# Ceza Muhakemesi Kanununda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun Teklifi (2/233)

- **Tür:** Kanun teklifi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 2/233
- **Sunuluş tarihi:** 2 Temmuz 2018
- **İlk imza:** Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır)
- **İmza sayısı:** 1
- **Esas komisyon:** Adalet Komisyonu
- **Son durum (TBMM):** KOMİSYONDA
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/f5ac66ca-44c7-40c1-86d9-0188d8e216ea
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-233-ceza-muhakemesi-kanununda-degisiklik-yapilmasina-iliskin-kanun-teklifi

> 2/233 esas numaralı kanun teklifi 2 Temmuz 2018 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP); 1 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA.

## Özet

Teklif ile, ceza muhakemesi kapsamında tanıklık yapacak kişilerin tanıklıklarının kendileri veya yakınları açısından ağır bir tehlike oluşturması durumunda, tanıklık görevi yapılıncaya kadar kimliklerinin saklanması; kimliğin değiştirilmesi ile 5726 sayılı Tanık Koruma Kanunu'nda sayılan diğer tedbirlerin ise tanıklık görevinin yerine getirilmesinden sonra uygulanması öngörülmektedir.

## Teklif metni

27. Dönemde vermiş olduğum;

2/4790, 2/4620, 2/4579, 2/3940. 2/3941, 2/3890, 2/3436, 2/3372, 2/3252, 2/3221, 2/3165, 2/3156, 2/3157, 2/3022, 2/2836 2/2788, 2/2789, 2/2666, 2/2492, 2/2396, 2/1724, 2/1725, 2/1.698, 2/1144, 2/821, 2/825, 2/361, 2/362, 2/363, 2/364, 2/365, 2/366, 2/367, 2/368, 2/369, 2/370, 2/371, 2/372,2/373, 2/374, 2/375, 2/376, 2/377, 2/378, 2/379, 2/380, 2/381,2/382, 2/383, 2/384,2/385,2/386, 2/387, 2/388,2/389, 2/390, 2/391, 2/392, 2/393, 2/394,2/395, 2/396,2/397,2/398,2/399,2/400,2/401,2/402, 2/403,2/404, 2/405, 2/406,2/407,2/408, 2/409, 2/410, 2/411, 2/412, 2/413, 2/414, 2/415, 2/261, 2/30, 2/262, 2/31, 2/66, 2/263, 2/264, 2/32, 2/67, 2/265, 2/266. 2/33, 2/68, 2/267. 2/268, 2/34, 2/69, 2/269, 2/270, 2/35, 2/70, 2/271, 2/272, 2/36, 2/71, 2/273, 2/274, 2/37, 2/72, 2/275, 2/276, 2/38, 2/73, 2/277, 2/278, 2/39, 2/74, 2/279, 2/280, 2/40, 2/75, 2/281, 2/282, 2/41, 2/76, 2/283, 2/42, 2/77, 2/284, 2/43, 2/285, 2/78, 2/286,2/44, 2/287, 2/79,2/288, 2/45, 2/289,2/80, 2/290,2/47, 2/291, 2/81, 2/292, 2/48, 2/293, 2/82, 2/294, 2/49, 2/83, 2/296, 2/50, 2/297, 2/84, 2/298, 2/51, 2/299, 2/85, 2/300,2/52, 2/86,2/301, 2/53, 2/302,2/87, 2/303,2/54, 2/304,2/88, 2/305, 2/55, 2/306,2/89, 2/307,2/56, 2/308,2/90, 2/309,2/57, 2/310,2/91, 2/311, 2/58, 2/312, 2/92, 2/313, 2/59,2/314, 2/93, 2/315, 2/60, 2/316, 2/94, 2/317, 2/61, 2/318, 2/95, 2/319,2/62, 2/320,2/96, 2/321,2/63, 2/322,2/97. 2/323,2/64, 2/324, 2/98, 2/325, 2/65, 2/326, 2/99, 2/327, 2/328, 2/100, 2/329, 2/330, 2/101, 2/331, 2/332, 2/102, 2/333, 2/334, 2/103,2/335, 2/336, 2/104, 2/337, 2/338, 2/4, 2/105, 2/339, 2/340, 2/5, 2/106, 2/341, 2/342, 2/6, 2/107, 2/343, 2/108, 2/7, 2/109, 2/110, 2/fİ1, 2/112, 2/113, 2/114, 2/115, 2/116,2/117, 2/118, 2/119, 2/120, 2/121, 2/122, 2/123, 2/124, 2/125, 2/126, 2/127, 2/128, 2/129, 2/130, 2/131, 2/132, 2/133, 2/344, 2/134, 2/345, 2/135, 2/346, 2/136, 2/347, 2/137, 2/348,2/138. 2/349, 2/139, 2/350, 2/f40, 2/351, 2/141, 2/352, 2/142, 2/353, 2/143, 2/354, 2/144, 2/355, 2/145, 2/356, 2/146, 2/357, 2/147, 2/358, 2/148, 2/359, 2/149, 2/360, 2/150,2/151, 2/152, 2/153, 2/154, 2/155, 2/156, 2/.157, 2/158, 2/159, 2/160, 2/161, 2/162, 2/163,2/164,2/165, 2/166, 2/167, 2/168, 2/169, 2/170, 2/171, 2/172, 2/173, 2/174, 2/175, 2/176,2/177, 2/178, 2/179, 2/180, 2/181, 2/182, 2/183, 2/184, 2/185, 2/186, 2/187, 2/188, 2/189,2/190, 2/191, 2/192, 2/193, 2/194, 2/195, 2/196, 2/197, 2/198, 2/199, 2/200, 2/201, 2/202, 2/203, 2/204, 2/205, 2/206, 2/207, 2/208, 2/209, 2/210, 2/211, 2/212, 2/46,2/213, 2/214, 2/215,2/216,2/217,2/8,2/218, 2/219,2/9,2/220, 2/221, 2/10, 2/222, 2/223, 2/11, 2/224, 2/225, 2/12, 2/226, 2/227, 2/13, 2/228, 2/229, 2/14, 2/230, 2/231, 2/1.5, 2/232, 2/233, 2/16, 2/234, 2/235, 2/17, 2/236, 2/237, 2/18, 2/238, 2/239, 2/19, 2/240, 2/241, 2/2'0, 2/242, 2/243, 2/21, 2/244, 2/245, 2/22, 2/246, 2/247, 2/23, 2/248, 2/249, 2/24, 2/250, 2/251, 2/25, 2/252, 2/253, 2/26, 2/254, 2/255, 2/27, 2/256, 2/257, 2/28, 2/258, 2/259, 2/29 ve 2/260 esas numaralı Kanun Tekliflerimi venillvorum.

01.06.2023

Tali Komisyon

Esas

Komisyon Adalet Komisyonu

Tarih: 19 Haziran 2023 | Esas No: 21233

Üİ Haziran 2003 he:127 7797

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

26. Dönemde vermiş olduğum;

2/2163,2/1787,2/1764,2/1 734,211731,2/1719,2/1705,2/1699,2/1698,2/1691,2/1651,2/1629 211609,2/1497,2/1496,2/1459,2/1414,2/1384,2/1369,2/1359,2/1341,2/1311,2/1284,2/1283 2/1206,2/1042,2/1016,2/1003,2/926,2/846,2/804,2/637,2/636,2/594,2/593,2/592,2/591,2/590 2/1589,2/542,2/531,2/500,2/494,2/290,2/289 j İ A ki2a7, 21286 2128521284 2/283 21282 2/1281,2/280,2/279,2/278,2/277,2/276,2/1275,2/1274,21273,2/1271,21270,21269 21268,2/267, 2/265,2/264 ,2/263,2/262,2/261,2/260,2/259,2/258,2/257,2/256,2/255,2/254,2/253,2/217, 2/215,2/214,2/213,2/212,2/211,2/210,2/209,2/208,2/207,2/1206,2/205,. .2/203,2/202, 2/1200,2/199,2/198,2/197,2/196,2/195,2/194,2/193,2/192,2/191,2/190,2/189,2/188,2/187. 2/186. 2/185,2/184,2/183,2/182,2/181,2/180,2/179,2/178,2/177,2/176,2/175,2/174,2/173, 21171, 21170, 2/169, 2/1168, 2/167,2/166,2/165,2/164,2/163,2/162,2/161,2/160,2/159,2/158, 21156,2/155,2/154,2/153,2/152,2/151,2/150,2/149,2/148,21127,2/126,2/125,2/124,2/123 2/122,2/121,2/120,2/119,2/118,2/117,2/116,2/115,2/114,2/113,2/112,2/111,2/110,2/109 2/108,2/107,2/106,2/105,2/104,2/103,2/102,2/101,2/100,2/99,2/98,2/97,2/96,2/95,2/94,2/93, 2192,2/91,2190,2/89,2/88, 2/87, 2/86, 2/85, 2/84, 2/83, 2/82, 2/81, 2/80, 2/79, 2/78, 2/77, 2176, , 2174, 2173, 2172, 2/71, 2170, 2169, 2168, 2167, 2166, 2/65, 2/64, 2/63, 2/62, 2/61, 2/60,

2/59, 2/58, 2/57, 2/56, 2/55, 2/54 ve 2/53 esas numaralı Kanun Tekliflerimi yeniliyorum.

29.06.2018 K ON Av. Dr.M. Nİ in TANRIKULU Tali Komisyonlar Esas Adalet Komisyon Tarih01.10.2018 Esas No:83

K 02 bmv 2018

İ gep 22: Sa Ş6$i

ZE san LE JeHP) ii 1g en

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

• 25. Döneme ait 8142, 8113, 8114,/8115, 8117, 8118, 8119, 8120, 8121, 8122, 8123, 8124, © 8125, 8126, 8127, 8128, 8129, 8130, 8131, 8132, 8133, 8134, 8136, 8137, 8138, 8140, 8141, 8142, 8143, 8145, 8626, 8627, 8628, 8629, 8630, 8631, 8632, 8634, 8635, 8636, 8637, 8638, 8639, 8641, 10836, 10837, 10845, 10846, 10847, 10848, 10848, 10850, 10851 10852, 10853, 10854, 10856, 10857, 10858, 10859, 10860, 10862, 10863, 10864, 10865, 10866,10867, 10868, 10869, 10870, 10874, 10872, 10873, 10875, 10876, 10877, 10878, "10879, 10880, 10881, 10882, 10883, 10884, 10885, 10886, 10888, 10889, 10890, 10892, 10893,10895, 10896, 10898, 10899, 10900, 10901, 10902, 10903, 10904, 10905, 10906, 10907,10908, 10909, 10910, 10911, 10912, 10913, 10914, 10915, 10916, 10917, 10918, 40920;10921, 10922, 10923, 10924, 10925, 10926, 10927, 10938, 10939, 10941, 21755, 21756,21757, 21758, 21759, 21761, 21764, 21765, 21768, 21769, 21770, 21771, 21772 21773, 21774, 21776, 21777, 21778 evrak numaralı Kanun Tekliflerimi yerli

Dr. M. Sezgin TANRIKULU İstanbul Milletvekili

Saygılarımla. N

Tali J Komisyon j Komisyon Alet

Tarihi LE BE E No:

VZZ7AM

Pİ AZSA

TENİM Ne: 5336

Va cum PARTİSİ — Grup Başkanlığı İİ Rİ Tarih TB tal 205 m

Sayı Eeee

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

24. Dönem Medlis Başkanlığına verilmiş bulunan 2/987 esas numaralı kanun teklifini yeniliyorum.

İstanbul Milletvekili ga mi Bin gel T.E.NLM. me | GUMHURİYET HALK PARTİSİ İ mmm Grup Başkanlığı

Bİ Tak İZ ae Mae ". (Sayı OĞAN

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞI'NA

5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nda değişiklik yapılmasına yişkin kanun teklifim ve gerekçesi ekte sunulmuştur. .11.2012

Av. Gürkut ACAR Antalya Milletvekili

Tali Komisyon

Esas 77 Komisyon Adal ek N Tarih: 23 Fasın 7017 E.No: i Yani.Uzm. > MER "M ni .

BAŞKANI

SMA TEM i R asi amma

İM lam 2012

No ; İSLo099

GENEL GEREKÇE

Ceza Muhakemesi Kanunu'nda 2004 yılında yapılan değişikliğin ardından tanıkların korkularının giderilmesi ve güvenliklerinin sağlanması amacıyla koruma tedbirleri uygulanabileceği yargılama sistemine girmiş, 5726 sayılı Tanık Koruma Kanunu ile de koruma tedbirleri belirlenmiştir.

Tanık Koruma Kanunu ile ilgili yaklaşık 5 yıldır uygulama yapılmaktadır. Bir soru önergeme verilen yanıtta, 2012 yılı başına kadar 38 kişi hakkında "tanık", 117 kişi hakkında da "tanık yakını" sıfatıyla koruma tedbiri uygulandığı, bu kişilerden 43'ü hakkında "kimlik ve ilgili bilgi ve belgelerin değiştirilmesi", 39 kişi hakkında ise "yurtiçinde başka bir yerleşim biriminde yaşamasının sağlanması" tedbirinin uygulandığı bildirilmiştir.

Yargılamayı etkileme olasılığı yüksek olan tanıkların güvenilir ve gerçekten doğruyu söyleyecek kişiler olması, kanıta dayalı ifadelerle adil yargılamaya katkı sağlamaları gereklidir.

Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 58'inci maddesinin 2 ve 3'üncü bentleri ile tanıkların kimliklerinin gizli tutulması ve tanıkların duruşmalarda hazır bulunma hakkina sahip bulunanlar olmadan da dinlenilmesine olanak tanınmıştır. Kamuoyunda bu tür tanıklara "gizli tanık" denilmektedir.

Son dönemde gizli tanık uygulamasının en yaygın şekilde kullanıldığı yerler İstanbul Silivri'deki davalar olduğu görülmektedir. Gizli tanıklar, sanıklara ciddi suçlamalar yöneltmektedir. Ancak, pek çok gizli tanığın bir duruşmada verdiği ifadeyi, bir başka duruşmada değiştirdiği, bir çok gizli tanığın aynı dosyalarda sanık olduğu kamuoyuna yansımaktadır.

Ayrıca gizli tanıkların pek çoğunun kimlikleri de ortaya çıkmış durumdadır. Bu kişilerin pek çoğunun kendisinin suç makinesi konumunda olduğu, gasp, cinayet; tecavüz gibi bir çok suç nedeniyle hüküm giydikleri ortaya çıkmıştır. Ayrıca bölücü terör örgütünde yöneticilik yapmış, çok sayıda vatandaşımızın ve güvenlik görevlisinin şehit olduğu saldırılara katılmış, bu suçlar nedeniyle kesin hüküm giymiş kişilerin bile gizli tanık yapıldığı, bu kişilerin terörle mücadelede görev almış kamu görevlilerine ağır suçlamalar yönelttiği görülmektedir.

Gizli tanık uygulamasının sanıkların savunma hakkını olumsuz etkilediği, sanıkların kimin hangi amaçla söylediğini bilmediği iddiaları ve suçlamaları çürütmeye, bunların doğru olmadığını kanıtlamaya çalıştıkları durumlar yaşanmaktadır. Aslında yargılamada, sanıkların suçluluğunun, somut delillerle ve güvenilir tanıkların kanıta dayalı : ifadeleri ile ortaya konulması gereklidir. Ancak gizli tanık uygulaması bunun tersi durumlar ortaya çıkarmaktadır.

Adil yargılama, savunma hakkının güvencede olduğu yargılamadır. Gizli tanık uygulamasında ortaya çıkan örnekler, bu konuda tereddütler oluşturmaktadır. Adil yargılamanın gerçekleşmesi için yargı sistemine dahil: edilen gizli tanıklar, adil yargılamayı tehdit eder duruma gelmiştir.

Sistemi sıkıntıya sokan gizli tanık uygulamasının kaldırılması, kimliğin. gizlenmesi başta olmak üzere koruma tedbirlerinin tanıklık görevinin yapılmasından sonra geçerli olması sağlanmalıdır. Kanun teklifi ile de tanıklıkları kendileri veya yakınları açısından ağır bir tehlike oluşturan kişiler ve yakınlarının kimliklerinin tanıklık yapılıncaya kadar saklı tutulması, tanıklık görevinin : tamamlanmasından sonra 5726 sayılı (o Tanık Koruma Kanunu hükümlerinin uygulanması amaçlanmıştır.

MADDE GEREKÇELERİ

Madde 1- Adil yargılamanın gerçekleştirilmesi ve maddi gerçeğin ortaya çıkması için tanıklık yapacakların, tanıklıklarının kendileri veya yakınları açısından ağır bir tehlike oluşturması durumunda, tanıklık görevi yapılıncaya kadar kimliklerinin saklanması, kimliğin değiştirilmesi ile 5726 sayılı Tanık Koruma Kanunu'nda sayılan diğer tedbirlerin ise tanıklık görevinin yerine getirilmesinden sonra uygulanması amaçlanmıştır. 5 ,

MADDE 2- Yürürlük maddesidir.

MADDE 3- Yürütme maddesidir

CEZA MUHAKEMESİ KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA İLİŞKİN

KANUN TEKLİFİ

MADDE 1- 4/12/2004 tarih ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 58 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"(1) Tanığa, ilk önce adı, soyadı, yaşı, işi ve yerleşim yeri, işyerinin veya geçici olarak oturduğu yerin adresi, varsa telefon numaraları sorulur. Gerekirse tanıklığına ne dereceye kadar güvenilebileceği hakkında hâkimi aydınlatacak durumlara, özellikle şüpheli, sanık veya mağdur ile ilişkilerine dair sorular yöneltilir.

(2) Tanık olarak dinlenecek kişilerin kimliklerinin ortaya çıkması kendileri veya yakınları açısından ağır bir tehlike oluşturacaksa; tanıklık görevi mahkemede yapılıncaya kadar geçecek sürede kimliklerinin saklı tutulması için gerekli önlemler alınır.

(3) Tanıklık görevinin yapılmasından sonra, kişinin kimliğinin saklı tutulması veya güvenliğinin sağlanması hususunda 5726 sayılı Tanık Koruma Kanunu hükümleri uygulanır."

MADDE 2- Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 3- Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.

---

**Kaynak gösterme:** Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır). “Ceza Muhakemesi Kanununda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/233, 2 Temmuz 2018. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-233-ceza-muhakemesi-kanununda-degisiklik-yapilmasina-iliskin-kanun-teklifi (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/f5ac66ca-44c7-40c1-86d9-0188d8e216ea

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
