# 19/10/2005 tarihli ve 5411 Sayılı Bankacılık Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi (2/219)

- **Tür:** Kanun teklifi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 2/219
- **Sunuluş tarihi:** 2 Temmuz 2018
- **İlk imza:** Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır)
- **İmza sayısı:** 1
- **Esas komisyon:** Plan ve Bütçe Komisyonu
- **Son durum (TBMM):** KOMİSYONDA
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/bfee0f0b-d837-49b1-9cce-0188d8e05e86
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-219-19-10-2005-tarihli-ve-5411-sayili-bankacilik-kanununda-degisiklik-yapilmasina-dair-kanun-t

> 2/219 esas numaralı kanun teklifi 2 Temmuz 2018 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP); 1 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA.

## Özet

Teklif ile, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kuruluna tüketici derneklerini temsilen bir üyenin atanması amaçlanmaktadır.

## Teklif metni

27. Dönemde vermiş olduğum;

2/4790. 2/4620, 2/4579, 2/3940, 2/3941, 2/3890, 2/3436, 2/3372, 2/3252, 2/3221, 2/3165, 2/3156, 2/3157, 2/3022, 2/2836 2/2788, 2/2789, 2/2666, 2/2492, 2/2396, 2/1724, 2/1725, 2/1698, 2/1144, 2/821, 2/825, 2/361, 2/362, 2/363, 2/364, 2/365, 2/366, 2/367, 2/368, 2/369, 2/370. 2/371, 2/372,2/373, 2/374, 2/375, 2/376, 2/377, 2/378, 2/379, 2/380, 2/381,2/382, 2/383, 2/384,2/385,2/386, 2/387, 2/388,2/389, 2/390, 2/391, 2/392, 2/393, 2/394,2/395, 2/396,2/397,2/398,2/399,2/400,2/401,2/402, 2/403,2/404, 2/405, 2/406,2/407,2/408, 2/409, 2/410, 2/411, 2/412, 2/413, 2/414, 2/415, 2/261, 2/30, 2/262, 2/31, 2/66, 2/263, 2/264, 2/32, 2/67, 2/265, 2/266, 2/33, 2/68, 2/267, 2/268, 2/34, 2/69, 2/269, 2/270, 2/35, 2/70, 2/271, 2/272, 2/36, 2/71, 2/273, 2/274, 2/37, 2/72, 2/275, 2/276, 2/38, 2/73, 2/277, 2/278, 2/39, 2/74, 2/279, 2/280, 2/40, 2/75, 2/281, 2/282, 2/41, 2/76, 2/283, 2/42, 2/77, 2/284, 2/43, 2/285, 2/78, 2/286,2/44, 2/287,2/79,2/288, 2/45, 2/289,2/80, 2/290,2/47, 2/291, 2/81, 2/292, 2/48, 2/293, 2/82, 2/294, 2/49, 2/83, 2/296, 2/50, 2/297, 2/84, 2/298, 2/51, 2/299, 2/85, 2/300,2/52, 2/86,2/301, 2/53, 2/302,2/87, 2/303,2/54, 2/304,2/88, 2/305, 2/55, 2/306,2/89, 2/307,2/56, 2/308,2/90, 2/309,2/57, 2/310,2/91, 2/311, 2/58, 2/312,2/92, 2/313,2/59,2/314, 2/93, 2/315,2/60, 2/316,2/94, 2/317, 2/61, 2/318, 2/95, 2/319,2/62, 2/320,2/96, 2/321,2/63, 2/322,2/97, 2/323,2/64, 2/324, 2/98, 2/325, 2/65, 2/326, 2/99, 2/327, 2/328, 2/100, 2/329, 2/330, 2/101, 2/331, 2/332, 2/102, 2/333,2/334,2/103,2/335, 2/336,2/104,2/337,2/338,2/4, 2/105, 2/339, 2/340, 2/5, 2/106, 2/341, 2/342, 2/6, 2/107, 2/343, 2/108, 2/7, 2/109, 2/110, 2/111, 2/112, 2/113, 2/114, 2/115, 2/116,2/117, 2/118, 2/119, 2/120, 2/121, 2/122, 2/123, 2/124, 2/125, 2/126, 2/127, 2/128, 2/129, 2/130, 2/131, 2/132, 2/133, 2/344, 2/134, 2/345, 2/135, 2/346, 2/136, 2/347, 2/137, 2/348,2/138, 2/349, 2/139, 2/350, 2/f40, 2/351, 2/141, 2/352, 2/142, 2/353, 2/143, 2/354, 2/144, 2/355, 2/145, 2/356, 2/146, 2/357, 2/147, 2/358, 2/148, 2/359, 2/149, 2/360, 2/150,2/151, 2/152, 2/153, 2/154, 2/155, 2/156, 2/157, 2/158, 2/159, 2/160, 2/161, 2/162, 2/163,2/164,2/165, 2/166, 2/167, 2/168, 2/169, 2/170, 2/171, 2/172, 2/173, 2/174, 2/175, 2/176,2/177, 2/178, 2/179, 2/180, 2/181, 2/182, 2/183, 2/184, 2/185, 2/186, 2/187, 2/188, 2/189,2/190, 2/191, 2/192, 2/193, 2/194, 2/195, 2/196, 2/197, 2/198, 2/199, 2/200, 2/201, 2/202, 2/203, 2/204, 2/205, 2/206, 2/207, 2/208. 2/209, 2/210,2/211,2/212,2/46, 2/213, 2/214, 2/215,2/216,2/217,2/8,2/218, 2/219,2/9,2/220, 2/221, 2/10, 2/222, 2/223, 2/11, 2/224, 2/225, 2/12, 2/226, 2/227, 2/13, 2/228, 2/229, 2/14, 2/230, "2/231, 2/15, 2/232, 2/233, 2/16, 2/234, 2/235, 2/17, 2/236, 2/237, 2/18, 2/238, 2/239, 2/19, 2/240, 2/241, 2/2'0, 2/242, 2/243, 2/21, 2/244, 2/245, 2/22, 2/246, 2/247, 2/23, 2/248, 2/249, 2/24, 2/250, 2/251, 2/25, 2/252, 2/253, 2/26, 2/254, 2/255, 2/27, 2/256, 2/257, 2/28, 2/258, 2/259, 2/29 ve 2/260 esas numaralı Kanun Tekliflerimi venillvorum.

01.06.2023

Tali Sanayi, Ticaret, Enerji, Tabii Kaynaklar, Komisyon | Bilgi ve Teknoloji Komisyonu

Esas

Komisyon Plan ve Bütçe Komisyonu

Tarih: 19 Haziran 2023 (| Esas No: 2/219

OT Haziran 2023

O. Bain 2023

İTTİ

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

26. Dönemde verilen;

2/2293, 2/2083, 2/2025, 2/1996, 2/1940, 2/1918, 2/1904, 2/1903, 2/1902, 2/1886, 2/1773, 2/1570, 2/1489, 2/1408, 2/1145, 2/1061, 2/979, 2/836, 2/738,2/359, 2/497, 2/2265, 2/1726, 2/1363, 2/1216, 2/1205, 2/1561, 2/483, 2/405,2/1784, 2/2326, 2/2325, 2/2257, 2/2217, 2/2216, 211920, 2/1660, 2/739, 2/395, 2/467, 2/1466, 2/762, 2/722, 21576, 21575, 2/569, 21574, 2/1989,

3m 2/1391, 2/1888, 2/1065, 2/669, 2/668, 2/747, 2/2024, 2/1771, 2/1647, 2/1087, 2/1362,2/1566,2/2309,2/2208,2/1995,2/1893,2/1885,2/1702, ,211508,2/1416,2/1395,2/1 277,211276,211272,2/1253,2/1192,2/1178,2/1139,211123,2/1078,2/1008,2/971,2/869, 2/

709,2/551,2/501,2/448,2/447,2/446,2/445,2/429,2/419,2/418,2/417,2/355,2/234,2/1130,. ,2/2064,2/1756,2/1559,2/1429,2/1428,2/1400,2/1390,2/1389,2/1385,2/1291,2/ 1271,2/1269,2/1223,2/1183,2/1168,2/1094,2/903,2/757,2/756,2/753,2/745,2/744,2/632,2/1631 ,21630,2/420,2/372,2/2167,2/2129,2/1856,2/1744,2/1743, ,211057,2/1047, ,2/1728 ,2/11534,2/1204,2/1179,2/1146,2/1077 esas numaralı Kanun Tekliflerini yeniliyoru 29.06.2018

Av. Dr. M. Sezgin TANRIKUL İstanbul Milletvekili

Tali Sanayı, Ticaret, Enerji, Tabii Komisyonlar Kaynaklar, Bilgi ve Teknoloji

Esas Komisyon Tanh01.10.2018 Esas No:288

Plan ve Bütçe

02 ez 2018

CUMHURİYET HALK PARTİSİ

RA Amer .

CHP) zn: ör

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

"19/10/2005 Tarihli Ve 5411 Sayılı Bankacılık Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi" gerekçesi ile ekte sunulmuştur.

İstanbul Milletvekili Teli era Teri, Eneğif tag Kalyon Plan ye Bulu €

Tarih : 15 Ak 207

Esas No 2//M5 aramaya gene, KYRAK No: |346h8

GEREKÇE

Bankalar kredi kartlarından "kart aidatı" veya "yıllık ücret", mevduat hesaplarından ise "hesap işletim ücreti" gibi adlar altında ücretler almaktadır. Tüketici Hakem Heyetlerinin ve Mahkemelerin alman bu ücretlerin haksız olduğu ve iade edilmesi gerektiği yönünde vermiş olduğu binlerce karar olmasına rağmen bankalar itiraz etmeyen vatandaşlardan bu ücretleri alamaya devam etmekte, itiraz edip parasını geri alanlardan dahi sonraki yıllarda aynı kesintiyi yapmayı sürdürmektedirler.

Anayasa'da gerek Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunda gerekse Banka ve Kredi Kartları Kanununda banka müşterilerini koruyucu hükümler mevcuttur. Fakat bankalar müşterileriyle yaptıkları sözleşmelere, Türk Ticaret Kanunundaki bazı ifadelere ve en önemlisi kanunlarda açık bir yasak olmamasına dayanarak, müşteriye herhangi bir bilgilendirmede bulunmadan "hesap işletim ücreti, üyelik ücreti" kredi kartı aidatı gibi kesintiler yapmaktadır.

Anayasa'nın 172. Maddesine göre, "Devlet, tüketicileri koruyucu ve aydınlatıcı tedbirler alır, tüketicilerin kendilerini koruyucu girişimlerini teşvik eder." Dolayısıyla, söz konusu haksız uygulamalar karşısında tüketicileri korumak hükümetin görevidir.

5464 Sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanununun 24. maddesinin ilk fıkrasında da, "Kart çıkaran kuruluşlar ile kart hamilleri arasındaki ilişkiler, bu kanun ve ilgili diğer mevzuat çerçevesinde en az oniki punto ve koyu siyah harflerle hazırlanacak yazılı sözleşme ile düzenlenir. Sözleşmenin bir örneği kart hamiline ve varsa kefile verilir. Sözleşme hükümleri ve kartın kullanımı hakkında kart hamiline ayrıntılı bilgi verilmesi zorunludur." hükmü yer almakta ve aynı maddenin 4. firkasının son cümlesinde "Sözleşmede kart hamilinin haklarını zedeleyici ve kart çıkaran kuruluş lehine tek taraflı haksız şartlar sağlayan hükümlere yer verilemez" denmektedir.

Görüldüğü gibi Anayasa ve kanunlar iyi niyetli bir şekilde uygulansa halkımızın cebinden yılda milyar liralar tutan haksız bir şekilde bankalara aktarılmayacaktır. Nitekim Tüketici Hakem Heyetleri, bu kanunlara dayanarak, yapılan başvurular sonucunda "Kredi Kartı Ücreti" adı altında yapılan kesintilerin müşteriye iade edilmesine hükmetmektedir.

Bankalar müşterileri ile kredi kartı sözleşmesi ya da mevduat hesabı sözleşmesi imzalarken söz konusu ücretlerin alınacağına dair yeterli bilgilendirmede bulunmamakta, oldukça küçük puntolarla yazılı sözleşmelerdeki bu ücretlere ilişkin hükümleri görebilmek müşteriye kalmaktadır. Ayrıca müşterilerini kampanyaları hakkında sms ya da e-posta gibi yollarla sık sık bilgilendiren Bankalar, mevduat hesaplarından "hesap işletim ücreti" kesintileri yaptıklarını ya da yapacaklarını da bildirme zahmetine katlanmamaktadır.

Bankaların çağrı merkezi görevlileri, kendilerini a kredi kartı hesa Beeline Öte yandan mevduat hesaplarından, hesap işletim ücretinin alınması ise ilgili kurumlar tarafından buna engel herhangi bir yasak olmamasıyla açıklanmaktadır. Nitekim kimi bankaların öğrenci bursları için açılan hesaplardan bile "hesap işletim ücreti" kesintisi yaptığı ortaya çıkmıştır. Bu ücretlerin haksızlığı da yine Tüketici Hakem Heyetleri ve Mahkeme kararlarıyla belirlenmiş ve kesintilerin iadesi yönünde kararlar verilmiştir.

Bu kanun teklifiyle Tüketici derneklerini temsil edecek bir üye, dernekler tarafından aday gösterilen 3 kişi arasından Bakanlar Kurulunca atanması hedeflenmiştir. Böylece tüketici dernekleri uygulamalarda görüş bildirme ve alınan kararlarda etkin bir duruma gelmiş olacaktır. Teklifimiz ile haksız ücretler nedeniyle yoksulluğu her geçen gün katlanarak artan halkımızın korunması amaçlanmaktadır.

19/10/2005 TARİHLİ VE 5411 SAYILI BANKACILIK KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TEKLİFİ

MADDE 1- 19/10/2005 tarihli ve 5411 sayılı Bankacılık Kanununun 83 üncü maddesinin birinci fıkrasında yer alan "başkan" ibaresinden sonra gelmek üzere" ve biri tüketici derneklerini temsilen bir kişi" ibaresi eklenmiştir.

MADDE 2- 5411 sayılı Kanunun 84 üncü maddenin ikinci fıkrasının birinci cümlesinden sonra gelmek üzere aşağıdaki cümle eklenmiştir.

"Tüketici derneklerini temsil edecek bir üye, dernekler tarafından aday gösterilen 3 kişi arasından Bakanlar Kurulunca atanır."

MADDE 3- Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 4- Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.

---

**Kaynak gösterme:** Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır). “19/10/2005 tarihli ve 5411 Sayılı Bankacılık Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/219, 2 Temmuz 2018. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-219-19-10-2005-tarihli-ve-5411-sayili-bankacilik-kanununda-degisiklik-yapilmasina-dair-kanun-t (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/bfee0f0b-d837-49b1-9cce-0188d8e05e86

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
