# Pasaport Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi (2/3230)

- **Tür:** Kanun teklifi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 2/3230
- **Sunuluş tarihi:** 23 Temmuz 2025
- **İlk imza:** Aliye Timisi Ersever (CHP, Ankara)
- **İmza sayısı:** 1
- **Esas komisyon:** İçişleri Komisyonu
- **Son durum (TBMM):** KOMİSYONDA
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/7849dba6-24a4-41b2-8ec7-01983664dfd7
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-3230-pasaport-kanununda-degisiklik-yapilmasi-hakkinda-kanun-teklifi

> 2/3230 esas numaralı kanun teklifi 23 Temmuz 2025 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Aliye Timisi Ersever (CHP); 1 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA.

## Özet

Teklif ile, köy ve mahalle muhtarlarına hususî damgalı pasaport verilmesi amaçlanmaktadır.

## Teklif metni

Pasaport Kanunu'nda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifim kanun teklifim ve gerekçesi ekte sunulmuştur.

Tali Komisyon

Esas Komisyon

İçişleri

Tarih: 29-8-2025

Esas No:2/3230

TBMM ,

YEM

GENEL GEREKÇE

Muhtarlık kurumu, yerel demokrasinin en köklü ve doğrudan temsile dayalı yapı taşlarından biridir. Mahalle ve köy halkı tarafından doğrudan seçilen muhtarlar, devlet ile vatandaş arasında ilk temas noktası olma sorumluluğunu üstlenmiş, kamu hizmetlerinin en uç noktaya ulaştırılmasında tarihi ve güncel misyonlarıyla vazgeçilmez bir konumda yer almışlardır.

Demokrasinin temel taşı olarak kabul edilen muhtarlarımız, sadece idari bir görevi değil; aynı zamanda toplumsal bir temsil ve güven ilişkisini yürütmektedirler, Gerek afet yönetimi, sosyal yardımlar, nüfus ve güvenlik işlemleri gibi gündelik hayata doğrudan etki eden konularda; gerekse yerel halkın taleplerini daha üst düzey mercilere taşıma noktasında kritik bir köprü işlevi görmektedirler.

5682 sayılı Pasaport Kanunu'nun 14. maddesinde, hizmet pasaportu verilebilecek kamu görevlileri arasında il ve ilçe belediye başkanlarına yer verilmiş; ancak benzer şekilde halkın oyuyla seçilen ve benzer düzeyde yerel sorumluluk taşıyan köy ve mahalle muhtarları kapsam dışında bırakılmıştır. Bu durum hem temsil adaletine hem de idari eşitliğe aykırıdır.

Günümüzde muhtarlar; yerel yönetimlerin uluslararası düzeydeki temsil faaliyetlerinde, yurtdışı kardeş köy/mahalle ilişkilerinde, eğitim ve bilgi paylaşımı programlarında, diaspora faaliyetlerinde ve küresel yerel yönetim ağlarında daha fazla yer almaya başlamıştır. Bu bağlamda, görevleri gereği yurt dışına çıkmaları gerekebilecek muhtarlarımızın, hizmet pasaportuna erişimlerinin sağlanması hem idari işleyişin kolaylaştırılması hem de kamu kaynaklarının daha etkin ve güvenli şekilde kullanılması açısından önem arz etmektedir.

Bu teklif, muhtarların sahip olduğu tarihsel, toplumsal ve demokratik saygınlığı gözeten; halkın doğrudan temsilcisi konumundaki bu yöneticilere anayasal eşitlik çerçevesinde bir hak tanınmasını amaçlayan; aynı zamanda yerel demokrasinin güçlendirilmesini hedefleyen adil ve gerekli bir düzenlemedir.

MADDE GEREKÇELERİ

MADDE 1- Bu maddeyle, 5682 sayılı Pasaport Kanunu'nun 14. maddesinde düzenlenen ve belirli kamu görevlilerine verilen hususi damgalı pasaport (yeşil pasaport) hakkının kapsamı genişletilerek, köy ve mahalle muhtarları da bu haktan yararlanabilecek kişiler arasına dâhil edilmektedir. Muhtarlar, yerel yönetimlerin en temel halkası olup doğrudan halk iradesiyle seçilen, devlet ile vatandaş arasında en yakın ve etkili bağı kuran kişilerdir. Günümüzde görevleri gereği yurt dışına çıkmaları gereken toplantı, eğitim, kardeş şehir-köy projeleri gibi faaliyetlerde muhtarların da etkin olarak yer aldığı görülmektedir. Bu değişiklik hem idari eşitliğin sağlanması hem de muhtarların görevlerini daha etkin bir şekilde yerine getirebilmelerine imkân sağlanması amacıyla yapılmaktadır.

MADDE 2- Yürürlük maddesi.

MADDE 3- Yürütme maddesi.

PASAPORT KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUN TEKLİFİ

MADDE 1- 15/7/1950 tarihli ve 5682 sayılı Pasaport Kanunu'nun 14'üncü maddesinin birinci fıkrasının (A) bendinin üçüncü paragrafında yer alan "il ve ilçe belediye başkanlarına," ibaresinden sonra gelmek üzere "köy ve mahalle muhtarlarına" ibaresi eklenmiştir.

MADDE 2- Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 3- Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.

---

**Kaynak gösterme:** Aliye Timisi Ersever (CHP, Ankara). “Pasaport Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/3230, 23 Temmuz 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-3230-pasaport-kanununda-degisiklik-yapilmasi-hakkinda-kanun-teklifi (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/7849dba6-24a4-41b2-8ec7-01983664dfd7

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
