# 4857 Sayılı İş Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi (2/727)

- **Tür:** Kanun teklifi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 2/727
- **Sunuluş tarihi:** 5 Temmuz 2021
- **İlk imza:** Mahmut Tanal (CHP, Şanlıurfa)
- **İmza sayısı:** 1
- **Esas komisyon:** Plan ve Bütçe Komisyonu
- **Son durum (TBMM):** KOMİSYONDA
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/aa6cd752-0276-42f8-9a18-0188dc9ac4d7
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-727-4857-sayili-is-kanununda-degisiklik-yapilmasina-dair-kanun-teklifi

> 2/727 esas numaralı kanun teklifi 5 Temmuz 2021 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Mahmut Tanal (CHP); 1 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA.

## Özet

Teklif ile, kamu ve özel sektör iş yerlerinde çalıştırmakla yükümlü olunan engelli işçi sayısının, mevcut çalışan işçi sayısında asgari bir sınır olmaksızın, kademeli olarak işçi sayısına göre belirlenmesi amaçlanmaktadır.

## Teklif metni

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

2/5018, 2/5001, 2/5002, 2/4986, 2/4974, 2/4932, 2/4923, 2/4861, 2/4862, 2/4842, 2/4817, 2/4798, 2/4788, 2/4791 4 2/4771, 2/4748, 2/4730, 2/4701, 2/4681, 2/4668, 2/4669, 2/4621, 2/4617, 2/4606, İ/4367, 2/4568, 2/4547, 2/4541, 2/4542, 2/4543, 2/4522, 2/4513, 2/4494, 2/4481, 2/4482, 2/4463, 2/4464, 2/4456, 2/4437, 2/4413, 2/4361, 2/4341, 2/4308, 2/4285, 3/4286, 5487. 2/4280 274575, 54565. 2/4261 204234. 2535, 2/4236, 2/4213, 2/4219, 2/4196, 2/4189, 2/4174, 2/4175, 2/4176, 2/4168, 2/4154, 2/4155, 2/4149, 2/4107, 2/4110, 2/4103, 2/4094, 2/4095, 2/4085, 2/4086, 2/4064, 2/4057, 2/4035, 2/4036, 2/4037, 2/4008, 2/3997, 2/3970, 2/3856, 2/3837, 2/3838, 2/3839, 2/3828, 2/3829, 2/3819, 2/3820, 2/3817, 2/3797, 2/3796, 2/3765, 2/3736, 2/3731, 213703, 2/3589, 2/3584, 2/3548, 2/3531, 2/3532, 2/3472, 2/3473, 2/3451, 2/3440, 2/3414, 2/3381, 2/3382, 7/3377, 2/3375, 2/3358, 2/3341, 2/3320, 2/3286, 2/3257, 2/3220, 2/3109, 2/3102, 2/3103, 2/3079, 2/3075, 2/3076; 2/2988, 2/2914, 2/2911, 2/2912, 2/2894, 2/2897, 2/2936, 2/2891, 2/2863. - -2/2864, 2/2865, 2/2851, 2/2852, 2/2853, 2/2831, 2/2798, 2/2621, 2/2577, 2/2574, 2/2564, 2/2559, 2/2540, 2/2541, 2/2531, 2/2532, 2/2493, 2/2474, 2/2470, 2/2446, 2/2449, 2/2426, 2/2437, 2/2398, 2/2387, 2/2367, 2/2263, 2/2239, 2/2211, 2/2210, 2/2185, 2/2186, 2/2181, 2/2182, 2/2183, 2/2160, 2/2161, 2/2162, 2/2145, 2/2136, 2/2099, 2/2059, 2/1994, 2/1983, 2/1989, 2/1977, 2/1913, 2/1906, 2/1812, 2/1769, 2/1737, 2/1742, 2/1717, 2/1720, 2/1721, 2/1711, 2/1627, 2/1628, 2/1629, 2/1656, 2/1658, 2/1619, 2/1620, 2/1604, 2/1690, 2/1691, 2/1633, 2/1679, 2/1559, 2/1558, 2/1528, 2/1498, 2/1420, 2/1403, 2/1404, 2/1378, 2/1349, 2/1373, 2/1304, 2/1307, 2/1309, 2/1311, 2/1292, 2/1272, 2/1273, 2/1250, 2/1184, 2/1156, 2/1142, 2/1145, 2/1112, 2/1115, 2/968, 2/1083, 2/1056, 2/1057, 2/1026, 2/1027, 2/1013, 2/1004,

12/996, 2/1997, 21989, 2/916, 2/866, 2/7178, 2/451, 2/695, 2/722, 2/448, 2/449, 2/450, 2/453,

122/457, 2/458, 2/502, 21697, 2/564, 2/584, 2/459, 2/461, 2/474, 2/611, 2/490, 2/504, 2/553, 2/1690, 21565, 2/582,2/596, 21600, 2/47T, 2659, 21493, 2/649, 2/657, 2/1682, 2/693, 2/1705, 2/1462, 2/469, 2/614, 2/4935, 2/660, 2/526, 2/696, 2/1566, 2/576, 2/1723, 2/599, 2/470, 2/471, 2/608, 2/616, 2/632, 2/663, 2/534, 2/704, 2/726, 2/464, 2/617, 2/483, 2/485, 2/629, 2/531, 2/1672, 2/5940, 2/554, 2/572, 2/472, 2/1613, 2/624, 2/1625, 2/498, 2/6171, 2/537, 2/692, 2/561, 2/714, 2/456, 2/594, 2/482, 2/488, 2/6271, 2/497, 21500, 2/539, 2/5517, 2/1563, 2/597, 2/601, 2/618, 2/619, 2/626, 2/630, 2/507, 2/536, 2/677, 2/701, 2/466, 2/621, 2/496, 2/1637, 2/645, 2/510, 2/542, 2/684, 21703, 2/569, 2/468, 2/508, 2/512, 2/648, 2/514, 2/650, 2/658, 2/680, 2/550, 2/571, 2/1605, 2/607, 2/499, 2/511, 2/515, 2/6351, 2/517, 2/662, 2/552, 2/709, 2/476, 24636, 2/501, 2/639, 2/653, 2/519, 2/656, 2/664, 2/698, 2/574, 2/612, 2/4709, 2/615, 2/638, 2/522, 2/1525, 2/1528, 2/529, 2/530, 2/1706, 2/460, 2/463, 2/473, 2/4871, 2/635, 2/5271, 2/667, 2/668, 2/532, 2/670, 2/452, 2/610, 2/634, 2/505, 2/506, 2/643, 2/665, 2/669, 2/674, 2/538, 2/454, 2/455, 2/1642, 2/1509, 2/1533, 2/676, 2/541, 2/679, 21567, 21577, 21465, 21602, 2/644, 2/646, 2/673, 2/543, 2/544, 2/547, 2/715, 2/1592, 2/593, 21641, 2/1647, 2/681, 2/549, 2/699, 2/579, 2/717, 21581, 2/583, 2/595, 2/1598, 2/513, 2/516, 2/518, 2/686, 2/687, 2/691, 2/707, 2/719, 2/4671, 2/1652, 2/1655, 2/1688, 2/555, 2/556, 2/694, 2/558, 2/710, 2/721, 2/1603, 2/604, 2/654, 2/521, 2/524, 2/559, 2/562, 2/712, 2/586, 2/58T, 2/1606, 2/523, 2/1666, 2/675, 2/700, 2/708, 2/711, 2/578, 21580, 2/724, 2/1475, 2/478, 2/631, 21661, 2/535, 2/6718, 2/545, 2/702, 2/720, 2/1589, 2/609, 2/480, 2/633, 2/546, 2/683, 2/548, 2/560, 2/568, 2/570, 2/588, 2/481, 2/484, 2/486, 2/1492, 2/685, 2/5173, 2/575, 2/716, 2/9585, 2/591, 2/620, 2/622, 2/623, 2/520, 2/551, 2/689, 2/713, 2/718, 2/725, 2/1590, 2/489, 2/491, 2/628, 2/494, 2/503, 2/640, 2/1096 Esas numaralı kanun tekliflerimin, TBMM İç Tüzüğünün 77. Maddesinin 1. Fıkrası uyarınca 28. Yasama Döneminde yenilenmesini arz ve talep ederim. 07.06.2023 7

— —ğ —şğ—şğ—ğ—ğ—ğ—ğ—ğ—ğ—— ————ğ—ğ— m — m e m e rn m m m aa m e

Av.Mahmut'Ta al

Şanlığrfa Yil leivekili

5)

Tali Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyon | Komisyonu

Esas Komisyon

Plan ve Bütçe Komisyonu

Tarih: 19 Haziran 2023

Esas No:2 /727

GENMEE Em i- LR .ZAK

— vananın

ZEN TBMM.

/ ""İ CUMHURİYET HALK PARTİSİ a " Grup Başkanlığı Ş 21 Tarin <9 lenı 7021... ola

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞI'NA

4857 sayılı İş Kanunu'nda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi ve gere ilişikte sunulmuştur.

Av. Mah m) İstanbul Mi Htvekili ni Yaylıl,le, Çalımı ve Komisyon yl Tay / / der

Esâ i V Komisyon Zi Yar ve B vE

Tarih : 06mm 2021 Esas NO ZZ7P/ li TBMM

Numara

OS lemmz 2021

BUR

GENEL GEREKÇE

Ulusal Engelli Veri Sistemine göre Ocak 2021 tarihi itibariyle ülkemizde hayatta olan engelli sayısı; 1.414.643'ü erkek, 1.097.307'si kadın olmak üzere toplam 2.511.950 "dir. Hayatlarını idame ettirebilmeleri açısından iş hayatına dâhil olma süreçlerinde birçok zorluklarla karşı karşıya kalmaktadır. Birleşmiş Milletler Engelli Hakları Sözleşmesi'ne göre göre engelli bireyler herkesle aynı hak ve özgürlüklere sahiptir. Bu hak ve özgürlüklerden tam ve eşit olarak yararlanılması için alınması gereken tüm önlemler devletlerin insan hakları yükümlülüklerindendir. Türkiye Cumhuriyeti sosyal bir hukuk devletidir ve devletimiz toplumsal dengeyi sağlamakla yükümlüdür.

4857 sayılı İş Kanunu'nun "Engelli ve Eski Hükümlü Çalıştırma Zorunluluğu" başlıklı 30'uncu maddesinde toplumsal dengeyi sağlamak amacıyla işverenlere engelliler ve eski hükümlüler için zorunlu istihdam yükümlülüğü getirmiştir. Ancak anılan madde hükmünde özel sektör için getirilen engelli ve eski hükümlü istihdam yükümlülüğü elli veya daha fazla işçi çalıştıran yerler için geçerli olacak şekilde düzenlenmiştir. İşbu husus engellilerin çalışma hayatına dahil olmaları açısından olumsuzluk yaratmaktadır. Engelli vatandaşlarımızın asıl engeli çoğu Zaman toplum nezdindeki önyargılardır. Toplumun önyargılarından kurtulabilmeleri için engelli vatandaşlarımızın toplum yaşamına daha etkin, daha sosyal bir şekilde daha fazla katılabilmelerine bağlıdır.

Birleşmiş Milletler Engelli Hakları Sözleşmesi'nin 27. maddesinde engellilerin istihdamı ile ilgili olarak bir düzenleme öngörülmüştür. Bu madde hükmüne göre engelli vatandaşlarımız diğer vatandaşlarımız ile eşit koşullar altında çalışma hakkına sahip olmalıdır. Bu hak ile engellilere yönelik ayrımcılığın önlenmesi, açık, bütünleştirici ve erişilebilir bir iş piyasası ve çalışma ortamında serbestçe seçtikleri bir işte çalışma fırsatını da içerir. İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi ve Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklar Sözleşmesi'nde koruma altına alınan çalışma özgürlüğü Anayasamızın 49. maddesinde: "Çalışma, herkesin hakkı ve ödevidir. Devlet, çalışanların hayat seviyesini yükseltmek, çalışma hayatını geliştirmek için çalışanları ve işsizleri korumak, çalışmayı desteklemek, işsizliği önlemeye elverişli ekonomik bir ortam yaratmak ve çalışma barışını sağlamak için gerekli tedbirleri alır." şeklinde düzenlenmiştir.

Yukarıda açıklanan hususlar dikkate alındığında, engellilerin istihdam sorununun azaltılması, toplumsal birlik ve beraberliğin artırılması için 4857 sayılı Kanunun 30. maddesindeki istihdam zorunluluğu iş yerinde çalışan sayısından bağımsız olmalıdır. Kanununda çizilen bu sınırdan dolayı zaman zaman daha fazla işçiye ihtiyacı olmasına rağmen engelli çalıştırma yükümlülüğünden dolayı işçi sayısını 48, 49 olarak tutan işverenler bulunmaktadır. Elli işçi altında çalışanı bulunan iş yerlerine de çalışan işçi sayısına göre engelli çalıştırma zorunluluğu getirilerek engelli vatandaşlarımızın hem daha sosyal hem ekonomik acıdan rahatlayabilmesi amacıyla pozitif ayrımcılık yapılması gerekmektedir. Keza bir ülkede işgücüne katılma oranının yüksek olması, aynı zamanda o ülkenim-inşan kaynağının etkin kullanılıp kullanılmadığının da bir göstergesidir.

İşbu kanun teklifimiz ile elliden az işçi çalıştıran özel sektör iş yerle ineği € engelli çalıştırma zorunluluğu getirilerek engelli vatandaşların Anayasal hakkı olan çe ihlal edilmesinin önüne geçilmesi hedeflenmektedir.

MADDE GEREKÇELERİ

MADDE 1 - Madde ile elliden az işçi çalıştıran özel sektör iş yerlerine de engelli çalıştırma zorunluluğu getirilerek engelli vatandaşlarımızın istihdamını artırılması ve Anayasal hak olan çalışma hakkının ihlal edilmesinin önüne geçilmesi hedeflenmektedir.

MADDE 2 - Yürürlük maddesidir.

MADDE 3 - Yürütme maddesidir.

4857 SAYILI İŞ KANUNU'NDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TEKLİFİ

MADDE 1- 22.05.2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanunu'nun 30'uncu maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"İşverenler, özel sektör işyerlerinde yirmi veya daha az işçi çalıştırdıkları halde en az iki, kırka kadar işçi çalıştırmaları halinde en az dört, elli veya daha fazla işçi çalıştırmaları halinde yüzde beş engelli, kamu işyerlerinde ise yirmi veya daha az işçi çalıştırdıkları halde en az iki, kırka kadar işçi çalıştırmaları halinde en az üç, elli veya daha fazla işçi çalıştırmaları halinde yüzde yedi engelli ve yüzde iki eski hükümlü işçiyi veya 21/6/1927 tarihli ve 1111 sayılı Askerlik Kanunu veya 1 6/6/1927 tarihli ve 1076 sayılı Yedek Subaylar ve Yedek Askeri Memurlar Kanunu kapsamına giren ve askerlik hizmetini yaparken 12/4/1991 tarihli ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununun 21 inci maddesinde sayılan terör olaylarının sebep ve tesiri sonucu malul sayılmayacak şekilde yaralananları meslek, beden ve ruhi durumlarına uygun işlerde çalıştırmakla yükümlüdürler. Aynı il sınırları içinde birden fazla işyeri bulunan işverenin bu kapsamda çalıştırmakla yükümlü olduğu işçi sayısı, toplam işçi sayısına göre hesaplanır. "

MADDE 2 - Bu Kanun yayımlandığı tarihte yürürlüğe girer.

MADDE 3 - Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.

---

**Kaynak gösterme:** Mahmut Tanal (CHP, Şanlıurfa). “4857 Sayılı İş Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/727, 5 Temmuz 2021. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-727-4857-sayili-is-kanununda-degisiklik-yapilmasina-dair-kanun-teklifi (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/aa6cd752-0276-42f8-9a18-0188dc9ac4d7

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
