# Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi (2/3624)

- **Tür:** Kanun teklifi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 2/3624
- **Sunuluş tarihi:** 2 Nisan 2026
- **İlk imza:** Mustafa Sarıgül (CHP, Erzincan)
- **İmza sayısı:** 1
- **Esas komisyon:** Plan ve Bütçe Komisyonu
- **Son durum (TBMM):** KOMİSYONDA
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/4640e6cc-64e9-41cf-a7a8-019d4e2fce91
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-3624-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanununda-degisiklik-yapilmasina-dair-kanun-te

> 2/3624 esas numaralı kanun teklifi 2 Nisan 2026 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Mustafa Sarıgül (CHP); 1 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA.

## Özet

Teklif ile, Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 4’üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında sigortalıların sağlık hizmetlerinden yararlanabilmesi için aranan "60 günden fazla prim borcu olmama" şartının kaldırılması öngörülmektedir.

## Teklif metni

Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası kanununda değişiklik yapılmasında dair Kanun teklifim gerekçesiyle ekte sunulmuştur.

Gereğini arz ederim. 04.03. 2026

Mustafa Sarıgül

Tali Komisyon

Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler

Esas Komisyon

Plan ve Bütçe

Tarih: 3-4-2026

Esas No:2/36024 SYAR

GUM

İN Başk

TBMM il GENEÇ TEUPAK İŞ SİZ

GENEL GEREKÇE

5510 sayılı Kanun'un 4/1-b bendi kapsamında sigortalı olan esnaf ve sanatkârlar, 60 günden fazla prim borcu bulunması hâlinde sağlık hizmetlerinden yararlanamamaktadır.

Geliri düzensiz ve ekonomik dalgalanmalardan doğrudan etkilenen esnaf ve sanatkârlar açısından 60 günlük süre son derece kısadır.

Bu durum; Esnafın kendisinin, Bakmakla yükümlü olduğu eş ve çocuklarının sağlık hizmetlerine erişimini engellemektedir.

Öte yandan prim borcu silinmemekte; gecikme zammı ve faiziyle birlikte tahsil edilmektedir. Bu nedenle esnaf hem sağlık hizmetinden yararlanamamakta hem de yararlanamadığı hizmetin primini ödemek zorunda kalmaktadır. Anayasa'nın 17. maddesi yaşam hakkını, 60. maddesi sosyal güvenlik hakkını güvence altına almıştır. Sosyal devlet ilkesinin gereği olarak sağlık hizmetine erişim prim borcuna bağlı kılınmamalıdır.

Aynı Kanun kapsamında;

4/1-a sigortalıları son bir yıl içinde 30 gün prim ödemesiyle,

4/1-c sigortalıları göreve başladıkları gün sağlık hizmetlerinden yararlanabilmektedir.

Bu durum 4/1-b kapsamındaki sigortalılar yönünden eşitsizlik doğurmaktadır. Bu teklif ile:

Esnaf ve sanatkârların sağlık hizmetine kesintisiz erişimi sağlanmakta,

Aile bireylerinin mağduriyeti giderilmekte,

Sosyal devlet ve eşitlik ilkesi güçlendirilmektedir.

MADDE GEREKÇELERİ

Maddel- Madde ile, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 67 nci maddesinde yer alan ve 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamındaki sigortalıların sağlık hizmetlerinden yararlanabilmesi için aranan "60 günden fazla prim borcu olmama" şartı kaldırılmaktadır.

Mevcut düzenleme uyarınca, kendi adına ve hesabına bağımsız çalışan esnaf ve sanatkârlar, 60 günden fazla prim borcu bulunması hâlinde genel sağlık sigortası kapsamında sağlık hizmetlerinden yararlanamamaktadır. Gelirleri düzensiz olan ve ekonomik dalgalanmalardan doğrudan etkilenen bu kesim açısından 60 günlük süre oldukça kısadır. Prim borcunun kısa sürede oluşması, yalnızca ' sigortalının değil bakmakla yükümlü olduğu aile bireylerinin de sağlık hizmetine erişimini engellemektedir.

Öte yandan, sağlık hizmetinden yararlanamama hâli prim borcunu ortadan kaldırmamakta; aksine borç gecikme cezası ve gecikme zammı ile birlikte tahsil edilmektedir. Bu durum, sigortalının hem sağlık hizmetine erişememesi hem de yararlanamadığı dönemlere ilişkin primleri faizli olarak ödemek zorunda kalması sonucunu doğurmaktadır.

Anayasa'nın 17 nci maddesi yaşam hakkını, 60 ıncı maddesi ise sosyal güvenlik hakkını güvence altına almıştır. Sosyal devlet ilkesi gereği, sağlık hizmetine erişim prim borcu nedeniyle engellenmemelidir. Sağlık hakkı, mali yükümlülüklerin yerine getirilmemesine bağlı olarak ortadan kaldırılabilecek bir hak değildir.

Ayrıca Kanunun 4/1-a ve 4/1-c bentleri kapsamındaki sigortalılar yönünden sağlık hizmetine erişim şartları daha esnektir. Bu durum, 4/1-b kapsamındaki sigortalılar bakımından eşitsizlik oluşturmaktadır. Yapılan düzenleme ile söz konusu eşitsizliğin giderilmesi ve sosyal güvenlik sisteminde hakkaniyetin sağlanması amaçlanmaktadır.

Madde 2- Yürürlük maddesidir.

Madde 3- Yürütme maddesidir.

SOSYAL SİGORTALAR VE GENEL SAĞLIK SİGORTASI KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TEKLİFİ

MADDE 1— 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 67. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi madde metninden çıkarılmıştır.

MADDE 2? — Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 3 — Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.

---

**Kaynak gösterme:** Mustafa Sarıgül (CHP, Erzincan). “Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/3624, 2 Nisan 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-3624-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanununda-degisiklik-yapilmasina-dair-kanun-te (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/4640e6cc-64e9-41cf-a7a8-019d4e2fce91

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
