# 2006 merkezi yönetim bütçe kan.tas.(türkiye bilimsel ve tek. araş. kurumu bşk., türkiye bilimler akademesi, gümrük müsteşarlığı, ihracatı geliştirme etüd merkezi, ııı. tur.)

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem)
- **Konuşmacı:** Abdulbaki Türkoğlu (AK Parti, Elazığ)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 33. Birleşim
- **Tarih:** 16 Aralık 2005
- **Gündem:** 2006 MERKEZİ YÖNETİM BÜTÇE KAN.TAS.(TÜRKİYE BİLİMSEL VE TEK. ARAŞ. KURUMU BŞK., TÜRKİYE BİLİMLER AKADEMESİ, GÜMRÜK MÜSTEŞARLIĞI, İHRACATI GELİŞTİRME ETÜD MERKEZİ, III. TUR.)
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/abdulbaki-turkoglu-22-2005-12-16-2006-merkezi-yonetim-butce-kan-tas-turkiye-bilimsel-ve-tek-aras-kur

> Abdulbaki Türkoğlu (AK Parti), 16 Aralık 2005 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 33. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: 2006 MERKEZİ YÖNETİM BÜTÇE KAN.TAS.(TÜRKİYE BİLİMSEL VE TEK. ARAŞ. KURUMU BŞK., TÜRKİYE BİLİMLER AKADEMESİ, GÜMRÜK MÜSTEŞARLIĞI, İHRACATI GELİŞTİRME ETÜD MERKEZİ, III. TUR.)); konuşma 841 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

AK PARTİ GRUBU ADINA ABDULBAKİ TÜRKOĞLU (Elazığ) - Sayın Başkan, kıymetli milletvekilleri; Türkiye Bilimler Akademisinin 2006 yılı bütçesiyle ilgili Grubum adına söz almış bulunuyor ve Yüce Heyetinizi saygıyla selamlıyorum.

Türkiye Bilimler Akademisi 2 Eylül 1993 tarih ve 497 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameyle kurulmuştur. Kurucu üyelerin Başbakan tarafından atanması, ilk genel kurulun oluşturulması, başkan ve akademik konseyin seçilmesi, başkanın atanmasıyla, Türkiye Bilimler Akademisi, 7 Ocak 1994 tarihinde çalışmalarına başlamıştır.

497 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 1 inci maddesinde belirtildiği üzere, Türkiye'de tüm bilim alanlarındaki araştırmaları, bilimci kişiliği ve araştırmacılığı özendirmek, bu alanlarda emeği geçenleri onurlandırmak, gençleri bilim ve araştırma alanlarına yöneltmek, Türkiye'deki bilimcilerin ve araştırmacıların toplumsal statülerinin yükseltilmesi ve korunmasına çalışmak, bilim ve araştırma standartlarının uluslararası düzeye çıkarılmasına yardım etmek, Türkiye Bilimler Akademisinin gayeleri arasındadır.

Yine, 497 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 2 nci maddesinde belirtildiği üzere, bilimsel konularda ve bilimsel önceliklerin saptanması amacıyla incelemeler ve danışmanlık yapmak, toplumda bilimsel yaklaşım ve düşüncenin yayılmasını sağlamak; hükümete, Türk bilimcileri ve araştırmacılarının toplumsal statüleri, yaşam düzeyleri, gelirleri ve bu tür faaliyetlerin gereği olan özel kolaylık ve ayrıcalıklara ilişkin mevzuat değişiklikleri önermek; bilimin öneminin ülke kamuoyunca takdir ve kabulünü sağlamak ve bilim adamlığını özendirmek için ödüller vermek; söz konusu gayelerin gerçekleştirilmesi ve görevlerin yerine getirilebilmesi için her türlü faaliyette bulunmak, Türkiye Bilimler Akademisinin görevleri içindedir.

Türkiye Bilimler Akademisinin, halen, üstün bilimsel liyakat esasına göre seçilmiş 116 üyesi bulunmaktadır. Ayrıca, 2001 yılında başlatılmış olan Üstün Başarılı Genç Bilim İnsanlarını Ödüllendirme Programı (GEBİP), bir tür genç bilim akademisi oluşturmak üzere, ülkemize 37 yaş altı en başarılı ilim adamlarının araştırmalarına ödül biçiminde destek sağlamaktadır.

2005 yılı itibariyle, genç bilim insanlarını ödüllendirme programı doğrultusunda ödüllendirilen bilim insanlarının sayısı 114'e ulaşmıştır. Buna göre, Akademi, bilimsel mükemmeliyet esasına göre ülkemizin en başarılı 230 bilim adamını, bilim insanını bünyesinde toplamıştır. Ayrıca, bu sayı, her yıl, yeni seçilen bilim insanlarıyla artmaktadır.

2004 yılında, Türkiye'nin, yaklaşık 30 000 kişiden oluşan araştırmacı gücünün, toplam uluslararası yayınlarının yaklaşık yüzde 5'ini, bu, Türkiye Bilimler Akademisi üyesi ve ödül sahibi olan bilim insanlarının yapmış olduğu bilimsel faaliyetlerinden kaynaklanmıştır.

Türkiye Bilimler Akademisinin, kuruluşundan bugüne, ulusal ve uluslararası faaliyetleri nitelik ve nicelik olarak çok artmıştır. Yılda en az 12 kez Akademi Konseyi, 2 kez Genel Kurul, 2 kez de Akademi Genel Kurul toplantısı yapılmakta, Akademi üyeleri, ülkemizin çeşitli üniversitelerinde konferanslar vermektedir.

Akademi, ayrıca, yasada belirlenmiş bağımsız ve yetkin danışmanlık görevi kapsamında, bilimsel ve toplumsal konularda özgür ve eleştirel bir tartışma platformu ve kültürü oluşturmaya katkı amacıyla “akademi konferansları” adı altında toplantılar düzenlemekte ve bu program kapsamında verilen konuşmaları da “akademi forumu” dizisi çerçevesinde yayınlamaktadır.

Türkiye Bilimler Akademisi, yine, 497 sayılı Yasada belirtilen, gençleri bilim ve araştırma yalanına yöneltmek amacı doğrultusunda, genç bilim insanlarını ödüllendirme programının yanı sıra, sosyal bilimlerde yurtiçi ve yurtdışı bütünleştirilmiş burs programı, sosyal bilimlerde, yine, yurtiçi ve yurtdışı burs programının dışında, uluslararası bilimsel etkinliklere katılma desteği gibi programlarla, genç bilim insanlarına yönelik destek faaliyetleri yürütmektedir.

Akademi, sürdürdüğü burs, destek ve ödül programlarının ötesinde, çok sayıda projeyi de yürürlüğe koymuştur. Özellikle, bu programlar arasında, Türkiye kültür envanteri girişimi, ki, bu girişim bağlamında Kültür ve Turizm Bakanlığıyla birlikte hazırlanan Güneydoğu Anadolu Bölgesinde kültür varlıklarının coğrafî bilgi sistemlerinin bilişim teknolojileri destekli belgelenmesi amaçlı bir proje teklifi, Avrupa Birliği Türkiye Temsilciliği tarafından da desteklenmek üzere kabul edilmiştir.

Türkiye Bilim Terimleri Sözlüğü, Devlet Planlama Teşkilatı tarafından destekli olan bir proje. Bilimde öngörü projesi, yine, Devlet Planlama Teşkilatı tarafından desteklenmiş. Ders kitaplarının Türkçe'ye çevrilmesi, yine, DPT tarafından desteklenmiş. Nüfus ve kalkınma stratejileri, Birleşmiş Milletler Nüfus ve Kalkınma Fonu tarafından desteklenmektedir. Bu gibi projeler sayılabilir.

Ayrıca, halen, yine, Kültür ve Turizm Bakanlığıyla ortaklaşa olarak, Süleymaniye Külliyesinde Mimar Sinan Araştırma Enstitüsü kurma projesi çalışması da sürdürülmektedir.

Geçen 12 yılda, Türkiye Bilimler Akademisi, dünya bilim akademileriyle çok yoğun ilişkiler içerisine girmiş, bu bağlamda 14 bilim akademisiyle işbirliği anlaşması imzalanmış, bellibaşlı akademilerarası kuruluş ve örgüte de üye olarak katılınmıştır.

Türkiye Bilimler Akademisi, halen, Akademilerarası Konsey üyeliği, Avrupa Bilim Akademileri Birliği Yürütme Kurulu üyeliği, Asya Bilim Akademileri Birliği üyeliği ve Genel Sekreterliği, ayrıca, Uluslararası Sosyal Bilimler Konseyi Yürütme Kurulu üyeliği ve Başkan Yardımcılığı görevlerini yürütmektedir.

Biz, bilime, özellikle ar-ge çalışmalarına önem veren bir hükümetiz.

Şimdi, biraz önce -ben, Hocamı burada göremiyorum- Yakup Kepenek Hocam, araştırma görevlilerinin alım şekli ve ar-ge çalışmalarına verilen desteğin ne oranda olduğuyla ilgili, burada, bir bilgilendirme, bir sunum yapmışlardı. Ben, o konuda bir düzeltme yapmak isterdim Hocanın da huzurunda; keşke burada olsalardı. Özellikle, araştırma görevlilerinin Başbakan tarafından alındığıyla ilgili Hocanın bir söylemi olmuştu.

Şimdi, araştırma görevlilerinin, bugün, üniversitelerde ne şekilde alındığı herkes tarafından bilinmektedir. Özellikle araştırma görevlisi dediğimiz, lisansüstü eğitimde, yani, yüksek lisans ve doktora programlarına kabul edilecek öğrenciler ya enstitüler tarafından, yani, sağlık bilimleri enstitüsü, sosyal bilimler enstitüsü ve fen bilimleri enstitüsü tarafından alınmakta ya da ilgili olan fakülteler 33/a kadrosuyla -yani, enstitüler alıyorsa 50/d kadrosuyla, eğer fakülteler alıyorsa 33/a kadrosuyla- almaktadır. Bunun dışında, Başbakanın, kalkıp da, bir enstitünün alımına müdahale etmesi ya da bir fakülte dekanının alımına müdahale etmesi söz konusu değildir. Hoca belki yanlış anlamış olabilir.

Ar-ge çalışmalarıyla ilgili, üniversitelerin karşıya alınmamasıyla ilgili bir söz sarf etmişlerdi Hoca. Şimdi, benim, bizim TÜBİTAK Başkanlığından aldığım bir bilgi, 2002 yılında bizim ar-ge çalışmalarına ne denli önem verdiğimizin en açık göstergesi...

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

---

**Kaynak gösterme:** Abdulbaki Türkoğlu (AK Parti, Elazığ). “2006 merkezi yönetim bütçe kan.tas.(türkiye bilimsel ve tek. araş. kurumu bşk., türkiye bilimler akademesi, gümrük müsteşarlığı, ihracatı geliştirme etüd merkezi, ııı. tur.)”. TBMM Genel Kurulu, 33. Birleşim tutanağı, 16 Aralık 2005. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/abdulbaki-turkoglu-22-2005-12-16-2006-merkezi-yonetim-butce-kan-tas-turkiye-bilimsel-ve-tek-aras-kur (erişim: 1 Kasım 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.