# Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi (2/2604)

- **Tür:** Kanun teklifi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 2/2604
- **Sunuluş tarihi:** 11 Ekim 2024
- **İlk imza:** Rıfat Turuntay Nalbantoğlu (CHP, İzmir)
- **İmza sayısı:** 1
- **Esas komisyon:** Adalet Komisyonu
- **Son durum (TBMM):** KOMİSYONDA
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/033f9361-2de4-4db7-8ca9-01927b9a5f97
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-2604-veteriner-hizmetleri-bitki-sagligi-gida-ve-yem-kanununda-degisiklik-yapilmasina-dair-kan

> 2/2604 esas numaralı kanun teklifi 11 Ekim 2024 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Rıfat Turuntay Nalbantoğlu (CHP); 1 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA.

## Özet

Teklif ile, kişilerin hayatını ve sağlığını tehlikeye sokacak gıdaları üreten, ithal eden ve piyasaya arz eden gıda işletmecilerine verilmesi öngörülen cezaların artırılması ve söz konusu fiillerin üç yıl içinde tekrarlanması durumunda gıda işletmecisinin gıda sektörü faaliyetinden ömür boyu men edilmesi amaçlanmaktadır.

## Teklif metni

Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununda değişiklik yapılmasına dair kanun teklifim ve gerekçesi ilişikte sunulmuştur.

Gereğini arz ederim.

Saygılarımla.

Rıfat T. NALBANTOĞ Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler , Tali Komisyon © İTarım, Orman ve İl Köyişleri ——..

Esas Komisyon |Adalet //X jeTy/i N

Tarih: 16-1052024 Esas'Nd:2 YILINIĞ i İl ERİ EY) R ' pori , iL /— wv

—— 2 ve KARARL

Tl tim 2024

GEREKÇE

Sağlıklı ve güvenli gıda, sağlıklı yaşamın da ilk adımı olarak en temel insan haklarından biridir. Her insanın yeterli miktarda, inanç ve kültürü doğrultusunda ihtiyaçlarını karşılayabilecek gıdaya erişim hakkı vardır. Devletin en önemli görevlerinden biri de bireylerin sağlıklı ve güvenli gıdaya erişimini düzenlemektir. Ancak, dünyamızdaki hızlı nüfus artışına paralel olarak tüketimin de hızla artması ve buna karşın kaynakların sınırlı olması gıda arzının arttırılmasının yanı sıra sağlıklı ve güvenli gıdaya erişim konusunda çeşitli problemlere de neden olmuştur. Bu nedenle bir yandan gıda arzını arttırmaya yönelik arayışlar sürerken diğer yandan da üretim, işleme, dağıtım sürecinde sağlık açısından gerekli kurallar ve önlemlerin alınması ihtiyaç haline gelmiştir.

Talep sürekli artarken kaynakların sınırlı olması, teknoloji kullanımının yaygınlaşması ve firmalar arasındaki rekabetin artması gibi nedenler, taklit ve tağşiş ürünlerde de artışa sebep olmuştur. Gıda hilesi olarak da adlandırılan taklit ve tağşiş, bütün dünyada güvenli gıdaya erişimde önemli bir sağlık sorunu olarak görülmektedir. Ülkemizde de gerek denetimlerdeki yetersizlik gerekse yaptırımların caydırıcılıktan uzak olması gibi nedenlerle güvenli gıdaya erişim her geçen gün zorlaşmakta, taklit ve tağşişlerde sürekli bir artış görülmektedir.

Tarım ve Orman Bakanlığı kayıtlarına göre halen ülkemizde 97 bini üretim, 341 bini satış, 286 bini toplu tüketim yeri olan toplam 724 bin gıda işletmesi mevcuttur. 2024 yılının Eylül ayı itibariyle yapılan 940 bin denetimde 16 bin uygunsuzluk tespit edilmiş ve 771 milyon lira idari para cezası kesilmiştir. 368 işletme hakkında savcılığa suç duyurusunda bulunulmuştur. Taklit ve tağşiş yaptığı tespit edilen işletmelere uygunsuzluk durumuna göre, 146 bin liradan 10 milyon 500 bin liraya kadar para cezası kesilmekte, uygunsuz ürünler piyasadan toplatılmakta ve imha edilmektedir. İşletmenin kapatılma kararı ise ancak mahkeme yoluyla olmaktadır.

Gıda koruma ve gıda güvenliği perspektifinden taklit ve tağşiş, gıda dolandırıcılığının bir alt kategorisi olarak ele alınmaktadır. Bu anlamda hem ekonomik açıdan hem de gıda güvenliği açısından denetimlerin sıklığı, yaptırımların caydırıcılığı ve tüketicinin bilinçlendirilmesi büyük önem kazanmıştır.

Bu doğrultuda 2020 yılında çıkartılmış olan Gıda, Tarım Ve Orman Alanında Bazı Düzenlemeler Yapılması Hakkındaki Kanunu'nun 29 ve 30'uncu maddeleri ile Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda Ve Yem Kanunu'nun 40*ıncı maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde değişiklik yapılmış, taklit ve tağşişin engellenmesine yönelik yaptırımlar düzenlenmiştir. Ancak söz konusu düzenlemelere bakıldığında yaptırımların büyük ölçüde para cezasına dayandırıldığı ve artan taklit ve tağşiş suçları nedeniyle caydırıcılıktan uzak olduğu ortaya çıkmıştır. Yine aynı düzenlemede üç yıl içinde İki kez taklit ve tağşiş yapan kişiye ise gıda hizmetlerinden 5 ile 10 yıl arasında gıda sektöründen men cezası verilmektedir. Bu yaptırıma göre kişi 10 yıl sonra aynı işi yapabilme olanağına sahiptir. Bu durum gıda güvenliği ve halk sağlığı açısından ciddi bir risktir. Bu nedenle hem dürüst üreticinin korunması hem de caydırıcılığın arttırılmasına yönelik hazırlanan kanun teklifiyle hapis cezaları yükseltilmekte, iki kez taklit ve tağşiş yapan kişinin bir daha ömür boyu gıda sektöründe iş yapmamâsı— amaçlanmaktadır. sa HAÇ, Ni N

MADDE GEREKÇELERİ

Madde 1- 2020 yılında çıkartılmış olan Gıda, Tarım Ve Orman Alanında Bazı Düzenlemeler Yapılması Hakkındaki Kanun'un 29 ve 30'uncu maddeleri ile Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda Ve Yem Kanunu'nun 40 ıncı maddesinde taklit ve tağşişin engellenmesine yönelik düzenlemeler yapılmıştır. Ancak söz konusu düzenlemelere bakıldığında yaptırımların büyük ölçüde para cezasına dayandırıldığı ve artan taklit ve tağşiş suçları nedeniyle caydırıcılıktan uzak olduğu ortaya çıkmıştır. Hazırlanan kanun teklifiyle sağlıklı ve güvenli gıdaya erişim hakkı gereği hem halk sağlığının hem de dürüst üreticinin korunmasına yönelik yaptırımların caydırıcı olması amaçlanmış ve Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda Ve Yem Kanununun 40 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi yeniden düzenlenmiştir.

Madde 2- Yürürlük maddesidir.

Madde 3- Yürütme maddesidir.

VETERİNER HİZMETLERİ, BİTKİ SAĞLIĞI, GIDA VE YEM KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TEKLİFİ

MADDE 1- 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununun 40 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"a) Kişilerin hayatını ve sağlığını tehlikeye sokacak gıdalar, masrafları sorumlusuna âit olmak üzere piyasadan toplatılır ve mülkiyeti kamuya geçirilerek imha edilir. Bu gıdaları üreten, ithal eden, kendi adı veya ticari unvanı altında piyasaya arz eden gıda işletmecilerine üç yıldan altı yıla kadar hapis ve iki bin günden yedi bin güne kadar adli para cezası verilir. Fiilin üç yıl içinde tekrarlanması durumunda ayrıca, gıdayı üreten, ithal eden, kendi adı veya ticari unvanı altında piyasaya arz eden gıda işletmecisi ömür boyu gıda sektörü faaliyetinden men edilir."

MADDE 2- Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 3- Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.

---

**Kaynak gösterme:** Rıfat Turuntay Nalbantoğlu (CHP, İzmir). “Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/2604, 11 Ekim 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-2604-veteriner-hizmetleri-bitki-sagligi-gida-ve-yem-kanununda-degisiklik-yapilmasina-dair-kan (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/033f9361-2de4-4db7-8ca9-01927b9a5f97

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
