# Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Birleşmiş Milletler İnsan Yerleşimleri Programı (Un-Habıtat) Tarafından Temsil Edilen Birleşmiş Milletler Arasında Doğu Avrupa ve Orta Asya Ülkeleri İçin Türkiye Cumhuriyeti’nde Bm-Habitat Bölge Ofisi Kurulmasına İlişkin Anlaşmanın Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun Teklifi (2/3487) - **Tür:** Kanun teklifi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 2/3487 - **Sunuluş tarihi:** 21 Ocak 2026 - **İlk imza:** Numan Kurtulmuş (AK Parti, İstanbul) - **İmza sayısı:** 1 - **Esas komisyon:** Dışişleri Komisyonu - **Son durum (TBMM):** GÜNDEMDE - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/1547c347-a4b6-47e6-8f18-019be05ef458 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-3487-turkiye-cumhuriyeti-hukumeti-ile-birlesmis-milletler-insan-yerlesimleri-programi-un-habit > 2/3487 esas numaralı kanun teklifi 21 Ocak 2026 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Numan Kurtulmuş (AK Parti); 1 imza. Son durum (TBMM): GÜNDEMDE. ## Özet Teklif ile, İstanbul’da BM-Habitat Bölge Ofisinin açılması ve bu Ofis ile sıfır atık girişimleri, afetlere dirençli şehirler, çölleşme ile mücadele ve dijitalleşme gibi alanlarda teknik destek sağlanarak Türkiye’de ve çevre bölgelerde sürdürülebilir kalkınma hedeflerine katkı sunulmasını öngören Anlaşma’nın onaylanmasının uygun bulunması amaçlanmaktadır. ## Teklif metni TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA Gelen Kâğıtlar Listesinde yayımlanan 1781214 evrak numaralı "Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Birleşmiş Milletler İnsan Yerleşimleri Programı (UN-HABITAT) Tarafindan Temsil Edilen Birleşmiş Milletler Arasında Doğu Avrupa ve Orta Asya Ülkeleri İçin Türkiye Cumhuriyeti'nde BM-Habitat Bölge Ofisi Kurulmasına İlişkin Anlaşma"nın onaylanmasının uygun bulunduğuna dair kanun teklifi ve gerekçesi ekte sunulmuştur. Numan KURTULMUŞ ? Bayındırlık, İmar, Tali Komisyon Oo |Ulaştırma ve Turizm, Çevre Esas Komisyon (Dışişleri Tarih: 22-1-2026 |Esas No:2/3487 GEM nk 21 Nak 70725 ARAK! TÜRKİYE CUMHURİYETİ HÜKÜMETİ İLE BİRLEŞMİŞ MİLLETLER İNSAN YERLEŞİMLERİ PROGRAMI (UN-HABITAT) TARAFINDAN TEMSİL EDİLEN BİRLEŞMİŞ MİLLETLER ARASINDA DOĞU AVRUPA VE ORTA ASYA ÜLKELERİ İÇİN TÜRKİYE CUMHURİYETİ'NDE BM-HABİTAT BÖLGE OFİSİ KURULMASINA İLİŞKİN ANLAŞMANIN ONAYLANMASININ UYGUN BULUNDUĞUNA DAİR KANUN TEKLİFİ MADDE 1- (1) 14 Aralık 2024 tarihinde İstanbul?da imzalanan "Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Birleşmiş Milletler İnsan Yerleşimleri Programı (UN-HABITAT) Tarafından Temsil Edilen Birleşmiş Milletler Arasında Doğu Avrupa ve Orta Asya Ülkeleri İçin Türkiye Cumhuriyeti'nde BM-Habitat Bölge Ofisi Kurulmasına İlişkin Anlaşma"nın onaylanması uygun bulunmuştur. MADDE 2- (1) Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer. MADDE 3- (1) Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür. T.C. CUMHURBAŞKANLIĞI Sayı ( : Z-90666677-599- 3S 1AbS 16 (ek 2026 Konu : Anlaşma TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA 14 Aralık 2024 tarihinde İstanbul?da imzalanan "Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Birleşmiş Milletler İnsan Yerleşimleri Programı (UN-HABITAT) Tarafından Temsil Edilen Birleşmiş Milletler Arasında Doğu Avrupa ve Orta Asya Ülkeleri İçin Türkiye Cumhuriyeti'nde BM-Habitat Bölge Ofisi Kurulmasına İlişkin Anlaşma"yı Anayasanın 90 ıncı maddesi gereğince onaylanması uygun bulunmak üzere ilişikte bilgilerinize sunarım. Recep Tayyip ERDOĞAN Cumhurbaşkanı İ- Genel Gerekçe 2- Anlaşma (Türkçe, İngilizce) (390 1(U GENEL GEREKÇE "Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Birleşmiş Milletler İnsan Yerleşimleri Programı (UN-HABITAT) Tarafından Temsil Edilen Birleşmiş Milletler Arasında Doğu Avrupa ve Orta Asya Ülkeleri İçin Türkiye Cumhuriyeti'nde BM-Habitat Bölge Ofisi Kurulmasına İlişkin Anlaşma" 14 Aralık 2024 tarihinde İstanbul?da imzalanmıştır. Söz konusu Anlaşma ile İstanbul'da BM-Habitat Bölge Ofisinin açılması, Türkiye'nin sürdürülebilir şehircilik, sıfır atık, kentsel dönüşüm, akıllı şehirler ve afet sonrası yeniden yapılanma alanlarında bölgesel ve küresel düzeyde daha etkin bir rol üstlenmesini sağlayacaktır. Türkiye'nin stratejik konumu, hız kazanan kentsel iyileştirme süreci ve BM-Habitat ile yürütülen ortak projeler, İstanbul?un Bölge Ofisine ev sahipliği yapmasını önemli kılmaktadır. BM-Habitat Bölge Ofisinin, sıfır atık girişimleri, afetlere dirençli şehirler, çölleşme ile mücadele ve dijitalleşme gibi alanlarda teknik destek sağlayarak Türkiye'de ve çevre bölgelerde sürdürülebilir kalkınma hedeflerine katkı sunması öngörülmektedir. Ayrıca, Bölge Ofisi vasıtasıyla BM-Habitatın uzmanlığının yerel yönetimlerin kapasitesini artırarak uluslararası | işbirliklerini güçlendireceği ve Türkiye'nin küresel kentsel gelişim politikalarındaki etkinliğini artıracağı değerlendirilmektedir. İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ BAKANLIĞI UN-HABITAT TÜRKİYE CUMHURİYETİ HÜKÜMETİ İLE BİRLEŞMİŞ MİLLETLER İNSAN YERLEŞİMLERİ PROGRAMI (UN-HABITAT) TARAFINDAN TEMSİL EDİLEN BİRLEŞMİŞ MİLLETLER ARASINDA DOĞU AVRUPA VE ORTA ASYA ÜLKELERİ İÇİN TÜRKİYE CUMHURİYETİ'NDE BM-HABİTAT BÖLGE OFİSİ KURULMASINA İLİŞKİN ANLAŞMA Birleşmiş Milletlerin Ayrıcalık ve Muafiyetlerine dair Sözleşme'nin, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu tarafından 13 Şubat 1946 tarihinde kabul edildiğini ve Türkiye'nin bu Sözleşme'ye 22 Ağustos 1950 tarihinde çekince koyarak katıldığını GÖZ ÖNÜNDE BULUNDURARAK, Birleşmiş Milletler İnsan Yerleşimleri Programı (bundan böyle "BM-Habitat" olarak anılacaktır), Birleşmiş Milletler Sistemi içinde insan yerleşimleri faaliyetlerini koordine eden kuruluş olup, hükümetlerle iş birliği içinde Sürdürülebilir Kalkınma Hedeflerinin (SKH'ler), özellikle de "Kentleri ve insan yerleşimlerini kapsayıcı, güvenli, dayanıklı ve sürdürülebilir kılmak" başlıklı 11. Hedefin uygulanmasında tüm ortaklarla iş birliğini teşvik etmek ve pekiştirmekten sorumlu olmanın yanı sıra, 2016 yılında Ekvador'un Kito şehrinde düzenlenen Konut ve Sürdürülebilir Kentsel Gelişme Konferansı'nda (Habitat Il) kabul edilen Yeni Kentsel Gündem'in izlenmesi, değerlendirilmesi ve uygulanmasının odak noktası OLDUĞUNDAN; TÜRKİYE CUMHURİYETİ HÜKÜMETİ, (bundan böyle "Hükümet" olarak anılacaktır), sürdürülebilir kentleşme ve Birleşmiş Milletler kuruluşları ile iş birliğinin güçlendirilmesine özellikle ilgi duyduğundan ve kentsel gelişimin, barınma koşullarının, kaliteli ve güvenli kamusal alanların üretiminin ve herkes için uygun fiyatlı ve yeterli konut sağlanmasının iyileştirilmesine yönelik kabul edilmiş ilkeleri uygulamaya istekli OLDUĞUNDAN; Hükümet, insana yakışır konut hakkı ve erişimini, Türkiye Cumhuriyeti'nde ve bölgede 1119 (Doğu Avrupa ve Orta Asya) sanayileşme, istihdam yaratma, insani ve sosyal kalkınma i için RA önemli bir vasıta haline getirmeyi AMAÇLADIĞINDAN; Afete dirençli kentsel planlama ve stratejilerin sağlanması, akıllı şehir politika ve stratejilerinin teşvik edilmesi, iklim odaklı kentsel planlamanın yerinden yönetilmesi, katılımcı yerel yönetişimin sağlanması, Sıfır Atık uygulamalarının yaygınlaştırılması, kentsel nizamsızlıkların ve krizlerin azaltılması ON uygun konutların inşa edilmesi Hükümet'in isteği OLDUĞUNDAN; e ei © VEM Hükümet; üçlü, güney-güney ve uluslararası iş birliği olanaklarını güçlendirmek ve sürdürülebilir, kapsayıcı, barışçıl ve eşitlikçi insan yerleşimleri gelişimini teşvik etmek için kamu politikaları, program, girişim ve planların uygulanmasında Birleşmiş Milletler Sisteminin desteğinden (o yararlanmak (amacıyla BM-Habitat (temsilciliğini (O kurumsallaştırmayı AMAÇLADIĞINDAN; BM-Habitat ve Hükümet (bundan böyle müştereken "Taraflar" ve münferiden "Taraf" olarak anılacaktır), Doğu Avrupa ve Orta Asya Ülkeleri için Türkiye Cumhuriyeti'nin İstanbul şehrinde (oObir OBM-Habitat Bölge Ofisi kurulması konusunda istişarelerde BULUNDUKLARINDAN; Taratlar. Doğu Avrupa ve Orta Asya Ülkeleri için Türkiye Cumhuriyeti'nde BM-Habitat Bölge Ofisi'nin kurulması ve işleyişine ilişkin tüm hususları işbu Anlaşma vasıtasıyla kayıt altına alma ve resmileştirme arzusunda OLDUKLARINDAN: BU ESASLAR ÇERÇEVESİNDE, Taraflar, işbu Anlaşma'yı dostane bir iş birliği ruhu içinde akdetmişlerdir: Madde Tanımlar 1. o İşbu Anlaşma'nın amaçları bakımından: (a) "Ev Sahibi Ülke" Türkiye Cumhuriyeti anlamına gelir; (b) o "Ofis", Doğu Avrupa ve Orta Asya Ülkeleri için Türkiye Cumhuriyeti'ndeki BM-Habitat Bölge Ofisi anlamına gelir; (0) "Ofis Başkanı" Ofisten sorumlu olan Birleşmiş Milletler görevlisi anlamına gelir; (Dd "Ofis Görevlileri", Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'nun 7 Aralık 1946 tarihli ve 76 (1) sayılı kararında öngörüldüğü üzere, yerel olarak işe alınan ve saatlik ücret ödenenler hariç, uyrukluktan bağımsız olarak Ofise hizmet vermek üzere görevlendirilen tüm BM-Habitat personelini ifade eder; (e) "Görevli Uzmanlar", Ofis Görevlileri dışında, Ofis'in talebi üzerine veya Ofis adına görev yapan kişiler anlamına gelir; (# "Hizmet Gerçekleştiren Kişiler", hizmet yüklenicileri, operasyonel uzmanlar, Birleşmiş Milletler Gönüllüleri Programı (bir Birleşmiş Milletler kuruluşu) tarafından görevlendirilen gönüllüler ve danışmanlar da dahil olmak üzere Ofis için hizmet gerçekleştiren NN gelir; LİN çak vg al , Tai m İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ BAKANLIĞI UN-HABITAT (g8) ( "Genel Sözleşme", Genel Kurul tarafından 13 Şubat 1946 tarihinde kabul edilen ve Türkiye Cumhuriyeti'nin 22 Ağustos 1950 tarihinde belirli çekinceler koyarak taraf olduğu Birleşmiş Milletlerin Ayrıcalık ve Muafiyetlerine Dair Sözleşme anlamına gelir; (h) (o "Yetkili Makamlar" Ev Sahibi Ülkenin Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, Ev Sahibi Ülkenin Dışişleri Bakanlığı veya Ev Sahibi Ülkenin kanun ve yönetmelikleri kapsamındaki diğer ilgili makamlar anlamına gelir; (0 "Ofis Binaları", Tarafların yazılı mutabakatı ile yetkilendirilen, Ofis tarafından daimi veya geçici olarak kullanılan bina veya binanın bir kısmı anlamına gelir; (0 "Ofis Arşivleri", Ofis'e ait olan veya Ofis'in görevlerini ifa ederken tuttuğu tüm kayıt, yazışma, belge, el yazması, e-posta, bilgisayar kayıtları, hareketsiz ve hareketli resimler, film ve ses kayıtları anlamına gelir; (4) "Ofisin Malları", Ofise ait olan veya Ofisin işlevlerini ifa etmek üzere Ofis tarafından tutulan veya yönetilen fon, gelir ve diğer varlıklar dahil olmak üzere tüm malları anlamına gelir; (0 © "Genel Sekreter" Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri anlamına gelir; (m) "Telekomünikasyon", yazılı veya sözlü bilgi, görüntü, ses veya herhangi bir nitelikteki bilginin tel, radyo, uydu, optik, fiber veya başka herhangi bir elektronik veya elektromanyetik yolla yayılması, iletilmesi veya alınması anlamına gelir; ve (0) "Bakmakla Yükümlü Olunan Aile Üyeleri", bir Görevlinin eşi veya 21 yaşın altındaki çocukları ile ekonomik olarak bir Ofis Görevlisine bağımlı olan çocuklar ve birinci dereceden akrabaları anlamına gelir. Madde |l Ofis'in Kurulması 1. Ofis, BM-Habitat'ın Doğu Avrupa ve Orta Asya Ülkeleri ile Türkiye Cumhuriyeti'nde stratejik rehberlik ve temsilini sağlama işlevlerini yerine getirmek ve Hükümetin 2030 Gündemi ile Yeni Kentsel Gündemin uygulanmasında ve aşağıdakiler dâhil tüm görevlendirilen faaliyetlerde desteğini almak amacıyla Türkiye Cumhuriyeti'nin İstanbul şehrinde kurulur: (a) Ortaya çıkan kalkınma sınamalarını ve önceliklerini belirlemek için liderlik ve stratejik düşünce sağlamak; İN İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ BAKANLIĞI UN-HABITAT (b) Ortak geliştirilen ve üzerinde mutabık kalınan uygun Ülke Program Belgeleri kapsamında, çerçevesi çizilecek sürdürülebilir kentleşme ve kentsel iyileşme alanlarında normatif/politik ve işlevsel destek sağlamak; ve (<) Birleşmiş Milletler Sürdürülebilir Kalkınma İşbirliği Çerçeveleri konusunda Birleşmiş Milletler Sürdürülebilir Kalkınma Grubunu desteklemek ve Türkiye Cumhuriyeti'nde ve bölgesel düzeyde ortak programlama, koordinasyon ve ortaklık kurmada Birleşmiş Milletler kalkınma sistemi ile iş birliği yapmak. 2. Ofis, BM-Habitat'ın Hükümet kurumları ve Sıfır Atık Vakfı gibi ilgili diğer paydaşlarla ortaklaşa biçimde aşağıdakiler dahil Türkiye Cumhuriyeti'nde devam eden ve gelecekteki tüm girişimlerine ev sahipliği yapmak ve bunları koordine etmek üzere, Hükümet tarafından BM-Habitat'a tahsis edilir: (a) Sıfır Atık girişimi; (b) BM-Habitat'ın "Küresel Kentsel İzleme Çerçevesi"nin kentlerde uygulanması; (©) Yeni Kentsel Gündem'in uygulanmasının izlenmesi ve ulusal ilerleme raporlarının hazırlanmasının desteklenmesi; (d) Akıllı şehir stratejileri, Eylemler ve Uygulamalar; (©) Ulusal Kentleşme Stratejilerinin belirlenmesi; (0 Afete dayanıklı kentsel planlama ve stratejilerin oluşturulması; (g) Çölleşme ile mücadele faaliyetleri; (h) Afete dirençli şehirler; () (Yerel iklim eylemleri; () SKEH Şehirleri ve Gönüllü Yerel İncelemeler; (k) o Depremlerden etkilenen bölgelerde Kentsel İyileştirme; () O Türk Yerel Yönetimleri ile destek ve iş birliği; (m) Dünya Etnospor Konfederasyonu ile iş birliği içinde Gençlik ve Etnospor. Madde III Tüzel Kişilik 1. Ofis, Türkiye Cumhuriyeti'nde tüzel kişiliği haizdir. Aşağıda belirtilen yetkilere sahiptir: (a) Sözleşme yapma; (b) o Taşınmaz ve taşınır mal edinme ve elden çıkarma; (C) Yasal işlem başlatma. 2. İşbu Anlaşma'nın amaçları bakımından Ofiş, ! Ofis Başkanı veya Ofis Başkanı tarafından atanmış görevli tarafından temsil edilir Ed EE i iğ > DN GEN İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ BAKANLIĞI UN-HABITAT Madde IV Anlaşma'nın Amacı ve Kapsamı 1. İşbu Anlaşma; Ofis Binaları, Görevliler, Görevli Uzmanlar ve Hizmet Gerçekleştiren Kişilerin statüsünü düzenler. 2. İşbu Anlaşma; Ofis'in işlevlerinin etkin bir şekilde yerine getirilmesi için gerekli düzenlemeleri belirler. Ofis tarafından Ev Sahibi Ülkeye görevinin bir parçası olarak sağlanan yardımın ilişkisini ve yöntemlerini belirlemez. Madde V Genel Sözleşme'nin Uygulanması Genel Sözleşme, Ev Sahibi Ülke tarafından Genel Sözleşme'ye koyulan çekinceler saklı kalmak kaydıyla; Ofis, Ofis'in malları, fonları ve varlıkları ile Ev Sahibi Ülkedeki Görevliler, Görevli Uzmanlar ve Hizmet Gerçekleştiren Kişiler için geçerlidir. Madde VI Ofis'in Dokunulmazlığı 1. Ofis Binaları dokunulmazdır ve Ofis'in malları, fonları ve varlıkları, yerine ve kimin himayesinde bulunduğuna bakılmaksızın; arama, el koyma, müsadere, kamulaştırma ve yürütme, idari, adli veya yasama yoluyla yapılan diğer her türlü müdahaleden bağışıktır. 2. Ev Sahibi Ülkenin hiçbir memuru veya görevlisi ya da Ev Sahibi Ülkede kamu yetkisini kullanan hiçbir bir kişi, Ofis Başkanının rızası ve onayladığı koşullar dışında, herhangi bir görevi icra etmek üzere Ofis binasına giremez. Yangın veya acil koruma önlemi gerektiren başka bir acil durum halinde kendisine zamanında ulaşılamaması durumunda, Ofis Başkanının Ofis Binalarına girilmesine rızası olduğu varsayılır. 3. Ofis Binaları; Ofis, Birleşmiş Milletler veya diğer ilgili kuruluşlar tarafından düzenlenen toplantılar, seminerler, sergiler ve diğer ilgili amaçlar için kullanılabilir. 4. Ofis Binaları, IV. maddede belirtildiği üzere işbu Anlaşma'nın amacı ve kapsamı il bağdaşmayan herhangi bir şekilde kullanılamaz. 5. Türkiye Cumhuriyeti'nde, Ofis tarafından düzenlenen toplantılar, seminerler, eğitim kursları, sempozyumlar, çalıştaylar ve benzeri faaliyetler için Tarafların yazılı mutabakatı sonucunda kullanılabilecek herhangi bir bina, geçici olarak Ofis Binalarına dahil edilir ve Ofis tarafından düzenlenen bu tür toplantılar, eğitim kursları, sempozyumlar, çalıştaylar ve benzeri faaliyetler süresince işbu Anlaşma kapsapiha dâhil-Kabul edilir. jön NE, 'U vE sayt 5/65 İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ BAKANLIĞI UN-HABITAT 6. Ofis Arşivleri ve genel olarak Ev Sahibi Ülke'de nerede bulunursa bulunsun ve kimin elinde olursa olsun Ofis'e ait olan veya Ofis tarafından kullanılan tüm belge ve materyaller dokunulmazdır. 7. 23 Şubat 2011 tarihli "Türkiye'de Yapılan Birleşmiş Milletler Konferansları ve Toplantılarına Dair Ayrıcalık, Bağışıklık ve Diğer Bazı Hususlara İlişkin Düzenlemeler Hakkında Birleşmiş Milletler ve Türkiye Arasındaki Çerçeve Anlaşması" bu tür faaliyetler için geçerlidir ve Taraflar, Türkiye'de düzenlenen her toplantı, seminer, sergi ve benzeri faaliyetle ilgili olarak organizasyonel, mali ve diğer hususlara ilişkin geçici düzenlemeler yaparlar. 8. Birleşmiş Milletler, Ofisin işlevlerinin yerine getirilmesi için gerekli koşulların oluşturulması amacıyla, Ofis Binaları içinde geçerli olacak düzenlemeler yapma yetkisine sahiptir. Madde VI Güvenlik ve Koruma 1. Yetkili Makamlar, Ofis Binalarının güvenliğini ve korunmasını sağlar ve Ofis Binalarının sükunetinin, dışarıdan gelen kişilerin veya grupların izinsiz girişleri veya yakın çevresindeki karışıklıklar nedeniyle bozulmamasını sağlamak için gerekli özeni gösterirler. Ofis Başkanı tarafından talep edilmesi halinde Yetkili Makamlar, Ofis Binalarında veya yakın çevresinde kanun ve düzenin korunması ve buralardan şahısların çıkarılması için gerekli güvenlik hizmetlerini sağlarlar. 2. Yetkili Makamlar, işbu Anlaşma?da atıfta bulunulan kişilerin; Ofis için resmi görevlerini yerine getirirken veya çalışırken, Ofis'in her türlü müdahaleden uzak ve düzgün bir şekilde işlemesi için elzem olan uygun güvenlik, emniyet ve korumayı sağlamak amacıyla gerekli olabilecek etkili ve yeterli işlemleri yaparlar. Madde VİTİ Kamu Hizmetleri 1. Yetkili Makamlar, Ofis Başkanının talebi üzerine ve Hükümet tarafından akredite edilmiş herhangi bir diplomatik misyona tanınanlardan daha az elverişli olmayan şartlar ve koşullar altında, Ofis'in ihtiyaç duyduğu, elektrik, su ve iletişim gibi hizmetleri içeren fakat bunlarla sınırlı olmayan kamu hizmetlerine erişimini kolaylaştırırlar. 2. Yukarıda VII. madde, 1. fıkra kapsamında atıfta bulunulan kamu hizmetlerinin Yetkili Makamlar tarafından Ofis'e sağlandığı veya fiyatlarının adı geçenlerin kontrolü altında olduğu durumlarda, söz konusu hizmetlerin ücreti, akredite diplomatik misyonlara tanınan en düşük emsal ücretleri aşmaz. TÜRKİYE EREN NN Z İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ BAKANLIĞI UN-HABITAT 3. Yukarıda belirtilen hizmetlerin tamamen veya kısmen kesintiye uğramasına yol açan mücbir sebep durumlarında Ofis"e, görevlerinin ifası için, Ev Sahibi Ülke tarafından herhangi bir diplomatik misyona tanınandan daha az elverişli olmayacak şekilde muamele tanınır. 4. İşbu VILL. maddenin hükümleri, Ev Sahibi Ülkenin yangından korunmaya yönelik veya sıhhi düzenlemelerinin makul bir şekilde uygulanmasına engel teşkil etmez. Madde IX İletişim Kolaylıkları 1. Ofis, resmi iletişimi için, posta, kablo, telgraf, radyogram, telefoto, telefon ile basın ve radyodaki enformasyona yönelik diğer iletişim ve basın ücretleri için uygulanan öncelikler, oranlar ve vergiler konusunda Ev Sahibi Ülke tarafından, diplomatik misyonu da dâhil olmak üzere diğer bir Hükümete sağlanandan daha az elverişli olmayan muameleden yararlanır. 2. Hükümet, kullanılan iletişim aracı ne olursa olsun, Ofis'in resmi iletişiminin dokunulmazlığını güvence altına alır ve söz konusu iletişime herhangi bir sansür uygulamaz. 3. Ofis, elektronik, yüksek frekanslı radyo ve uydu tesisleri de dâhil olmak üzere iletişim ve telekomünikasyon ekipmanlarını kullanma ve kodları kullanma ve diplomatik kurye ve çantalarla aynı bağışıklık ve ayrıcalıklara sahip kurye ve çantalarla evrak gönderme ve alma hakkına sahiptir. Çantalar görünür şekilde Birleşmiş Milletler amblemini taşımak zorunda olup sadece resmi kullanım amaçlı belge veya eşyaları içerebilir ve kuryeye Birleşmiş Milletler tarafından düzenlenen bir kurye senedi verilir. Madde X Mallar, Fonlar ve Varlıklar 1. Birleşmiş Milletler'in bağışıklığından açıkça feragat ettiği özel durumlar dışında, Ofis, Ofis'in malları, fonları ve varlıkları, nerede bulunursa bulunsun ve kimin elinde olursa olsun, her türlü yasal işlemden bağışıklığa sahiptir. Bununla birlikte, bağışıklıktan feragat edilmesinin, herhangi bir icra tedbirini kapsamayacağı kabul edilir. 2. Ofisin malları, fonları ve varlıkları, her türlü kısıtlama, düzenleme, kontrol ve moratoryumdan muaftır. 3. Herhangi bir mali kontrol, düzenleme veya moratoryumla sınırlandırılmaksızın, Ofis: (a) her türlü fon, para birimi veya kıymetli evrakı bulundurabilir ve bunları kullanabilir ve herhangi bir para biriminde hesap bulundurup işletebilir ve sahip olduğu herhangi bir para birimini başka bir para birimine dönüştürebilir. eee > İ di : za - ; / HN Ri ;/ 0 a ün " RİYETİ NN 4 İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ BAKANLIĞI UN-HABITAT (b) fon veya dövizlerini Ev Sahibi Ülkeden başka bir ülkeye veya Ev Sahibi Ülke içinde, Birleşmiş Milletlere veya herhangi bir başka kuruluşa aktarmakta serbesttir. Madde XI Vergi, Harç, İthalat veya Ihracat Kısıtlamalarından Muafiyet 1. Ofis, varlıkları, malları, gelirleri, faaliyetleri ve işlemleri ile ilgili olarak aşağıdakilerden faydalanır: (a) Gelir vergisi, kurumlar vergisi, motorlu taşıtlar vergisi ve emlak vergisi dâhil, ancak bunlarla sınırlı olmamak üzere tüm doğrudan vergilerin yanı sıra, harç, damga vergisi, özel tüketim vergisi (yalnızca Ofis tarafından özel tüketim vergisi mükelleflerinden yapılan mal alımlarıyla ilgili olarak), katma değer vergisi ve özel iletişim vergisi dahil ancak bunlarla sınırlı olmamak üzere dolaylı vergilerden muafiyet. Ancak, Ofis, esasen Yetkili Makamlar veya Ev Sahibi Ülkenin kanun ve yönetmelikleri uyarınca bir şirket tarafından verilen kamu hizmetlerinin, verilen hizmetlerin miktarına göre sabit bir oranda ücretlendirilmesinden daha fazla olmayan ücretlerden, vergilerden veya harçlardan muafiyet talep etmeyecektir. (b) Ofis tarafından resmi kullanımı için ithal veya ihraç edilen eşyalara ilişkin vergi ve gümrük harçları ile ithalat ve ihracata ilişkin yasak ve kısıtlamalardan muafiyet. Ancak, bu muafiyet kapsamında ithal edilen eşyaların, Ev Sahibi Ülke Hükümeti ile mutabık kalınan koşullar dışında, ithal edildikleri Ev Sahibi Ülkede satılmayacağı anlaşılmaktadır. (e) Ofis tarafından resmi faaliyetleri çerçevesinde ithal edilen, ihraç edilen veya yayımlanan yayınlar, hareketli ve hareketsiz görüntüler, filmler, kasetler, disketler, kompakt diskler ve diğer benzer medya kayıtlarının ithalatı veya ihracatı üzerindeki vergi ve gümrük harçları dahil olmak üzere tüm sınırlama ve kısıtlamalardan muafiyet. Madde XII Görevliler 1. Ofis Görevlileri, Ev Sahibi Ülkede aşağıda kaydedilen ayrıcalık, bağışıklık ve kolaylıklardan yararlanır: (a) Resmi sıfatlarıyla söyledikleri veya yazdıkları sözler ve tüm eylemlerine ilişkin yasal işlemden bağışıklık. Bu bağışıklık, Birleşmiş Milletler dâbilindeki, istihdamın sona ermesinin afdiadak; ürürlükte kalmaya devam eder; #" r- " da d) Suçüstü durumu istisnasıyla, görevlerinin yerine getirilmesi sırasında ifa edilen eylemler için vicahi tutuklama veya gözaltına alınmadan ve kişisel ve resmi eşyalarına ve bagajlara el konulmasından bağışıklık bu gibi durumlarda, Yetkili Makamlar derhal Ofis Başkanına tutuklama, gözaltı veya el koyma hakkında bilgi verir; Ev Sahibi Ülkede herhangi bir askerlik hizmeti yükümlülüğünden veya diğer zorunlu hizmetlerden muafiyet. Birleşmiş Milletler tarafından kendilerine ödenen maaş ve ücretler için vergiden muafiyet; kendileri ve bakmakla yükümlü oldukları aile üyeleri için, söz konusu gelirler Ev Sahibi Ülke dışındaki kaynaklardan elde edildiği veya söz konusu mülkler Ev Sahibi Ülke dışında bulunduğu sürece, tüm gelir ve mallar için vergiden muafiyet; Kendileri ve Bakmakla Yükümlü Oldukları Aile Üyeleri için göç kısıtlamalarından veya yabancı kayıt prosedürlerinden muafiyet; Kendileri bakımından resmi işleri için Ev Sahibi Ülke içinde herhangi bir dolaşım ve seyahat kısıtlamasından muafiyet ve Ofis Başkanı ile Yetkili Makamlar arasında mutabık kalınan düzenlemelere uygun olarak kendileri ve Bakmakla Yükümlü Oldukları Aile Üyeleri için boş zaman etkinliklerine dair benzer bir muafiyet. Yerli veya yabancı para cinsinden hesap sahibi olmak da dahil olmak üzere dövizle ilgili olarak, Ev Sahibi Ülkeye akredite diplomatik misyon üyelerine tanınan kolaylıklardan faydalanma. Kendileri ve Bakmakla Yükümlü Oldukları Aile Üyeleri için uluslararası kriz zamanında diplomatik temsilcilere tanınan aynı koruma ve ülkesine geri gönderilme kolaylıkları. Ev Sahibi Ülkenin vatandaşı olmamaları veya bu ülkede daimi ikamet etmemeleri koşuluyla, kişisel kullanımları için her türlü vergi ve harçlardan (katma değer ve özel tüketim vergisi dahil) ve ithalat üzerindeki yasak ve kısıtlamalardan muaf olarak aşağıdakileri ithal hakkı: (0) Ev Sahibi Ülkede ikamet etmeye başladıktan sonraki altı ay içinde, mobilyaları, ev eşyaları ve kişisel eşyaları. Bu tür malzemeler, gümrük vergisi veya uygulanabilir başka bir vergi ödenmeksizin iç piyasada satışa sunulmaz. Ev Sahibi Ülke Hükümeti, ilgili Görevli tarafından doğrulanan ve Ofis tarafından desteklenen altı aylık sürenin uzatılması İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ BAKANLIĞI UN-HABITAT (ii) Mevcut Hükümet düzenlemelerine uygun olarak, her seferinde bir motorlu taşıt. Bu hüküm uyarınca ithal edilen motorlu taşıtlar, Ev Sahibi Ülkenin yürürlükteki düzenlemelerine tabi olarak, ithal edildikten sonra Ev Sahibi Ülkede satılabilir. (iii Mevcut Hükümet düzenlemelerine uygun olarak, hediye veya satış için değil, kişisel kullanım veya tüketim için içki, tütün ve gıda maddeleri de dâhil olmak üzere makul miktarlarda belirli maddeler; () Türk vatandaşı olmamaları veya Türkiye'de daimi ikamet etmemeleri koşuluyla, bir motorlu taşıtın yurt içinden satın alınmasında katma değer vergisi, özel tüketim vergisi ve ilgili diğer vergilerden ve motorlu taşıtlar vergisinden muafiyet. Bu tür araçlar, uygulanabilir herhangi bir vergi ödenmeksizin iç piyasada satılamaz. (k) Türkiye'deki görevlerini tamamladıktan sonra, motorlu taşıtlar da dahil olmak üzere mobilyalarını, ev eşyalarını ve kişisel eşyalarını vergi ve harç ödemeden ihraç etme hakkı. () Kendileri ve Bakmakla Yükümlü Oldukları Aile Üyeleri için, Ev Sahibi Ülke vatandaşlarından daha az elverişli olmayan koşullarda, Ev Sahibi Ülkede gerekli olan ilgili eğitim ve mesleki niteliklerin elde edilmesini sağlayan lisansüstü ve lisans sonrası dereceler ve ilgili eğitimler almak amacıyla, bu tür kurumlar için geçerli giriş koşullarına uygun olarak üniversitelere ve diğer yüksek öğrenim kurumlarına erişim hakkı. (m) Kendileri ve Bakmakla Yükümlü Oldukları Aile Üyeleri için, seyahat sırasında Ev Sahibi Ülkedeki havalimanlarında pasaport kontrolü de dâhil olmak üzere diplomatik kanalları kullanma hakkı. 2. Ev Sahibi Ülkedeki Türk uyruklu Görevliler veya daimi ikamet izni sahipleri, Ev Sahibi Ülkenin Genel Sözleşme'ye koyduğu çekincelere tabi olarak, sadece Genel Sözleşme'nin V. maddesinin 18. Bölümünde öngörülen ayrıcalık ve bağışıklıklardan yararlanırlar. 3. Genel Sözleşme'nin V. maddesinin 17. Bölümü hükümleri uyarınca, Yetkili Makamlar, Ofise atanan Görevlilerin isimleri hakkında düzenli olarak bilgilendirilir. ünde ARE W 44 İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ BAKANLIĞI UN-HABITAT Madde XIII Ofis Başkanı 1. İşbu Anlaşma'nın XII. maddesi hükümlerine halel getirmeksizin, Ofis Başkanı ve P5 ve üstü seviyedeki görevliler Ev Sahibi Ülkede ikamet ettikleri süre boyunca Ev Sahibi Ülkenin vatandaşı veya daimi mukimi olmamaları koşuluyla, Genel Sözleşme'nin 19. Bölümü uyarınca diplomatik temsilcilere tanınan ayrıcalık, bağışıklık ve kolaylıklardan yararlanır. Bu şahısların isimleri diplomatik listeye dahil edilir. 2. İşbu XII. maddenin 1. fıkrasında belirtilen ayrıcalık, bağışıklık ve kolaylıklar, ilgili Görevlilerin Bakmakla Yükümlü Oldukları Aile Üyelerine de tanınır. 3. Türk vatandaşı olan veya Ev Sahibi Ülkede daimi ikamet eden Görevliler, Ev Sahibi Ülke'nin Genel Sözleşme'ye koyduğu çekincelere tabi olmak kaydıyla, yalnızca Genel Sözleşme'nin V. Maddesinin 18. Bölümünde öngörülen ayrıcalık ve bağışıklıklardan yararlanırlar. Madde XIV Görevli Uzmanlar 1. Ofisteki Görevli Uzmanlara Genel Sözleşme'nin VI. ve VI. maddelerinde belirtilen ayrıcalıklar, bağışıklıklar ve kolaylıklar tanınır. 2. Ofisteki Görevli Uzmanlara, Ofis tarafından kendilerine ödenen maaşlar ve diğer ücretler için vergi muafiyeti tanınır ve Taraflar arasında üzerinde mutabık kalınabilecek ilave ayrıcalıklar, bağışıklıklar ve kolaylıklar sağlanabilir. 3. Ev Sahibi Ülkedeki Türk uyruklu Görevli Uzmanlar, Genel Sözleşme'nin VI. ve Vİ. maddeleri kapsamına giren bu ayrıcalık ve bağışıklıklardan yararlanırlar. Madde XV Hizmet Gerçekleştiren Kişiler Hükümet, Bölge Ofisi için tüm Hizmet Gerçekleştiren Kişilere, Birleşmiş Milletler için resmi sıfatlarıyla söyledikleri veya yazdıkları sözler ve gerçekleştirdikleri eylemlerle ilgili olarak yasal işlemlerden bağışıklık tanır; bu bağışıklık, Bölge Ofisi ile ilişiklerinin sona ermesinden sonra da tanınmaya devam eder. Bu bağışıklık, söz konusu kişilerin Birleşmiş Milletler için hizmetlerinin ifası dışında yaptıkları herhangi bir eylem için geçerli olmaz. Türk vatandaşlarına veya Ev Sahibi Ülkede daimi ikamet edenlere böyle bir statü verilemez. nün veri İN 4 İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ BAKANLIĞI UN-HABITAT Madde XVI Bağışıklıktan Feragat İşbu Anlaşma'nın XII. maddesinden XVI. maddesine kadar belirtilen ayrıcalıklar, bağışıklıklar ve kolaylıklar ilgili şahıslara kişisel faydaları için değil, Birleşmiş Milletlerin menfaati için sağlanmaktadır. Genel Sekreter, bağışıklığın adaletin tecellisini engelleyeceğine ve Birleşmiş Milletlerin menfaatine halel getirmeksizin bağışıklıktan feragat edilebileceğine kanaat getirdiği her durumda, bu şahısların bağışıklığından feragat etme hakkı ve sorumluluğuna sahiptir. İ Madde XVH. Ev Sahibi Ülkeye giriş, çıkış ve Ev Sahibi Ülke içinde dolaşım ve kalış 1. Hükümet, işbu Anlaşmanın XII ila XV. maddelerinde atıfta bulunulan tüm kişilerin Ev Sahibi Ülkeye engelsiz girişini, çıkışını, ülkede kalışını ve serbest dolaşımını kolaylaştırmak ve sağlamak için gerekli tüm tedbirleri alır. 2. Hükümet, stajyerler de dahil olmak üzere, Ofis için veya Ofisle bağlantılı olarak resmi görevler, çalışmalar ve faaliyetler yürüten tüm diğer kişilerin Ev Sahibi Ülkeye giriş ve çıkışlarını, ülkede kalışlarını ve serbest dolaşımlarını kolaylaştırmak için elinden geleni yapar. Madde XVII , , Birleşmiş Milletler Seyahat Belgesi, Sertifikalar ve Vizeler ve İkamet İzinleri 1. Hükümet, Görevlilere verilen Birleşmiş Milletler Seyahat Belgesi'ni geçerli bir seyahat / belgesi olarak tanır ve kabul eder. 2. Genel Sözleşme'nin VIL. maddesi, 26. Bölümü hükümleri uyarınca, Yetkili Makamlar, Birleşmiş Milletler işi için seyahat eden Görevli Uzmanlara ve diğer kişilere verilen Birleşmiş Milletler sertifikasını tanır ve kabul ederler. 3. İşbu Anlaşma'da atıfta bulunulan tüm kişilere hızlı seyahat kolaylıkları tanınır. İşbu Anlaşma"da atıfta bulunulan kişiler ile Bakmakla Yükümlü Oldukları Aile Üyeleri ve Ofisin resmi çalışma ve faaliyetleri ile bağlantılı olarak Ofise davet edilen diğer kişiler için vizeler, giriş izinleri veya belgeleri ile gerekli olduğu hallerde ikamet izinleri ücretsiz ve olabildiğince ivedi şekilde sağlanır. ' 4. Hükümet ayrıca, diğer Birleşmiş Milletler seyahat belgeleri hamillerine gerekli vizelerin verilmesini kolaylaştırmayı kabul eder. mili! Sayfia2Jiğ" > İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ BAKANLIĞI UN-HABITAT Madde XIX Kimlik Kartları 1. Ev Sahibi Ülke, kural ve düzenlemeleri uyarınca, Ofis bünyesindeki tüm Görevliler, Görevli Uzmanlar, Hizmet Gerçekleştiren Kişiler ve onların Bakmakla Yükümlü Oldukları Aile Üyeleri için uygun kimlik kartları düzenler. 2. Ofiste geçici olarak görevlendirilen diğer tüm şahıslara, Ev Sahibi Ülkenin kural ve düzenlemelerine göre geçici bir görevlendirme belgesi verilebilir. 3. Yetkili Makamların yetkili bir görevlisinin talebi üzerine, işbu XIX. maddenin 1. ve 2. fıkrasında atıfta bulunulan kişilerin kimlik kartlarını teslim etmemek şartıyla ibraz etmeleri gerekir. Madde XX , Bayraklar, Amblem ve İşaretler Ofis, BM-Habitat'ın bayrağını, logosunu, amblemini ve işaretlerini Ofis Binalarında ve resmi amaçlarla kullanılan taşıtlarda gösterme hakkına sahiptir. Madde XXI Sosyal Güvenlik 1. Birleşmiş Milletler ve Hükümet, Birleşmiş Milletler Görevlilerinin kapsamlı bir sosyal güvenlik planı oluşturan VI. Maddesi dâhil Birleşmiş Milletler Personel Yönetmeliği ve Kuralları'na tabi olmaları nedeniyle, Birleşmiş Milletler ve Görevlilerinin, uyruklarına bakılmaksızın, Ev Sahibi Ülkenin zorunlu sigortalılık ve Türkiye Cumhuriyeti'nin sosyal güvenlik planlarına zorunlu katkılara ilişkin kanunlarından muaf tutulacakları konusunda mutabıktır. 2. İşbu XXI. maddenin hükümleri, Türkiye Cumhuriyeti'nde istihdam edilmedikleri veya serbest meslek sahibi olmadıkları ya da Türkiye Cumhuriyeti'nden sosyal güvenlik yardımı almadıkları sürece Bakmakla Yükümlü Olunan Aile Üyelerine mutatis mutandis uygulanır. ünde Ee W 44 İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ BAKANLIĞI UN-HABITAT Madde XXII Aile üyeleri için işgücü piyasasına erişim ve ev çalışanlarına vize ve ikamet izni verilmesi 1. Yetkili Makamlar, görev yeri Ev Sahibi Ülkede bulunan Ofise atanan Görevlilerin Bakmakla Yükümlü Oldukları Aile Üyelerine çalışma izni verir. Bu tür izinlerin verilmesiyle bağlantılı olarak Ev Sahibi Ülkenin düzenlemeleri geçerli olur. Birleşmiş Milletler veya ilgili başka bir Birleşmiş Milletler sistemi kuruluşu dışında kazanç getirici bir işle uğraştıkları sürece, ayrıcalıklar ve bağışıklıklar bu işle ilgili olarak uygulanmaz. Birleşmiş Milletler veya ilgili başka bir Birleşmiş Milletler sistemi kuruluşu ile kazanç getirici bir iş yapılması durumunda, ilgili Ev Sahibi Ülke Anlaşması"nda belirtilen ayrıcalıklar ve bağışıklıklar uygun şekilde uygulanır. 2. Yetkili Makamlar, Görevlilerin ev çalışanlarına vize ve ikamet izinleri ile gerektiğinde diğer belgeleri mümkün olan süratle verir. Madde XXIN Yetkili Makamlarla İş Birliği 1. İşbu Anlaşma ile tanınan ayrıcalıklar ve bağışıklıklara halel getirmeksizin, bu ayrıcalıklardan, bağışıklıklardan ve kolaylıklardan yararlanan tüm kişilerin Ev Sahibi Ülkenin yasalarına ve düzenlemelerine saygı göstermek ve Ev Sahibi Ülkenin iç işlerine karışmamak görevidir. 2. BM-Habitat, işbu Anlaşma'da atıfta bulunulan ayrıcalıklara, bağışıklıklara ve kolaylıklara halel getirmeksizin, adaletin düzgün bir şekilde uygulanmasını kolaylaştırmak, polis düzenlemelerine uyulmasını güvence altına almak ve işbu Anlaşma'da atıfta bulunulan kişilere tanınan kolaylıklar, ayrıcalıklar ve bağışıklıklarla bağlantılı olarak herhangi bir suiistimalin meydana gelmesini önlemek için Yetkili Makamlarla her zaman iş birliği yapar. Madde XXIV Ek Anlaşmalar 1. Ofis ile ilgili idari ve mali nitelikteki düzenlemeler, uygun olduğu şekilde ek anlaşmalarla yapılır. 2. Taraflar, Tarafların uygun görebileceği diğer ek anlaşmaları akdedebilirler. 3. Tarafların üzerinde mutabık kalabilecekleri diğer ek anlaşmalar XXVI. maddede öngörülen aynı yasal prosedüre uygun olarak yürürlüğe girer. da EYİ siüys 8 m Og 14) EO " Sayfasi? 16-5 N GENE v ein İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ BAKANLIĞI UN-HABITAT Madde XXV Uyuşmazlıkların Çözümü 1. BM-Habitat, aşağıda kaydedilen durumlara yönelik uygun çözüm yolları için hükümler koyar: (a) Ofis dâhil olmak üzere BM-Habitat'ın taraf olduğu özel hukuk niteliği taşıyan sözleşmelerden veya diğer uyuşmazlıklardan kaynaklanan uyuşmazlıklar; (b) Genel Sekreter tarafından böyle bir bağışıklıktan feragat edilmemişse, resmi görevlerinden dolayı bağışıklıktan yararlanan bir Görevliyi ilgilendiren uyuşmazlıklar. 2. İşbu Anlaşma'nın veya herhangi bir ek anlaşmanın uygulanması veya yorumlanmasından kaynaklanan veya bunlara ilişkin olan herhangi bir uyuşmazlık, Taraflar arasında istişare ve müzakereler yoluyla çözülür. Bu istişare ve müzakereler uyuşmazlığın süratle çözülmesini temin etmek amacıyla iyi niyetle yürütülür. 3. Taraflar arasında işbu Anlaşma'dan kaynaklanan veya işbu Anlaşma ile ilgili olan, müzakere veya üzerinde anlaşmaya varılan başka bir çözüm yolu ile çözülmeyen herhangi bir uyuşmazlık, Taraflardan birinin talebi üzerine, üç hakemden oluşan bir Hakemlik Mahkemesine sunulur. Her bir Taraf bir hakem atar ve bu şekilde atanan iki hakem, Mahkeme başkanı olacak üçüncü bir hakemi atar. Tahkim talebinden itibaren otuz gün içinde, bir Taraf hakem atamadıysa veya iki hakemin atanmasından itibaren on beş gün içinde üçüncü hakem atanmadıysa, Taraflardan herhangi biri Uluslararası Adalet Divanı Başkanından atıfta bulunulan hakemi atamasını isteyebilir. Hakemlik Mahkemesi, herhangi iki hakemin tüm amaçlar için yeterli çoğunluk oluşturması ve tüm kararların herhangi iki hakemin mutabakata varmasını gerektirmesi koşuluyla kendi prosedürlerini belirler. Mahkemenin masrafları, Hakemlik Mahkemesi tarafından tayin edildiği şekilde Taraflarca karşılanır. Tahkim kararı, esas alınan gerekçelerin bir beyanını içerir ve Taraflar üzerinde nihai ve bağlayıcıdır. Madde XXVI Nihai Hükümler 1. İşbu Anlaşma'da, Anlaşma'nın Tarafları arasında yazılı mutabakat ile değişiklik yapılabilir. Her bir Taraf, bu fıkra kapsamında diğer Tarafça ileri sürülen herhangi bir öneriyi, tam ve anlayışlı bir şekilde değerlendirir ve bu şekilde Taraflarca ortaklaşa olarak üzerinde mutabık kalınan herhangi bir değişiklik, işbu XXVI. maddenin 4. fıkrasında öngörülen aynı yasal usul uyarınca yürürlüğe girer. İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ BAKANLIĞI UN-HABITAT 2. İşbu Anlaşma, herhangi bir Tarafın, diğerine diplomatik kanallarla yazılı bildirimde bulunmasıyla sona erdirilebilir ve böyle bir bildirimin alındığı tarihten altı (6) ay sonra sona erer. Bu tür bir sona erdirme bildirimine bakılmaksızın, işbu Anlaşma, Anlaşma uyarınca üstlenilen tüm yükümlülüklerin tam olarak yerine getirilmesine veya sona erdirilmesine kadar yürürlükte kalır. 3. Hükümet tarafından üstlenilen yükümlülükler, işbu Anlaşma'nın sona ermesinden sonra, Ofis ve işbu Anlaşma mucibince Ofise atanan Görevlilerin mallarının, fonlarının ve varlıklarının bir düzen dahilinde geri alınmasına olanak vermek amacıyla gerekli olduğu ölçüde devam eder. 4. İşbu Anlaşma her iki Tarafın imzasına tabidir. İşbu Anlaşma, Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti'nin, Birleşmiş Milletlere, Anlaşma'nın yürürlüğe girmesi için gerekli iç yasal usullerin yerine getirildiğini bildirdiği günü izleyen ayın ilk günü yürürlüğe girer. YUKARIDAKİ HUSUSLAR MUVACEHESİNDE, Tarafların usulünce atanmış temsilcileri olan aşağıda imzası bulunanlar, işbu Anlaşma'yı İstanbul'da 14 Aralık 2024 tarihinde Türkçe ve İngilizce dillerinde ikişer asıl nüsha olarak, her iki metin eşit derecede geçerli olmak üzere imzalamışlardır. Yorumda farklılık olması halinde, İngilizce metin esas alınır. İYE CUMHURİYETİ ADINA BİRLEŞMİŞ MİLLETLER ADINA Anaclaudla ROSŞBACH " Türkiye Cumhuriyefi Çevre, Şehircilik ve Genel Sekreter Yardımcısı ve İcra İklim Değişikliği Bakanı Direktörü, BM-Habitat [PDF s. 23–37: İngilizce metin — metne alınmadı] --- **Kaynak gösterme:** Numan Kurtulmuş (AK Parti, İstanbul). “Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Birleşmiş Milletler İnsan Yerleşimleri Programı (Un-Habıtat) Tarafından Temsil Edilen Birleşmiş Milletler Arasında Doğu Avrupa ve Orta Asya Ülkeleri İçin Türkiye Cumhuriyeti’nde Bm-Habitat Bölge Ofisi Kurulmasına İlişkin Anlaşmanın Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/3487, 21 Ocak 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-3487-turkiye-cumhuriyeti-hukumeti-ile-birlesmis-milletler-insan-yerlesimleri-programi-un-habit (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/1547c347-a4b6-47e6-8f18-019be05ef458 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.