# İl İdaresi Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi (2/447)

- **Tür:** Kanun teklifi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 2/447
- **Sunuluş tarihi:** 2 Temmuz 2018
- **İlk imza:** Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır)
- **İmza sayısı:** 1
- **Esas komisyon:** İçişleri Komisyonu
- **Son durum (TBMM):** KOMİSYONDA
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/a9b2d36d-4862-41f6-a5d2-0188d920f63b
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-447-il-idaresi-kanununda-degisiklik-yapilmasina-dair-kanun-teklifi

> 2/447 esas numaralı kanun teklifi 2 Temmuz 2018 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP); 1 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA.

## Özet

Teklif ile, 5442 sayılı İl İdaresi Kanunu'nun 2'nci maddesinin birinci fıkrasının (Ç) bendinde yer alan "köy adlarının değiştirilmesi" ibaresinin çıkarılması suretiyle il idaresinin köy adlarını değiştirme yetkisinin kaldırılması ve bu kanun kapsamında daha önce adları değiştirilen köy, bucak, ilçe ve diğer yerleşim yerleriyle coğrafi yerlerin eski adlarının yeni adlarıyla birlikte kullanılması öngörülmektedir.

## Teklif metni

27. Dönemde vermiş olduğum;

2/4790, 2/4620, 2/4579, 2/3940, 2/3941, 2/3890, 2/3436, 2/3372, 2/3252, 2/3221, 2/3165, 2/3156, 2/3157, 2/3022, 2/2836 2/2788, 2/2789, 2/2666, 2/2492, 2/2396, 2/1724, 2/1725, 2/1698, 2/1144, 2/821, 2/825, 2/361, 2/362, 2/363, 2/364, 2/365, 2/366, 2/367, 2/368, 2/369, 2/370, 2/371, 2/372, 2/373, 2/374, 2/375, 2/376, 2/377, 2/378, 2/379, 2/380, 2/381, 2/382, 2/383, 2/384,2/385,2/386, 2/387, 2/388,2/389, 2/390, 2/391, 2/392, 2/393, 2/394,2/395, 2/396,2/397,2/398,2/399,2/400,2/401,2/402, 2/403,2/404, 2/405, 2/406,2/407,2/408, 2/409, 2/410, 2/411, 2/412, 2/413, 2/414, 2/415, 2/261, 2/30, 2/262, 2/31, 2/66, 2/263, 2/264, 2/32, 2/67, 2/265, 2/266, 2/33, 2/68, 2/267, 2/268, 2/34, 2/69, 2/269, 2/270, 2/35, 2/70, 2/271, 2/272, 2/36, 2/71, 2/273, 2/274, 2/37, 2/72, 2/275, 2/276, 2/38, 2/73, 2/277, 2/278, 2/39, 2/74, 2/279, 2/280, 2/40, 2/75, 2/281, 2/282, 2/41, 2/76, 2/283, 2/42, 2/77, 2/284, 2/43, 2/285, 2/78, 2/286,2/44, 2/287,2/79,2/288, 2/45, 2/289,2/80, 2/290,2/47, 2/291, 2/81, 2/292, 2/48, 2/293, 2/82, 2/294, 2/49, 2/83, 2/296, 2/50, 2/297, 2/84, 2/298, 2/51, 2/299, 2/85, 2/300,2/52, 2/86,2/301, 2/53, 2/302,2/87, 2/303,2/54, 2/304,2/88, 2/305, 2/55, 2/306,2/89, 2/307,2/56, 2/308,2/90, 2/309,2/57, 2/310,2/91, 2/311, 2/58. 2/312,2/92, 2/313,2/59,2/314, 2/93, 2/315,2/60, 2/316,2/94, 2/317, 2/61, 2/318, 2/95, 2/319,2/62, 2/320,2/96, 2/321,2/63, 2/322,2/97, 2/323,2/64. 2/324, 2/98, 2/325, 2/65, 2/326, 2/99, 2/327, 2/328, 2/100, 2/329, 2/330, 2/101, 2/331, 2/332, 2/102, 2/333,2/334,2/103,2/335, 2/336,2/104,2/337,2/338,2/4, 2/105, 2/339, 2/340, 2/5, 2/106, 2/341, 2/342, 2/6, 2/107, 2/343, 2/108, 2/7, 2/109, 2/110, 2/fî1, 2/112, 2/113, 2/114, 2/115, 2/116,2/117, 2/118, 2/119, 2/120, 2/121, 2/122, 2/123, 2/124, 2/125, 2/126, 2/127, 2/128, 2/129, 2/130, 2/131, 2/132, 2/133, 2/344, 2/134, 2/345, 2/135, 2/346, 2/136, 2/347, 2/137, 2/348, 2/138, 2/349, 2/139, 2/350, 2/f40. 2/351, 2/141, 2/352, 2/142, 2/353, 2/143, 2/354, 2/144, 2/355, 2/145, 2/356,' 2/146, 2/357, 2/147, 2/358, 2/148, 2/359, 2/149, 2/360, 2/150,2/151, 2/152, 2/153, 2/154, 2/155, 2/156, 2/157, 2/158, 2/159, 2/160, 2/161, 2/162, 2/163, 2/164, 2/165, 2/166, 2/167, 2/168, 2/169, 2/170, 2/171. 2/172, 2/173, 2/174, 2/175, 2/176,2/177, 2/178, 2/179, 2/180, 2/181, 2/182, 2/183, 2/184, 2/185, 2/186, 2/187, 2/188, 2/189,2/190, 2/191, 2/192, 2/193, 2/194, 2/195, 2/196, 2/197, 2/198, 2/199, 2/200, 2/201, 2/202, 2/203, 2/204, 2/205, 2/206, 2/207, 2/208, 2/209, 2/210, 2/211, 2/212, 2/46, 2/213. 2/214, 2/215,2/216,2/217,2/8,2/218, 2/219,2/9,2/220, 2/221, 2/10, 2/222, 2/223, 2/11, 2/224, 2/225, 2/-12, 2/226, 2/227, 2/13, 2/228, 2/229, 2/14, 2/230, 2/231, 2/15, 2/232, 2/233, 2/16, 2/234, 2/235, 2/17, 2/236, 2/237, 2/İ8, 2/238, 2/239, 2/19, 2/240, 2/241, 2/2Ö, 2/242, 2/243. 2/21, 2/244, 2/245, 2/22, 2/246, 2/247, 2/23, 2/248, 2/249, 2/24, 2/250, 2/251, 2/25, 2/252, 2/253, 2/26, 2/254, 2/255, 2/27, 2/256, 2/257, 2/28, 2/258, 2/259, 2/29 ve 2/260 esas numaralı Kanun Tekliflerimi venllivorum.

01.06.2023

Tali

Komisyon

Esas

Komisyon

İçişleri Komisyonu

Tarih: 19 Haziran 2023 Esas No: 2/447

Ü 1 Haziran 2013

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

26. Dönemde vermiş olduğum;

2/2163,2/1787,2/1764,2/1 734,211731,2/1719,2/1705,2/1699,2/1698,2/1691,2/1654 ,2/11629 211609,2/1497,2/1496,2/1459,2/1414,2/1384,2/1369,2/1359,2/1341,2/1311,2/1284,2/1283 2/1206,2/1042,2/1016,2/1003,2/926,2/846,2/804,2/637,2/636,2/594,2/593,2/592,2/591,2/590 2/1589,2/542,2/531,2/500,2/494,2/290,2/289 j İ A ki2a7, 21286 2128521284 2/283 21282 2/1281,2/280,2/279,2/278,2/277,2/276,2/1275,2/1274,21273,2/1271,21270,21269 21268,2/267,

2/265,2/264 ,2/263,2/262,2/261,2/260,2/259,2/258,2/257,2/256,2/255,2/254,2/253,2/217,

2/215,2/214,2/213,2/212,2/211,2/210,2/209,2/208,2/207,2/1206,2/205,. .2/203,2/202, 2/1200,2/199,2/198,2/197,2/196,2/195,2/194,2/193,2/192,2/191,2/190,2/189,2/188,2/187.

2/186. 2/185,2/184,2/183,2/182,2/181,2/180,2/179,2/178,2/177,2/176,2/175,2/174,2/173, 2/1171, 21170, 2/169, 2/168, 2/167,2/166,2/165,2/164,2/163,2/162,2/161,2/160,2/159,2/158, 2/156,2/155,2/154,21153,2/152,2/151,2/150,2/149,2/148,2/127,2/126,2/125,2/124,2/123 2/122,2/121,2/120,2/119,2/118,2/117,2/116,2/115,2/114,2/113,2/112,2/111,2/110,2/109 21108,2/107,2/106,2/105,2/104,2/103,2/102,2/101,2/100,2/99,2/98,2/97,2/96,2/95,2/94 2/93, 2/92,2/91,2190,2/89,2/88, 2/87, 2/86, 2/85, 2/84, 2/83, 2/82, 2/81, 2/80, 2/79, 2/78, 2/77, 2176, , 2174, 2/73, 2172, 2171, 2170, 2169, 2168, 2167, 2166, 2/65, 2/64, 2/63, 2/62, 2161, 2/60,

2/59, 2/58, 2/57, 2/56, 2/55, 2/54 ve 2/53 esas numaralı Kanun Tekliflerimi yeniliyorum.

29.06.2018 K ON Av. Dr.M. Nİ in TANRIKULU İstanbul Milletvekili Tal Komisyonlar Esas ng İçişler Komisyon şen Tarihül 102018 Esas No:717

K 02 bmv 2018

İ gep 22: Sa Ş6$i

EE OUMHURİYE ET HALK PARTİSİ N tuğ Başkanlığı —

A : 7? k Veli 15

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

25. Döneme ait 8142, 8113, 8114,8115, 8117, 8118, 8119, 8120, 8121, 8122, 8123, 8124, 8125,' 8126, 8127, 8128, 8129, 8130, 8131, 8132, 8133, 8134, 8136, 8137, 8138, 8140, 8141, 8142, 8143, 8145, 8626, 8627, 8628, 8629, 8630, 8631, 8632, 8634, 8635, 86386, 8637, 8638, 8639, 8641, 10836, 10837, 10845, 10846, 10847, 10848, 10849, 10850, 10851 10852, 10853, 10854, 10856, 10857, 10858, 10859, 10860, 10862, 10863, 10864, 10865, 10866,10867, 10868, 10869, 10870, 10871, 10872, 10873, 10875, 10876, 10877, 10878, 10879, 10880, 10881, 10882, 10883, 10884, 10885, 10886, 10888, 10889, 10890, 10892, 10893,10895, 10896, 10898, 10899, 10900, 10901, 10902, 10903, 10904, 10905, 10906, 10907,10908, 10909, 10910, 10911, 10912, 10913, 10914, 10915, 10916, 10917, 10948, 10920,10921, 10922, 10923, 10924, 10925, 10926, 10927, 10938, 10939, 10941, 21755, 21756,21757, 21758, 21759, 21761, 21764, 21765, 21768, 21769, 21770, 21771, 21772

Saygılarımla.

Dr. M. Sezgin TANRIKULU İstanbul Milletvekili e ene

Tali J Komisyon . Esas A LL Komisyon | Gü A . a

• Tarih: TÜ ENEZ ZE al i (Vas.

MEN 7)

TeMM 777

KANUNLAR ve

2k Kasım 2015 Ne: 5336

İ CUMHURİYET HALK PARTİSİ Grup Başkanlığı

Tarih :....2.7.Jenmuz.7018.......

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

24. Dönemde TBMM Başkanlığına verilmiş bulunan 2/1673 Esas

Numaralı Kanun Teklifimi yeniliyorum.

Sezgin TANRIKULU © İstanbul milletvekili

Saygılarımla arz ederim.

K — | CUMHURİYET HALK PARTİSİ

Sayma * Grup Başkanlığı pi Sayı İs İBY reisinin.

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

5442 sayılı İl İdaresi Kanunu'nda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun teklifimiz ve gerekçesi ektedir, gereğini arz ederim.

Dr. M. Sezgin TANRIKULU

CHP İstanbul Milletvelili Tali Komisyon Komisyon Teişleri Tarih: LU aram 7013 E.No: 2//b7/3

GEREKÇE

18.06.1949 tarihinde kabul edilen 5442 sayılı İl İdaresi Kanunu'nda, 11.05.1959 tarihinde 7267 sayılı kanunla değişiklik yapılmış ve Kanunun 2. maddesinin *D" fıkrasına "Ancak; Türkçe olmayan ve iltibasa meydan veren köy adları, alakadar Vilayet Daimi Encümeni'nin mütalaası alındıktan sonra, en kısa zamanda Dahiliye Vekaleti'nce değiştirilir" cümlesi eklenmiştir.

Bu değişikliğin yürürlüğe girmesiyle birlikte İçişleri Bakanlığında kurulan bir komisyon aracılığıyla yaklaşık 30 bin yerleşim yerinin adı, Türkçe olmadığı ve karışıklığa neden olduğu gerekçesiyle değiştirilmiştir.

Oysa bu değişikliğin yapıldığı 5442 sayılı kanunun 2. maddesinin "E" fıkrasında; "İllere, ilçelere, bucaklara, merkez yapılan şehir, kasaba veya köyün adı verilir. Şu Kadar ki, bunların coğrafi veya tarihi bir sanı varsa o da isim olarak verilebilir." şeklinde "eski"nin korunmasına izin veren bir düzenleme de yer almaktadır. Neticede 1949 yılında kabul edilen bu kanunda on yıl sonra, 1959'da yapılan yukarıdaki değişiklik, binlerce yıllık yerleşim birimlerinin adlarının Türkçe olmadıkları gerekçesiyle değiştirilmesinin önünü açmış, böylelikle kültürel ve tarihsel zenginliğimizin kaybolmasının önemli nedenlerinden biri olmuştur.

İçişleri Bakanlığında kurulan "Ad Değiştirme İhtisas Komisyonu"nun 1957 ile 1978 arasında, 75 bin civarında yerleşme adını inceleyip bunun 28 bin kadarını değiştirdiği belirtilmektedir. Komisyon, 1965-1970 ve 1975-1976 arasında doğal yer adlarıyla da ilgilenerek yaklaşık 2 bininin adını değiştirmiştir.

1978'de Bülent Ecevit hükümeti sırasında, "tarihi değeri olan yer adlarını da değiştirdiği gerekçesiyle" bu komisyonun çalışmalarına son verilmiş fakat 12 Eylül darbesinden sonra 1983'te yayımlanan bir yönetmelikle İçişleri Bakanlığı bünyesinde yeniden faaliyete geçirilmiştir.

Ad; kültürel varlığın, kimliğin ve farklılığın simgelerindendir. Demokratik bir hukuk devletinde olması gereken ise bu farklılıklara saygı gösterip bunları korumak olmalıdır. Farklılıkları toplumsal zenginlik olarak görmek ve korumak aynı zamanda çok kültürlü toplumsal yapılarda, barış içinde bir arada yaşamanın da önemli bir gereğidir.

Öte yandan yer adları, tıpkı arkeolojik kalıntılar, tarihi yapılar, yazıtlar, sikkeler ve mezar taşları gibi, toplumun ve insanlığın geçmişine ışık tutan çok önemli bir bilgi kaynağıdır. Bunların yok edilmesi, bir anlamda tarihsel ve kültürel mirasın yok edilmesidir ki, bunlar yalnızca bizim değil insanlığın ortak kültürel mirasıdır.

Bu nedenlerle, tarihsel-kültürel zenginliğimizin önemli bir parçası olan yerleşim adlarının ve coğrafi adların değiştirilmesine yol açan düzenlemelerin mevzuatımızdan çıkarılması ve eski adların, değiştirilmiş adlarla birlikte kullanılmasının sağlanması, Parlamentonun bir an önce yerine getirmesi gereken bir görevdir.

MADDE GEREKÇELERİ

MADDE 1- 5442 sayılı kanunun 2. maddesindeki, yerleşim adlarının değiştirilmesi konusunda İçişleri Bakanlığına yetki veren düzenlemelerin kanundan çıkarılması ve bu kanun çerçevesinde değiştirilmiş olan yer adlarının, eski adlarıyla birlikte kullanılmasının sağlanması amaçlanmaktadır.

MADDE 2- Yürürlük maddesidir.

MADDE 3- Yürütme maddesidir.

İL İDARESİ KANUNU'NDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TEKLİFİ

MADDE 1- 10.06.1949 tarihli ve 5442 sayılı İl İdaresi Kanunu'nun 2. maddesinin (Ç) fıkrasındaki "köy adlarının değiştirilmesi" ibaresi çıkarılmış ve aynı maddenin (D) fıkrasının ikinci cümlesi çıkarılarak yerine aşağıdaki cümle eklenmiştir.

"Bu kanun kapsamında adları değiştirilen köy, bucak, ilçe ve diğer yerleşim yerleriyle coğrafi yerlerin eski adları, yeni adlarıyla birlikte kullanılır."

MADDE 2- Bu kanunun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 3- Bu kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.

---

**Kaynak gösterme:** Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır). “İl İdaresi Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/447, 2 Temmuz 2018. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-447-il-idaresi-kanununda-degisiklik-yapilmasina-dair-kanun-teklifi (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/a9b2d36d-4862-41f6-a5d2-0188d920f63b

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
