# İl İdaresi Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi (2/2373)

- **Tür:** Kanun teklifi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 2/2373
- **Sunuluş tarihi:** 17 Haziran 2021
- **İlk imza:** Süleyman Bülbül (CHP, Aydın)
- **İmza sayısı:** 1
- **Esas komisyon:** İçişleri Komisyonu
- **Son durum (TBMM):** KOMİSYONDA
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/5456f4a4-3559-4657-8e1c-01915b361e4f
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-2373-il-idaresi-kanununda-degisiklik-yapilmasi-hakkinda-kanun-teklifi

> 2/2373 esas numaralı kanun teklifi 17 Haziran 2021 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Süleyman Bülbül (CHP); 1 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA.

## Özet

Teklif ile, Valilerin; kamu düzeni veya güvenliğinin olağan hayatı durduracak veya kesintiye uğratacak şekilde bozulduğu hâllerde yedi günü geçmemek üzere illerdeki belirli yerlere girişi ve çıkışı sınırlamaları öngörülmektedir.

## Teklif metni

Geçmiş dönemde vermiş olduğum; 2/5041, 2/5042, 2/5021, 2/4983, 2/4975, 2/4946, 2/4924, 2/4925, 2/4777, 2/4767, 2/4686, 2/4619, 2/4615, 2/4207, 2/4209, 2/4197, 2/3805, 2/3717, 2/3692, 2/3693, 2/3694, 2/3696, 2/3691, 2/3684, 2/3685, 2/3690, 2/3689, 2/3688, 2/3687, 2/3686, 2/3641, 2/3642, 2/3624, 2/3573, 2/3544, 2/3494, 2/3469, 2/3460, 2/3461, 2/3401, 2/3214, 2/3202, 2/3184, 2/3132, 2/3082, 2/2990, 2/2477, 2/2341, 2/2043, 2/1326, 2/1370, 2/1341, 2/1379, 2/1527, 2/1693, 2/1807, 2/1993 Esas numaralı kanun tekliflerimin, TBMM İç Tüzüğünün 77. Maddesinin 1. Fılcrası uyarınca 28. Yasama Döneminde yenilenmesini arz ve talep ederim.

aboutıblank

E CUMHURİYET HALK PARTİSİ

Grup Başkanlığı

İlah pefıle.2l......

CHP Sayı A

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

İl İdaresi Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifimiz gerekçesiyle ilişikte sunulmuştur.

A Ay ALTAY Ç Özgür ÖZEL Engin ÖZKOÇ."

İstanbul Milletvekili Manisa Milletvekili Sakarya Millefvekili Grup Başkanvekili Grup Başkanvekili Grup/Bdşkanvekili arrem ERKEK İbrahim KABOĞLU ) Ni Çanakkale Milletvekili İstanbul Milletvekili

Zeynel EMRE Sezgin TANRIKULU

İstanbul Milletvekili İstanbul Milletvekili

Tali Komisyon Esas ", , Komisyon /Gı'sleri Tarih: İ 8 Hezin 207) Esas No: 724 88 No: 82112 6

EBYS'ye AKTARILMIŞTIR

SERVET ÜNSAL AN KARA İRFAN KAPLAN (- AZ im İe p a,

— i Enis Ver isdenabo!

Sibel Ödenir l Çİa hu /

GENEL GEREKÇE

Anayasa'nın 34. maddesi, toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenleme hakkını düzenlemektedir. Yine Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin de 11. maddesi, toplantı özgürlüğünü düzenlemektedir. Anayasa'nın 23. maddesine göre, herkes seyahat hürriyetine sahiptir. AİHS'ye Ek 4 No'lu Protokol'ün 2. maddesine göre, herkes serbest dolaşım özgürlüğüne sahiptir.

Anayasa ve AİHS'nin söz konusu düzenlemeleri, toplantı, gösteri ve serbest dolaşım özgürlüklerine ilişkin sınırlamaların kanunilik ilkesine uygun düşmesi gereğini ifade etmektedir. İl İdaresi Kanunu'nun 11. maddesinde valiye tanınan yetkilerse aşırıdır ve keyfiliğe açıktır. Valilere "ciddi belirtiler", "kamu düzeni ya da kamu güvenliğini bozabileceği şüphesi bulunan kişiler" gibi muğlak, keyfiliğe son derece açık ve ayrımcı sonuçlar doğurma riski olan ölçütler temelinde böylesine geniş yetkiler tanınması, kanunilik ilkesine aykırıdır. Bu sebeple, söz konusu kısımlar düzenlemeden çıkarılmıştır. Ayrıca, düzenlemede öngörülen aşırı yetkilerin törpülenmesi gerekmiş, valilerin getirecekleri sınırlamalar için belirlenen on beş günlük üst sınır, yedi güne indirilmiştir. Valinin, tüm karar ve tedbirlerinde ölçülülük ilkesine uygun davranması gereğinin altı çizilmek suretiyle, söz konusu yetkilerin keyfi ve orantısız kullanımının engellenmesi amaçlanmıştır.

Söz konusu değişiklik, İl İdaresi Kanunu'nun 11. maddesini, temel hak ve özgürlüklerle kamu düzeninin gerekleri arasında adil bir denge kuracak bir yapıya taşımıştır. MADDE GEREKÇELERİ

MADDE 1- Anayasa'nın 34. maddesine ve AİHS'nin 11. maddesine aykırı olarak toplantı ve gösterilerin Valiliklerin soyut ve belirsiz kararları ile engellenmesinin ve yine serbest dolaşım özgürlüğüne Anayasa ve AİHS'ye aykırı şekilde keyfi kısıtlamalar getirilmesinin önüne geçilmesi amacıyla, 5442 sayılı İl İdaresi Kanunu'nun 11 inci maddesinde değişiklik yapılmıştır.

MADDE 2- Yürürlük maddesidir.

MADDE 3- Yürütme maddesidir.

İL İDARESİ KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUN TEKLİFİ

MADDE 1- 10/6/1949 tarihli ve 5442 sayılı İl İdaresi Kanununun 11 inci maddesinin (C) fikrasının ikinci paragrafı aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"Vali, kamu düzeni veya güvenliğinin olağan hayatı durduracak veya kesintiye uğratacak şekilde bozulduğu hâllerde yedi günü geçmemek üzere ildeki belirli yerlere girişi ve çıkışı sınırlayabilir; belli yerlerde veya saatlerde araçların seyirlerini düzenleyebilir veya kısıtlayabilir ve ruhsatlı da olsa her çeşit silah ve merminin taşınması ve naklini yasaklayabilir. Vali, tüm karar ve tedbirlerinde ölçülülük ilkesine uygun davranır."

MADDE 2- Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 3- Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.

---

**Kaynak gösterme:** Süleyman Bülbül (CHP, Aydın). “İl İdaresi Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/2373, 17 Haziran 2021. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-2373-il-idaresi-kanununda-degisiklik-yapilmasi-hakkinda-kanun-teklifi (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/5456f4a4-3559-4657-8e1c-01915b361e4f

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
