# EİT Araştırma Merkezi Şartının Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun Teklifi (2/3136)

- **Tür:** Kanun teklifi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 2/3136
- **Sunuluş tarihi:** 22 Mayıs 2025
- **İlk imza:** Numan Kurtulmuş (AK Parti, İstanbul)
- **İmza sayısı:** 1
- **Esas komisyon:** Dışişleri Komisyonu
- **Son durum (TBMM):** GÜNDEMDE
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/f70f01f2-792d-4244-86f0-0196f708f3d0
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-3136-eit-arastirma-merkezi-sartinin-onaylanmasinin-uygun-bulunduguna-dair-kanun-teklifi

> 2/3136 esas numaralı kanun teklifi 22 Mayıs 2025 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Numan Kurtulmuş (AK Parti); 1 imza. Son durum (TBMM): GÜNDEMDE.

## Özet

Teklif ile, Türkiye’nin EİT Araştırma Merkezinin kuruluş sürecine ve çalışmalarına aktif katılımı, bilimsel kapasitesinin EİT bölgesine taşınması ve bölgesel düzeyde etkinliğinin artırılmasını öngören Şart’ın onaylanmasının uygun bulunması amaçlanmaktadır.

## Teklif metni

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

Gelen Kâğıtlar Listesi'nde yayımlanan 1630583 evrak numaralı "EİT Araştırma Merkezi Şartı"nın onaylanmasının uygun bulunduğuna dair kanun teklifi ve gerekçesi ekte sunulmuştur.

Numan KURTULMUŞ İstanbul Milletvekili

Tali Komisyon

Sanayi, Ticaret, Enerji, Tabii Kaynaklar, Bilgi ve Teknoloji

Esas Komisyon

Dışişleri

Tarih: 22-5-2025

Esas No:2/3 136

ZEsenN

SZ0Z Sey 77

I9I1AS9 UVTUVUVM 34 YVINONVA NWYi GENE TYGAK : vw: |b2963$|

EİT ARAŞTIRMA MERKEZİ ŞARTININ ONAYLANMASININ UYGUN BULUNDUĞUNA DAİR KANUN TEKLİFİ

MADDE 1- (1) Türkiye Cumhuriyeti adına 4 Mart 2021 tarihinde imzalanan "EİT Araştırma Merkezi Şartı"nın onaylanması uygun bulunmuştur.

MADDE 2- (1) Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 3- (1) Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür. T.C. CUMHURBAŞKANLIĞI

Sayı : Z-90666677-599-302336 las 2005 Konu : EİT Araştırma Merkezi Şartı 1.6 Mayıs

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

Türkiye Cumhuriyeti adına 4 Mart 2021 tarihinde imzalanan "EİT Araştırma Merkezi

Şartı"nı Anayasanın 90 ıncı maddesi gereğince onaylanması uygun bulunmak üzere ilişikte bilgilerinize sunarım.

Recep Tayyip ERDOĞAN Cumhurbaşkanı İ- Genel Gerekçe 2- Araştırma Merkezi Şartı (Türkçe, İngilizce)

TBMM li No: | 68 053

EİT ARAŞTIRMA MERKEZİ ŞARTI

GİRİŞ Ekonomik İşbirliği Teşkilatı (EİT) Üye Devletleri;

Üye devletler arasındaki ekonomik entegrasyonda ekonomik araştırmaların yürütülmesi ve koordinasyonunun, ekonomik araştırma alanında faaliyet gösteren profesyonellerin/uzmanların değişiminin yanı sıra yayınların ve diğer bilgi materyallerinin değişimi de dahil olmak üzere iş birliğinin kapsamının genişletilmesi ve büyütülmesinin, teşkilatın ilkeleri, amaçları ve ruhu doğrultusunda EİT üye devletlerinin halkları ve ulusları arasında araştırma ve eğitim alanında iş birliğinin artırılmasının oynadığı önemli rolü dikkate alarak;

İş yapılarının geliştirilmesinde ve Üye Devletler arasında ticaretin artırılması ve yatırımın teşviki için finansal mekanizmalar geliştirilmesinin yanı sıra bölgelerin ve ekonomik sektörlerin kalkınmasının koordine edilmesinin etkili yollarına ilişkin alternatif seçeneklere dair hükümetler tarafından sağlam temellere dayanan politika kararlarının alınmasında uygulamalı araştırmanın müstesna önemini kabul ederek;

Yenilikçi ekonomik kalkınmaya yönelik yüksek nitelikli ekonomik araştırma personelinin oluşturulması bakımından gelişmiş altyapının yarattığı teşviklerin farkında olarak;

BİT 9. Zirvesi'nin 22. fıkrası ve 2012 yılındaki 20. Dışişleri Bakanları Konseyi Toplantısı ve 2012 yılındaki 2. Ekonomik Araştırma Yönlendirme Komitesi Toplantısı'ndaki onaya uygun olarak Azerbaycan Cumhuriyeti tarafından BİT Araştırma Merkezi'nin kurulması için getirilen öneriyi kabul ederek;

EİT 9. Zirvesi'nin 22. fıkrasının uygulanmasını sağlamak üzere, EİT üyesi devletlerin çıkarlarına hizmet eden ve aynı zamanda bu devletler arasında iş birliğinin artmasına katkıda bulunan sürdürülebilir sosyo-ekonomik kalkınmayla ilgili konularda ekonomik araştırmaların yürütülmesine, teklif ve tavsiyelerin geliştirilmesine yardımcı olmak amacıyla bu hususlara binaen EİT Araştırma Merkezi'nin kurulmasına karar vermişlerdir.

İsim/Amaçlar ve İşlevler

1. Bundan böyle "Merkez" olarak anılacak olan "EİT Araştırma Merkezi", EİT faaliyetlerinin kapsamına giren alanlarda uygulamalı ekonomik araştırmalar yürütmek için EİT düşünce kuruluşu olarak faaliyet gösterir.

2. "Merkez"in temel amacı, EİT ve üyelerine somut sonuçlar elde etmeleri için araştırmaya dayalı sağlam temeller üzerine bölgesel iş birliklerini inşa etmelerinde yardımcı olmaktır. "Merkez" bu amaçla diğerlerinin yanı sıra, çeşitli ekonomik projeler ve ekonometrik modeller, analitik araçlar, ekonomik ve makroekonomik politika önerileri ve etki değerlendirme kriterleri geliştirir.

3. "Merkez":

• rm Ka di inisiyatifiyle veya EİT Sekretaryası ve yan kuruluşları ile EİT üyeliği tarafından öreylendirilerek araştırmalar yürütür. a b. Araştırma çıktılarının uygulanabilirliğini ve pratik değerlerini azami düzeye çıkarır, "Merkez" EİT bölgesi içindeki ekonomik araştırma enstitülerinin/merkezlerinin katkılarından ve bunlarla yapılacak iş birliklerinden yararlanır. c. Üye Devletlerden araştırmacıların kapasitesini geliştirmeye yönelik çeşitli etkinlikler düzenler ve Üye Devletlerden akademisyenlere, profesörlere, bursiyer öğrencilere ve araştırmacılara uygulamalı ekonomik araştırma alanlarında, bu amaç için toplanacak fonun ana kaynağı olmak üzere Üye Devletler ve uluslararası kuruluşlar tarafından yapılacak katkılarla bir burs havuzu oluşturarak burs sağlar. d. EİT bölgesinde uygulamalı ekonomik araştırma alanlarında seçkin akademisyenlere ödüller verir.

Yasal Statü

"Merkez", ev sahibi ülkenin yasama makamları tarafından tanınan bir EİT Bölgesel Merkezi olarak tüzel kişiliğe sahip olur. "Merkez" personeli, EİT personelinin sahip olduğu dokunulmazlık ve ayrıcalıklara sahip olur.

Yönetim

1. Mütevelli Heyeti "Merkez", aşağıdakilerden oluşan bir Mütevelli Heyetine sahip olur:

a) Üye Devletlerin Ekonomik Kalkınma Bakanları veya ekonomik araştırmalardan sorumlu diğer herhangi bir Bakan;

b) EİT Genel Sekreteri;

c) "Merkez"in Başkanı.

Mütevelli Heyeti, "Merkez"in temel politika oluşturan ve karar alan organıdır. Mütevelli Heyeti, Üye Devletlerin ülkelerinde dönüşümlü olarak iki yılda bir toplanır.

2. Başkan

Merkez'in Başkanı, Üye Devletlerin bilimsel-uygulamalı ekonomik araştırma alanındaki seçkin kişilikleri arasından aday gösterilir ve Mütevelli Heyetinin önerisi üzerine EİT Bakanlar Konseyi tarafından yenilenmeyecek üç yıllık bir süreyle dönüşümlü olarak ve alfabetik sıraya göre atanır.

Merkez Başkanı, Mütevelli Heyeti, Akademik Konsey ve İcra Komitesinin genel politika ve kararlarının yürütülmesinden ve "Merkez"in onaylanmış programlarının uygulanmasından sorumludur. Başkan, aynı zamanda Akademik Konsey ve İcra Komitesine de başkanlık eder.

3. Akademik Konsey

Akademik Konsey, "Merkez"in amaçlarına uygun olarak ekonomik araştırma projelerinin ve faaliyetlerinin kararlaştırılmasından, düzenlenmesinden, değerlendirilmesinden sorumludur. Akağifikz Çonsey, uygulamalı ekonomik araştırma alanındaki kişilerden oluşur. Her Üye # Detlek, Kohsi

'e üç yıllık bir süre için bir temsilci atar. Akademik Konsey, Üyelerin en az 3'te... gk

2isinlrketilmi la yılda en az bir kez toplanır. Pen e ie )5EZİ EM OL YENİ

4. İcra Komitesi

İcra Komitesi, Mütevelli Heyet ve Akademik Konsey tarafından alınan kararları uygular. Uygulama sonuçlarını ilgili organlara rapor eder. Akademik Konsey'in onayı ile Mütevelli Heyet'e sunulmak üzere bütçe taslağını hazırlar ve "Merkez"in idari ve mali işlerini EİT yönetmeliklerine ve ilgili Konseylerin kararlarına uygun olarak yürütür. İcra Komitesi, Üye Devletler tarafından aday gösterilen ve "Merkez" Başkanının başkanlık ettiği dört üyeden oluşur. İcra Komitesi en az üç Üyenin katılımıyla en az altı ayda bir toplanır. Genel Merkez/Ortak Araştırma Enstitüleri

1. "Merkez"in Genel Merkezi Bakü'dedir.

2. Merkez'in ayrıca Üye Devletlerde Ortak Araştırma Enstitüleri olur. "Merkez" ile Ortak Araştırma Enstitüleri, onaylanan programların uygulanmasını kolaylaştırmak için iş birliği düzenlemeleri geliştirir.

3. "Merkez" personeli, Üye Devletlerin araştırmacılarından oluşur.

EİT Organları ile İlişkiler

Merkez, EİT Sekretaryası aracılığıyla Üye Devletlerin değerlendirmesi ve onayı için mevcut "Merkez" faaliyetlerinin ve gelecekteki projelerinin gözden geçirilmesini kapsayan yıllık veya periyodik raporları ilgili BİT Konseylerine sunar.

"Merkez", Mütevelli Heyetinin yönergelerine göre, Bakanlar Konseyi tarafından onaylanacak uzun vadeli Eylem Programları hazırlar.

Diğer Kuruluşlarla İlişkiler

"Merkez" diğer bölgesel veya uluslararası araştırma enstitüleri ve organlarıyla iş birliği ilişkisi kurabilir. Bu iş birliğinin niteliği ve kapsamı EİT Bakanlar Konseyi tarafından belirlenir.

Finans

"Merkez", araştırmaları ve idari amaçları için aşağıdakilerden oluşan bağımsız bir bütçeye ve fona sahip olur:

a) Üye Devletler tarafından yapılan katkılar;

b) Hibeler ve bağışlar;

c) Diğer kaynaklar.

Yürürlüğe Giriş EE ANE a

İ; " yi onay belgesinin Azerbaycan Cumhuriyeti Hükümetine tevdi edilmesini Düzenlemeler

"Merkez" faaliyete geçtikten sonraki bir yıl içinde EİT Bakanlar Konseyi tarafından onaylanacak olan kendi Mali ve Personel düzenlemelerini, Prosedür Kurallarını ve Ortak Araştırma Enstitüleri ile diğer bölgesel ve uluslararası araştırma kuruluşları ile iş birliğini düzenleyen çalışma usullerini belirler.

Değişiklikler

İşbu Şart"ta yapılacak, bir Üye Devlet veya "Merkez" Başkanı tarafından önerilen değişiklikler için Mütevelli Heyeti ve Bakanlar Kurulunun onayı gereklidir.

Resmi Dil N

"Merkez"in resmi dili İngilizcedir. İşbu Şartın asıl dili de İngilizcedir. Tahran'da, İki Bin On Üç yılı Kasım ayının yirmi altıncı gününde Azerbaycan Cumhuriyeti Hükümetine tevdi edilmek üzere İngilizce tek bir nüsha halinde imzalanmış olup tam onaylı nüshaları Azerbaycan Cumhuriyeti Hükümeti tarafından bugünden itibaren otuz gün içinde tüm İmzacı Devletlere iletilir.

AFGANİSTAN İSLAM CUMHURİYETİ ADINA:

AZERBAYCAN CUMHURİYETİ ADINA: (imza)

İRAN İSLAM CUMHURİYETİ ADINA:

KAZAKİSTAN CUMHURİYETİ ADINA:

KIRGIZ CUMHURİYETİ ADINA:

PAKİSTAN İSLAM CUMHURİYETİ ADINA: (imza)

TACİKİSTAN CUMHURİYETİ ADINA:

TÜRKİYE CUMHURİYETİ ADINA: (imza)

STAN ADINA:

Epa ADINA: Pi vr Ki "Ep

Pad yar

[PDF s. 10–14: İngilizce metin — metne alınmadı]

---

**Kaynak gösterme:** Numan Kurtulmuş (AK Parti, İstanbul). “EİT Araştırma Merkezi Şartının Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/3136, 22 Mayıs 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-3136-eit-arastirma-merkezi-sartinin-onaylanmasinin-uygun-bulunduguna-dair-kanun-teklifi (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/f70f01f2-792d-4244-86f0-0196f708f3d0

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
