# Devlet Memurları Kanunu ile Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi (2/2473)

- **Tür:** Kanun teklifi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 2/2473
- **Sunuluş tarihi:** 2 Ekim 2024
- **İlk imza:** Jale Nur Süllü (CHP, Eskişehir)
- **İmza sayısı:** 1
- **Esas komisyon:** Plan ve Bütçe Komisyonu
- **Son durum (TBMM):** KOMİSYONDA
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/01fbeb7c-5cc7-458b-bb3a-01924d0a11d1
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-2473-devlet-memurlari-kanunu-ile-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanununda-degisikl

> 2/2473 esas numaralı kanun teklifi 2 Ekim 2024 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Jale Nur Süllü (CHP); 1 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA.

## Özet

Teklif ile, Devlet Memurları Kanununda "İtfaiye, Arama Kurtarma Hizmetleri Sınıfı" tanımlanarak itfaiye hizmetlerinde çalışanların özlük ve mali haklarının yükseltilmesi amaçlanmaktadır.

## Teklif metni

Devlet Memurları Kanunu ile Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifim gerekçesi ile birlikte ekte sunulmuştur.

"Jale Nur SÜLLÜ Eskişehir Milletvekili

İçişleri ,

Tali Komisyon ( (Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler

Esas Komisyon (Plan ve Bütçe

Tarih: 3-10-2024 |Esas No:2/2473

TBMM i

İ 02 Ekim 2024 no: (p33RA

GENEL GEREKÇE

21/10/2006 tarih ve 26326 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Belediye İtfaiye Yönetmeliği'nin 6'ıncı maddesinde yangınlara müdahale etme ve yangını söndürme görevinin yanı sıra her türlü kaza, çökme, patlama, mahsur kalma ve benzeri durumlarda teknik kurtarma gerektiren olaylara müdahale etmek ve ilk yardım hizmetlerini yürütmek; arazide, su üstü ve su altında her türlü arama ve kurtarma çalışmaları yapmak, su baskınlarına müdahale etmek ve doğal afetler ile olağanüstü durumlarda kurtarma çalışmalarına katılmak gibi, pek çok husus, itfaiye teşkilatının görevleri arasında sayılmıştır. Tanımlanan bu görevlerle itfaiye teşkilatının yerine getirdikleri hizmetler ve hizmet sunma biçimleri, sundukları hizmetin doğası gereği, oldukça önemli ve ciddi riskler barındırmaktadır.

İtfaiye personeli denilince sadece yangın söndürme işlemi yapmakla görevli kişiler akla gelmektedir. Oysa ki, gerek önleyici, gerekse müdahale edici yönleriyle insan hayatını yakından etkileyen ve acil nitelik taşıyan bir kamu hizmeti olan itfaiye hizmetini yürüten personel, yaşam hakkının korunmasını sağlamak gibi, son derece önemli kamusal hizmet sunmaktadırlar. Yürüttükleri kamusal hizmet doğrudan kamu düzeni ve güvenliğini ilgilendirmektedir. İtfaiye personeli, sorumlu oldukları böylesi önemli hizmeti, bireylerin can ve mal güvenliğini sağlamak amacıyla, hataya ve ihmale yer vermeyecek şekilde hassas ve özenli biçimde sunmakla yükümlüdürler. Nitekim, 25/11/2009 tarih ve 27417 sayılı Resmi Gazete ilanlı "İş Sağlığı ve Güvenliğine İlişkin Tehlikeli Sınıflar Listesi Tebliği" Yönetmeliğine göre, yangın söndürme ve itfaiye hizmetleri çalışanları "En Tehlikeli Meslekler" arasında sayılmaktadır.

İtfaiyeciler, zorunlu görevleri fiili olarak yürütmelerine karşın, yaptıkları bazı hizmetler fiili hizmet zammı kapsamında sayılmadığı için, fiili hizmet süresi zammından hak ettikleri şekilde yararlanamamaktadır. 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunun 40'ıncı maddesini dikkate alarak yeni bir düzenleme getiren yönetmelikte, "yangın söndürme işinde fiilen çalışan sigortalılar" ibaresi kullanılmış ve fiilen çalışılmayan zamanlarda bu haktan yararlanmalarının önü kesilmiştir. Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından yayımlanan 05.06.2009 tarih ve 509 sayılı SGK Genelgesinde itfaiyecilere 24 saatlik vardiya görevi süresince sadece gittikleri yangın söndürme saatlerine yıpranma payı verilmekte, yangın söndürme işleri haricindeki en az yangın söndürme işi kadar önemli olan diğer görevler için yıpranma payı verilmemektedir. Söz konusu bu düzenlemeler nedeniyle itfaiye erleri yalnızca yangın olduğu zamanlarda yıpranma payı almaktadırlar. Oysa, itfaiye çalışanları yangın söndürme işi dışında her türlü arama kurtarma ve benzeri riskli işler dâhil, 7/24 çalışma esasına göre çalışmaktadırlar. Bu kapsamda itfaiye çalışanı olarak fiili hizmet zammından yararlanabilmek için itfaiye veya yangın söndürme işlerinde fiilen çalışma şartının aranması, itfaiyecilerin mağduriyet yaşamalarına neden olduğundan, bu konuda bir düzenleme yapılmasına ihtiyaç duyulmaktadır.

Diğer yandan, 5510 sayılı Kanunun 40'ncı maddesinde fiili hizmet süresi zammı alan meslekler ve fiili hizmet süresi belirtilmiştir. Afet ve Acil Durum Önleme ve Müdahale görevi gibi, sorumluluğu yüksek ve riskli bir mesleği icra eden itfaiyecilerin 60 günlük fiili hizmet zammının da 90 güne yükseltilmesi gerekmektedir.

Böylesine önemli sorumluluk gerektiren ve zor şartlarda çalışan itfaiye çalışanlarının, günümüzün gerektirdiği koşullara göre özlük haklarında gerekli yasal değişiklikle EN kadar yapılmadığı görülmektedir. Kanun teklifi ile, itfaiye personelinin ğ iŞ baklalı x konusundaki eksikliklerin giderilmesi amaçlanmaktadır. VB Te

MADDE GEREKÇELERİ

MADDE 1- Madde ile, "Genel İdari Hizmetler" sınıfı içerisinde hizmet veren itfaiye çalışanlarının ayrı bir meslek grubu içinde tanımlanması amaçlanmıştır. İtfaiye personeli, hayati önem taşıyan görevleri gereği, İş Sağlığı ve Güvenliği kapsamında "En Tehlikeli Meslekler" sınıfına girmekteyken "Genel İdari Hizmetler" sınıfında yer alması, Anayasamızın temel ilkelerinden olan "ölçülülük" ilkesine aykırılık taşımaktadır.

MADDE 2- Madde ile, "İtfaiye, Arama-Kurtarma Hizmetleri Sınıfı" kapsamındaki personelin ek göstergelerinin üç bin altı yüze (3600) yükseltilmesi amaçlanmıştır.

MADDE 3- Madde ile, itfaiye hizmetlerinde çalışanların; itfaiye veya yangın söndürme işinin fiilen yapılma şartına bakılmaksızın, fiili hizmet zammından yararlandırılabilmeleri ve söz konusu fiili hizmet zammına ilişkin hizmet süresinin, 90 güne çıkarılması sağlanarak mağduriyetlerinin giderilmesi amaçlanmaktadır.

MADDE 4- Yürürlük maddesidir.

MADDE 5- Yürütme maddesidir.

DEVLET MEMURLARI KANUNU İLE SOSYAL SİGORTALAR VE GENEL SAĞLIK SİGORTASI KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TEKLİFİ

MADDE 1- 14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 36 ncı maddesinin birinci fikrasına (0410) mumaralı bendinden sonra gelmek üzere aşağıdaki bent eklenmiştir.

"XI - İTFAİYE, ARAMA-KURTARMA HİZMETLERİ SINIFI:

İtfaiye, arama-kurtarma hizmetleri sınıfı, belediye itfaiye teşkilatında personel olarak çalışan İtfaiye Eri, İtfaiye Şoförü, İtfaiye Baş Şoförü. Merdiven Operatörü, Telsiz Operatörü, İtfaiye Dalgıcı, Teknisyen, Sağlık Memuru, İtfaiye Onbaşı, İtfaiye Çavuş, İtfaiye Başçavuş, İtfaiye Zabıta Amiti, İtfaiye Grup Amiri, İtfaiye Müdür Yardımcısı, İtfaiye Müdürü, İtfaiye

Şube Müdürü, İtfaiye Daire Başkanı sıfatını kazanmış itfaiye teşkilatı mensubu personeli kapsar."

MADDE 2- 657 sayılı Kanuna ekli (1) sayılı Ek Gösterge Cetveline aşağıdaki bölüm eklenmiştir.

X- İTFAİYE, ARAMA-KURTARMA HİZMETLERİ SINIFI

Kadroları bu sınıfa dahil olanlardan

MADDE 3- 31/5/2006 tarih ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunun 40 ıncı maddesinin 1 inci fıkrasının üçüncü cümlesi ve 2 nci fikrasının 15 inci sırası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"Çalışmanın fiili hizmet süresi zammı kapsamında değerlendirilebilmesi için, tablonun (13) (14) ve (15) numaralı sıralarında belirtilen sigortalılar hariç sigortalının kapsamdaki işyerleri ile birlikte belirtilen işlerde fiilen çalışması ve söz konusu işlerin risklerine maruz kalması şarttır."

15) İtfaiye veya yangın söndürme işleri | Yangın söndürme işlerinde çalışanlar. | 90

MADDE 4- Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 5- Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.

---

**Kaynak gösterme:** Jale Nur Süllü (CHP, Eskişehir). “Devlet Memurları Kanunu ile Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/2473, 2 Ekim 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-2473-devlet-memurlari-kanunu-ile-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanununda-degisikl (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/01fbeb7c-5cc7-458b-bb3a-01924d0a11d1

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
