# Terörle Mücadele Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi (2/597)

- **Tür:** Kanun teklifi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 2/597
- **Sunuluş tarihi:** 25 Aralık 2020
- **İlk imza:** Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır)
- **İmza sayısı:** 1
- **Esas komisyon:** Plan ve Bütçe Komisyonu
- **Son durum (TBMM):** KOMİSYONDA
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/20cfced1-e306-4675-ab88-0188dc7032e5
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-597-terorle-mucadele-kanununda-degisiklik-yapilmasina-dair-kanun-teklifi

> 2/597 esas numaralı kanun teklifi 25 Aralık 2020 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP); 1 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA.

## Özet

Teklif ile; askerlik hizmeti sırasında kendi kusuru ile ölen personelin yakınlarının veya engelli kalan personelin kendisinin şehit ve gazilerin yararlandığı haklardan yararlanması amaçlanmaktadır.

## Teklif metni

27. Dönemde verilen,

2/3726, 2/3509. 2/3399, 2/3135, 2/2909, 2/2910, 2/2773, 2/2758, 2/2759, 2/2325, 2/2292, 2/1985, 2/1986, 2/1987, 2/1657, 2/1222, 2/1042, 2/1025, 2/440, 2/441, 2/442, 2/443, 2/444, 2/445, 2/446, 2/447, 2/418, 2/416, 2/417, 2/419, 2/420, 2/421, 2/422, 2/423, 2/424, 2/425, 2/426, 2/427, 2/428, 2/429, 2/430, 2/431, 2/432, 2/433, 2/434, 2/435, 2/436, 2/437, 2/438, 2/439, 2/835, 2/4729, 2/4733, 2/4366, 2/4090, 2/3848, 2/3849, 2/3850, 2/3851, 2/3841, 2/3842,2/3843,2/3844,2/3845,2/3846,2/3825,2/3824, 2/3815, 2/3547, 2/3305, 2/3306, 2/3307,2/3308,2/3309.2/3310,2/3311,2/3312,2/3^13, 2/3314, 2/3315, 2/3294, 2/3295, 2/3296, 2/3297,^ :/3299, 2/3302; ^2/3193, 2/3161, 2/2525, 2/2487, 2/2421, 2/2050, 2/1759, 2/988, 2/4591, 2/4346, 2/4338, 2/3782, 2/2436, 2/2168, 2/2158, 2/2146, 2/2097, 2/1130, 2/1078, 2/1079, 2/1070, 2/1040, 2/1023, 2/994, 2/954, 2/944, 2/831, 2/760, 2/762, 2/763 esas numaralı Kanun Tekliflerini yeniliyorum.

08.06.2023

Numara!

No: 400 ENİ

CUMHURİYET HALK PARTİSİ Grup BE 00 ari 051021. 2228 da

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

Terörle Mücadele Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi gerekçesiyle ilişikte sunulmuştur.

Gereğini saygıyla arz ederim.

KA A and

Levent GÖK Ankara Milletvekili

Tali MAL Savunma Komisyon

Esas Plan ve Bötue Komleyon j

Tarih :

28 Ardik 2020 Esas No: 277347, ve. AŞRAVI

EBYS'ye AKTARILMIŞTIR

GEREKÇE

Bilindiği üzere gerek muvazzaf askerler gerekse erbaş ve erlerden görev yaptıkları birliklerin dışında veya içinde çeşitli nedenlerle hayatlarını yitirmekte veya malul duruma düşebilmektedirler. Özellikle askerlik ortamına uyum sağlamadığı veya başka nedenlerle hayatlarına son veren veya engelli olan askeri personelin yakınları veya kendisi ve yakınları mağdur olabilmektedir. Oysa çocukları askere davet edilen ailelerin çocuklarının can güvenliği ve her türlü sağlık durumu artık Devletin sorumluluğundadır.

Özellikle silahaltına alınan genç askerlerin askerlik ortamından veya içinde bulundukları psikolojilerini olumsuz etkileyen başka koşulların ortaya çıkması ile dayanılmaz hale geldiklerine inandıkları şartlardan kurtulmak için hayatlarına son vermelerine sıkça rastlanılmaktadır. Bu koşulların ortaya çıkması veya oluşmasında kusurun sadece askerlere bırakılması ve yakınlarının ve kendilerinin mağdur edilmesi kamu sorumluluğu ile uyumlu değildir.

Mevzuatımızda şehitliğin tanımını yapan bağlayıcı bir düzenleme henüz yoktur. Ancak Askeri Yüksek İdare Mahkemesi bir kimsenin şehit sayılabilmesi için Şehitlik Yönergesi hükümlerine uygun olarak ölmesi gerektiğini belirtmektedir. Mili Savunma Bakanlığı'nın Şehitlik Yönergesi' ne göre;

1. Fiilen ateş altında ölenler,

2. Harpte yaralanıp tedavi sırasında ölenler,

3. İç güvenlik görevlerinde veya terör ve anarşi ile mücadelede ölenler,

4. İç güvenlik görevinde yaralanıp tedavi sırasında ölenler,

5. Eğitim ya da tatbikat yapan askerlerden görev sırasında veya görev yerinden ayrıldıktan sonra meydana gelen olayda ölenler,

6. Görev sırasında yaralanıp da sonradan bu yaranın sebep ve tesiriyle ölenler,

7. Kaçakçılığın men ve takibinde çatışmada ölenler,

8. Sınır emniyet hizmetlerinde iken silahlı çatışmada ölenler,

9. Sınır emniyet hizmetine yönelik faaliyetler sırasında kaza ve olaylarda ölenler,

10. Aileleri istediği takdirde; ölen savunma bakanları, orgeneraller ve oramiraller,

11. TSK mensubu ve ayrılanlardan asker olmaları nedeniyle t

13) Vazifeli olarak askeri uçak veya helikopter, gemi ve denizaltının herhangi bir sebep ile düşmesi, batması, infilak etmesi sonucu ölenler,

• 14) Görev için yurt dışında bulunan TSK personelinden; bu görevlerinden dolayı maruz kaldıkları tedhiş veya suikast sonucu ölenler şehit olarak tanımlanmakta ve yakınları kanunlarda tanımlanan haklardan yararlanmaktadır.

Görülebileceği üzere bu sayılan koşullar arasında görev başında sağlık nedenleri, kaza veya intihar gibi nedenlerle ölenler veya kişisel veya üçüncü kişilerin kusurlarına bağlı olarak olsa bile askerlik hizmeti sırasında engelli kalanlar sayılmamıştır.

Ancak, Sivas'ta 1988 yılında piyade er olarak askerlik yapan bir asker, nöbet yerini terk eden başka bir erin farkında olmadan silahını ateşlemesi sonucu yaralanmış, GATA'da tedavi gördüğü sırada bunalıma giren er, tuvalette kendini aşmıştır. Er'in kızı babasının vazife malulü sayılarak, kendilerine maaş bağlanması için SGK'ye başvurmuştur. Ancak SGK, yapılan başvuruya olumlu yanıt vermemiştir. Bunun üzerine askerin kızı, Ankara 17. İdare Mahkemesi'nde dava açmıştır.

Mahkeme, SGK'nin başvuruya olumlu yanıt vermemesini hukuka aykırı bularak iptal etmiştir. Mahkeme Kararında, davacının babasının askerlik yaparken bunalım yaşadığına dikkat çekilerek "Bunalım, askerlik görevi sırasında ve askerliğin tesir ve etkisi nedeniyle oluşan yaralanmadan kaynaklandığı, kişinin ölüm olayının görevini yaparken ve görevi etkisiyle gerçekleştiğini savunarak SGK'nin işlemini hukuka uygun bulmamıştır.

Yine benzer bir başka dava Ankara 1. İdare Mahkemesinin gündemine gelmiştir. Dava dosyasına göre 2000 yılında Mardin'de askerlik yapan kişi, psikolojik sorunlar nedeniyle hastanede tedavi altına alınmıştır. Askerde iken çok sayıda intihar girişiminde bulunan kişi, 31 Mayıs 2000'de tuvalette tıraş bıçağı ile boynunu keserek intihar etmiştir. Kişinin ailesi de çocuklarının vazife malulü sayılması için SGK'ye başvurmuş; SGK'nin yanıt vermemesi üzerine Ankara 1. İdare Mahkemesine dava açmışlardır. i

Mahkeme, Kişinin askerlik eğitim merkezine katıldığında psikolojik sorunları olduğuna, daha sonra bu problemlerinin devam ettiğine dikkat çekmiştir. Kararda, hakkında kesin işlem yapılmamasının intiharın en önemli nedenini teşkil ettiği yönünde Birlik Komutanı tarafından değerlendirmelere yer verilmiştir. Kişinin intihara meyilli olması da göz önünde bulundurarak terhis edilmesi gerekirken, ilaç tedavisi yapılmak suretiyle görevine devam ettirilmesinde hizmetin kusurlu işlemesi nedeniyle idarenin sorumlu bulunduğuna karar verilmiştir.

Yukarıda anlatılan gerekçeler ve örnek olaylar askeri personelin doğrudan veya dolaylı olarak askerlik görevinin yapılması sırasında meydana gelen olaylarda kamusal sorumluluk olduğunu; meydana gelen olayların kişinin kendi kusuru yaklaşımı ile geçiştirilemeyeceğini; idarenin her türlü tedbiri alarak olayların önlenmesinden sorumlu olduğu ve ortaya çıkacak kusurun karşılanmasından sorumlu olduğu sonucu çıkmaktadır.

Bu Kanun Teklifi ile idarenin yetki ve sorumluluk alanında veya yetki veya sorumluluklarının etkileri nedeniyle ölen veya engelli kalan askeri personele ve yakınlarına da mahkeme kararları doğrultusunda, şehit ve gazilere tanınan haklardan yararlandırılması amaçlanmaktadır.

TERÖRLE MÜCADELE KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TEKLİFİ

MADDE 1- 12.04.1991 tarih ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununa aşağıdaki madde eklenmiştir.

"EK MADDE 5- 04.04.1961 tarih ve 211 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri İç Hizmet Kanunu kapsamında olup sağlık sorunları veya başka nedenlerle hayatını kaybeden veya hayatına son verenler veya kişisel veya üçüncü kişilerin kusurları ile engelli kalanlar da bu Kanun ve 03.11.1980 tarih ve 2330 sayılı Nakdi Tazminat Verilmesi ve

Aylık Bağlanması Hakkında Kanun Kapsamında sağlanan haklardan yararlanır." © MADDE 2- Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 3- Bu Kanunu Cumhurbaşkanı yürütür.

---

**Kaynak gösterme:** Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır). “Terörle Mücadele Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/597, 25 Aralık 2020. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-597-terorle-mucadele-kanununda-degisiklik-yapilmasina-dair-kanun-teklifi (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/20cfced1-e306-4675-ab88-0188dc7032e5

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
