# 4541 Sayılı Şehir ve Kasabalarda Mahalle Muhtar ve İhtiyar Heyetleri Teşkiline Dair Kanun ile 5779 Sayılı İl Özel İdarelerine ve Belediyelere Genel Bütçe Vergi Gelirlerinden Pay Verilmesi Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi (2/865)

- **Tür:** Kanun teklifi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 2/865
- **Sunuluş tarihi:** 7 Eylül 2018
- **İlk imza:** Mahmut Tanal (CHP, Şanlıurfa)
- **İmza sayısı:** 1
- **Esas komisyon:** İçişleri Komisyonu
- **Son durum (TBMM):** KOMİSYONDA
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/363c3d3e-9faf-42fb-8123-0188dcb4527b
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-865-4541-sayili-sehir-ve-kasabalarda-mahalle-muhtar-ve-ihtiyar-heyetleri-teskiline-dair-kanun

> 2/865 esas numaralı kanun teklifi 7 Eylül 2018 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Mahmut Tanal (CHP); 1 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA.

## Özet

Teklif ile, köy ve mahalle muhtarlıklarının idari ve mali özerkliğe sahip kamu tüzel kişiliğini haiz olmaları, muhtarların bağlı oldukları belediyeler ile il özel idarelerinin meclislerinde doğal üye sayılmaları, şehir ve kasaba muhtarlıklarına emlak ve çöp vergisi tahsilatından, köy ve mahalle muhtarlıklarına ise İller Bankası aracılığıyla genel bütçe vergi gelirlerinden pay verilmesi amaçlanmaktadır.

## Teklif metni

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

2/5018, 2/5001, 2/5002, 2/4986, 2/4974, 2/4932, 214993, 2/4861, 214862, 214842, 2/4817,

2/4798, 2/4788, 2/4791 03 2/47TI, 2/4748, 2/4730, 2/4701, 2/4681, 2/4668, 2/4669, 2/4621, 2/4617, 2/4606, 2/4367, 2/4568, 2/4547, 2/4541, 2/4542, 2/4543, 2/4522, 2/4513, 2/4494, 2/4481, 2/4482, 2/4463, 2/4464, 2/4456, 2/4437, 2/4413, 2/4361, 2/4341, 2/4308, 2/4285, 2/4286, 2/4287, 2/4280, 2042775, 2/4262, 2/4261, 204234, 2/4235, 2/4236, 2/4213, 2/4219, 2/4196, 2/4189, 2/4174, 2/4175, 2/4176, 2/4168, 2/4154, 2/4155, 2/4149, 2/4107, 2/4110, 2/4103, 2/4094, 2/4095, 2/4085, 2/4086, 2/4064, 2/4057, 2/4035, 2/4036, 2/4037, 2/4008, 2/3997, 2/3970, 2/3856, 2/3837, 2/3838, 2/3839, 2/3828, 2/3829, 2/3819, 2/3820, 2/3817, 2/3797, 2/3796, 2/3765, 2/3736, 2/3731, 213703, 2/3589, 2/3584, 2/3548, 2/3531, 2/3532, 2/3472, 2/3473, 2/3451, 2/3440, 2/3414, 2/3381, 2/3382, 2/3377, 2/3375, 2/3358, 2/3341, 2/3320, 2/3286, 2/3257, 2/3220, 2/3109, 2/3102, 2/3103, 2/3079, 2/3075, 2/3076, 2/2988, 2/2914, 2/2911, 2/2912, 2/2894, 2/2897, 2/2936, 2/2891, 2/2863. -2/2864, 2/2865, 2/2851, 2/2852, 2/2853, 2/2831, 2/2798, 2/2627, 2/2577, 2/2574, 2/2564, 2/2559, 2/2540, 2/2541, 2/2531, 2/2532, 2/2493, 2/2474, 2/2470, 2/2446, 2/2449, 2/2426, 2/2437, 2/2398, 2/2387, 2/2367, 2/2263, 2/2239, 2/2211, 2/2210, 2/2185, 2/2186, 2/2181, 2/2182, 2/2183, 2/2160, 2/2161, 2/2162, 2/2145, 2/2136, 2/2099, 2/2059, 2/1994, 2/1983, 2/1989, 2/1977, 2/1913, 2/1906, 2/1812, 2/1769, 2/1737, 2/1742, 2/1717, 2/1720, 2/1721, 2/1711, 2/1627, 2/1628, 2/1629, 2/1656, 2/1658, 2/1619, 2/1620, 2/1604, 2/1690, 2/1691, 2/1633, 2/1679, 2/1559, 2/1558, 2/1528, 2/1498, 2/1420, 2/1403, 2/1404, 2/1378, 2/1349, 2/1373, 2/1304, 2/1307, 2/1309, 2/1311, 2/1292, 2/1272, 2/1273, 2/1250, 2/1184, 2/1156, 2/1142, 2/1145, 2/1112, 2/1115, 2/968, 2/1083, 2/1056, 2/1057, 2/1026, 2/1027, 2/1013, 2/1004, 123/996, 2/997, 21989, 2/916, 2/866, 2/778, 2/451, 21695, 2/722, 2/448, 2/49, 2/450, 2/453,

12/457, 2/458, 2/1502, 2/69T, 2/564, 2/584, 2/459, 2/461, 2/474, 2/611, 21490, 2/504, 2/553, 2/690, 2/565, 2/582,:2/596, 2/600, 2/477, 2/659, 2/1493, 2/649, 2/6517, 21682, 2/1693, 2/705, 2/462., 2/469, 2/614, 2/495, 2/1660, 2/1526, 21696, 21566, 21576, 21123, 21599, 2/470, 2/4TI, 2/608, 2/616, 2/632, 2/663, 2/534, 2/704, 2/1726, 2/464, 2/617, 2/483, 2/485, 2/629, 2/531, 2/1672, 21540, 2/1554, 2/1572, 21472, 21613, 2/624, 2/625, 2/498, 2/1671, 24537, 21692, 2/9561, 2/714, 2/456, 2/594, 2/482, 21488, 2/6217, 2/497, 21500, 2/1539, 2/55T, 2/563, 2/597, 2/601, 2/618, 2/619, 2/626, 2/630, 2/507, 2/1536, 2/677, 2/701, 2/466, 2/621, 2/496, 2/637, 2/645, 2/510, 2/542, 2/684, 2/703, 2/569, 2/468, 2/508, 2/512, 2/648, 2/514, 2/650, 2/658, 2/680, 2/550, 2/5T1, 2/605, 2/607, 2/499, 2/511, 2/515, 2/651, 24517, 2/662, 21552, 2/709, 2/4176, 2/1636, 2/1501, 2/639, 2/653, 2/519, 2/656, 2/664, 2/1698, 2/574, 2/612, 2/479, 2/615, 2/638, 2/522, 21525, 2/528, 2/529, 21530, 2/706, 2/460, 2/463, 2/473, 2/487, 2/1635, 2/1527, 24667, 21668, 2/532, 2/670, 21452, 2/610, 2/634, 2/505, 2/506, 2/643, 2/665, 2/669, 2/674, 2/538, 2/454, 2/455, 2/1642, 2/1509, 2/533, 21676, 2/541, 21679, 21567, 21577, 21465, 21602, 21644, 2/646, 2/673, 2/543, 2/544, 2/547, 2/1715, 2/592, 2/593, 2/641, 21647, 2/681, 21549, 2/699, 2/1579, 2/1717, 2/581, 2/583, 2/595, 2/598, 2/513, 2/516, 2/518, 2/686, 2/687, 2/691, 2/707, 2/119, 21467, 21652, 21655, 21688, 21555, 2/556, 2/1694, 2/1558, 2/710, 2/1721, 21603, 2/604, 2/654, 2/521, 2/524, 2/559, 2/562, 2/1712, 2/586, 21587, 2/606, 21523, 2/666, 21675, 2/700, 2/708, 2/711, 2/578, 2/580, 2/724, 2/475, 2/478, 2/631, 2/661, 2/535, 2/6178, 2/545, 2/702, 2/720, 2/1589, 2/609, 2/480, 2/633, 2/546, 2/683, 2/548, 2/560, 2/568, 2/570, 2/588, 2/481, 2/484, 2/486, 2/492, 2/685, 2/573, 2/5175, 2/716, 2/1585, 2/591, 2/620, 2/622, 2/623, 2/520,

2/551, 2/689, 2/713, 2/718, 2/725, 2/590, 2/489, 2/491, 2/628, 2/494, 2/503, 2/640, 2/1096 Esas numaralı kanun tekliflerimin, TBMM İç Tüzüğünün 77. Maddesinin 1. Fıkrası uyarınca

28. Yasama Döneminde yenilenmesini arz ve talep ederim. 07.06.2023 "7 AvMahmut Tayal Şanlışirfa Mil ekili

Tali Plan ve Bütçe Komisyonu

Komisyon ş y

Esas İçişleri Komisyonu

Komisyon sıŞ y

Tarih: 19 Haziran 2023 Esas No: 2 /865

—-yeaş

ZE .CUMHURİYET HALK PARTİSİ

—. Grup liği ni Tarih de. LAR İansseee-e Se ÜMİT | Sayı sey

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

4541 Sayılı Şehir ve Kasabalarda Mahalle Muhtar ve İhtiyar Heyetleri Teşkiline Dair Kanun ile 5779 Sayılı İl Özel İdarelerine ve Belediyelere Genel Bütçe Vergi Gelirlerinden Pay verilmesi hakkında kanuna değişiklik yapılması hakkında Kanun Teklifi ve gerekçeleri ektedir. 14.08.2019

Gereğini arz ederim.

Tali Komisyon Nan wÜke.

Esas Taiyus

Komisyon

Tarih 1S im 208

07 El 2018 No: Gerli

EBYS'ye AKTARILMIŞTIR

GENEL GEREKÇE Köy ve mahalle muhtarlığı, devletin vatandaşa en yakın en uç birimini temsil etmektedir. Köy ve mahalle muhtarları yerel yönetimlerin temelidir. Demokratik sistem içerisinde seçimle işbaşına gelen muhtarlarımız kamu adına vatandaşın sorunlarıyla doğrudan muhatap konumundadır. Bulundukları pozisyon itibariyle kamu görevi yürütmekte olan muhtarlar ne var ki hak ettikleri maaş, ödenek ve özlük haklarından yararlanamamaktadır.

Türkiye genelinde 31 bin 963 mahalle ve 18 bin 229 köy olmak üzere 50 bin 192 muhtar görev yapmaktadır. Başta köy muhtarlıkları olmak üzere bir çok muhtarımız ekonomik açıdan sıkıntı yaşamakta, muhtarlık binaları çağın çok gerisinde kalmaktadır. Gerekli teknolojik altyapının olması bir yana derme çatma binalarda vatandaşa hizmet veren muhtarlarımız yine de işlerini özveri ile yapmakta, devletin vatandaşa dokunan sıcak eli olmaya devam etmektedir. Muhtarlarımızın 21. Yüzyıla yakışır bit biçimde hizmet edebilmeleri için sosyal, ekonomik ve özlük haklarının iyileştirilmesinin gerekliliği açıktır.

Yapılacak olan bu kanun düzenlemesi ile muhtarlarımız hak ettikleri sosyal, ekonomik ve özlük haklarına sahip olabilecek, bu sayede vatandaşlarımız daha hizlı ve rahat hizmet alabileceklerdir. MADDE GEREKÇELERİ

Madde 1- 4541 Sayılı Kanuna ek konulacak bu madde ile muhtarların bulundukları ilçelerin belediye meclislerinde kendi bölgeleri ile ilgili bir katar alınırken fikirlerinin alınmaları sağlanmaktadır.

Madde 2- 5779 Sayılı kanuna ek konulacak bu madde ile muhtarların tüm giderlerinin karşılanması, gelir ve ödeneklerinin artması için bağlı bulundukları belediyelerin emlak vergilerinden belirli oranda ve köy- mahalle nüfusuyla orantılı olacak bir biçimde pay almaları sağlanmaktadır.

Madde 3- Yürürlük Maddesidir.

Madde 4- Yürütme Maddesidir.

4541 SAYILI ŞEHİR VE KASABALARDA MAHALLE MUHAR VE İHTİYAR HEYETLERİ TEŞKİLİNE DAİR KANUN ile 5779 SAYILI İL ÖZEL İDARELERİNE VE BELEDİYELERE GENEL BÜTÇE VERGİ GELİRLERİNDEN PAY VERİLMESİ HAKKINDA KANUNA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUN TEKLİFİ

MADDE 1- 10/4/1944 tarihli ve 4541 sayılı Şehir ve Kasabalarda Mahalle Muhtar ve İhtiyar Heyetleri Teşkiline Dair Kanuna aşağıdaki ek madde eklenmiştir.

Ek Madde 1- (1) Köy ve mahalle muhtarlıkları, idari ve mali özerkliğe sahip kamu tüzel kişiliğidir.

(2) Mahalle muhtarları, bağlı bulunduğu ilçe ve büyükşehir belediye meclislerinin, köy muhtarları ise il genel meclisinin, oy hakkı olmaksızın doğal üyeleridir. Mahalle veya köyleri ilgilendiren katar alırken belediye meclisleri ile il genel meclisleri, ilgili muhtarların görüşünü almak zorundadır.

MADDE 2- 2/7/2008 tarihli ve 5779 sayılı İl Özel İdarelerine ve Belediyelere Genel Bütçe Vergi Gelirlerinden Pay Verilmesi Hakkında Kanuna aşağıdaki ek madde eklenmiştir.

Ek Madde 1- (1) Köy ve mahalle muhtarlıklarına, genel bütçe vergi gelirlerinden ayrılacak binde beşi oranında pay verilir. Bu pay, Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından aylık olarak hesap edilmek suretiyle her ayın onuncu gününe kadar İller Bankasına gönderilir. İller Bankasına gönderilen paylar nüfus esasına göre muhtarlıklar arasında paylaştırılır.

(2) Şehir ve kasaba muhtarlıklatına, belediyelere ödenen, emlak ve çöp vergist tahsilatından "01 oranında pay verilir. Payın hesaplanması ve ödenmesine ilişkin usul ve esaslar Bakanlık tarafından belirlenir.

(3) Muhtarlıklar yukarıdaki fıkralardaki ödeneği; kamu binalarının küçük onarım ve tefriş, eğitim kursları, hemşerilik bilincini geliştirmeye yönelik sosyal faaliyetlerin, köy içi yolların yapılması, aydınlatma, muhtarlık bürolarının tefriş giderlerinin karşılanması amacıyla kullanırlar. Muhtarlıklar bu faaliyetleri, bağlı oldukları belediye veya il özel idaresi ile koordinasyon içinde yürütürler.

MADDE 3- Bu kanun yayımlandığı tarihte yürürlüğe girer.

MADDE 4- Bu kanun hükümlerini Cumhurbaşkanlığı yürütür.

---

**Kaynak gösterme:** Mahmut Tanal (CHP, Şanlıurfa). “4541 Sayılı Şehir ve Kasabalarda Mahalle Muhtar ve İhtiyar Heyetleri Teşkiline Dair Kanun ile 5779 Sayılı İl Özel İdarelerine ve Belediyelere Genel Bütçe Vergi Gelirlerinden Pay Verilmesi Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/865, 7 Eylül 2018. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-865-4541-sayili-sehir-ve-kasabalarda-mahalle-muhtar-ve-ihtiyar-heyetleri-teskiline-dair-kanun (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/363c3d3e-9faf-42fb-8123-0188dcb4527b

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.