine göre belirleyeceklerdir. Madde 11.4 Gümrük Vergisi Gümrük vergisi her türlü ek vergi ve ek harç da dahil olmak üzere, malların ithalatı veya ihracatı ile bağlantılı olarak uygulanan her türlü vergi veya eş etkili harçları içerir, ancak aşağıdakileri kapsamamaktadır: a) Madde II.1'e uygun olarak uygulanan iç vergiler veya diğer harçlar; b) Madde 11.5'e uygun olarak uygulanan anti damping veya telafi edici vergiler; ve c) Madde İl.7'e uygun olarak uygulanan resim ve diğer harçlar Madde 11.5 Menşe Kuralları 1. İşbu Anlaşmanın uygulanması amacıyla, daha sonrasında yapılabilecek tüm tadilatlarla birlikte, Pan-Avrupa-Akdeniz Tercihli Menşe Kurallarına Dair Bölgesel Konvansiyon'un (Konvansiyon) Lahika Vi ve Lahika IPsinin ilgili hükümleri, tatbik edilir ve bu vesile ile mutatis mutandis olarak işbu Anlaşmaya dahil edilir ve Anlaşma'nın bir parçası olarak kabul edilir. Konvansiyonun Lahika Vi ve Lahika Ilsinin ilgili hükümlerinde "ilgili anlaşma"ya yapılan bütün atıflar, "işbu Anlaşma" anlamına gelecek şekilde yorumlanır. 2. Pan-Avrupa-Akdeniz Tercihli Menşe Kurallarına Dair Bölgesel Konvansiyon'a ilişkin revize kurallar uygulanıncaya kadar ve Bölgesel Konvansiyonun Lahika Uinin Madde 16'sının paragraf 5'i ve Madde 21'inin paragraf 3'üne halel gelmeksizin, kümülasyonun sadece EFTA Devletleri, Faroe Adaları, AB, Türkiye, Avrupa Birliği'nin İstikrar ve Ortaklık Süreci katılımcıları, Moldova Cumhuriyeti, Gürcistan ve Ukrayna'yı içermesi halinde, menşe ispatı bir EUR.! dolaşım belgesi veya bir menşe beyanı ile yapılabilir. 3. Dolaşım belgelerinin düzenlenmesine ilişkin hükümlere alternatif olarak, Taraflar elektronik olarak düzenlenmiş EUR.İ dolaşım belgelerini kabul eder. İhracatçı ve ithalatçı Tarafın gümrük idareleri, elektronik olarak düzenlenen EUR.İ dolaşım belgelerinin resmi gereklilikleri konusunda anlaşır. İhracatçı Taraflardan her biri, elektronik EUR.İ dolaşım belgelerinin düzenlenmesinin hazır olma durumu ve bu uygulamaya ilişkin tüm teknik konular (elektronik sertifikanın düzenlenmesi, sunulması ve doğrulanması) hakkında işbu Anlaşmanın Ortak Komitesi'ni bilgilendirir. İhracatçı ve ithalatçı Tarafların gümrük idarelerinin mutabık kalması halinde, dolaşım belgesinin elektronik olarak düzenlenmesi ve doğrulanması halinde, Konvansiyon'un Ek VI (aY)'sının Vinci ve 2'nci paragrafları uygulanmayacaktır. 4. Konvansiyon'un Lahika Dinin Madde 32'sinde yer verilen kKonir erine ilişkin olarak, kontrol talebinde bulunan gümrük idareleri ile bu kontrolü gergi ER mi şşorumlu gümrük idareleri arasında çözülemeyen uyuşmaz an, grtaya çıkf elleri , işbu er KOİ ri Anlaşma'nın VIL.2 Maddesi'nde (Ortak Komite'nin Kurulması) yer alan Ortak Komite'ye sunulur. Her durumda, ithalatçı ile ithalatçı ülke gümrük idareleri arasındaki uyuşmazlıkların çözümlenmesi söz konusu ülkenin mevzuatına göre yapılacaktır. 5. Ukrayna ya da Türkiye'nin Konvansiyon'dan çekilme niyetini, Konvansiyon'un Madde 9'una göre, Konvansiyon depozitörüne yazılı olarak bildirmesi halinde, Ukrayna ve Türkiye, işbu Anlaşmanın amaçları doğrultusunda menşe tespiti için yeni kuralların belirlenmesi dair ivedilikle Ortak Komite çerçevesinde müzakerelere başlar. 6. Karşılıklı olarak mutabık kalınan bu tür yeni menşe kurallarının yürürlüğe girmesine kadar, Taraflar, Konvansiyon'un Lahika İ'i ve uygun olduğu hallerde sadece Taraflar arasında ikili kümülasyon kullanımına izin verecek şekild& Lahika IPsinde yer alan menşe kurallarını uygular. Madde 11.6 İthalat ve İhracat Kısıtlamaları Tarafların ihracat ve ithalat kısıtlamalarına ilişkin hak ve yükümlülükleri burada işbu Anlaşma kapsamına dâhil edilmiş ve bir parçası haline getirilmiş olan GATT 1994'ün XLinci maddesince düzenlenecektir. ği Madde 11.7 Ücretler ve Diğer Harçlar Taraflardan her biri, GATT 1994'ün VIlinci Maddesi ve yorumlayıcı notları uyarınca, ithalattan veya ihracattan alınan veya bunlarla ilgili olarak her ne özellikte olursa olsun ithalat ve ihracatta uygulanan tüm ücret ve harçların (GATT Madde II/'ün 2. paragrafı uyarınca uygulanan gümrük vergileri, iç vergilere eş vergiler veya diğer iç harçlar ile dampinge karşı vergiler ve telafi edici vergiler hariç olmak üzere), verilen hizmetin yaklaşık maliyeti ile sınırlı tutarda olmasını ve yerli eşyaya dolaylı koruma sağlamamasını veya ithalat veya ihracatta mali amaçla uygulanan vergi niteliğinde olmamasını sağlayacaktır. Madde 11.8 Tercihlerin Kullanımına İlişkin Veri Paylaşımı 1. İşbu Anlaşmanın işleyişini takip etmek ve tercihlerin kullanım oranlarını hesaplamak amacıyla, Taraflar, işbu Anlaşma'nın yürürlüğe girmesinden itibaren bir yıl sonra başlamak üzere diğer Tarafın talebi üzerine, ithalat istatistikleri değişiminde bulunacaklardır. Ortak Komite, bu veri değişiminin süreci ve kapsamını gözden geçirebilecektir. 2. İthalat istatistikleri değişimi, diğer Tarafın, işbu Anlaşma kapsamında tercihli vergi muamelesinden yararlananlar ile tercihli olmayan muameleye tabi mallarının ithalatının, tarife satırı düzeyinde değer ve uygun olduğu durumlarda miktarını da içerecek şekilde mevcut olan en son yıla ilişkin verileri kapsayacaktır. Madde 11.9 N İhracat Sübvansiyonları ve Eş Etkili Önlemler 1. Bu Maddenin amaçları doğrultusunda, "ihracat sübvansiyonları" DTÖ'nün Tarım Anlaşması'nın Madde 1(e)'si ve bu Madde'nin tüm değişikliklerini içerecek şekilde verilen tanıma sahip olacaktır. 2. İşbu Anlaşma'nın yürürlüğe girmesiyle birlikte, hiçbir Taraf, diğer Tarafa iletilecek tarım ürünlerinde ihracat sübvansiyonu veya eş etkili diğer önlemleri devam ettirmeyecek, uygulamaya başlamayacak ve yeniden getirmeyecektir. Madde 11.10 Geçiş Serbestliği Taraflar GATT 1994'ün V. Maddesi uyarınca, bir Tarafın ülkesi çıkışlı ve diğer Tarafın ülkesi üzerinden yapılan serbest geçiş trafiğini teminat altına alacaktır. Madde 1.11 Kamu İktisadi Teşebbüsleri Tarafların kamu iktisadi teşebbüslerine ilişkin hakları ve yükümlülükleri, İşbu Anlaşma kapsamına dahil edilmiş ve işbu Anlaşma'nın bir parçası haline getirilmiş olan GATT 1994 Madde XVU ve GATT 1994"ün XVIVinci Maddesinin Yorumlanması üzerine Anlayış Metni ile düzenlenecektir. FASIL 2 GÜMRÜK VERGİLERİNİN İNDİRİLMESİ VE/VEYA KALDIRILMASI Madde 11.12 Kapsam 1. İşbu Faslın hükümleri Armonize Sistemin 1 ila 97. Fasılları arasında yer alan Tarafların ülkesi menşeli mallara uygulanacaktır. 2. Ek Vde yer alan cetveller uyarınca, hariç tutulan ürünler ve tarife kotası kapsamı dışındaki ürünler bu Maddenin ilk paragrafının kapsamı dışında yer alacaktır. Türkiye 1/95 Sayılı AB-ilave gümrük vergisi uygulamamayı taahhüt eder. Madde 11.13 İthalatta Gümeli gileri , Ağ di AN, 1. İşbu Anlaşma'da aksi belirtilmediği sürece, her bir Taraf diğer Taraf menşeli eşyaya uyguladığı gümrük vergisini Ek Vde yer alan Cetvel uyarınca indirecek ya da sıfırlayacaktır. 2. Paragraf İ'in altında belirlenen ardışık indirimlerin uygulanacağı ithalattaki temel gümrük vergisi oranları Ek de yer alan Cetvellerde belirtilen 1 Ocak 2012 tarifinde uygulanan en çok kayrılan ülke (bundan böyle "MEN" olarak anılacaktır) gümrük vergisi oranlarıdır. 3. İşbu Anlaşma'nın yürürlüğe girdiği tarihten sonra herhangi bir zamanda, Taraflardan biri ithalatta uygulanan MEN gümrük vergisini indirirse, söz konusu vergi oranının ilgili Tarafın Ek de yer alan Cetvel'ine göre hesaplanan gümrük vergisi oranından daha düşük olması halinde ve olduğu süre boyunca, işbu Anlaşma ile kapsanan ticarette o vergi uygulanacaktır. 4. İşbu Maddenin 1. Paragrafı uyarınca hesaplanan azaltılmış vergiler ilk ondalık basamağa, veya spesifik vergilerde genel aritmetik ilkelerini kullanarak ikinci ondalık basamağa yuvarlanacaktır. 5. Ek Pde gösterildiği üzere, Taraflar işbu Anlaşmanın yürürlüğe girmesi ile birlikte aralarındaki ticarette Türkiye veya Ukrayna menşeli ürünlerin ithalatından alınan gümrük vergilerine eş etkili tüm vergileri kaldıracaktır. Madde 11.14 İhracat Vergileri ve Eş Etkili Vergiler Ek İ'de aksi belirtilmediği sürece, her bir Taraf DTÖ'deki hak ve yükümlülükleri uyarınca, ihracatta gümrük vergisi, vergi veya eş etkili vergi uygulayabilecektir. Madde 1.15 Tarife Kontenjanlarının İdaresi ve Uygulanması 1. Her bir Taraf tarife kontenjanlarını açıklayıcı notları da dahil olmak üzere GATT 1994'ün Madde XIWü uyarınca Ek Vde yer alan Cetveli'nde belirtildiği üzere uygulayacak ve idare edecektir. 2. İşbu Anlaşma'da aksi belirtilmediği sürece, her bir Taraf: a) Tarife kontenjanlarına ilişkin idari usullerinin şeffaf olduğunu, kamuya açık hale getirildiğini, zamanlı, ayrımcı olmayan, pazar koşullarına yanıt verecek ve ticareti minimum düzeyde engelleyecek şekilde olduğunu; b) Tarife kontenjanı idaresinin ticareti kolaylaştırıcı ve Tarafların onu tamamen kullanmasına imkan tanıyan bir şekilde yönetilmesine yönelik tüm çabanın sarf edildiğini; c) Taraflardan Tarafların yasal ve idari gerekliliklerini yerine getiren herhangi bir kişinin, Tarafların tarife kontenjanlarını kullanmaya uygun olduğunu; d) Tarife kontenjanının münhasıran hükümet otoritelerince idare edil gi başka bir kişiye verilmeyeceğini teminat altına alır. 3. Birinci yılda, uygulanabilir yıllık miktarlar Anlaşma'nın yürürlüğe girdiği tarihten, aynı yılın 31 Aralık tarihine kadar oransal olarak dağıtılır. İkinci yıldan itibaren ve devam eden her yıl, ilgili yıllık miktarlar her bir takvim yılında 1 Ocak'tan 31 Aralık'a kadar kullandırılacaktır. 4. Hiçbir Taraf, tarife kontenjanı altındaki kotanın dağıtımına ilişkin başvuruyu veya kotanın kullanımını bir ürünün tekrar ihracatı şartına tabii tutmayabilir. 5. Tarife kontenjanlarının idare edilmesi amacıyla, Taraflar, tarife kontenjanı altındaki ithalat hacminin hesaplanmasına sadece Revize Kyoto Sözleşmesi'nin Spesifik Ek B'sinde tanımlanan gümrük rejimi kapsamında Taraflara ithal edilen ürünleri dahil edecektir. Taraflar, Revize Kyoto Sözleşmesi'nde tanımlanan diğer gümrük rejimleri kapsamında gümrük işlemlerine tabii tutulan ürünlerin, özellikle Revize Kyoto Sözleşmesi'nin Spesifik Ek Psinde kapsamındakilerin, işbu Anlaşma altındaki tarife kontenjanı kullanımının hesaplanmasına dahil edilmemesi konusunda gerekli önlemleri alacaktır. 6. Her bir yıl boyunca, Tarafların idari otoriteleri, zamanlı ve devam eden bir şekilde, belirlenmiş kamuya açık internet adreslerinde idari usuller, kullanım oranları ve işbu Anlaşma altında tesis edilen tarife kontenjanları için kalan kullanılabilir miktarları yayınlayacaktır. TİCARETLE İLGİLİ DİĞER KURALLAR Madde JİLİ Sağlık ve Bitki Sağlığı Önlemleri 1. Tarafların sağlık ve bitki sağlığı önlemlerine ilişkin hak ve yükümlülükleri, DTÖ Sağlık ve Bitki Sağlığı Anlaşmasına (bundan böyle "SPS Anlaşması" olarak adlandırılacaktır) göre belirlenir. 2. Taraflar, iletişimi ve bilgi alışverişini kolaylaştırmak için sağlık ve bitki sağlığı konusunda uzman kişilere ilişkin temas noktalarının adlarını ve iletişim bilgilerini birbirleriyle paylaşacaktır. Madde TII.2 Ticarette Teknik Engeller 1. Tarafların teknik düzenlemeler, standartlar ve uygunluk değerlendirmesine ilişkin hak ve yükümlülükleri, DTÖ Ticarette Teknik Engeller Anlaşmasına (bundan sonra "TTE Anlaşması" olarak ifade edilecektir) göre belirlenir. 2. Birinci paragraftaki hükümlere halel getirmeksizin, bir Tarafın diğer bir Tarafın TTE Anlaşmasına uygun olmayan ve ticarete engel teşkil edebilecek veya etmiş olan tedbirler aldığını düşünmesi halinde, Taraflar TTE Anlaşması ile uyumlu olan uygun bir çözüme yönelik danışmalarda bulunmak hususunda mutabrk Kâlmışlardır. ŞEF A 5. Taraflar ticarette teknik engellerin ortadan kaldırılması amacıyla, teknik düzenlemeler, standartlar, netroloji, uygunluk değerlendirmesi, akreditasyon ve piyasa gözetimi prosedürleri alanlarında Ortak Komite'de işbirliği yapacak ve bilgi değişiminde bulunacaktırlar. i 4. Taraflardan her biri, diğer Târafın talebi üzerinş, telmik düzenlemeler, standartlar, teknik kurallar ya da benzeri tedbirler ile ilgili münferit durumlarda bilgi ileteğektir. 5. Târaflardân her biri, bu Anlaşmanın yürürlüğe girmesiyle birlikte, bu Maddenin uygulanması için bir irtibat noktası belirleyecek ve diğer Tarafa, ilgili görevlilere ilişkin bilgiler de dahil olmak üzefe iletişim bilgilerini bildirecektir. 6. AB-Ukrayna arasında Sanayi Ürünlerinin Uygunluk Değerlendirmesi ve Kabulüne İlişkin Anlaşma (ACAA) müzakerelerinin başlamasıyla eş Zamanlı olarak, Taraflar AB- Ukrayna ACAA kapsamına uygun olarak bir Karşılıklı Tama Anlaşması (MRA) müzakerelerini başlatacaklardir. o o MABDEHES ikili Korunma Önlemleri 1. Anlaşma kapsamında tarifelerin indirilmesi veya kaldırılması sonucunda Taraflardan biri menşeli malların diğer Târaf ülkesine mutlak veya yerli üretime göre nispi olarak artan miktarda ve diğer Tarafın benzer veya doğtudafı rakip riallâr üreten yerli üreticileri üzerinde ciddi zarar veya ciddi zarar tehdidi oluşturacak şartlarda ithal edilmesi dutümunda, ithal eden Taraf, işbu Madde'nin 2 ile 10'uncu paragraflarına uygun olmâk koşuluyla ve söz konusu Zararın önlenmesini veya telafisini asgari ölçüde sağlamak amacıyla ikili önlemleri alabilecektir. 2. İkili korunma önlemleri yalnızca, DTÖ Korunma Önlemleri Anlaşmasının 3 ve 4'üncü Maddelerinde belirlenen usullere uygun olarak yürütülen soruşturma meticesinde, artân ithalatın ciddi zarara yol açtığı veya ciddi zarar tehdidi oluşturduğuna dair açık deliller tespit edilmesi üzerine alınabilecektir. Bu çerçevede, DTÖ Korunma Önlemleri Anlâşması.3 ve Püncü Maddeleri, mutatis #nutândis olarak işbu Anlaşma kapsamına dâhil edilmiş ve işbu Anlaşmâ'niın bir parçası haline getiriliaiştir. 3. İşbu Madde gereği ikili korunma önlemi alma niyetinde olanı Taraf, ivedilikle ve önlem alınmadan önce diğer Tarafa yazılı bildirimde bulunacaktır. Söz konusu bildirim, artan ithalâtın neden olduğu ciddi Zarar veya zarar tehdidi kanıtlarını, ilgili ürün ile ürüne uygulânması öngörülen önlemin biçimini, önlemin uygulama başlangıç tarihini ve tahmini uygulama süresini ve, önlemin aşamalı olarak kaldırılmasına yönelik takvime dair bilgileri içermelidir. 4. İşbu Madde?nin 1'inci patagrafi kapsamı koşullar karşılanmışsa ithalatçı Taraf, söz konusu malın gümrük-vergisi oranını aşağıdakilerin en düşüğünü aşmayacak şekilde arturabilecektir: a) önlemin alındığı tarihte eşyaya uygulanmakta olân MEN gümrük vergisi oranı; ve b) EK Vde belirtilen temel gümrük vergisi oranı. 5. İkili korunma önlemleri, iki yıllık süreyi aşmayacak şekilde alınmalıdır. Çok istisnai dururalarda, Ortak Komite tarafından gözden geçirildikten sonra, toplam azami üç yıllık bir süreye kadar önlemi alinabilir. Daha önce böyle bir önleme tabi olan bir ürünün ithalatına ikili korütna önlemi" uygulanmayağaktır. 6. Herhangi bir korunma önlemi 200 gün içerisinde sonlandırılmalıdır. Herhangi bir geçici korunma önleminin uygulama süresi, işbu Madde'nin 9'inci paragrafında belirtileri ikili korunma önlemi Süresi ve uzatma süresinin parçası olacaktır. İşbu Madde'nin 2'inci paragrafı kapsamında yürütülen soruşturma neticesinde İşbu Madde'nin bindi paragrafı koşulların karşılanmadığı tespit edilirse, gürarük tarifelerindeki artış sonucu toplânahı gelir ivedilikle iade edilmelidir. 7. Ortak, Komite, konunun karşılıklı olarak kabul edilebilir bit çözümünü sağlamak adına, bildirim tarihinderi itibaren 30 gün içinde, işbu Madde'nin 3'üncü pâragrafinda verilen bilgileri inceleyecektir. Karşılıklı olarak kabul edilebilir bir kârara varılamamiası dürümünda, ithalatçı Târaf sorunu telafi etimek için işbu Madde'nin 4'ündü paragrafi uyarınca bir önlem alabilir ve karşılıklı olarak üzerinde anlaşmaya varılan bir tâğininatın olmaması durumunda, ürününe Karşı önlem alınan Taraf telafi edici önlem alabilir. İkili korunma önlemi ve telafi edici eylemin seçiminde, işbu Anlaşma'nın işleyişini en az bozâcak önleme öncelik verilmelidir. Telafi edici önlem normalde, önemli ölçüde eşdeğer ticari etkiye sahip tavizlerin veya ikili korunma önlemi ile getirilen ilave gümrük vergisine eş düzeydeki tavizlerin âskıya alırıması olmalıdır. Telafi edici önlemi alan Taraf, örilemi yâlnızca, önemli ölçüde eşdeğer ticari etkilerin telafisi için gerekli olan asgari süre. boyunca ve Yalnızca işbu Madde'nin #'üncü paragrafi kapsamındaki ikili korunma önlemi uygulanırken uygulayabilecektir. 8. İkili körüma önleminin sonlahdırılinasından sonra, gümrük vergisi oranı, önlem öncesinde uygulanan gümrük vergisine döndürülecektir. 9. Kritik durumlarda, işbu Madde uyarınca, ikili bir korunma önleminin uygulanmasında gecikmenin telafisi.zor olacak bir zarara yol açacağı durumlarda, Taraflardan biri, ithalat artışı sonucu yerli sânayi üzerinde ciddi zarar veya zarar tehdidi bulunduğuna dâir açık kanıtların ön tespitine istinadön, geçici bir ikili korunma önlemi alabilir. Böyle bir önlemi almak niyetinde olanı Taraf, diğer Tarafı derhal bilgilendirecektir. Bildirim tarihinden itibaren 30 gün içinde, telafi edici önlem de dahil olmak üzere işbu Madde'nifi 2 ila 6'ıncı paragraflarında belirtilefi prosedürler başlatılacaktır, Herhângi bir tazminat, geçici ikili korunma önleminin ve ikili korunina önleminin toplam uygulama süresi kapsamı kadar olacaktır. 10. İşbu Anlaşma'nın yürürlüğe girdiği tarihten itibaren beş yıl sonra; Taraflar, Ortak Komite'de, âralarindâ ikili korunma önlemleri alınması imkanının sürdürülinesine gerek olup olmadığını gözdeli geçireceklerdir. Taraflar, ilk gözden geçirmeden sonra böyle bir olasılığı sürdürmeye karar verirlerse, bundan sonra Ortak Kojimite'de bu konunun iki yılda bir gözden geçirilmesini sağlayacaklardır. 11. Soruşturma makamlarına sunulan belgeler, soruşturmayı 'yürüten Tarafin resmi dilinin yanı sıra, İngilizce dilinde olabilir. Madde HL.4 Genel Korunma Önlemleri 1. Bir ürün, menşeine bakılmaksızın, mutlak veya yerli üretime göre artan miktarlarda ve benzer veya doğrudan rekabetçi ürünler üreten yerli sanayiye ciddi zarar verecek veya verme tehdidi oluşturacak. koşullar altında ithal ediliyorsa, her bir Taraf, GATT 1994'ün XIX'uncu Maddesi ve DTÖ Korunma Önlemleri Anlaşmasına göre bu ürünlere korunma önlemleri uygulama hakkına sahiptir. Bu çerçevede, GATT 1994 XIX Maddesi ile DTÖ Korunma Önlemleri Anlaşması, mutatis mutandis olarak işbu Anlaşma kapsamına dâhil edilmiş ve işbu Anlaşma'nın bir parçası haline getirilmiştir. 2. Diğer Tarafın talep etmesi halinde ve/veya önemli bir menfaati olması kaydıyla, korunma önlemi uygulama niyetinde olan Taraf ivedilikle, korunma önlemi soruşturması açılmasıyla ilgili tüm bilgileri, soruşturmaya ilişkin ilk tespitleri ile nihai tespitlerine ilişkin bilgileri içeren ad hoc yazılı bildirimde bulunacaktır. 3. İşbu Maddenin amaçları doğrultusunda, bir Tarafın, mutlak hacim veya değer olarak ölçüldüğünde, en son üç yıllık zaman diliminde ithal edilen malların en büyük beş tedarikçisi arasında yer alması durumunda, önemli bir menfaate sahip olduğu kabul edilir. 4. Taraflardan hiçbiri: a) Madde TII.3 çerçevesinde alınan bir ikili korunma önlemini; ve b) GATT 1994'ün XIX*uncu Maddesi ve Korunma Önlemleri Anlaşması (kapsamında alınan bir korunma önlemini aynı mal için eş zamanlı olarak uygulayamayacaktır. 5. Başlık VI altında yer alan Anlaşmazlıkların Halli işbu Madde'ye uygulanmamaktadır. Madde 111.5 ği Dampinge Karşı ve Telafi Edici Önlemler 1. Taraflar, dampinge karşı ve telafi edici önlemlerin GATT 1994'ün VPıncı Maddesi, GATT 1994'ün VE'ncı Maddesinin Uygulanmasına İlişkin DTÖ Anlaşması (DTÖ Anti-damping Anlaşması), Sübvansiyonlar ve Telafi Edici Önlemlere İlişkin DTÖ Anlaşması ve anılan Anlaşmaların yerini alacak diğer Anlaşmaların hükümlerine tam uyumlu olarak uygulanması; adil ve şeffaf bir sisteme dayalı olmaları hususunda mutabık kalmışlardır. 2. Türkiye yürüteceği anti-damping soruşturmaları çerçevesinde, Ukrayna'nın Piyasa Ekonomisi Statüsü'nü teyit etmektedir. 3. Taraflar, herhangi bir geçici önlemin uygulanmasından hemen sonra ve nihai karar alınmadan önce, bu önlemleri uygulama kararının temelini oluşturan tüm temel bilgilerin ve değerlendirmelerin yeterli ayrıntıda açıklanmasını sağlayacaklardır. Açıklamalar yazılı olarak yapılmalı ve ilgili taraflara yorumlarla yanıt vermeleri için yeterli süre tanınmalıdır. Nihai açıklamanın ardından, ilgili taraflara bu yorumları yapmaları için en az on gün süre verilir. İlgili her bir tarafa, anti-damping soruşturması kapsamında görüşlerini ifade etme imkanı tanınacaktır. 4. Taraflardan birinin anti-damping vergisi uygulamaya karar verme l verginin miktarı damping marjını aşmayacak yi yerdahaz düşük bir ver m e zararı ortadan kaldırmaya yeterli olması halinde, bu vergi damping marjından daha az olmalıdır. 5. Başlık Vl altında yer alan Anlaşmazlıkların Halli işbu Madde'ye uygulanmamaktadır. Madde TII.6 Fikri Mülkiyet Hakları İ. Taraflar, iktisadi ve beşeri kalkınma, teknolojik yenilikçilik ve dijital ekonomideki teknoloji üreticileri ve kullanıcılarının ortak yararına yönelik teknoloji transferinin ve teknolojinin yayılmasının desteklenmesinde fikri mülkiyet haklarının korunması ve uygulanmasının önemini kabul ederler. 2. Taraflar, DTÖ"nün Ticaretle Bağlantılı Fikri Mülkiyet Hakları Anlaşması (bundan böyle "TRIPS Anlaşması" olarak anılacaktır) ve her ikisinin de taraf oldukları herhangi diğer çok taraflı fikri mülkiyet hakları anlaşmaları altında birbirileri nezdindeki mevcut haklarını ve yükümlülüklerini tekrar teyit ederler. 3. Bu Maddenin hiçbir hükmü, Taraflardan birinin aşağıdakileri önlemek için gerekli tedbirleri almasını, söz konusu tedbirler bu Anlaşma ile uyumlu oldukları müddetçe, engellemeyecektir: a) fikri mülkiyet haklarının hak sahiplerince istismar edilmesi veya ticareti haksız kısıtlayan veya uluslararası teknoloji transferini olumsuz etkileyen yollara başvurulması, ve b) fikri mülkiyet haklarının istismarından doğan rekabete aykırı uygulamalar. 4. Taraflar, diğer Tarafın ülke isimlerinin, tüketicileri ürünün menşei hakkında yanıltabilecek şekilde ticari kullanımının engellenmesi için ilgili taraflara yasal imkanlar sağlayacaklardır. 5. Birinci fıkraya paralel olarak, Taraflar birbirleriyle işbirliği yapma hususunda anlaşmışlardır. Söz konusu işbirliği, inter alla olarak aşağıdakileri kapsayabilir: a) irtibat noktalarının bildirilmesi; b) fikri mülkiyet haklarının etkili tescilini güçlendirmek amacıyla, fikri mülkiyet hakları sistemlerine ilişkin bilgi değişimi; aş c) Taraflar arasında karşılıklı belirlenebilecek diğer faaliyetler ve girişimler. a © Madde 11.7 Nea ri Ticaretin Kolaylaştırılması az Türkiye Cumhuriyeti ve Ukrayna arasındaki ticareti kolaylaştırmak üzere, Taraflar: a) DTÖ Ticaretin Kolaylaştırılması Anlaşmasındaki taahhütleri uyarınca, Taraflar, mümkün olan en büyük ölçüde ticarete ilişkin prosedürlerin basitleştirecek; b) Tarafların uluslararası konvansiyonların uygulanması ve geliştirilmesine ve ticaretin kolaylaştırılmasına ilişkin tavsiyelere katılımlarını arttırmak amacıyla çok taraflı platformlarda Tarafların işbirliğini teşvik edecek; ve c) Ortak Komite çerçevesinde ticaretin (o kolaylaştırılmasına ilişkin işbirliğinde bulunacaklardır. Madde TI1.8 Gümrüklerde İşbirliği 1. Taraflar 27 Kasım 1996 tarihinde imzalanan "Gümrüklerde Karşılıklı Yardımlaşmaya İlişkin Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ve Ukrayna Hükümeti arasındaki Anlaşma" kapsamında gümrük konularında işbirliği yapmaya devam edecektir. 2. İşbu Maddenin 1. paragrafının ve meşru ticaret ve sınır ötesi suçlarla mücadelenin amaçları doğrultusunda, a) Taraflar kendi yetkinlikleri ve iç hukuk ve düzenlemeleri çerçevesinde, gümrük yasalarının doğru uygulanmasını teminat altına almak hususunda, insiyatifleri veya talep üzerine birbirlerini destekleyeceklerdir, b) Gümrük konularında yardım Tarafların yetkinlik sahibi tüm otoritelerine uygulanacaktır. Bu cezai konularda karşılıklı yardımlaşmaya ilişkin kurallara halel getirmeyecektir. HİZMET TİCARETİ Madde İV.1 Kapsam ve İçerik 1. Taraflar, DTÖ Hizmet Ticareti Genel Anlaşması (GATS) kapsamındaki hak ve yükümlülüklerini tekrar teyit ederek, burada, hizmet ticaretinin kademeli serbestleştirilmesi için gerekli düzenlemeleri oluştururlar. 2. Bu Başlık Tarafların hizmet ticaretini etkileyen önlemlerine uygulanır. 3. Bu Başlık aşağıdakilere uygulanmaz: a) havayolu taşımacılığı ile ilgili olarak, bir şekilde tanınmış olan trafik haklarını etkileyen önlemlere veya trafik haklarının kullanımı ile doğrudan ilgili hizmetleri etkileyen önlemlere aşağıdakileri etkileyen önlemler haricinde: ") hava aracı bakım ve onarım hizmetleri; çi) havayolu taşımacılığı hizmetlerinin satış ve pazarlanması; öv) yer hizmetleri; ve w havalimanı yönetim hizmetleri. b) deniz taşımacılığı hizmetlerinde ulusal kabotaj; c) bir Tarafça veya onunla ilgili bir devlet teşekkülü tarafından sağlanan, hibeler, devlet destekli krediler, garantiler ve sigorta dâhil teşvikler. Taraflar, GATS'ın XV. Maddesi çerçevesinde mutabakata varılan disiplinleri dâhil etme bakış açısıyla, hizmet ticaretine ilişkin teşviklerle ilgili disiplinleri hususunu gözden geçireceklerdir. d) kamu kurum ve kuruluşları tarafından, ticari amaçlı yeniden satış veya ticari amaçlı satış için hizmet sunumunda kullanma bakış açısıyla yapılmayan, kamusal amaçlar doğrultusunda yapılan kamu alımlarını düzenleyen kanunlar, yönetmelikler ve gereklilikler e) Tarafların kendi sosyal güvenlik sistemleri. 4, Bu Başlık, her bir Tarafın ülkesinde devlet yetkisinde sunulan hizmetlere uygulanmaz. 5. Bu Başlık ile uyumlu olmak kaydıyla, her bir Taraf meşru politika amaçlarına ulaşmak amacıyla düzenleme yapma ve yeni düzenlemeler getirme hakkını saklı tutar. Madde İV.2 GATS'tan Hükümlerin Dâhil Edilmesi Bu Başlık'ın bir hükmü GATS'ın bir hükmünün dâhil edilmesi ve işbu Başlık'ın bir parçası olmasını sağlarsa, GATS hükmünde kullanılan terimlerin anlamı aşağıdaki gibi anlaşılacaktır: a) "Üye" Taraf; b) "Liste" Madde İV.15'te atıfta bulunulan ve Ek UV'te yer alan Listesi; ve c) "Taahhüt" Madde İV.15"te atıfta bulunulan Listedeki bir taahhüt. Madde 1V.3 Tanımlar Bu Başlık'ın amaçları bakımından: a) "hizmet ticareti" (1) bir Tarafın topraklarından diğer Tarafın topraklarına (mode 1); (di) bir Tarafın topraklarında diğer Tarafın hizmet tüketicisine (mode 2); (Gi) Obir Tarafın hizmet sunucusunca diğer Tarafın topraklarında ticari varlık kurulması yolu ile (mode 3); (iv bir Tarafın hizmet sunucusunca, O Tarafın gerçek kişilerinin varlığı yoluyla, diğer Tarafın topraklarında (mode 4); * ÇJ7 -N ün ke VW taa f X La —. " 7 . m "igh hizmet sunumu 6larak tanımlanır. b)"hizmet" devlet yetkisinde sunulan hizmetler dışında kalan herhangi bir sektördeki herhangi bir hizmeti kapsar; o) "devlet yetkisinde sunulan bir hizmet" ticari amaçlı olmayan, bir veya birden fazla hizmet sunucusu ile rekâbet halinde sunulmayan herhângi bir hizmeti ifade eder; d) "hizmet sunumu" bir hizmetin üretim, dağıtımı; pazarlama, satış ve teslimetini içerir; ©) "hizmet sunucusu" bir hizmeti sunan ya da sunmâk isteyen herharigi bir kişiyi ifade eder;! f) "hizmet tüketicisi" bir hizmeti alan'ya da kullanan herhangi bir kişiyi ifade eder; g) bir hizmet "sektörü" () belirli bir taahhüde atıfla, bir Tarafin Taahhüt Listesinde belirtildiği hali ile, söz Konuş hizmetin bir veya daha fazla veya tüm alt sektörlerini; Gi) aksi halde, tüm alt sektörleri ile birlikte söz konusu hizmet sektörünün tamamını ifade eder; h) "diğer bir Tarafın hizriti" (i) diğer Tarafın topraklarından ya da topraklarında sunulan; ya da deniz taşımacılığı hizmetleri öz konusu ise, söz konusu Tarafin Kanihilârına. göre tescil edilmiş deniz araçları ile veya herhangi bir deniz aracının işletilmesi ve/veya tamamının yahut bir parçasının kullanımı yolu ile söz konusu Tarafin bir kişisi tarafından sunulan hizmeti; (ii) söz konusu Tarafın hizmet sunucuları tarafından ticari varlık ya da gerçek kişilerin varlığı yolu ile sunulan hizmeti; ifade eder; i) "ticari varlık" hizmet sunumu amacıyla Taraflardan birinin topraklarında; G) bir tüzel kişiliğin kurulması, (Mevcut bir tüzel kişiliğin) satın alınmesı veya (mevcut bir tüzel kişiliğin) sürdürülmesi; veya Çi) bir şube ya da temsilcilik bürosu oluşturulması, veyâ Sürdürülilesi; Hizmetin doğrudan doğruya bir tüzel Kişi tarafından değil, fakat şube veya irtibat bürosu gibi diğer ticari Varlık türleri yoluyla sunulduğu veya sunulmak istendiği durumlarda, hizmet. sunuçusu (tüzel kişilik) bu tür bir ticari varlik Yyolü ile, işbu Fasıl altında hizmet sunuculara sağlanan muameleden yine de yararlanacaktır. Bu muamele, hiziheti sunan veya sunmak isteyen ticari varlığasda uygulanacak ve hizmetin sunulduğu veya sunulmak istendiği ülke dışında yerli la GER olmayacaktır. Şa KL sunucusunun diğer birimlerine de uygulamâya gerek o. ai İç gibi yollar ile oluşturulan her türlü ticari ve mesleki kuruluşu ifade eder; J) "kişi" bir Tarafın ya gerçek kişisi ya da tüzel kişisin ifade eder; k) "bir Tarafın gerçek kişisi" kendi mevzuatları çerçevesinde Türkiye'nin veya Ukrayna'nın bir vatandaşını ifade eder; İ) "tüzel kişilik" yürürlükteki hukuk uyarınca usulüne uygun olarak kurulmuş veya diğer türlü teşkilatlanmış, kâr amacı güden ya da gütmeyen, özel ya da kamu kesimine ait şirket, tröst, ortaklık, ortak girişim, şahıs şirketi veya birliği de içeren, her çeşit yasal kuruluşu ifade eder; m) "diğer bir Tarafın tüzel kişisi": (i) söz konusu Tarafın kanunlarına göre kurulmuş veya diğer türlü teşkilatlanmış olup, Taraflardan birinin ülkesinde esaslı ticari faaliyetlerde bulunan; ya da (ii) bir hizmetin, ticari varlık yolu ile sunulması durumunda: (a) söz konusu Tarafın gerçek kişileri; veya (6) söz konusu Tarafın alt paragraf (i) altında tanımlanan tüzel kişileri; tarafından sahip olunan veya kontrol edilen tüzel kişiyi ifade eder. n) bir tüzel kişilik: (i) sermaye ortaklığının yüzde 50'den fazlası bir Tarafın kişilerine ait ise söz konusu Tarafın kişilerince "sahip" olunur; (ii) yöneticilerinin çoğunluğunu atama gücü veya faaliyetlerini kanunen yönetme gücü bir Tarafın kişilerine ait ise söz konusu Tarafın kişilerince "kontrol" edilir; (iii) kontrol ettiği veya tarafından kontrol edildiği bir başka kişiye, veya hem kendisini hem de o ferdi kontrol eden bir diğer kişiye "bağlı"dır. o) "önlem" kanun, düzenleme, kural, prosedür, karar, idari işlem ya da diğer herhangi bir şekilde bir Tarafça alınan her türlü önlemi ifade eder; p) "bir Tarafın önlemleri": (0 merkezi, bölgesel veya yerel yönetim ve makamları; ve (i) merkezi, bölgesel veya yerel yönetim ve makamları tarafından yetki verilen, devlet idaresinin dışındaki organlar; tarafından alınmış herhangi bir önlemi ifade eder. g) "Taraflarca alınan ve hizmet ticaretini etkileyeti önlemle (i) bir hizmetin satın alınması, ödenmesi veya kullanımına; G1) bir hizmetin sunumu ile bağlantılı olarak, Taraflarca kamunun geneline sunulması gerekli hizmetlere erişim ve bunların kullanımına; (iii) diğer bir Tarafın topraklarında hizmet sunmak amacı ile Taraflardan birinin kişilerinin, ticari varlık olarak bulunma dahil, bulunmasına ilişkin önlemleri içerir; 0) "bir hizmetin tekel sunucusu" bir Tarafın topraklarındaki ilgili piyasada, yetkilendirilerek veya resmen kurularak yahut fiilen söz konusu hizmetin tek sunucusu olan kamu ya da özel herhangi bir kişiyi ifade eder; s) "dolaysız vergiler" sermayedeki değer artışından alınan vergiye ilaveten; mülkün devrinden doğan kazanç, gayrimenkul, miras ve hibe ile girişimler tarafından ödenen ücretlerin tamamı üzerinden alınan vergiler de dâhil olmak üzere, toplam gelir, toplam sermaye veya gelir ya da sermayenin unsurları üzerinden alınan bütün vergileri içerir; tü GATS'ın Hava Taşımacılığı Hizmetleri Hakkında Eki'nin paragraf ©'sında yer alan tanımlar işbu Anlaşma'nın amaçları bakımından uygulanacaktır. Madde İV.4 En Çok Kayrılan Ülke Muamelesi (MEN) 1. GATS'ın Madde VİPsine göre alınan önlemlere halel gelmeksizin ve Ek II'de yer alan MFN İstisnaları Listesinde belirtilenler haricinde, bir Taraf diğer bir Tarafın hizmetlerine ve hizmet sunucularına, derhal ve şartsız olarak, anlaşmaya Taraf olmayanların benzer hizmetlerine ve hizmet sunucularına uygulanandan daha az kayırıcı olmayacak şekilde muamele edecektir. 2. Taraflardan birinin imzalamış olduğu ve GATS'ın Winci Maddesi veya W'inci fekrar Maddesi çerçevesinde bildirimi yapılan diğer anlaşmalarına göre sağlanan muamele, paragraf Ve tabi olmayacaktır. 3. Bir Tarafın paragraf 2'de atıfta bulunulan türde bir anlaşmayı imzalaması durumunda, diğer Tarafın talebi üzerine, bahse konu Tarafa da, söz konusu anlaşmada tanınan hakların müzakeresi için yeterli fırsatı sunacaktır. 4. Tarafların, komşu ülkelere tanınan avantajlara ilişkin hak ve yükümlülükleri, ATS'ın II. Madde'sinin 3. Paragrafı çerçevesinde yürütülecektir. is PM ÖN Madde İV.5 Pazara Giriş atan g MÜ asel 1. Madde İV.3 (a)'da tanımlanan hizmet sunum şekilleri yolu ile pazarApiriğmeliğkin olarak, Taraflardan her biri diğer bir Tarafın hizmetlerine ve hizmet sunucularına Ek NVteki Taahhüt PE esİkeekz ii aza © © pyar" 4 " u Li > KE : ÇİN Gl 3 İ ÇO -, ". 4 " bi ii , Listesinde belirtilen ve mutabakata varılan kurallar, kısıtlar ve koşullardan daha az lehte olmayacak muamele uygulayacaktır." 2. Pazara giriş ile ilgili taahhütlerin üstlenildiği sektörlerde, Ek TIV'teki Taahhüt Listesinde aksi belirtilmedikçe, bir Tarafın ülkesinin bütününde veya belirli bir alt coğrafi bölgesinde benimseyemeyeceği ya da sürdüremeyeceği önlemler, aşağıdaki gibi tanımlanmıştır: a) hizmet sunucuların sayısına ilişkin sayısal kotalar, tekeller, münhasır hizmet sunucuları ya da ekonomik gereklilik testi şartları şeklindeki kısıtlamalar; b) hizmet ile ilgili işlemlerin veya varlıkların toplam değerine ilişkin sayısal kotalar veya ekonomik gereklilik testi şartları şeklindeki kısıtlamalar; c) hizmet faaliyetlerinin toplam sayısı üzerinde veya önceden belirlenmiş sayısal birimler cinsinden ifade edilen hizmet çıktısının toplam miktarı üzerinde kotalar veya ekonomik gereklilik testi şartları şeklindeki kısıtlamalar;3 d) belirli bir hizmet sektöründe istihdam edilebilen veya bir hizmet sunucusunun istihdam edebileceği ve belirli bir hizmetin arzı için gerekli olan ve bu hizmet arzıyla doğrudan bağlantılı olan gerçek kişilerin toplam sayısı üzerinde sayısal kotalar veya gereklilik testi şartları şeklindeki kısıtlamalar; e) bir hizmet sunucusunun hizmet sunabilmesi için belirli hukuki yapıları veya ortak girişim olmayı zorunlu tutan veya bu hususta kısıtlamalar getiren önlemler; ve f) yabancı sermaye katılımıyla ilgili olarak azami oransal sermaye kısıtları getiren ya da bireysel veya toplam yatırımın miktarını sınırlayan kısıtlamalar. Madde İV.6 Milli Muamele 1. Ek HVte yer alan Taahhüt Listesinde kayda geçirilen sektörlerde, ve belirtilen tüm koşullar ve yeterlilik şartlarına tabi olmak kaydıyla, Taraflardan her biri, diğer bir Tarafın hizmetlerine ve hizmet sunucularına, hizmet sunumunu etkileyen tüm önlemlerle ilgili olarak, kendi benzer hizmetlerine ve hizmet sunucularına uyguladığından daha az lehte olmayacak muamele uygulayacaktır.* 2. Bir Taraf, paragraf 1'de yer alan yükümlülüğü diğer bir tarafın hizmetlerine ve hizmet sunucularına, kendi hizmetleri ve hizmet sunucularına uyguladığına kıyasla ya resmi olarak birebir aynı muameleyi ya da resmi olarak farklı muameleyi uygulayarak yerine getirebilir. 2 Eğer bir Taraf, Madde İV.3 (a) (i) kapsamında belirtildiği şekilde gerçekleşen hizmet sunumuna ilişkin pazara giriş taahhüdü üstlendi ise ve sınır ötesi sermaye hareketi hizmetin asli bir parçasını oluşturuyor ise, bu takdirde söz konusu Taraf, bahsi geçen sermaye hareketine izin vermeyi de taahhüt eder. Eğer bir Taraf, Madde İV.3 (a) (iii) kapsamında belirtildiği şekilde gerçekleşen hizmet sunumuna ilişkin pazara giriş taahhüğü üstlendi i ise, bu takdirde söz konusu Taral, ülkesine yapılacak ilgili sermaye ir ansferlerine i izin ver ermeyi ida TE ının çiz yi v. SEKİ CR 7 z 2 GENE gi - , EE, .. Meme 3. Resmi olarak birebir aynı ya da farklı muamele, rekabet şartlarını bir Tarafın hizmetleri veya hizmet sunucuları için diğer tarafın benzer hizmetleri ve hizmet sağlayıcılarına kıyasla lehte değiştirdiği takdirde, daha az lehte sayılır. Madde İV.7 Uave Taahhütler İlave taahhütler, buraya dâhil edilen ve işbu Başlık"'ın bir parçası haline getirilen GATS*ın XVUPinci Maddesi çerçevesinde yürütülecektir. Madde İV.8 Ulusal Düzenlemeler 1. Taahhüt üstlenilen sektörlerde, Taraflardan her biri, hizmet ticaretini etkileyen genel uygulamaya yönelik tüm önlemlerinin; makul, nesnel ve tarafsız bir şekilde idare edilmesini temin edecektir. 2. Bir hizmetin sunumu için bir Tarafça yetkilendirmenin gerektiği hallerde, a) ilgili Tarafın yetkili makamları: i) talep edilen tüm belgelendirme dâhil, hizmetlerin sunumuyla ilgili başvuruların tamamlanması için gereken gereklilikleri; ve ii) hizmetlerin sunumua ilişkin bir başvuru hakkında tüm değerlendirme kriterleri ile bir karara varmak için normal şartlarda gerekli makul süreyi di gi > ll EKN 4 t kamunun erişimine açık hale getireceklerdir. A PEY çil