# 4721 Sayılı Türk Medeni Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi (2/803)

- **Tür:** Kanun teklifi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 2/803
- **Sunuluş tarihi:** 6 Ağustos 2019
- **İlk imza:** Mahmut Tanal (CHP, Şanlıurfa)
- **İmza sayısı:** 1
- **Esas komisyon:** Adalet Komisyonu
- **Son durum (TBMM):** KOMİSYONDA
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/93911f86-465c-4b6f-8a6b-0188dca8648b
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-803-4721-sayili-turk-medeni-kanununda-degisiklik-yapilmasina-dair-kanun-teklifi

> 2/803 esas numaralı kanun teklifi 6 Ağustos 2019 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Mahmut Tanal (CHP); 1 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA.

## Özet

Teklif ile; hâkimin olağanüstü durumlarda ve pek önemli bir sebeple on altı yaşını doldurmuş olan erkek veya kadının evlenmesine izin verebilmesine ilişkin hükmün yürürlükten kaldırılması; ayrıca, hâkimin, haklı sebep olmaksızın evlenmeye izin vermeyen yasal temsilciyi dinledikten sonra, bu konuda başvuran on sekiz yaşını doldurmuş kısıtlının evlenmesine izin verebilmesi amaçlanmaktadır.

## Teklif metni

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

2/5018, 2/5001, 2/5002, 2/4986, 2/4974, 2/4932, 2/4923, 2/4861, 2/4862, 2/4849, 2/4817, 2/4798, 2/4788, 2/4791 , 2/4771, 2/4748, 2/4730, 2/4701, 2/4681, 2/4668, 2/4669, 2/4621, 2/4617, 2/4606, 5/4367, 2/4568, 2/4547, 2/4541, 2/4542, 2/4543, 2/4522, 2/4513, 2/4494, 2/4481, 2/4482, 2/4463, 2/4464, 2/4456, 2/4437, 2/4413, 2/4361, 2/4341, 2/4308,

2/4285, 2/4286, 2/4287, 2/4280, 2/4272, 2/4262, 2/4261, 2/4234, 2/4235, 2/4236, 2/4213, 2/4219, 2/4196, 2/4189, 2/4174, 2/4175, 2/4176, 2/4168, 2/4154, 2/4155, 2/4149, 2/4107, 2/4110, 2/4103, 2/4094, 2/4095, 2/4085, 2/4086, 2/4064, 2/4057, 2/4035, 2/4036, 2/4037, 2/4008, 2/3997, 2/3970, 2/3856, 2/3837, 2/3838, 2/3839, 2/3828, 2/3829, 2/3819, 2/3820, 2/3817, 2/3797, 2/3796, 2/3765, 2/3736, 2/3731, 2/3703, 2/3589, 2/3584, 2/3548, 2/3531, 213532, 2/3472, 2/3473, 2/3451, 2/3440, 2/3414, 2/3381, 2/3382, 2/3377, 2/3375, 2/3358, 2/3341, 2/3320, 2/3286, 2/3257, 2/3220, 2/3109, 2/3102, 2/3103, 2/3079, 2/3075, 2/3076, 2/2988, 2/2914, 2/2911, 2/2912, 2/2894, 2/2897, 2/2936, 2/2891, 2/2863. - "2/2864, 2/2865, 2/2851, 2/2852, 2/2853, 2/2831, 2/2798, 2/2627, 2/2577, 2/2574, 2/2564, 2/2559, 2/2540, 2/2541, 2/2531, 2/2532, 2/2493, 2/2474, 2/2470, 2/2446, 2/2449, 2/2426, 2/2437, 2/2398, 2/2387, 2/2367, 2/2263, 2/2239, 2/2211, 2/2210, 2/2185, 2/2186, 2/2181, 2/2182, 2/2183, 2/2160, 2/2161, 2/2162, 2/2145, 2/2136, 2/2099, 2/2059, 2/1994, 2/1983, 2/1989, 2/1977, 2/1913, 2/1906, 2/1812, 2/1769, 2/1737, 2/1742, 2/1717, 2/1720, 2/1721,2/1711, 2/1627, 2/1628, 2/1629, 2/1656, 2/1658, 2/1619, 2/1620, 2/1604, 2/1690, 2/1691, 2/1633, 2/1679, 2/1559, 2/1558, 2/1528, 2/1498, 2/1420, 2/1403, 2/1404, 2/1378, 2/1349, 2/1373, 2/1304, 2/1307, 2/1309, 2/1311, 2/1292, 2/1272, 2/1273, 2/1250, 2/1184, 2/1156, 2/1142, 2/1145,2/1112, 2/1115, 2/968, 2/1083, 2/1056, 2/1057, 2/1026, 2/1027, 2/1013, 2/1004, 13/96, 2/1997, 21989, 2/916, 2/866, 2/7178, 2/451, 2/695, 2/722, 2/448, 2/449, 2/450, 2/453, 12457, 2/4958, 2/502, 2/697, 2/564, 2/584, 2/459, 2/461, 2/474, 2/611, 2/490, 2/504, 2/5533, 21690, 21565, 2/582,2/596, 2/600, 2/4177, 2/1659, 2/493, 2/649, 2/657, 2/1682, 2/693, 2/705, 2/1462, 2/469, 2/614, 2/495, 2/660, 2/1526, 2/696, 2/566, 2/1576, 2/1723, 2/599, 2/470, 2/4TI, 21608, 2/616, 2/632, 2/663, 2/534, 2/704, 21726, 2/464, 2/617, 24483, 2/485, 2/1629, 2/531, 2/1672, 2/540, 2/554, 2/572, 2/472, 2/613, 2/624, 2/625, 2/498, 2/6T1, 21537, 2/1692, 2/561, 2/7114, 2/456, 2/594, 2/482, 2/488, 2/627, 2/4971, 21500, 2/539, 2/557, 2/563, 2/1597, 2/601, 2/618, 2/619, 2/626, 2/630, 2/507, 2/536, 2/677, 2/701, 2/466, 2/621, 2/496, 2/637, 2/645, 2/510, 2/5942, 2/684, 2/703, 2/569, 2/468, 2/508, 2/512, 2/648, 2/514, 2/650, 2/658, 2/680, 2/550, 2/571, 21605, 2/607, 2/499, 2/511, 2/515, 2/651, 2/517, 2/662, 2/552, 2/1709, 2/476, 21636, 2/501, 2/639, 2/653, 2/519, 2/656, 2/664, 2/698, 2/574, 2/612, 2/479, 2/615, 2/638, 24522, 2/525, 2/528, 2/529, 2/530, 2/706, 2/460, 2/463, 2/473, 2/487, 2/1635, 2/1527, 2/667, 2/668, 2/532, 2/670, 2/452, 2/610, 2/634, 2/505, 2/506, 2/643, 2/665, 2/669, 2/674, 2/538, 2/454, 2/455, 2/642, 2/509, 2/533, 2/676, 2/1541, 2/679, 2/567, 2/1577, 2/465, 2/602, 2/644, 21646, 2/1673, 2/543, 2/544, 2/547, 2/715, 2/592, 2/593, 2/641, 2/647, 2/1681, 2/549, 2/699, 2/579,2/717, 2/1581, 2/583, 2/1595, 2/598, 2/513, 2/516, 2/518, 2/686, 2/687, 2/691, 2/707, 2/1719, 2/467, 2/652, 2/655, 2/1688, 2/555, 2/3556, 2/694, 2/558, 2/710, 2/721, 2/603, 2/604, 2/654, 2/521, 2/524, 2/559, 2/562, 2/712, 2/586, 2/587, 21606, 2/523, 2/666, 2/675, 2/700, 2/7108, 2/711, 2/9578, 2/580, 2/724, 2/1475, 2/478, 2/631, 2/661, 2/535, 2/678, 2/545, 2/702, 2/7120, 2/589, 2/609, 2/480, 2/633, 2/546, 2/683, 2/548, 2/560, 2/568, 2/570, 2/588, 2/481, 2/484, 2/486, 2/492, 2/685, 2/1573, 2/1575, 21116, 2/1585, 21591, 21620, 2/622, 2/623, 2/520, 2/551, 2/689, 2/713, 2/718, 2/725, 2/590, 2/489, 2/491, 2/628, 2/494, 2/503, 2/640, 2/1096 Esas numaralı kanun tekliflerimin, TBMM İç Tüzüğünün 77. Maddesinin 1. Fıkrası uyarınca

28. Yasama Döneminde yenilenmesini arz ve talep ederim. 07.06.2023 9 Av.Mahmut'T3 al ekili

Şanlnirfa Mille

Tali Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyon | Komisyonu

Esas Komisyon

Adalet Komisyonu

Tarih: 19 Haziran 2023 Esas No: 2 /803

ARMELENBAK, jNe:

CHP): ae ? VI...

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞI'NA

4721 Sayılı Türk Medeni Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi ve gerekçesi ekte sunulmuştur. 31/07/2019

Komisyon Adalet

Tarih : 01 Eşim 208 Esas No:2721436)

GELEN EVRAK No; © all £7O

İEBYS'ye AKTARILMIŞTIR

GEREKÇE

Bireylerin hayatlarında verdiği kararların en önemlilerinden biri evlilik kararıdır. Cinsiyeti fark etmeksizin birey adına verilmiş bir evlilik kararı tüm yaşantısının geri kalanına etkili olacak sonuçlar doğurur. Bu denli önemli bir kararın bireylerin bu kararın sonuç ve anlamını bilebileceği bir zamanda almalarını gerekli kılmaktadır. Zira bu sadece bireyleri değil toplumsal dengeyi de gözeten bir mekanizmadır.

Çocuk yaşta evlilikler özellikle kırsal kesimde ülkemizde halen görülmekte olan bir durumdur. Erken yaşta yapılan evliliklerin anlam ve sonuçlarını kavrama yetisinden uzak kimselerin kurduğu aileler de sağlam temeller üzerine atılamamaktadır.

Kişilerin evlilik gibi önemli bir kararı verecek bilişsel yetiye hangi yaşta sahip olacağı hususu tartışmalı bir konu olmakla birlikte son yıllarda yapılan bilimsel çalışmalar bu yaşın hiçbir surette 18 yaşının altında olmadığını ortaya koymaktadır. Birçok gelişmiş ülke bu bilimsel çalışmalar ve toplumsal gereklilikleri gözeterek mevzuatında gerekli çalışmaları yapmış, evlilik yaşını yukarı çekmiştir. Örneğin Almanya 2017 yılında yasal mevzuatında değişime giderek 16 olan evlilik yaşını 18 olarak yeniden düzenlemiştir. Bunun yanında Hollanda, Danimarka ve Norveç 2015 yılından itibaren yaptıkları yasal düzenlemeler ile evlilik yaşını yukarı doğru çekmiştir.

Halihazırda uygulanmakta olan mevzuatımıza da bakılınca; Türk Medeni Kanunu İnci maddesine göre Türkiye'de bireylerin 18 yaşında ergin sayıldığı açıktır. Oy verme, şirket kurma, silah edinme gibi oldukça önemli kararların 18 yaşına girmeden hiçbir surette verilemeyeceğine kanunların çeşitli yerlerinde hükmeden hukuk sistemimizin evlenme kararının 16 yaşında verilebileceğini düzenlemesi oldukça çelişkili bir tutum oluşturmaktadır.

Yasa teklifi Anayasamızın 5'nci maddesinde "kişilerin ve toplumun refah, huzur ve mutluluğunu sağlamak" amacına hizmet ettiği gibi daha sağlıklı kararlarla kurulmuş âile bağları oluşturduğu için "Ailenin Korunması" başlıklı 41'nci maddesi ile çocukların eğitim hayatına devamını sağlayarak ("Eğitim ve Öğrenim Hakkı ve Ödevi" başlıklı 42'nci maddelerine de hizmet etmektedir

MADDE GEREKÇELERİ

MADDE 1- 17 yaşını doldurmamış bireylerin evliliğinin yasaklanması ile evlilik ile ergin kılınma kurumu da son bulmuştur

MADDE 2- Olağanüstü koşullarda 17 yaşını doldurmamış kimselerin evlenmesine izin veren hüküm yürürlükten kaldırılmıştır.

MADDE 3- Reşit olmayan küçüğün yasal temsilci izni ile evlenebilmesi uygulamasına son verilmiştir.

MADDE 4- Hakimin 17 yaşını doldurmamış küçüğe evlilik izni verebilmesi uygulamasına son verilmiştir.

MADDE 5- Yürürlük maddesidir.

MADDE 6- Yürütme maddesidir.

4721 SAYILI TÜRK MEDENİ KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TEKLİFİ

MADDE 1 - 4721 sayılı kanunun 11'nci maddesinin ikinci fıkrası yürürlükten kaldırılmıştır

MADDE 2- 4721 sayılı kanunun 124'ncü maddesinin ikinci fıkrası yürürlükten kaldırılmıştır.

MADDE 3- 4721 sayılı kanunun 126'ncı maddesi yürürlükten kaldırılmıştır.

MADDE 4- 4721 sayılı kanunun 128*nci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"Madde 128- Hâkim, haklı sebep olmaksızın evlenmeye izin vermeyen yasal temsilciyi dinledikten sonra, bu konuda başvuran reşit kısıtlının evlenmesine izin verebilir."

MADDE 5- Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 6- Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.

---

**Kaynak gösterme:** Mahmut Tanal (CHP, Şanlıurfa). “4721 Sayılı Türk Medeni Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/803, 6 Ağustos 2019. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-803-4721-sayili-turk-medeni-kanununda-degisiklik-yapilmasina-dair-kanun-teklifi (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/93911f86-465c-4b6f-8a6b-0188dca8648b

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
