# 26 Şubat 1992 Günü Azerbaycan Cumhuriyetinin Dağlık Karabağ Bölgesindeki Hocalı Kasabasında Yaşanan Azeri Sivillerin Ermeni Kuvvetler Tarafından Toplu Şekilde Katledilmesi Olayının "Soykırım" Olarak Tanınmasına İlişkin Kanun Teklifi (2/876)

- **Tür:** Kanun teklifi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 2/876
- **Sunuluş tarihi:** 9 Temmuz 2018
- **İlk imza:** Mahmut Tanal (CHP, Şanlıurfa)
- **İmza sayısı:** 1
- **Esas komisyon:** İçişleri Komisyonu
- **Son durum (TBMM):** KOMİSYONDA
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/d6f375d8-d8ea-4338-b833-0188dcb5e042
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-876-26-subat-1992-gunu-azerbaycan-cumhuriyetinin-daglik-karabag-bolgesindeki-hocali-kasabasind

> 2/876 esas numaralı kanun teklifi 9 Temmuz 2018 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Mahmut Tanal (CHP); 1 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA.

## Özet

Teklif ile, 26 Şubat 1992 günü Azerbaycan'ın Karabağ bölgesindeki Hocalı kasabasında sivillere karşı yapılan katliamın soykırım olarak tanınması amaçlanmaktadır.

## Teklif metni

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

2/5018, 2/5001, 2/5002, 2/4986, 2/4974, 2/4932, 2/4923, 2/4861, 2/4862, 2/4842, 2/4817, 2/4798, 2/4788, 2/4791 5 2/4771, 2/4748, 2/4730, 2/4701, 2/4681, 2/4668, 2/4669, 2/4621, 2/4617, 2/4606, 5/4367, 2/4568, 2/4547, 2/4541, 2/4542, 2/4543, 2/4522, 2/4513, 2/4494, 2/4481, 2/4482, 2/4463, 2/4464, 2/4456, 2/4437, 2/4413, 2/4361, 2/4341, 2/4308,

2/4285, 2/4286, 2/4287, 2/4280, 2/4272, 2/4262, 214261, 2/4234, 2/4235, 2/4236, 2/4213, 2/4219, 2/4196, 2/4189, 2/4174, 2/4175, 2/4176, 2/4168, 2/4154, 2/4155, 2/4149, 2/4107, 2/4110, 2/4103, 2/4094, 2/4095, 2/4085, 2/4086, 2/4064, 2/4057, 2/4035, 2/4036, 2/4037, 2/4008, 2/3997, 2/3970, 2/3856, 2/3837, 2/3838, 2/3839, 2/3828, 2/3829, 2/3819, 2/3820, 2/3817, 2/3797, 2/3796, 2/3765, 2/3736, 2/3731, 2/3703, 2/3589, 2/3584, 2/3548, 2/3531, 2/3532, 2/3472, 2/3473, 2/3451, 2/3440, 2/3414, 2/3381, 2/3382, 2/3377, 2/3375, 2/3358, 2/3341, 2/3320, 2/3286, 2/3257, 2/3220, 2/3109, 2/3102, 2/3103, 2/3079, 2/3075, 2/3076, 2/2988, 2/2914, 2/2911, 2/2912, 2/2894, 2/2897, 2/2936, 2/2891, 2/2863. - "2/2864, 2/2865, 2/2851, 2/2832, 2/2853, 2/2831, 2/2798, 2/2627, 2/2571, 2/2574, 2/2564, 2/2559, 2/2540, 2/2541, 2/2531, 2/2532, 2/2493, 2/2474, 2/2470, 2/2446, 2/2449, 2/2426, 2/2437, 2/2398, 2/2387, 2/2367, 2/2263, 2/2239, 2/2211, 2/2210, 2/2185, 2/2186, 2/2181, 2/2182, 2/2183, 2/2160, 2/2161, 2/2162, 2/2145, 2/2136, 2/2099, 2/2059, 2/1994, 2/1983, 2/1989, 2/1977, 2/1913, 2/1906, 2/1812, 2/1769, 2/1737, 2/1742, 2/1717, 2/1720, 2/1721, 2/1711, 2/1627, 2/1628, 2/1629, 2/1656, 2/1658, 2/1619, 2/1620, 2/1604, 2/1690, 2/1691, 2/1633, 2/1679, 2/1559, 2/1558, 2/1528, 2/1498, 2/1420, 2/1403, 2/1404, 2/1378, 2/1349, 2/1373, 2/1304, 2/1307, 2/1309, 2/1311, 2/1292, 2/1272, 2/1273, 2/1250, 2/1184, 2/1156, 2/1142, 2/1145,2/1112, 2/1115, 2/968, 2/1083, 2/1056, 2/1057, 2/1026, 2/1027, 2/1013, 2/1004, ) 21996, 21997, 2/989, 2/916, 2/866, 2/7178, 2/451, 2/695, 2/722, 2/448, 2/449, 2/4350, 2/453, 121457, 2/458, 2/502, 2/6971, 2/564, 2/584, 2/459, 2/461, 2/474, 2/611, 2/490, 2/504, 2/553, 21690, 2/565, 2/582,2/596, 21600, 2/477, 21659, 2/493, 2/649, 2/657, 2/682, 2/693, 2/705, 2/1462, 2/469, 2/614, 2/495, 2/660, 2/1526, 2/696, 2/1566, 2/576, 2/1723, 2/599, 2/470, 2/471, 2/1608, 2/616, 2/632, 2/663, 2/9534, 2/704, 2/726, 2/464, 2/617, 2/483, 2/485, 2/629, 2/531, 21672, 2/540, 2/554, 2/572, 2/1472, 2/613, 2/624, 2/625, 2/498, 2/6711, 21537, 2/1692, 2/561, 2/1714, 2/456, 2/594, 2/482, 2/488, 2/627, 2/1497, 2/1500, 2/539, 2/5571, 21563, 2/5971, 2/601, 2/618, 2/619, 2/626, 2/630, 2/507, 2/3936, 2/6771, 2/701, 2/466, 2/621, 2/496, 2/637, 2/1645, 2/510, 2/542, 2/684, 2/703, 2/569, 2/468, 2/508, 2/512, 2/648, 2/514, 2/6350, 2/658, 2/6809, 2/550, 2/571, 2/605, 2/607, 2/499, 2/511,2/515, 2/6351, 2/517, 2/662, 2/1552, 2/709, 2/476, 21636, 2/3901, 2/639, 2/653, 2/519, 2/656, 2/664, 2/1698, 2/574, 2/612, 2/479, 2/615, 2/638, 2/1522, 2/3925, 2/928, 2/529, 2/530, 27706, 2/460, 2/463, 2/473, 21487, 2/1635, 2/5271, 2/1667, 2/1668, 2/532, 2/670, 2/4592, 2/610, 2/634, 2/505, 2/506, 2/643, 2/665, 2/669, 2/674, 2/538, 2/454, 2/1455, 2/642, 2/509, 2/533, 2/6176, 2/541, 2/1679, 2/567, 2/1577, 2/465, 2/602, 2/644, 2/646, 2/1673, 21543, 2/544, 2/547, 2/1715, 2/1592, 2/593, 2/641, 2/1647, 2/1681, 2/549, 2/699, 2/1579, 2/1717, 2/1581, 21583, 2/595, 2/598, 2/513, 2/516, 2/518, 2/686, 2/687, 2/691, 2/707, 21719, 2/4671, 2/6352, 2/655, 2/688, 2/5535, 2/5356, 2/694, 2/558, 2/710, 2/721, 2/603, 2/604, 2/1654, 2/521, 2/524, 2/559, 2/562, 2/712, 2/586, 2/587, 2/606, 2/9523, 2/666, 2/675, 2/700, 2/7108, 2/711, 2/578, 2/580, 2/724, 2/4735, 2/478, 2/631, 2/661, 2/535, 2/678, 2/545, 2/702, 2/720,2/589, 2/609, 2/480, 2/633, 2/546, 2/683, 2/548, 2/560, 2/568, 2/570, 2/588, 2/481, 2/484, 2/486, 2/492, 2/1685, 2/5713, 2/575, 2/1716, 2/585, 2/9591, 2/620, 2/1622, 2/1623, 2/520, 2/551, 2/689, 2/713, 2/718, 2/725, 2/590, 2/489, 2/491, 2/628, 2/494, 2/503, 2/640, 2/1096 Esas numaralı kanun tekliflerimin, TBMM İç Tüzüğünün 77. Maddesinin 1. Fıkrası uyarınca 28. Yasama Döneminde yenilenmesini arz ve talep ederim. 07.06.2023 7 Av.Mahmut'Ta al

Tali

Komüsyon Dışişleri Komisyonu

Esas

Komisyon İçişleri Komisyonu

Tarih: 19 Haziran 2023 Esas No: 2 /876

Av. Mahmut TANAL Istanbul Milletvekili İnsan Haklarını Inceleme Komisyonu Üyesi

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

2/2300, 2/2292, 2/2248, 2/2247, 2/2222, 2/2221, 2/2219, 2/2185, 2/2139, 2/2133; 2/2109, 2/2105, 2/2104, 2/2095, 2/2090, 2/2046, 2/2026, 2/2020, 2/2019, 2/2018, 2/2017, rd 2/2015, 2/2012, 2/2006, 2/2005, 2/1993, 2/1992, 2/1991, 2/1983, 2/1982, 2/1980, 2/1979, 2/1976, 2/1975, 2/1974, 2/1973, 2/1972, 2/1971, 2/1960, 2/1959, 2/1953, 2/1952, 2/1951, 2/1943, 2/1942, 2/1939, 2/1935, 2/1934, 2/1928, 2/1927, 2/1925, 2/1922, 2/1915, 2/1911, 2/1910, 2/1909, 2/1908, 2/1899, 2/1897, 2/1892, 2/1891, 2/1890, 2/1883, 2/1882, 2/1878, 2/1876, 2/1874, 2/1871, 2/1867, 2/1866, 2/1865, 2/1855, 2/1853, 2/1852, 2/1848, 2/1847, 2/1846, 2/1845, 2/1844, 2/1843, 2/1842, 2/1841, 2/1840, 2/1839, 2/1824, 2/1818, 2/1816, 2/1815, 2/1804, 2/1803, 2/1797, 2/1796, 2/1795, 2/1794, 2/1792, 2/1791, 2/1790, 2/1789, 2/1788, 2/1775, 2/1761, 2/1749, 2/1745, 2/1740, 2/1736, 2/1730, 2/1721, 2/1680, 2/1661, 2/1655, 2/1646, 2/1645, 2/1635, 2/1630, 2/1627, 2/1621, 2/1591, 2/1577, 2/1565, 2/1555, 2/1549, 2/1548, 2/1539, 2/1526, 2/1522, 2/1521, 2/1503, 2/1494, 2/1493, 2/1490, 2/1442, 2/1404, 2/1403, 2/1394, 2/1374, 2/1373, 2/1372, 2/1371, 2/1342, 2/1338, 2/1333, 2/1326, 2/1264, 2/1239, 2/1228, 2/1227, 2/1226, 2/1219, 2/1209, 2/1193, 2/1083, 2/1066, 2/1062, 2/1035, 2/1030, 2/1029, 2/1013, 2/1012, 2/1011, 2/1010, 2/1009, 2/996, 2/984, 2/982, 2/981, 2/976, 2/973, 2/972, 2/970, 2/969, 2/963, 2/961, 2/959, 2/957, 2/956, 2/954, 2/943, 2/898, 2/897, 2/885, 2/882, 2/872, 2/857, 2/851, 2/837, 2/812, 2/749,

2/746, 2/727, 2/725, 2/72, 2/718, 2/711, 2/699, 2/698, 2/697, 2/679, 2/670, 2/645, 2/644, 2/643, 2/642, 2/640, 2/639, 2/635, 2/634, 2/611, 2/610, 2/607, 2/606, 2/605, 2/596, 2/595, 2/568, 2/5617, 2/566, 2/563, 2/560, 2/537, 2/536, 2/535, 2/508, 2/507, 2/506, 2/491, 2/48, 2/487, 2/481, yenilenmesini arz ve talep ederim.

Tali Dısisleri Komisyonlar işe Esas İcisleri Komisyon yiyen Tarih01.10.2018 Esas No:453

Adres: Yeni Halkla İlişkiler Binası 4. Kat No: 4105 TBMM/ANKARA

CUMHURİYET HALK PARTİSİ

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

26 Şubat 1992 tarihinde Azerbaycan Cumhuriyeti?nin Dağlık Karabağ böl gesindeki Hocalı kasabasında yaşanan ve Azeri sivillerin Ermenistan'a bağlı kuvvetler tarafından toplu şekilde öldürülmesi katliamının "Soykırım" olarak tanınmasına ilişkin kanun teklifi ekte gerekçeleriyle sunulmuştur. 08.03.2018

Killetve agal kili i Numara;

Tbiüiki

GENE EVRAK

12 Mert zül vo:Zy 5916 İ Acr İLMIŞTIR GENEL GEREKÇE

Hocalı Katliamı (Azerice: Xocalı soygırımı), Karabağ Savaşı sırasında 26 Şubat 1992 tarihinde Azerbaycan Cumhuriyeti'nin Dağlık Karabağ bölgesindeki Hocalı kasabasında yaşanan ve Azeri sivillerin Ermenistan'a bağlı kuvvetler tarafından toplu şekilde öldürülmesi olayıdır.

Dağlık Karabağ bölgesinin en önemli tepelerinden birisinde olan Hocalı kasabası Ermeni güçleri için önemli bir askeri hedef niteliği taşımaktaydı. Kasaba Hankendi'yle Ağdam'ı bağlayan yolun üzerinde bulunup bölgenin tek havalimanı için üs konumundaydı. İnsan Hakları İzleme Örgütü'nün raporuna göre Hocalı kasabası Ermeni kuvvetler tarafından top ateşine tutulmaktaydı.

Aralık 1991'de Hankendi çevresinde yerleşen ve Azerilerin yaşadığı Kerkicahan kasabasının alınmasından sonra, Hocalı kasabası tamamen Ermeni ablukasında kaldı. İşgalden önce 1991-1992 kış aylarında Hocalı sürekli olarak bombalanmıştır. Hocalıdan çıkmış mültecilerin İnsan Hakları İzleme Örgütü'ne söylediklerine göre, bazı durumlarda bombardımanlar açıkça sivil hedeflere karşı yönlendirilmiştir. Saldırı öncesi, birkaç aydır kasaba elektrik ve gazdan yoksundu.

936 km2'lik alana sahip, savaştan önce 2.605 aileden ibaret 11.356 kişinin yaşadığı Hocalı kasabası 26 Şubat 1992 tarihinde yağmaya maruz kalmış ve kasaba tamamen yok edilmiştir. Uzun süre cesetlerin alınması bile mümkün olmamıştır. Ermeni güçleri 1992 yılının 25 Şubatı 26 Şubat'ta bağlayan gecede bölgedeki 366. Alayın da desteği ile önce giriş ve çıkışını kapadığı Hocalı kasabasında, Azeri resmi kaynaklarına göre, 83 çocuk, 106 kadın ve 70'ten fazla yaşlı dahil olmak üzere toplam 613 sakin öldürülmüş, toplam 487 kişi ağır yaralanmıştır. 1275 kişi ise rehin alınmış ve 150 kişi ise kaybolmuştur. Cesetler üzerinde yapılan incelemelerde cesetlerin birçoğunun yakıldığı, gözlerinin oyulduğu, başları kesildiği görülmüştür. Hamile kadınlar ve çocukların da maruz kaldığı tespit edilmiştir.

İnsan Hakları İzleme Örgütü olayı Dağlık Karabağ Savaşı içerisinde yapılan en büyük katliam olarak nitelemiştir. Azerbaycan Parlamentosu 1994'te Hocalı'da yaşanan katliamı "soykırım" olduğunu ilan etti.

Bu nedenlerle hazırlanan kanun teklifi 26 Şubat 1992 günü ermeni kuvvetlerin Azerbaycan'ın Hocalı kasabasında yapmış oldukları katliamı "Soykırım" olarak tanınmasını öngörmektedir.

26 ŞUBAT 1992 GÜNÜ AZERBAYCAN CUMHURİYETİNİN DAĞLIK KARABAĞ BÖLGESİNDEKİ HOCALI KASABASINDA YAŞANAN AZERİ SİVİLLERİN ERMENİ KUVVETLER TARAFINDAN TOPLU ŞEKİLDE KATLEDİLMESİ OLAYININ "SOYKIRIM" OLARAK TANINMASINA İLİŞKİN KANUN TEKLİFİ

MADDE 1- 26 Şubat 1992 günü Ermenistan'a bağlı kuvvetlerin Azerbaycan'ın Karabağ bölgesindeki Hocalı kasabasında Azeri sivillere karşı yapmış oldukları katliam "Soykırım" olarak tanınmıştır.

MADDE 2- Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 3- Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.

---

**Kaynak gösterme:** Mahmut Tanal (CHP, Şanlıurfa). “26 Şubat 1992 Günü Azerbaycan Cumhuriyetinin Dağlık Karabağ Bölgesindeki Hocalı Kasabasında Yaşanan Azeri Sivillerin Ermeni Kuvvetler Tarafından Toplu Şekilde Katledilmesi Olayının "Soykırım" Olarak Tanınmasına İlişkin Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/876, 9 Temmuz 2018. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-876-26-subat-1992-gunu-azerbaycan-cumhuriyetinin-daglik-karabag-bolgesindeki-hocali-kasabasind (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/d6f375d8-d8ea-4338-b833-0188dcb5e042

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.