# Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi (2/409)

- **Tür:** Kanun teklifi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 2/409
- **Sunuluş tarihi:** 2 Temmuz 2018
- **İlk imza:** Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır)
- **İmza sayısı:** 1
- **Esas komisyon:** Plan ve Bütçe Komisyonu
- **Son durum (TBMM):** KOMİSYONDA
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/181dda68-9486-47dc-8289-0188d91b0850
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-409-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanununda-degisiklik-yapilmasi-hakkinda-kanun

> 2/409 esas numaralı kanun teklifi 2 Temmuz 2018 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP); 1 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA.

## Özet

Teklif ile 5510 sayılı Kanun'da değişiklik yapılmak suretiyle, ev hizmetlerinde gündelik olarak sürekli olmayan bir şekilde çalışanların sigortalı sayılmamasına ilişkin hükmün yürürlükten kaldırılması ve ev hizmetlerinde çalışanlar için işverenlerince asgari ücretin günlük tutarının yüzde 30'u oranında sosyal güvenlik primi, yüzde 5'i oranında da kıdem tazminatı primi ödenmesi öngörülmektedir.

## Teklif metni

27. Dönemde vermiş olduğum;

2/4790, 2/4620, 2/4579, 2/3940, 2/3941, 2/3890, 2/3436, 2/3372, 2/3252, 2/3221, 2/3165, 2/3156, 2/3157, 2/3022, 2/2836 2/2788, 2/2789, 2/2666, 2/2492, 2/2396, 2/1724, 2/1725, 2/1.698, 2/1144, 2/821, 2/825, 2/361, 2/362, 2/363, 2/364, 2/365, 2/366, 2/367, 2/368, 2/369, 2/370, 2/371, 2/372,2/373, 2/374, 2/375, 2/376, 2/377, 2/378, 2/379, 2/380, 2/381,2/382, 2/383, 2/384,2/385,2/386, 2/387, 2/388,2/389, 2/390, 2/391, 2/392, 2/393, 2/394,2/395. 2/396,2/397,2/398,2/399,2/400,2/401,2/402, 2/403,2/404, 2/405, 2/406,2/407,2/408, 2/409, 2/410, 2/411, 2/412, 2/413, 2/414, 2/415, 2/261, 2/30, 2/262, 2/31, 2/66, 2/263, 2/264, 2/32, 2/67, 2/265, 2/266, 2/33, 2/68, 2/267, 2/268, 2/34, 2/69, 2/269, 2/270, 2/35, 2/70, 2/271, 2/272, 2/36, 2/71, 2/273, 2/274, 2/37, 2/72, 2/275. 2/276, 2/38, 2/73, 2/277, 2/278, 2/39, 2/74, 2/279, 2/280, 2/40, 2/75, 2/281, 2/282, 2/41, 2/76, 2/283, 2/42, 2/77, 2/284, 2/43, 2/285, 2/78, 2/286,2/44, 2/287,2/79,2/288, 2/45, 2/289,2/80, 2/290,2/47, 2/291, 2/81, 2/292, 2/48, 2/293, 2/82, 2/294, 2/49, 2/83, 2/296, 2/50, 2/297, 2/84, 2/298, 2/51, 2/299, 2/85, 2/300,2/52, 2/86,2/301, 2/53, 2/302,2/87, 2/303,2/54, 2/304,2/88, 2/305, 2/55, 2/306,2/89, 2/307,2/56, 2/308,2/90, 2/309,2/57, 2/310,2/91, 2/311, 2/58, 2/312, 2/92, 2/313, 2/59,2/314, 2/93, 2/315, 2/60, 2/316, 2/94, 2/317, 2/61, 2/318, 2/95, 2/319,2/62, 2/320,2/96, 2/321,2/63, 2/322,2/97, 2/323,2/64, 2/324, 2/98, 2/325, 2/65, 2/326, 2/99, 2/327, 2/328, 2/100, 2/329, 2/330, 2/101, 2/331, 2/332, 2/102, 2/333,2/334,2/103,2/335, 2/336,2/104,2/337,2/338,2/4, 2/105, 2/339, 2/340, 2/5, 2/106, 2/341, 2/342, 2/6, 2/107, 2/343, 2/108, 2/7, 2/109, 2/110, 2/1Î1, 2/112, 2/113, 2/114, 2/115, 2/116,2/117, 2/118, 2/119, 2/120, 2/121, 2/122, 2/123, 2/124, 2/125, 2/126, 2/127, 2/128, 2/129, 2/130, 2/131, 2/132, 2/133, 2/344, 2/134, 2/345, 2/135, 2/346, 2/136, 2/347, 2/137, 2/348, 2/138, 2/349, 2/139, 2/350, 2/f40, 2/351, 2/141, 2/352, 2/142, 2/353, 2/143, 2/354, 2/144, 2/355, 2/145, 2/356, 2/146, 2/357, 2/147, 2/358, 2/148, 2/359, 2/149, 2/360, 2/150, 2/151, 2/152, 2/153, 2/154, 2/155, 2/156, 2/.157, 2/158, 2/159, 2/160, 2/161, 2/162, 2/163, 2/164, 2/165, 2/166, 2/167, 2/168, 2/169, 2/170, 2/171, 2/172, 2/173. 2/174, 2/175, 2/176,2/177, 2/178, 2/179, 2/180, 2/181, 2/182, 2/183, 2/184, 2/185, 2/186, 2/187, 2/188, 2/189,2/190, 2/191, 2/192, 2/193, 2/194, 2/195, 2/196, 2/197, 2/198, 2/199, 2/200, 2/201, 2/202, 2/203, 2/204, 2/205, 2/206, 2/207, 2/208, 2/209, 2/210,2/211, 2/212,2/46, 2/213, 2/214, 2/215,2/216,2/217,2/8,2/218, 2/219,2/9,2/220, 2/221, 2/10, 2/222, 2/223, 2/11, 2/224, 2/225, 2/12, 2/226, 2/227, 2/13, 2/228, 2/229, 2/14, 2/230, 2/231, 2/15, 2/232, 2/233, 2/16, 2/234, 2/235, 2/17, 2/236, 2/237, 2/18, 2/238, 2/239, 2/19, 2/240, 2/241, 2/2Ö, 2/242, 2/243, 2/21, 2/244, 2/245, 2/22, 2/246, 2/247, 2/23. 2/248, 2/249, 2/24, 2/250, 2/251, 2/25, 2/252, 2/253, 2/26, 2/254, 2/255, 2/27, 2/256, 2/257, 2/28, 2/258, 2/259, 2/29 ve 2/260 esas numaralı Kanun Tekliflerimi venilivorum.

01.06.2023

Tali

Komisyon

Kadın Erkek Fırsat Eşitliği Komisyonu Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonu

Esas

Komisyon

Plan ve Bütçe Komisyonu

Tarih: 19 Haziran 2023

Esas No: 2/409

OT Hezin 2023

0.1 Karan 2023

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

26. Dönemde vermiş olduğum;

2/2163,2/1787,2/1764,2/1 734,211731,2/1719,2/1705,2/1699,2/1698,2/1691,2/1654 ,2/11629 211609,2/1497,2/1496,2/1459,2/1414,2/1384,2/1369,2/1359,2/1341,2/1311,2/1284,2/1283 2/1206,2/1042,2/1016,2/1003,2/926,2/846,2/804,2/637,2/636,2/594,2/593,2/592,2/591,2/590 2/1589,2/542,2/531,2/500,2/494,2/290,2/289 j ( 4/ bi287, 21286 2/285.2/284 2128321282 2/281,2/280,2/279,2/278,2/277,2/1276,21275,2/274,21273,2/271,21270,21269,21268,2/267,

2/265,2/264 ,2/263,2/262,2/261,2/260,2/259,2/258,2/257,2/256,2/255,2/254,2/253,2/217,

2/215,2/214,2/213,2/212,2/211,2/210,2/209,2/208,2/207,2/1206,2/205,. .2/203,2/202, 2/1200,2/199,2/198,2/197,2/196,2/195,2/194,2/193,2/192,2/191,2/190,2/189,2/188,2/187.

2/186. 2/185,2/184,2/183,2/182,2/181,2/180,2/179,2/178,2/177,2/176,2/175,2/174,2/173, 2/1171, 21170, 2/169, 2/168, 2/167,2/166,2/165,2/164,2/163,2/162,2/161,2/160,2/159,2/158, 2/156,2/155,2/154,21153,2/152,2/151,2/150,2/149,2/148,2/127,2/126,2/125,2/124,2/123 2/122,2/121,2/120,2/119,2/118,2/117,2/116,2/115,2/114,2/113,2/112,2/111,2/110,2/109 21108,2/107,2/106,2/105,2/104,2/103,2/102,2/101,2/100,2/99,2/98,2/97,2/96,2/95,2/94 2/93, 2/92,2/91,2190,2/89,2/88, 2/87, 2/86, 2/85, 2/84, 2/83, 2/82, 2/81, 2/80, 2/79, 2/78, 2/77, 2176, , 2174, 2/73, 2172, 2171, 2170, 2169, 2168, 2167, 2166, 2/65, 2/64, 2/63, 2/62, 2161, 2/60,

2/59, 2/58, 2/57, 2/56, 2/55, 2/54 ve 2/53 esas numaralı Kanun Tekliflerimi yeniliyorum.

29.06.2018 K ON Av. Dr.M. Nİ in TANRIKULU İstanbul Milletvekili

Tali Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonlar Kadın Erkek Fırsat Eşitliği

Esas Plan ve Bütçe Komisyon

Tarih01.10.2018 Esas No:174

K 02 bmv 2018

İ gep 22: Sa Ş6$i

İcHpi Bayi

• İ ŞUMHURİ rET HALK PABTİSİ

Ni kanılığı

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

25. Döneme ait 8112, 8113, 8114,8115, 8117, 8118, 8119, 8120, 8121, 8122, 8123, 8124, — 8125, 8126, 8127, 8128, 8129, 8130, 8131, 8132, 8133, 8134, 8136, 8137, 8138, 8140, 8141, 8142, 8143, 8145, 8626, 8627, 8628, 8629, 8630, 8631, 8632, 8634, 8635, 8636, 8637, 8638, 8639, 8641, 10836, 10837, 10845, 10846, 10847, 10848, 10849, 10850, 10851 ' 10852, 10853, 10854, 10856, 10857, 10858, 10859, 10860, 10862, 10863, 10864, 10865, 10866,10867, 10868, 10869, 10870, 10871, 10872, 10873, 10875, 10876, 10877, 10878, "10879, 10880, 10881, 10882, 10883, 10884, 10885, 10886, 10888, 10889, 10890, 10892, 10893,10895, 10896, 10898, 10899, 10900, 10901, 10902, 10903, 10904, 10905, 10906, 10907,10908, 10909, 19910, 10911, 10912, 10913, 10914, 10915, 10916, 10917, 10918, 10920,10921, 10922, 10923, 10924, 10925, 10926, 10927, 10938, 10939, 10941, 21755,

21786, 21757, 21758, 21759, 21761, 21764, 21765, 21768, 21769, 21770, 21771, 21772

Saygılarımla.

Sağ ey Galiime Tal & alar İ Komisyon Sel Çar

1. Esas İ l Komisyon VA

• Tarih: E. No: / Yani.Uzm, Gn.Şek.Yrd.$ Gn.Şek, dia AN . TBMM ji

Sezgin TANRIKULU İstanbul Milletvekili men

2 & Kasım 2015

"İ CUMHURİYET HALK PARTİSİ p Seri OZ eren

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

24. Dönemde TBMM Başkanlığına verilmiş bulunan 2/1867 Esas

Numaralı Kanun Teklifimi yeniliyorum. Gg Sezgin TANRIKULU

İstanbul milletvekili

Saygılarımla arz ederim.

KANU LAR ve KAR AF ALAR BS SK.LIĞI

28 mu 2015

• 3 CUMHURİYET HALK PARTİS:

EE | Grup Başkanlığı

ELA ENİ Tarih 49-774. 22/3...

Si) Sayı ASA erman

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nda Değişiklik Yapılması Hakkinda Kanun Teklifim ve gerekçesi ektedir.

Fngrn Bi" "9 EK v hboj Rız ÜRMEN Veli AĞBABA Dr. Sezgin TANRIKULU izmir Milletvekili Malatya Milletvekili İstanbul Milletvekili

Melda ONUR İstanbul Milletvekili

/Haydar AKAR

Kocaeli Milletvekili anbul Milletvekili

Gesi evi ay Ale, Galçima ve Soğeli

Komisyon İpler Vek Ghesz.

Tarih: o 78 Fosm 7013

ÖE ZİKRE, özi yaN | rl

Gn.Şek.Yrd.

Ğn,Şek.

TBMM ji

4g asm 2013 va saz — DR

GEREKÇE

Anayasamızın 60. Maddesinde "Herkes, sosyal güvenlik hakkına sahiptir. Devlet, bu güvenliği sağlayacak gerekli tedbirleri alır ve teşkilatı kurar." hükümleri yer almasına rağmen ev hizmetlerinde süreksiz çalışanlar, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu gereğince sigortalı sayılmamaktadır.

Sigortalı sayılmayan ve çoğunluğu kadın olan yurttaşlarımız da güçlerinin azaldığı yaşlılık dönemlerini çok zor geçirdikleri gibi işlerine giderken veya işleri sırasında geçirdikleri kazalarda hayatlarını kaybettiklerinde geride bıraktıkları eşleri ve çocukları da dul-yetim aylığı alamamaktadır. Yasa gereği (bir ay gibi) sürekli çalışıp sigortalı olsalarbu defa da tazminat hakları olmamaktadır. Gerek eski 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu ve gerekse yeni 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu, ev hizmetlerinde süreksiz çalışanları sigortalı saymamaktadır. Kanun'un 6 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereğince, "...Ev hizmetlerinde çalışanlar (ücretle ve sürekli olarak çalışanlar hariç)," sigortalı sayılmamaktadırlar.Süreklilik kavramının ne olduğu da 4857 sayılı İş Kanunu'nda belirtmiştir ki, "Nitelikleri bakımından en çok otuz iş günü süren işlere süreksiz iş, bundan fazla devam edenlere sürekli iş denir".

Gündelikçi veya temizlikçi kadınlar olsun ister aynı evde sürekli çalışan olsun hiçbir ev hizmetlisi hakkında İş Kanunu hükümleri uygulanmamaktadır. 4857 sayılı İş Kanunu'nun 4 üncü maddesine göre ev hizmetlerinde çalışanlara İş Kanunu uygulanmamaktadır.Yani, ev haklar verilmez.

Ülkemizde yaklaşık 1,3 milyon ev hizmetlisi istihdamındaki kayıt dışılığı önlemek için, Avrupa'daki "banka kuponu formülü" hem çalışanı hem de işverenlerini kayıt altına almaya çözüm olabilecektir. Sistem,"Günlüğü 10 lira olan prim kuponlarını bankadan satın alan işverenlerin evlerinde gündelik çalışan kişiye gün sonunda hem ücretini hem de kuponunu vermesi;ev hizmetlisi çalışanın da o kuponları toplayıp SGK'ya götürüp, hizmetlerine ekletmesi" şeklinde işlemektedir.

Bu uygulamanın emsallerinin Avrupa'da olması ve sistemin sigortasız çalışan vatandaşların gelecek kaygılarına çözüm olması iyi bir örnektir. Önerilen kanun teklifinde gündelik ve süreksiz çalışan vatandaşlarımızın işverenleri asgari ücretin günlük tutarının (34,05 Türk Lirası)W30'u (10,22 Türk Lirası) Sosyal Güvenlik ve 9 Si (1,72 Türk Lirası) oranında kıdem tazminatı primi öderler. Bu primlerin ödeme metodu ise Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından uygulanacak Sosyal Güvenlik fişleri/kuponları ile sağlanacaktır. MADDE GEREKÇELERİ

MADDE 1- Ev hizmetlerinde gündelik olarak süreksiz çalışanların sigortalı sayılmasını engelleyen hükmün kanun metninden çıkarılması amaçlanmaktadır.

MADDE 2- Ev hizmetlerinde sürekli veya süreksiz çalışanlar için işverenlerin asgari ücretin günlük tutarının yüzde 30'u oranında Sosyal Güvenlik ve yüzde S$'i oranında kıdem tazminatı primi ödemesini öngören düzenleme kanuna eklenmekte ve buna ilişkin yönetmeliğin SGK tarafından çıkarılması amaçlanmaktadır. Bu kapsamda ev hizmetlisi adına ödenen kıdem tazminatı primi ev hizmetlisinin emekliliği veya ödenen primlerin emekliliğine yetmemesi halinde 60 yaşında kendisine veya ölümü halinde mirasçılarına ödenecektir"

MADDE 3- Yürürlük maddesidir.

MADDE 4-Yürütme maddesidir.

SOSYAL SİGORTALAR ve GENEL SAĞLIK SİGORTASI KANUNU'NDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUN TEKLİFİ

MADDE 1-31/5/2006 ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 6. maddesinin birinci fırkasının (c) bendi kanun metninden çıkarılmıştır.

MADDE 2-31/5/2006 ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 81. maddesinin sonuna aşağıdaki fıkra eklenmiştir.

"Ev hizmetlerinde sürekli veya süreksiz çalışanlar için işverenleri tarafından asgari ücretin günlük tutarının yüzde 30'u oranında Sosyal Güvenlik ve yüzde 5'i oranında Kıdem Tazminatı primi ödenir. Primlerin ödenmesi bankalar aracılığıyla Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından satılacak Sosyal Güvenlik Günlük Prim Fişleri ile sağlanır. Sosyal Güvenlik Günlük Prim Fişlerinin şekli ve içeriği, verilme usulü ile bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar, Kurum tarafından çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir.Bu fıkra kapsamında ev hizmetlisi adına ödenen kıdem tazminatı primi ev hizmetlisinin emekliliği veya ödenen ptimlerin emekliliğine yetmemesi halinde 60 yaşında kendisine veya ölümü halinde mirasçılarına ödenir."

MADDE 3- Bu Kanun Resmi Gazete *de yayımlanma tarihini takip eden yılbaşından itibaren yürürlüğe girer.

MADDE 4-Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.

---

**Kaynak gösterme:** Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır). “Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/409, 2 Temmuz 2018. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-409-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanununda-degisiklik-yapilmasi-hakkinda-kanun (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/181dda68-9486-47dc-8289-0188d91b0850

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
