# Güneydoğu Anadolu Bölgesinde Sokağa Çıkma Yasaklarından Etkilenen İl ve İlçelerde Esnafa ve Her Ölçekten İşletmelere Kira Yardımı Yapılması Hakkında Kanun Teklifi (2/514)

- **Tür:** Kanun teklifi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 2/514
- **Sunuluş tarihi:** 2 Temmuz 2018
- **İlk imza:** Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır)
- **İmza sayısı:** 1
- **Esas komisyon:** Plan ve Bütçe Komisyonu
- **Son durum (TBMM):** KOMİSYONDA
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/71fc17c2-9d20-40a3-89a2-0188d92a5cd5
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-514-guneydogu-anadolu-bolgesinde-sokaga-cikma-yasaklarindan-etkilenen-il-ve-ilcelerde-esnafa-v

> 2/514 esas numaralı kanun teklifi 2 Temmuz 2018 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP); 1 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA.

## Özet

Teklif ile, Güneydoğu Anadolu Bölgesinde 16 Ağustos 2015 tarihinden itibaren alınan sokağa çıkma yasağı kararlarından olumsuz etkilenen esnaf ve işletmelere işyeri kira yardımı sağlanması amaçlanmaktadır.

## Teklif metni

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLİĞİNA

27. Dönemde vermiş olduğum;

2/4790, 2/4620, 2/4579, 2/3940, 2/3941, 2/3890, 2/3436, 2/3372, 2/3252, 2/3221, 2/3165, 2/3156, 2/3157, 2/3022, 2/2836 2/2788, 2/2789, 2/2666, 2/2492, 2/2396, 2/1724, 2/1725, 2/1698, 2/1144, 2/821, 2/825, 2/361, 2/362, 2/363, 2/364, 2/365, 2/366, 2/367, 2/368, 2/369, 2/370, 2/371, 2/372,2/373, 2/374, 2/375, 2/376, 2/377, 2/378, 2/379, 2/380, 2/381,2/382, 2/383, 2/384,2/385,2/386, 2/387, 2/388,2/389, 2/390, 2/391, 2/392, 2/393, 2/394,2/395, 2/396,2/397,2/398,2/399,2/400,2/401,2/402, 2/403,2/404, 2/405, 2/406,2/407.2/408, 2/409, 2/410, 2/411, 2/412, 2/413, 2/414, 2/415, 2/261, 2/30, 2/262, 2/31, 2/66, 2/263, 2/264, 2/32, 2/67, 2/265, 2/266, 2/33, 2/68, 2/267, 2/268, 2/34, 2/69, 2/269, 2/270, 2/35, 2/70, 2/271, 2/272, 2/36, 2/71, 2/273, 2/274, 2/37, 2/72, 2/275, 2/276, 2/38, 2/73, 2/277, 2/278, 2/39, 2/74, 2/279, 2/280, 2/40, 2/75, 2/281, 2/282, 2/41, 2/76, 2/283, 2/42, 2/77, 2/284, 2/43, 2/285, 2/78, 2/286,2/44, 2/287,2/79,2/288, 2/45, 2/289,2/80, 2/290,2/47, 2/291, 2/81, 2/292, 2/48, 2/293, 2/82, 2/294, 2/49, 2/83, 2/296, 2/50, 2/297, 2/84, 2/298, 2/51, 2/299, 2/85, 2/300,2/52, 2/86,2/301, 2/53, 2/302,2/87, 2/303,2/54, 2/304,2/88, 2/305, 2/55, 2/306,2/89, 2/307,2/56, 2/308,2/90, 2/309,2/57, 2/310,2/91, 2/311, 2/58, 2/312, 2/92, 2/313, 2/59,2/314, 2/93, 2/315, 2/60, 2/316, 2/94, 2/317, 2/61, 2/318, 2/95, 2/319,2/62, 2/320,2/96, 2/321,2/63, 2/322,2/97, 2/323,2/64, 2/324, 2/98, 2/325, 2/65, 2/326, 2/99, 2/327, 2/328, 2/100, 2/329, 2/330, 2/101, 2/331, 2/332, 2/102, 2/333, 2/334, 2/103,2/335, 2/336, 2/104, 2/337, 2/338, 2/4, 2/105, 2/339, 2/340, 2/5, 2/106, 2/341, 2/342, 2/6, 2/107, 2/343, 2/108, 2/7, 2/109, 2/110, 2/fî1, 2/112, 2/113, 2/114, 2/115, 2/116,2/117, 2/118, 2/119, 2/120, 2/121, 2/122, 2/123, 2/124, 2/125, 2/126, 2/127, 2/128, 2/129, 2/130, 2/131, 2/132, 2/133, 2/344, 2/134, 2/345, 2/135, 2/346, 2/136, 2/347, 2/137, 2/348,2/138, 2/349, 2/139, 2/350, 2/f40, 2/351, 2/141, 2/352, 2/142, 2/353, 2/143, 2/354, 2/144, 2/355, 2/145, 2/356,' 2/146, 2/357, 2/147, 2/358, 2/148, 2/359, 2/149, 2/360, 2/150,2/151, 2/152, 2/153, 2/154, 2/155, 2/156, 2/157, 2/158, 2/159, 2/160, 2/161, 2/162, 2/163, 2/164, 2/165, 2/166, 2/167, 2/168, 2/169, 2/170, 2/171, 2/172, 2/173, 2/174, 2/175, 2/176,2/177, 2/178, 2/179, 2/180, 2/181, 2/182, 2/183, 2/184, 2/185, 2/186, 2/187, 2/188, 2/189,2/190, 2/191, 2/192, 2/193, 2/194, 2/195, 2/196, 2/197, 2/198, 2/199, 2/200, 2/201, 2/202, 2/203, 2/204, 2/205, 2/206, 2/207, 2/208, 2/209, 2/210, 2/211, 2/212, 2/46, 2/213, 2/214, 2/215,2/216,2/217,2/8,2/218, 2/219,2/9,2/220, 2/221, 2/10, 2/222, 2/223, 2/11, 2/224, 2/225, 2/-12, 2/226, 2/227, 2/13, 2/228, 2/229, 2/14, 2/230, 2/231, 2/15, 2/232, 2/233, 2/16, 2/234, 2/235, 2/17, 2/236, 2/237, 2/18, 2/238, 2/239, 2/19, 2/240, 2/241, 2/2'0, 2/242, 2/243, 2/21, 2/244, 2/245, 2/22, 2/246, 2/247, 2/23, 2/248, 2/249, 2/24, 2/250, 2/251, 2/25, 2/252, 2/253, 2/26, 2/254, 2/255, 2/27, 2/256, 2/257, 2/28, 2/258, 2/259, 2/29 ve 2/260 esas numaralı Kanun Tekliflerimi venilivorum.

01.06.2023

Tali

Komisyon

İçişleri Komisyonu

Esas

Komisyon

Plan ve Bütçe Komisyonu

Tarih: 19 Haziran 2023 | Esas No: 2/514

TT Töü-——

— ENEL EVRAK ,

0.1 haziran 2023

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

26. Dönemde vermiş olduğum;

2/2163,2/1787,2/1764,2/1 734,211731,2/1719,2/1705,2/1699,2/1698,2/1691,2/1654 ,2/11629 211609,2/1497,2/1496,2/1459,2/1414,2/1384,2/1369,2/1359,2/1341,2/1311,2/1284,2/1283 2/1206,2/1042,2/1016,2/1003,2/926,2/846,2/804,2/637,2/636,2/594,2/593,2/592,2/591,2/590 2/1589,2/542,2/531,2/500,2/494,2/290,2/289 j İ A ki2a7, 21286 2128521284 2/283 21282 2/1281,2/280,2/279,2/278,2/277,2/276,2/1275,2/1274,21273,2/1271,21270,21269 21268,2/267,

2/265,2/264 ,2/263,2/262,2/261,2/260,2/259,2/258,2/257,2/256,2/255,2/254,2/253,2/217,

2/215,2/214,2/213,2/212,2/211,2/210,2/209,2/208,2/207,2/1206,2/205,. .2/203,2/202, 2/1200,2/199,2/198,2/197,2/196,2/195,2/194,2/193,2/192,2/191,2/190,2/189,2/188,2/187.

2/186. 2/185,2/184,2/183,2/182,2/181,2/180,2/179,2/178,2/177,2/176,2/175,2/174,2/173, 2/1171, 21170, 2/169, 2/168, 2/167,2/166,2/165,2/164,2/163,2/162,2/161,2/160,2/159,2/158, 2/156,2/155,2/154,21153,2/152,2/151,2/150,2/149,2/148,2/127,2/126,2/125,2/124,2/123 2/122,2/121,2/120,2/119,2/118,2/117,2/116,2/115,2/114,2/113,2/112,2/111,2/110,2/109 21108,2/107,2/106,2/105,2/104,2/103,2/102,2/101,2/100,2/99,2/98,2/97,2/96,2/95,2/94 2/93, 2/92,2/91,2190,2/89,2/88, 2/87, 2/86, 2/85, 2/84, 2/83, 2/82, 2/81, 2/80, 2/79, 2/78, 2/77, 2176, , 2174, 2/73, 2172, 2171, 2170, 2169, 2168, 2167, 2166, 2/65, 2/64, 2/63, 2/62, 2161, 2/60,

2/59, 2/58, 2/57, 2/56, 2/55, 2/54 ve 2/53 esas numaralı Kanun Tekliflerimi yeniliyorum.

29.06.2018 K ON Av. Dr.M. Nİ in TANRIKULU İstanbul Milletvekili

Tali

İçişleri Komisyonlar

Esas Plan ve Bütçe Komusyot

Tarir01 102018 Esas No; 28

K 02 bmv 2018

İ gep 22: Sa Ş6$i

Sİ GUMHURİYET HALK PARTİSİ Grup Başkanlığı

CHP) yn A 2016

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

Güneydoğu Anadolu Bölgesinde Sokağa Çıkma Yasaklarından Etkilenen İl ve İlçelerde Esnafa ve Her Ölçekten İşletmelere Kira Yardımı Yapılması Hakkında Kanun Teklifim ve gerekçesi ektedir.

Tali | | Neaesi

Komisyon Komisyon p Jan VE, Bötce al LZ BİZE |EDİ ME | ğe BAŞKANI v4 yg YARARLAR Bşk. LIĞI

KANUNLAR

GEREKÇE

Güneydoğu'da 16 Ağustos 2015 tarihinden bu yana yer yer uygulanan ve bazı il ve ilçelerde halen devam eden sokağa çıkma yasakları ve çatışmalarla birlikte günlük hayat ve ticaret durma noktasına gelmiştir. Bölgeden net ve gerçekçi rakamlar sokağa çıkma yasakları devam ettiği için gelmemekle birlikte pek çok işletmenin iflas ettiği kamuoyunca bilinen bir gerçektir. Esnaf da bu sorundan azade değil, sokağa çıkma yasakları nedeniyle, sokakta hayat durduğu için esnaf kepenk açamamaktadır.

Güneydoğu'da sokağa çıkma yasaklarının ve çatışmaların yarattığı tahribat sanılandan büyüktür. Ekonomik çöküntü içerisinde olan bölge bu tahribatı gidermek için devlet desteği almak zorundadır. Bazı ilçelerde sokağa çıkma yasakları aylarca sürmüştür. Yurttaşların sokağa çıkmasının yasak olduğu ve hatta temel ihtiyaçlara dahi erişemediği bu zamanlarda esnaf ve işletmeler kepenk açamamıştır.

Anayasa Mahkemesi bir kararında sosyal devleti şöyle tanımlamaktadır: "Sosyal devlet ferdin huzur ve refahını gerçekleştiren ve teminat altına alan, kişi ve toplum arasında denge kuran, emek ve sermaye ilişkilerini dengeli olarak düzenleyen, özel teşebbüsün güvenlik ve kararlılık içinde çalışmasını sağlayan, çalışanların insanca yaşaması ve çalışma hayatının kararlılık içinde gelişmesi için sosyal, iktisadi ve mali tedbirler alarak çalışanları koruyan, işsizliği önleyici ve milli gelirin adalete uygun biçimde dağılmasını sağlayıcı tedbirler alan adaletli bir hukuk düzeni kuran ve bunu devam ettirmeye kendini yükümlü sayan, hukuka bağlı kararlılık içinde ve gerçekçi bir özgürlük rejimini uygulayan devlet demektir."

Devletin çalışma hayatının kararlılık içinde gelişmesi için sosyal, iktisadi ve mali tedbirler alması gerektiği genel kabul olarak bu kararda ifade edilmiştir. Güneydoğu'da yaşananlardan sonra devletin buraya yardım elini uzatması, esnafların ve işletmelerin mağduriyetlerini gidermesi gerekmektedir.

Güneydoğu'da yaşanan çatışmalar ve sokağa çıkma yasakları bölgeyi afet bölgesine çevirmiştir, esnaf ve işletmeler de afetzede konumuna düşmüştür. Bu sebeple, sokağa çıkma yasağının uygulandığı ve çatışmaların olduğu yerler afet bölgesi kabul edilmeli, burada işleri sekteye uğrayan esnaf ve işletmeler de afetzede kabul edilmelidir. Sokağa çıkma yasaklarından etkilenen esnafın ve işletmelerin kira borçları, devlet tarafından karşılanmalıdır. Sokağa çıkma yasaklarının başladığı tarihten kanunun yayımlandığı tarihe kadar olan tüm kira borçları belge ile ispat edilmek şartı ile Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı bütçesinden karşılanmalıdır. Ayrıca kanunun yürürlüğe girdiği tarihten sonraki 1 yıl için de kira borçlarının yüzde 50'si yine Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı bütçesinden karşılanacaktır. Güneydoğu Anadolu Bölgesinde Sokağa Çıkma Yasaklarından Etkilenen İl ve İlçelerde Esnafa ve Her Ölçekten İşletmelere Kira Yardımı Yapılması Hakkında Kanun Teklifi

MADDE — 1 Güneydoğu Anadolu Bölgesinde 16 Ağustos 2015 tarihinden bu yana sokağa çıkma yasaklarından etkilenen esnafa ve her ölçekten işletmelere Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı tarafından işletme ve işyeri kiralarını ödeyebilmeleri amacıyla maddi yardım sağlanacaktır.

Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı tarafından tespit edilecek olan sokağa çıkma yasaklarından etkilenen il ve ilçelerde bulunan her esnaf ve her ölçekten işletmeye kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren sokağa çıkma yasaklarının başladığı tarihe kadar geriye dönük olarak işyeri ve işletme kira borcunun tamamı Başkanlık bütçesinden ödenecektir.

Bu kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 1 yıllık süre boyunca ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı tarafından tespit edilen esnaf ve işletmelerin kira bedelinin yüzde 50'si gerekli belgeler ibraz edildiği takdirde Başkanlık bütçesinden karşılanacaktır.

Acil Durum Yönetimi Başkanlığı'na kira borcunu olduğu gösterir belge ile kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 2 ay içinde başvuru yapılacaktır.

MADDE 2 — Bu kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 3 — Bu kanun hükümleri Bakanlar Kurulu tarafından yürütülür.

---

**Kaynak gösterme:** Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır). “Güneydoğu Anadolu Bölgesinde Sokağa Çıkma Yasaklarından Etkilenen İl ve İlçelerde Esnafa ve Her Ölçekten İşletmelere Kira Yardımı Yapılması Hakkında Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/514, 2 Temmuz 2018. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-514-guneydogu-anadolu-bolgesinde-sokaga-cikma-yasaklarindan-etkilenen-il-ve-ilcelerde-esnafa-v (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/71fc17c2-9d20-40a3-89a2-0188d92a5cd5

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
