# Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi (2/660)

- **Tür:** Kanun teklifi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 2/660
- **Sunuluş tarihi:** 12 Ağustos 2022
- **İlk imza:** Mahmut Tanal (CHP, Şanlıurfa)
- **İmza sayısı:** 1
- **Esas komisyon:** Plan ve Bütçe Komisyonu
- **Son durum (TBMM):** KOMİSYONDA
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/eafd5800-270a-4396-b3d7-0188de03f0dd
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-660-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanununda-degisiklik-yapilmasina-dair-kanun-te

> 2/660 esas numaralı kanun teklifi 12 Ağustos 2022 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Mahmut Tanal (CHP); 1 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA.

## Özet

Teklif ile sigortalı ve evli kadınlara, doğum borçlanmasından yararlanmamış olmak ve iki yıllık süreyi geçmemek şartıyla, talepte bulunmaları halinde hizmet borçlanması hakkı tanınması amaçlanmaktadır.

## Teklif metni

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

2/5018, 2/5001, 2/5002, 2/4986, 2/4974, 2/4932, 2/4923, 2/4861, 2/4862, 2/4842, 2/4817, 2/4798, 2/4788, 2/4791 14 2/47TI, 24748, 2/4730, 2/4701, 2/4681, 2/4668, 2/4669, 2/4621, 2/4617, 2/4606, 2/4567, 2/4568, 2/4547, 2/4541, 2/4542, 2/4543, 2/4522, 2/4513, 2/4494, 2/4481, 2/4482, 2/4463, 2/4464, 2/4456, 2/4437, 2/4413, 2/4361, 2/4341, 2/4308,

© 214285, 2/4286, 2/4287, 2/4280, 2/4272, 2/4262, 2/4261, 2/4234, 2/4235, 2/4236, 2/4213,

2/4219, 2/4196, 2/4189, 2/4174, 2/4175, 2/4176, 2/4168, 2/4154, 2/4155, 2/4149, 2/4107,

2/4110, 2/4103, 2/4094, 2/4095, 2/4085, 2/4086, 2/4064, 2/4057, 2/4035, 2/4036, 2/4037,

2/4008, 2/3997, 2/3970, 2/3856, 2/3837, 2/3838, 2/3839, 2/3828, 2/3829, 2/3819, 2/3820,

2/3817, 2/3797, 2/3796, 2/3765, 2/3736, 2/3731, 2/3703, 2/3589, 2/3584, 2/3548, 2/3531, 2/3532, 2/3472, 2/3473, 2/3451, 2/3440, 2/3414, 2/3381, 2/3382, 2/3377, 2/3375, 2/3358, 2/3341, 2/3320, 2/3286, 2/3257, 2/3220, 2/3109, 2/3102, 2/3103, 2/3079, 2/3075, 2/3076; 2/2988, 2/2914, 2/2911, 2/2912, 2/2894, 2/2897, 2/2936, 2/2891, 2/2863. - 2/2864, 2/2865, 2/2851, 2/2852, 2/2833, 2/2831, 2/2798, 2/2627, 2/2577, 2/2574, 2/2564, 2/2559, 2/2540, 2/2541, 2/2531, 2/2532, 2/2493, 2/2474, 2/2470, 2/2446, 2/2449, 2/2426, 2/2437, 2/2398, 2/2387, 2/2367, 2/2263, 2/2239, 2/2211, 2/2210, 2/2185, 2/2186, 2/2181, 2/2182, 2/2183, 2/2160, 2/2161, 2/2162, 2/2145, 2/2136, 2/2099, 2/2059, 2/1994, 2/1983, 2/1989, 2/1977, 2/1913, 2/1906, 2/1812, 2/1769, 2/1737, 2/1742, 2/1717, 2/1720, 2/1721, 2/1711, 2/1627, 2/1628, 2/1629, 2/1656, 2/1658, 2/1619, 2/1620, 2/1604, 2/1690, 2/1691, 2/1633, 2/1679, 2/1559, 2/1558, 2/1528, 2/1498, 2/1420, 2/1403, 2/1404, 2/1378, 2/1349, 2/1373, 2/1304, 2/1307, 2/1309, 2/1311, 2/1292, 2/1272, 2/1273, 2/1250, 2/1184, 2/1156, 2/1142, 2/1145,2/1112,2/1115, 2/968, 2/1083, 2/1056, 2/1057, 2/1026, 2/1027, 2/1013, 2/1004,

3 2/996, 2/9971, 2/989, 2/916, 2/866, 2/7178, 2/451, 2/695, 2/722, 2/1448, 2/449, 2/450, 2/453, 12/457, 2/458, 2/1502, 2/697, 2/564, 2/584, 2/459, 2/461, 2/474, 2/611, 2/490, 2/S504, 2/553, 21690, 2/565, 2/5822/596, 2/600, 2/4771, 2/659, 2/493, 2/649, 2/657, 2/682, 2/693, 2/705, 2/462, 2/469, 2/614, 2/495, 2/660, 2/526, 2/696, 2/566, 2/576, 2/723, 2/9599, 2/470, 2/471, 2/608, 2/616, 2/632, 2/663, 2/534, 2/704, 2/726, 2/464, 2/617, 2/483, 2/485, 2/629, 2/9331, 2/1672, 2/1540, 2/554, 2/1572, 2/472, 2/1613, 2/624, 2/625, 2/498, 2/6171, 2/537, 2/692, 2/561, 2/1714, 2/456, 2/594, 2/482, 2/488, 2/1627, 2/4971, 2/500, 2/539, 2/1557, 2/563, 2/597, 2/601, 2/618, 2/619, 2/626, 2/630, 2/507, 2/536, 2/6771, 2/701, 2/466, 2/621, 2/496, 2/637, 2/645, 2/510, 2/542, 2/684, 2/7103, 2/569, 2/468, 2/508, 2/512, 2/648, 2/514, 2/6590, 2/658, 2/680, 2/550, 2/571, 2/605, 2/607, 2/499, 2/511, 2/515, 2/651, 2/517, 2/662, 2/552, 2/709, 2/476, 2/636, 2/501, 2/639, 2/653, 2/519, 2/656, 2/664, 2/698, 2/574, 2/612, 2/479, 2/615, 2/638, 2/1522, 2/1525, 2/1528, 2/529, 2/1530, 2/706, 2/460, 2/463, 2/473, 2/487, 2/635, 2/5271, 2/667, 2/668, 2/532, 2/1670, 2/452, 2/610, 2/634, 2/505, 2/506, 2/643, 2/665, 2/669, 2/674, 2/538, 2/454, 2/455, 2/642, 2/1509, 2/533, 2/1676, 2/541, 2/679, 2/5671, 2/5771, 21465, 21602, 2/644, 2/646, 21673, 2/543, 2/544, 2/5417, 2/715, 2/592, 2/1593, 21641, 2/647, 2/681, 2/549, 2/699, 2/579, 21717, 2/1581, 2/583, 2/595, 2/598, 2/513, 2/516, 2/518, 2/686, 2/687, 2/0691, 2/707, 2/7119, 2/46T, 21652, 2/655, 2/688, 2/555, 2/556, 2/694, 2/558, 2/710, 2/721, 2/1603, 2/604, 2/654, 2/521, 2/524, 2/559, 2/562, 2/712, 2/586, 2/587, 21606, 2/523, 21666, 2/675, 2/700, 2/708, 2/1711, 2/578, 2/580, 2/724, 2/475, 2/4178, 2/631, 2/661, 2/535, 2/678, 2/5435, 2/702, 2/720, 21589, 2/609, 2/1480, 2/633, 2/546, 2/683, 2/548, 2/560, 2/568, 2/570, 2/588, 2/481, 2J484, 2/486, 2/492, 2/685, 2/5173, 21575, 2/1716, 2/585, 21591, 2/620, 2/622, 2/623, 2/520, 2/551, 2/689, 2/713, 2/718, 2/725, 2/590, 2/489, 2/491, 2/628, 2/494, 2/503, 2/640, 2/1096 Esas numaralı kanun tekliflerimin, TBMM İç Tüzüğünün 77. Maddesinin 1. Fıkrası uyarınca

28. Yasama Döneminde yenilenmesini arz ve talep ederim. 07.06.2023 — Av. Mahmut Tayal Şanlığrfa ? Mi ekili Tali Kadın Erkek Fırsat Eşitliği Komisyonu

Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler

Komisyon , y Komisyonu

Esas

Komisyon Plan ve Bütçe Komisyonu

Tarih: 19 Haziran 2023 Esas No: 2 /660 j GEMLİK m. 1 m CUMHURİYET HALK PARTİSİ Grup Başkanlığı

CHP Tarih : 1.2 hösslos 7077

Sayı m A

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞI'NA

Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi ve gerekçesi ilişikte sunulmuştur.

-Kadın Erkek Fırsat Eşitliği -Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler

Tali Komisyon

Esas Komisyon

Tarih: 01 Ekim 2022 Esas No: 2/4568

Plan ve Bütçe

12. kes 7077 SENEL EYRAK w: |OE23Rİ

GENEL GEREKÇE

Hizmet borçlanması, kişinin geriye dönük olarak, belli tarihler arasında kalan günleri için sigorta primini ödeyerek hizmet kazanmasıdır. Kişilerin hangi hallerde geriye dönük olarak hizmet borçlanması yapabileceği 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nda düzenlenmiştir.

5510 sayılı Kanunun 41. maddesinde düzenlenen hizmet borçlanmalarından biri doğum borçlanmasıdır. Doğum borçlanmasına göre, doğumdan önce sigortalı olan kadınlar, borçlanacakları süre içerisinde sigorta primlerinin yatırılmamış olması şartıyla dünyaya gelen ve yaşayan her çocuk için 720 gün borçlanma hakkına sahiptirler. Söz konusu borçlanma hakkı en fazla üç çocuk için yapılabilmektedir.

Doğum borçlanması yapan kadınlar, sigortalı olarak çalışmadan gün kazanmış olmaktadır. Ancak bu hakkın yalnızca doğum yapmış kadınlara sağlanması hukuka ve hakkaniyete aykırıdır. Ülkemizde birçok kişi interfil tanısı (kısırlık) başta olmak üzere çeşitli sağlık sebeplerinden dolayı çocuk sahibi olamamaktadır. Çocuk sahibi olmak istedikleri halde çiftlerde yaşanan sağlık problemleri nedeniyle çocuk sahibi olamayan kişiler derin acı ve üzüntü yaşamaktadır. Bunun üzerinde bir de kadınların 5510 sayılı Kanun ile yalnızca doğum yapmış kadınlara tanınan hizmet borçlanmasından da mahrum bırakılması hakkaniyete aykırılık teşkil etmektedir.

Ayrıca, kişilerin yaşamında çocuk sahibi olmak önemli bir karardır. Her bireyin çocuk sahibi olup olmamaya karar verme hakkı vardır. Evlilikte ise eşler, çocuk sahibi olup olmamaya genellikle birlikte karar verir. Ancak bazen eşlerden biri çocuk isterken diğeri istemeyebilir. Kadınların çocuk sahibi olmak istediği halde kocanın çocuk sahibi istememe durumunda çocuk sahibi olamayan kadınların hizmet borçlanmasından mahrum bırakılması hukuka aykırıdır.

Anayasamızın "Sosyal Güvenlik Hakkı" başlıklı 60. maddesi: "Herkes, sosyal güvenlik hakkına sahiptir. Devlet, bu güvenliği sağlayacak gerekli tedbirleri alır ve teşkilatı kurar." hükmüne havidir.

Yine Anayasamızın 10. maddesinde eşitlik ilkesi düzenlenmiştir. Söz konusu eşitlik ilkesine göre, herkes, dil, ırk, renk, cinsiyet, siyasi düşünce, felsefi inanç, din, mezhep ve benzeri sebeplerle ayırım gözetilmeksizin kanun önünde eşittir. Hizmet borçlanması hakkının yalnızca çocuk sahibi olan kadınlara tanınması, çocuk sahibi olmak istemeyen ya da çocuk sahibi olamayan kadınların söz konusu haktan yararlanamaması Anayasamızda düzenlenen eşitlik ilkesine aykırılık teşkil etmektedir.

Yukarda açıklanan hususlar doğrultusunda, emeklilik için büyük öneme sahip hizmet borçlanma hakkının yalnızca doğum yapma şartına bağlı olmaksızın sigortalı ve evlenmiş kadınlara da tanınması gerekmektedir. İşbu kanun teklifi ile de doğum borçlanmasından yararlanmamak şartıyla sigortalı olan ve evli kadınlara iki yıllık süreyi geçmemek kaydıyla talepte bulunmaları halinde hizmet borçlanma hakkının tanınması sağlanarak, kadınların Anayasamızdan doğan haklarının ve eşitlik ilkesinin ihlalinin engellenmesi amaçları MADDE GEREKÇELERİ

MADDE 1 — Maddeyle 5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a), (b) ve (c) bentleri kapsamındaki sigortalı ve evli kadınların, doğum borçlanmasından yararlanmamış olmak suretiyle ve iki yıllık süreyi geçmemek kaydıyla talepte bulunmaları halinde hizmet borçlanması hakkı tanınması sağlanarak, ülkemizde yaşayan kadınların Anayasal haklarının ihlal edilmesinin önüne geçilmesi amaçlanmaktadır.

MADDE 2 - Yürürlük maddesidir.

MADDE 3 - Yürütme maddesidir.

SOSYAL SİGORTALAR VE GENEL SAĞLIK SİGORTASI KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TEKLİFİ

MADDE 1—31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 41 inci maddesinin birinci fıkrasına aşağıdaki bent eklenmiştir.

"k) Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a), (b) ve (c) bentleri kapsamındaki sigortalı ve evli olan kadınlardan işbu maddenin birinci fıkrasının "a)" bendi kapsamında borçlanma yapmamış olanların sigortalı olmadıkları veya ücretsiz izinli oldukları süreler için iki yıllık süreyi geçmemek kaydıyla borçlanılacak sürelerde uzun vadeli sigorta kolları açısından sigortalı sayılmaması şartıyla talepte bulunulan süreleri, "

MADDE 2 — Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 3 — Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.

---

**Kaynak gösterme:** Mahmut Tanal (CHP, Şanlıurfa). “Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/660, 12 Ağustos 2022. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-660-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanununda-degisiklik-yapilmasina-dair-kanun-te (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/eafd5800-270a-4396-b3d7-0188de03f0dd

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
