# Sosyal Sigortalar Ve Genel Sağlık Sigortası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi (2/3189) - **Tür:** Kanun teklifi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 2/3189 - **Sunuluş tarihi:** 30 Haziran 2025 - **İlk imza:** Ali Mahir Başarır (CHP, Mersin); Gökhan Günaydın (CHP, İstanbul); Murat Emir (CHP, Ankara); Özgür Özel (CHP, Manisa) - **İmza sayısı:** 134 - **Esas komisyon:** Plan ve Bütçe Komisyonu - **Son durum (TBMM):** KOMİSYONDA - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/9b4f2d35-1b97-4ad0-9ae3-0197c15541b1 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-3189-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanununda-degisiklik-yapilmasina-dair-kanun-te > 2/3189 esas numaralı kanun teklifi 30 Haziran 2025 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Ali Mahir Başarır (CHP) ve 3 vekil; 134 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA. ## Özet Teklif ile; en düşük emekli aylığının net asgari ücret seviyesine yükseltilmesi ve memurlara halihazırda seyyanen ödenen zammın memur emeklilerine de ödenmesi amaçlanmaktadır. ## Teklif metni Sİ 1B.M.M. Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifimiz gerekçesi ile birlikte ilişikte sunulmuştur. CHP Genel Başkanı Murat EMİR Gökhan GÜNAYDIN Ali Mahir BAŞARIR Ankara Milletvekili anbul Milletvekili Mersin Milletvekili CHP Grup Başkanvekili CHP Grup Başkanvekili CHP Grup Başkanvekili Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Tali Komisyon Esas Komisyon (Plan ve Bütçe Tarih: 1-7-2025 o |Esas No:2/3189 TBMM l e İ654010— Burhanettin BULUT Adana p (4 pi Orhan SÜMER Adana ) | li SEÇİM söLcEsi Oy Göm/ Aliye TİMİSİ ERSEVER (Ankara 2) İ İN 0 f Hani Aliye COŞAR Antalya ni - a N Bülent TEZCAN Aydın — > ——— Aysu BANKOĞLU Bartın A | Bep—— Türker ATEŞ Bolu / ( TT Özgür CEYLAN Çanakkale di ğ 1 Mustafa Sezgin TANRIKULU Diyarbakır C NN / Nu Mehmet Salih UZUN İzmir 26 MU MA İsmail Atakan ÜNVER Karaman CV, 0" M2) Ape mil p Nail ÇİLER Kocaeli 4 MD Ya. SEÇİM BÖLGESİ İMZA ADI SOYADI Selma Aliye KAVAF Manisa S, ke <2 2 a Pam Gi Asu KAYA Osmaniye 2 A -— Ayça TAŞKENT Sakarya —— | > Barış KARADENİZ Sinop PAN GEREKÇE Yıllarca çalıştıktan sonra emekli olmaya hak kazanan vatandaşlarımızın büyük bir çoğunluğu, emeklilik dönemini huzur içinde geçirmek isterken ülkenin kötü ekonomik koşulları yüzünden ne yazık ki insanca yaşamalarını sağlayacak bir aylık veya gelir almaktan oldukça uzaktırlar. AKP'nin uyguladığı yanlış ekonomi politikaları nedeniyle gelir dağılımında ücretliler ve bağımlı sınıflar aleyhine bozulma yaşanmaktadır. e Özellikle "Cumhurbaşkanlığı hükümet sistemi" adı altındaki ucube sistemin hayata geçmesinden sonra gelir dağılımındaki adaletsizlik giderek artmış, pandemi sonrasında da dünyada eşi benzeri görülmeyen beceriksiz ekonomi politikası nedeniyle de toplumdaki bağımlı sınıflar hızla yoksullaşmıştır. Ülkemizin içinde bulunduğu ekonomik krizden etkilenen ve yoksullaşan toplumsal grupların başında emekli vatandaşlarımız gelmektedir. Aylık bağlama sisteminde yapılan değişiklikler yüzünden zaten başlangıçta düşük bağlanan emekli aylıkları yüksek enflasyon karşısında her geçen gün erimektedir. TÜİK'in eksik hesapladığı enflasyon oranları esas alınarak yapılan zamlar, gerçek enflasyonun aylıklarda yarattığı aşınmayı karşılamaktan uzak kalmaktadır. Aylıkları gerçek, enflasyon karşısında değersizleşen, emeklilerimiz temel ihtiyaçlarını karşılamakta bile zorlanmaktadırlar. Bu nedenle emeklilerimiz genel ekonomik sorunlarının yanı sıra toplumsal hayata katılamamaktan kaynaklanan sosyal ve gelir eksikliğinden kaynaklanan psikolojik sorunlarla da baş etmeye çalışmaktadır. Emekli, dul ve yetim yurttaşlarımızın büyük bir bölümü asgari ücretin altında aylık almaktadır. Daha büyük bir çoğunluğunun aylıkları ise açlık sınırının altında kalmaktadır. Emekli vatandaşlarımızın tamamına yakını da yoksulluk sınırı altında gelire sahiplerdir. Bu sayısal veriler, Türkiye'de emeklilerin insanca bir yaşam sürmek için yeterli gelire sahip olmadığını ve sosyal güvenlik haklarının ne yazık ki hayata geçirilemediğini göstermektedir. 2023 yılı Temmuz ayında emeklilerin satınalma gücündeki düşüşü karşılamayan, özellikle kamu görevlilerine yapılan seyyanen zammın emeklilere yansıtılmaması nedeniyle yaklaşık iki milyon beşyüz kırk bin memur emeklisi, mağdur edilmiştir. Çalışmakta olan memur ve sözleşmeli personel ile bunların emeklilerinin aylıkları arasında oldukça ciddi bir fark oluşmuştur. Yaratılan bu eşitsizlik nedeniyle kamu çalışanları emekli olduklarında çalışırken elde ettikleri aylık kazançlarının yarısına bile ulaşmayan emekli aylıklarıyla yetinmek zorunda bırakılmıştır. Anayasanın 2'nci maddesine göre Türkiye Cumhuriyeti "sosyal bir hukuk devletidir". 60'ıncı maddesinde de "Herkes, sosyal güvenlik hakkına sahiptir. Devlet, bu güvenliği. sağlayacak gerekli tedbirleri alır ve teşkilatı kurar" denilerek sosyal güvenlik hakkı Anayasal güvence altına alınmıştır. Emeklilerin düşük emekli aylıklarıyla yarı aç yarı tok yaşamaya çalıştığı ülkemizde, emekli yurttaşlarımızın onurlu bir yaşam sürdürebilmeleri için gerekli iyileştirmelerin biran önce yapılması devletin sorumluluğu ve yükümlülüğüdür. Yaşlı yoksulluğunun önüne geçilmesi ve hâlihazırdaki düşük emekli aylıklarının yarattığı ekonomik, sosyal ve psikolojik sorunların çözümü için çeşitli sosyal politikalar oluşturularak bu durumun oluşmasının temelindeki etmenler belirlenmeli ve bir an önce düzenlemeler yapılması gerekmektedir. Bu çerçevede, memur emeklilerine yönelik olarak 2023 yılında memurlara yapılan seyyanen zammın memur emeklilerine de yapılmasına yönelik bir düzenleme yapılması hakkaniyet ve eşitlik açısından elzem olduğu kadar sosyal devlet ilkesi gereğince de bir zorunluluk olarak karşımıza çıkmaktadır. Aynı şekilde 2025 yılı Mart ayı itibariyle yaklaşık 14.3 milyon işçi ve esnaf emeklimizin yaklaşık 4 milyonu belirlenen en düşük emekli aylığı olan 14.469 TL.'nin altında bir emekli aylığıyla geçinmeye çalışmaktadır. 30-35 yıl çalıştıktan sonra emekli olmaya hak kazanan vatandaşlarımız, emeklilik dönemini huzur içinde geçirmek isterken ülkenin kötü ekonomik koşulları yüzünden ne yazık ki insanca yaşamalarını sağlayacak bir aylık veya gelir alamamaktadırlar. Yaklaşık 14,3 milyon emekli, dul ve yetim aylığı alanların 9690'nının aylığı ne yazık ki, asgari ücretin bile altında kalmaktadır. Yokluk ve açlık sınırının altında yaşam mücadelesi veren, ömrünün geri kalanında refah içinde değil düşük emekli maaşlarıyla yarı aç yarı tok yaşamaya çalıştığı ülkemizde, emekli yurttaşlarımızın onurlu bir yaşam sürdürebilmeleri için gerekli iyileştirmelerin biran önce yapılması devletin sorumluluğu ve yükümlülüğüdür. Kanun teklifimizle emekli aylık veya gelirlerinin en azından asgari ücret düzeyinin altında olmayacak bir düzeye çekilmesi yoluyla açlık sınırının oldukça altında bir gelirle yaşam mücadelesi veren, yarı aç yarı tok yaşamaya çalışan emekli yurttaşlarımızın, bir nebze olsa bile ekonomik durumlarının iyileştirilmesi amaçlanmıştır. MADDE GEREKÇELERİ MADDE 1- 5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nda değişiklik yapılarak; en düşük emekli aylığının net asgari ücret seviyesine yükseltilmesi teklif edilmektedir. MADDE 2- 5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'na ek madde eklenerek memurlara halihazırda seyyanen ödenen 16.052,30 TL'lik zammın memur emeklilerine de ödenmesi teklif edilmektedir. MADDE 3- Yürürlük maddesidir. MADDE 4- Yürütme maddesidir. SOSYAL SİGORTALAR VE GENEL SAĞLIK SİGORTASI KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TEKLİFİ MADDE 1- 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun ek 19 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan "14.469 Türk lirasından " ibaresi "22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanunu gereğince 16 yaşından büyük işçiler için belirlenen bir aylık net asgari ücret tutarından" şeklinde değiştirilmiştir. MADDE 2 - 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununa aşağıdaki ek madde eklenmiştir. "EK MADDE 24- Kurumca bu Kanun ve 8/6/1949 tarihli ve 5434 sayılı T.C. Emekli Sandığı Kanunu kapsamında yaşlılık, malullük, vazife malullüğü ve ölüm aylığı ödemesi yapılan ve bu kanunun 4/c kapsamında olan sigortalılar ile iştirakçilere, dosya bazında (15.965) gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak tutarda ilave ödeme yapılır. Birinci fıkrada belirtilen ödemenin yapılmasında; iştirakçilerin hak sahiplerinin hisseleri oranı esas alınır. Birden fazla dosyadan gelir ve/veya aylık alanlara en fazla ödemeye imkân veren bir dosya üzerinden ödeme yapılır. Bu madde kapsamında yapılan ödemeler evlenme ödeneği hesabında dikkate alınmaz. Bu madde kapsamında yapılan ödemelerden damga vergisi hariç kesinti yapılamaz ve bu ödemeler haczedilemez. Yersiz yapıldığı anlaşılan ödemeler, ilgilinin varsa almakta olduğu aylıklarından 9625 oranında kesilmek suretiyle, yoksa genel hükümlere göre geri alınır. Bu madde kapsamında yapılacak ödemeleri karşılamak amacıyla gerekli olan tutar, yazılı talebe istinaden ayrıca fatura aranmaksızın Hazinece Kuruma ödenir. Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar ile ödeme tarihlerini belirlemeye Kurum yetkilidir." MADDE 3 - Bu kanun, yayımı tarihinde yürürlüğe girer. MADDE 4 - Bu kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür. --- **Kaynak gösterme:** Ali Mahir Başarır (CHP, Mersin) ve diğerleri. “Sosyal Sigortalar Ve Genel Sağlık Sigortası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/3189, 30 Haziran 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-3189-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanununda-degisiklik-yapilmasina-dair-kanun-te (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/9b4f2d35-1b97-4ad0-9ae3-0197c15541b1 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.