# 2820 Sayılı Siyasi Partiler Kanununda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun Teklifi (2/993) - **Tür:** Kanun teklifi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 2/993 - **Sunuluş tarihi:** 9 Temmuz 2018 - **İlk imza:** Mahmut Tanal (CHP, Şanlıurfa) - **İmza sayısı:** 1 - **Esas komisyon:** Anayasa Komisyonu - **Son durum (TBMM):** KOMİSYONDA - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/865d18a3-8e72-4ecc-890e-0188dd2fe205 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-993-2820-sayili-siyasi-partiler-kanununda-degisiklik-yapilmasina-iliskin-kanun-teklifi > 2/993 esas numaralı kanun teklifi 9 Temmuz 2018 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Mahmut Tanal (CHP); 1 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA. ## Özet Teklif ile siyasi parti teşkilatlarını oluşturan üyelerin ve siyasi parti kuruluşuna katılanların %'33'ünün kadınlardan oluşturulması öngörülmektedir. ## Teklif metni TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA 2/5018, 2/5001, 2/5002, 2/4986, 2/4974, 2/4932, 2/4923, 2/4861, 2/4862, 2/4842, 2/4817, 214798, 2/4788, 2/4791 , 2/4771, 2/4748, 2/4730, 2/4701, 2/4681, 2/4668, 2/4669, 2/4621, 2/4617, 2/4606, 2/4367, 2/4568, 2/4547, 2/4541, 2/4549, 2/4543, 2/4522, 2/4513, 2/4494, 2/4481, 2/4482, 2/4463, 2/4464, 2/4456, 2/4437, 2/4413, 2/4361, 2/4341, 2/4308, 2/4285, 2/4286, 2/4287, 2/4280, 2/4272, 2/4262, 2/4261, 2/4234, 2/4235, 2/4236, 2/4213, 2/4219, 2/4196, 2/4189, 2/4174, 2/4175, 2/4176, 2/4168, 2/4154, 2/4155, 2/4149, 2/4107, 2/4110, 2/4103, 2/4094, 2/4095, 2/4085, 2/4086, 2/4064, 2/4057, 2/4035, 2/4036, 2/4037, 2/4008, 2/3997, 2/3970, 2/3856, 2/3837, 2/3838, 2/3839, 2/3828, 2/3829, 2/3819, 2/3820, 2/3817, 2/3797, 2/3796, 2/3765, 2/3736, 2/3731, 2/3703, 2/3589, 2/3584, 2/3548, 2/3531, 2/3532, 2/3472, 2/3473, 2/3451, 2/3440, 2/3414, 2/3381, 2/3382, 2/3377, 2/3375, 2/3358, 2/3341, 2/3320, 2/3286, 2/3257, 2/3220, 2/3109, 2/3102, 2/3103, 2/3079, 2/3075, 2/3076; 2/2988, 2/2914, 2/2911, 2/2912, 2/2894, 2/2897, 2/2936, 2/2891, 2/2863. -2 2864, 2/2865, 2/2851, 2/2852, 2/2853, 2/2831, 2/2798, 2/2627, 2/2577, 2/2574, 2/2564, 2/2559, 2/2540, 2/2541, 2/2531, 2/2532, 2/2493, 2/2474, 2/2470, 2/2446, 2/2449, 2/2426, 2/2437, 2/2398, 2/2387, 2/2367, 2/2263, 2/2239, 2/2211, 2/2210, 2/2185, 2/2186, 2/2181, 2/2182, 2/2183, 2/2160, 2/2161, 2/2162, 2/2145, 2/2136, 2/2099, 2/2059, 2/1994, 2/1983, 2/1989, 2/1977, 2/1913, 2/1906, 2/1812, 2/1769, 2/1737, 2/1742, 2/1717, 2/1720, 2/1721, 2/1711, 2/1627, 2/1628, 2/1629, 2/1656, 2/1658, 2/1619, 2/1620, 2/1604, 2/1690, 2/1691, 2/1633, 2/1679, 2/1559, 2/1558, 2/1528, 2/1498, 2/1420, 2/1403, 2/1404, 2/1378, 2/1349, 2/1373, 2/1304, 2/1307, 2/1309, 2/1311, 2/1292, 2/1272, 2/1273, 2/1250, 2/1184, 2/1156, 2/1142, 2/1145, 2/1112, 2/1115, 2/968, 2/1083, 2/1056, 2/1057, 2/1026, 2/1027, 2/1013, 2/1004, 112/996, 2/997, 2/989, 2/916, 2/866, 2/778, 2/451, 21695, 2/722, 2/448, 2/449, 2/450, 2/4533, (2/457, 2458, 2/502, 2/6917, 21564, 2/584, 2/459, 2/461, 2/474, 21611, 2/490, 2/504, 2/553, 2/1690, 2/565, 2/582,42/596, 2/600, 2/477, 21659, 21493, 2/649, 21657, 2/682, 2/693, 21705, 2/462, 2/469, 2/614, 2/495, 2/660, 2/526, 21696, 2/566, 2/1576, 2/1723, 2/1599, 2/470, 2/4TI, 2/608, 2/616, 2/632, 2/663, 2/534, 2/1704, 2/7126, 2/464, 2/1617, 21483, 2/485, 2/629, 2/531, 24672, 2/1540, 2/554, 2/5172, 2/472, 2/1613, 2/624, 2/1625, 2/498, 2/6T1, 21537, 21692, 2/561, 2/714, 2/456, 2/594, 2/482, 2/488, 2/627, 2/49T, 2/1500, 2/1539, 21557, 21563, 2/1597, 2/601, 21618, 2/619, 2/626, 2/630, 2/507, 2/536, 2/6TT, 2/701, 21466, 2/621, 2/496, 2/1637, 2/645, 21510, 2/542, 2/684, 2/703, 2/569, 2/468, 2/508, 2/512, 2/648, 2/514, 2/650, 2/658, 2/680, 2/550, 2/571, 21605, 2/607, 2/499, 2/511, 2/515, 2/651, 2/517, 2/662, 2/552, 2/709, 2/4176, 2/636, 21501, 2/639, 2/653, 2/519, 2/656, 2/664, 2/698, 2/574, 21612, 2/479, 2/615, 2/638, 2/522, 2/525, 2/528, 2/529, 2/530, 2/706, 2/460, 2/463, 21473, 2/487, 2/635, 2/5271, 2/667, 21668, 2/532, 2/670, 2/452, 2/610, 2/634, 2/505, 2/506, 2/643, 2/1665, 2/669, 2/674, 2/538, 2/454, 2/455, 2/642, 2/509, 2/533, 2/1676, 2/541, 2/679, 2/56T, 21577, 21465, 21602, 21644, 2/646, 2/1673, 2/543, 2/544, 2/547, 2/1715, 2/592, 2/593, 2/641, 2/6471, 2/681, 21549, 2/699, 2/5179, 2/717, 2/581, 2/583, 2/595, 2/598, 2/513, 2/516, 2/518, 2/686, 2/687, 2/691, 2/707, 2/1719, 2/4617, 2/652, 2655, 21688, 2/555, 2/556, 2/694, 2/558, 2/710, 2/1721, 21603, 2/604, 2/654, 2/1521, 2/524, 2/559, 2/562, 21712, 2/586, 2/587, 21606, 2/523, 2/666, 21675, 21700, 2/7108, 2/711, 2/578, 2/580, 2/724, 2/4175, 2/4178, 2/631, 2/661, 2/535, 2/6178, 2/545, 2/702, 2/7120, 2/589, 2/609, 2/480, 2/633, 2/546, 2/683, 2/548, 2/560, 2/568, 21570, 2/588, 2/481, 2/484, 2/486, 2/492, 2/685, 2/5173, 2/5175, 2/7116, 2/585, 21591, 2/620, 2/622, 21623, 2/520, 2/551, 2/689, 2/713, 2/718, 2/725, 2/1590, 2/489, 2491, 2/628, 2/494, 2/503, 2/640, 2/1096 Esas numaralı kanun tekliflerimin, TBMM İç Tüzüğünün 77. Maddesinin 1. Fıkrası uyarınca 28. Yasama Döneminde yenilenmesini arz ve talep ederim. 07.06.2023 Av.Malimut'Ta al Şanlışrfa | Milletvekili Tali lle Kadın Erkek Fırsat Eşitliği Komisyonu Komisyon Esas Komisyon Anayasa Komisyonu Tarih: 19 Haziran 2023 (| Esas No:2 7993 0 Hariran 72023 LL. BENMFL EVRAK e 1296585 Av. Mahmut TANAL Istanbul Milletvekili Insan Haklarını Inceleme Komisyonu Üyesi TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA 2/2300, 2/2292, 2/2248, 2/2247, 2/2222, 2/2221, 2/2219, 2/2185, 2/2139, 2/2133; 2/2109, 2/2105, 2/2104, 2/2095, 2/2090, 2/2046, 2/2026, 2/2020, 2/2019, 2/2018, 2/2017, rd 2/2015, 2/2012, 2/2006, 2/2005, 2/1993, 2/1992, 2/1991, 2/1983, 2/1982, 2/1980, 2/1979, 2/1976, 2/1975, 2/1974, 2/1973, 2/1972, 2/1971, 2/1960, 2/1959, 2/1953, 2/1952, 2/1951, 2/1943, 2/1942, 2/1939, 2/1935, 2/1934, 2/1928, 2/1927, 2/1925, 2/1922, 2/1915, 2/1911, 2/1910, 2/1909, 2/1908, 2/1899, 2/1897, 2/1892, 2/1891, 2/1890, 2/1883, 2/1882, 2/1878, 2/1876, 2/1874, 2/1871, 2/1867, 2/1866, 2/1865, 2/1855, 2/1853, 2/1852, 2/1848, 2/1847, 2/1846, 2/1845, 2/1844, 2/1843, 2/1842, 2/1841, 2/1840, 2/1839, 2/1824, 2/1818, 2/1816, 2/1815, 2/1804, 2/1803, 2/1797, 2/1796, 2/1795, 2/1794, 2/1792, 2/1791, 2/1790, 2/1789, 2/1788, 2/1775, 2/1761, 2/1749, 2/1745, 2/1740, 2/1736, 2/1730, 2/1721, 2/1680, 2/1661, 2/1655, 2/1646, 2/1645, 2/1635, 2/1630, 2/1627, 2/1621, 2/1591, 2/1577, 2/1565, 2/1555, 2/1549, 2/1548, 2/1539, 2/1526, 2/1522, 2/1521, 2/1503, 2/1494, 2/1493, 2/1490, 2/1442, 2/1404, 2/1403, 2/1394, 2/1374, 2/1373, 2/1372, 2/1371, 2/1342, 2/1338, 2/1333, 2/1326, 2/1264, 2/1239, 2/1228, 2/1227, 2/1226, 2/1219, 2/1209, 2/1193, 2/1083, 2/1066, 2/1062, 2/1035, 2/1030, 2/1029, 2/1013, 2/1012, 2/1011, 2/1010, 2/1009, 2/996, 2/984, 2/982, 2/981, 2/976, 2/973, 2/972, 2/970, 2/969, 2/963, 2/961, 2/959, 2/957, 2/956, 2/954, 2/943, 2/898, 2/897, 2/885, 2/882, 2/872, 2/857, 2/851, 2/837, 2/812, 2/749, 2/746, 2/727, 2/725, 2/72, 2/718, 2/711, 2/699, 2/698, 2/697, 2/679, 2/670, 2/645, 2/644, 2/643, 2/642, 2/640, 2/639, 2/635, 2/634, 2/611, 2/610, 2/607, 2/606, 2/605, 2/596, 2/595, 2/568, 2/5617, 2/566, 2/563, 2/560, 2/537, 2/536, 2/535, 2/508, 2/507, 2/506, 2/491, 2/48, 2/487, 2/481, yenilenmesini arz ve talep ederim. Tali v. Kadın Erkek Fırsat Eşitliği Komisyonlar Ni Esas Anayasa Komisyon Tarih:01.10.2015$ Esa Adres: Yeni Halkla İlişkiler Binası 4. Kat No: 4105 TBMM/ANKARA EE CUMHURİYET gr Ba: iği rp Tarih TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞP'NA 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanununda değişiklik yapılmasına dair kanun teklifi ve gerekçesi ekte sunulmuştur. 20/11/2017 İç | Kalin Erbek Fire İİ Komisyon Esas Komisyon Anayasa, TEMM ği io 06 Ak 2017 GG Aralik ZN GEREKÇE 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu, ülkemizde siyasi faaliyette bulunan siyasi partilerin kuruluş ve görevleriyle ilgili hususları düzenlemektedir. Siyasi faaliyetlere katılma hakkı Anayasal düzenleme olarak sadece Türk Vatandaşlarına tanınan ve Temel Hak ve Hürriyetler içerisinde düzenlenen siyasi haklar olarak anayasal güvence altına alınmıştır. Ülkemizde nüfusumuzun yarısını oluşturan kadınların, siyasal partilerde, hükümette ve politik liderler arasında temsilleri oldukça sınırlıdır. Hal böyle olmasına rağmen, Türkiye Cumhuriyetinde ilk kadın belediye başkanı Artvin ilimiz, Yusufeli ilçesine bağlı Kılıçkaya beldesine belediye başkanı seçilen Sadiye Hanım olmuştur. Bunu takip eden 1933 yılında ise, ilk kadın muhtar Gül Esin Aydın ilimiz, Çine ilçesi Karpuzlu bucağının muhtarlığını yapmıştır. Milletvekili seçme ve seçilme hakkı kadınlarımıza 1934 yılında yapılan mevzuat değişikliği ile tanınmıştır. Türk kadınının siyasi faaliyette bulunması, devlet yönetiminde söz sahibi olması, dünya ülkelerine nazaran en erken Türkiye Cumhuriyetinde görülmektedir. Günümüz, siyasi hayatını düzenleyen mevzuatımız, kadınlarımızın siyasi faaliyete katılma hakkı tanımakta ancak, etkin olarak kadınlarımızın siyaset hayatına katılımını sağlamak için yeterli düzenlemeyi içermemektedir. 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu 8. Maddesi, ülkemizde kurulacak siyasi partilerin hangi şartlarla kurulacağını hüküm altına almıştır. Mevcut düzenlemede sözü geçen 8. Madde; "Siyasi partiler, partiye üye olma yeterliğine sahip en az otuz Türk vatandaşı tarafından kurulur" şeklindedir. Görüleceği üzere, otuz Türk Vatandaşı tarafından siyasi parti kurulmasını hüküm altına alan madde, kadın veya erkek üyelerin sayı miktar yahut herhangi bir belirlemesine yer vermemiştir. Yine 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu 7. Maddesi "Siyasi partilerin teşkilatı; merkez organları ile il, ilçe ve belde teşkilatlarından; Türkiye Büyük Millet Meclisi Grubu ile il genel meclisi ve belediye meclisi gruplarından ibarettir." düzenlemesiyle, siyasi partilerin sahip olduğu teşkilatları hüküm altına almaktadır. Anayasamızın "Kanun Önünde Eşitlik" başlığını taşıyan 10. Maddesinde 2004 yılında yapılan değişiklikle, "Kadınlar ve erkekler eşit haklara sahiptir. Devlet, bu eşitliğin yaşama geçmesini sağlamakla yükümlüdür. Bu maksatla alınacak tedbirler eşitlik ilkesine aykırı olarak yorumlanamaz." Hükmü eklenmiştir. Görüleceği üzere, kadın ve erkek arasındaki eşitliğin yaşama geçirilmesi için devletimize anayasamız tarafından yüklenen bir sorumluluk vardır. Ein e Siyasi haklarını diğer devlet ülkelerine göre daha önce elde eden kadın aki olarak siyasi hayata katılmasını sağlamak için yasal düzenleme yap/İingsına ihtiyaç * bulunmaktadır. li ? ni 3 NİZ v2 MİK BAŞI" Siyasi faaliyetler, siyasi partiler aracılığı ile gerçekleştirilmektedir. Buna göre yukarıda zikredilen 2820 sayılı kanunun 7. ve 8. maddeleri siyasi partilerin teşkilatları ile siyasi partilerin kuruluşlarını hüküm altına almaktadır. Anayasamızın kanun önünde eşitliğin sağlanması için alınması gereken tedbirleri, devletimize ödev olarak yüklemesi, kadın erkek eşitliğinin sağlanması amacıyla 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanununda değişiklik yapılması mecburiyeti doğmuştur. Yapılacak bu değişiklik ile, siyasi partilerin teşkilatı yasada belirtilen merkez organları ile il, ilçe ve belde teşkilatlarından; Türkiye Büyük Millet Meclisi Grubu ile il genel meclisi ve belediye meclisi gruplarında kadınların siyasi hayata daha aktif şekilde katılabilmesinin sağlanması amacıyla, bu teşkilatın oluşumunda üyelerin üçte birinin kadınlardan oluşması, 2820 sayılı yasada 8. Maddede hüküm altına alınan siyasi parti kurma şartlarında en az otuz vatandaşımız ile kurulabilen siyasi partilerin, kuruluşunda gereken sayının "o 33'ünün kadınlardan oluşmasıyla, erkekler ile eşit haklara sahip kadınların siyasi hayata aktif olarak katılması imkanının verilmesi amaçlanmıştır. MADDE GEREKÇELERİ MADDE-I 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu 7. Maddesinde, yapılacak değişiklikle 7. Maddede belirtilen siyasi partilerin teşkilatlarını oluşturan vatandaşlarımızın en az 9033 ünün kadınlardan oluşması düzenlemesiyle, toplumumuzda erkeklerle eşit haklara sahip olan kadınlarımızın siyasi hayata daha aktif şekilde katılması amaçlanmıştır. MADDE-2 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu 8. Maddesi, siyasi parti kuruluşunun şartlarını düzenlemektedir. Bu düzenlemeye göre en az otuz Türk vatandaşı tarafından siyasi parti kurulması mümkündür. Yapılan değişiklikle siyasi parti kuruluşunda, siyasi parti kuruluşuna katılan vatandaşlarımızdan W 33 ünün kadınlardan oluşması düzenlemesiyle, erkeklerle eşit haklara sahip olan kadınlarımızın siyasi hayata daha aktif şekilde katılması amaçlanmıştır. MADDE 3- Yürürlük maddesidir. MADDE 4- Yürütme maddesidir. 2820 SAYILI SİYASİ PARTİLER KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA İLİŞKİN KANUN TEKLİFİ MADDE-1 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu 7. Maddesinin birinci fıkrasına aşağıdaki cümle eklenmiştir. "Siyasi parti teşkilatlarını oluşturan üyelerin 96 33'ü kadınlardan seçilir." MADDE-2 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu 8. Maddesi birinci fıkrasına aşağıdaki cümle eklenmiştir. "Siyasi parti kuruluşuna katılanların 96 33'ü kadınlardan oluşur." MADDE-3 - Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer. MADDE-4 - Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür --- **Kaynak gösterme:** Mahmut Tanal (CHP, Şanlıurfa). “2820 Sayılı Siyasi Partiler Kanununda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/993, 9 Temmuz 2018. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-993-2820-sayili-siyasi-partiler-kanununda-degisiklik-yapilmasina-iliskin-kanun-teklifi (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/865d18a3-8e72-4ecc-890e-0188dd2fe205 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.