# Polis vazife selahiyet kanunda değişiklik yapılmasına ilişkin (s.s. 639) - **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem) - **Konuşmacı:** Abdülkadir Aksu (AK Parti, İstanbul) - **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 21. Birleşim - **Tarih:** 24 Kasım 2004 - **Gündem:** POLİS VAZİFE SELAHİYET KANUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA İLİŞKİN (S.S. 639) - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/abdulkadir-aksu-22-2004-11-24-polis-vazife-selahiyet-kanunda-degisiklik-yapilmasina-iliskin-s-s-63 > Abdülkadir Aksu (AK Parti), 24 Kasım 2004 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 21. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: POLİS VAZİFE SELAHİYET KANUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA İLİŞKİN (S.S. 639)); konuşma 1.197 kelime. ## Konuşma metni (tutanaktan) İÇİŞLERİ BAKANI ABDÜLKADİR AKSU (İstanbul) - Sayın Başkan, değerli milletvekili arkadaşlarım; bugün, 24 Kasım Öğretmenler Günü; öncelikle, bütün öğretmenlerimizin bu gününü kutluyorum; kendilerine, sağlıklı, mutlu, uzun ömürler diliyorum; aramızdan ayrılanlara da Allah'tan rahmet diliyorum. Değerli arkadaşlarım, 2559 sayılı Polis Vazife ve Selahiyet Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Tasarımız üzerinde söz almış bulunuyorum; bu konuda sizlere bir şey söylemek için huzurlarınızdayım; Yüce Meclisin siz değerli üyelerini saygıyla selamlıyorum. Bugün değişiklik yapılacak kanunlar, son iki yıldır ülkemizde hâkim kılmaya çalıştığımız genel yaklaşımın bir aşaması olarak gündeme gelmiştir. Biz, dünyada cari olan yerelleşme ve yetkinin halka en yakın noktada kullanımı konusunda, geçen yıl boyunca, Belediye Kanununu, İl Özel İdaresi Kanununu ve Büyükşehir Belediyesi Kanununu sizlerin huzuruna getirdik ve Yüce Meclisimizden geçtiler. Belediye Kanunu, Büyükşehir Belediyesi Kanunu onaylandı, yürürlüğe girdi; diğer yasalar da, bir kere daha bazı maddeleri görüşülmek üzere, yine, Yüce Meclisimizdeler. Belediye Kanunu Plan ve Bütçe Komisyonundan geçti, kısa bir süre sonra da İl Özel İdaresi Kanununu komisyonda görüştükten sonra huzurlarınıza getireceğiz. İşte, şimdi, aynı bakış açısıyla, geçmişte güvenlik birimlerine ait olan birtakım yetkileri yerel yönetimlere devrediyoruz. İzninizle, öncelikle, tasarıya ilişkin birkaç teknik noktayı işaret ettikten sonra, neden böyle bir değişikliğe ihtiyaç duyduğumuzu ifade edeceğim, daha sonra da madde bazında bazı yasal düzenlemeyi aktarmaya çalışacağım. Yasa tasarımız, yürütme ve yürürlük maddeleri dahil 11 maddeden ibarettir ve 5 kanunda değişiklik yapmaktadır. Bunlardan birincisi 2559 sayılı Polis Vazife ve Selahiyet Kanunu, ikincisi 3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Kanun, üçüncüsü 1774 sayılı Kimlik Bildirme Kanunu, dördüncüsü 4250 sayılı İspirto ve İspirtolu İçkiler İnhisarı Kanunu, beşincisi de 1580 sayılı Belediye Kanunudur; bu tasarıyla bu kanunlarda değişiklik yapmaktayız. Hedefimiz, tasarıda "umuma açık yer" olarak isimlendirilen bu yerlerin açılış ruhsatlarının verilmesini, uymaları gereken kuralların belirlenmesini, kurallara uymayanlara verilecek cezalara ilişkin hususları yeni bir anlayışla düzenlemektir. Yeni anlayışımız, esas itibariyle şu 5 temel ayak üzerine oturmaktadır: 1- Yerel yönetimlere açılış ruhsatı verme yetkisi devredilmektedir. Güvenlik güçlerinde olan, mülkî amirlerde olan bu yetki yerel yönetimlere devredilmektedir. 2- Hangi durumların kural ihlali sayılacağı açıkça sayılmaktadır. 3- Kurallara uymayanlara idarî para cezası verme yetkisi bu tasarıyla ilk kez düzenlenmektedir. 4- Ayrıca, zaten var olan faaliyetten men cezası -pratikte, tatbikatta söylediğimiz kapama cezası- süre ve durum olarak kısıtlanmaktadır. 5- Etkin bir denetim yapma işi de kolluk kuvvetlerine verilmektedir. Sayın Başkan, değerli milletvekili arkadaşlarım; umuma açık yerler için, halen, belediyeler işyeri ruhsatı, mülkî idare amirleri ise umuma açık yer ruhsatı verme yetkisini haizdir. Dolayısıyla, işyeri sahipleri, hem belediyeye ve hem de mülkî amirlere gitmek zorundadır. Doğrusu, bunun, vatandaş için kabulü zor bir durum olduğu kadar, devlet için de önemli bir eksiklik olduğunu düşünüyorum; çünkü, bu yöntemde, vatandaş, mağdur olabilmekte ve gereksiz yere işlem yapmak zorunda kalmakta, biraz önce konuşan değerli arkadaşımın da belirttiği gibi, bürokratik işlemler, kırtasiyecilik oldukça fazla olmaktadır; aynı zamanda da para ve zaman kaybına uğramaktadır. Öte yandan, kolluk kuvvetleri, ruhsat verme işlemiyle uğraşarak, kendi aslî işlevi olan güvenlik işini aksatabilmektedir. En azından, güvenliğe ayırması gereken zaman ve enerjiyi, aslî görevi olmayan ruhsat verme işine ayırmak zorunda kalmaktadır. İşin bir de Avrupa Birliği müktesebatıyla ilgili bölümü var ki, Birliğe üye olan ülkelerin tümünde, bu tür umuma açık yerlerin ruhsatı belediyeler tarafından verilmektedir. Özetle, getirdiğimiz değişiklikler; yerel yönetimlerin yetkilerinin artırılması, görev dublikasyonlarının önüne geçilmesi, vatandaş ile devlet arasında güven ilişkisinin yeniden tesis edilmesi, caydırıcılıkta yeni ve daha modern bir yaklaşımın benimsenmesi ve Avrupa Birliği müktesebatı ile millî mevzuatımızın uyumlaştırılması. Bu tasarıyla, bu başlıktakileri amaçlamaktayız. Sayın Başkan, değerli arkadaşlarım; yukarıdaki genel anlatımlardan sonra, çok kısa olarak, tasarıya, madde bazında, daha yakın planda bakmak istiyorum. Esas itibariyle, bu tasarının ana hedefi, 2559 sayılı Polis Vazife ve Salahiyet Kanununun öngördüğü temel yaklaşımı değiştirmektir. Bu çerçevede, sözü edilen kanunun mülga olan 6 ncı maddesi, yeni bir içeriğe kavuşturulmak suretiyle, hangi hallerde ve ne miktarda idarî para cezası verilebileceğini, idarî para cezasının miktarlarını ve suçun tekrar işlenmesi halinde para cezasının belirli oranda artırılmasına karşın düzelme sağlanmadığı takdirde verilebilecek faaliyetten men cezasını da düzenlemektedir. Açık ve kapalı bulunacağı saatlere uymayanlara, yasanın ilgili maddesinde aranan yaş şartından daha küçük kişileri çalıştıran veya buralarda bulunmasına izin verenlere, mevzuat hükümlerine aykırı olarak işletilen yerlere 500 000 000 lira idarî para cezası verilebilecektir. Faaliyetten geçici olarak men edilen ve süresinden önce açılan yerler ile kapatma cezasını gerektirenler hariç olmak üzere, işletmenin sahibinin veya sorumlusunun iştiraki, kusuru veya ihmaliyle suç işlenen yerlere ise 1 milyar lira idarî para cezası verilebilmesi mümkün olacaktır. Bu maddede belirtilen aynı fiillerin bir yıl içinde tekrarı halinde, en son uygulanan para cezası 1 kat artırılarak uygulanacaktır. Ayrıca, bir yıl içinde üç defa idarî para cezası verilen ve cezayı gerektiren yeni bir fiil işlenen yerler, mahallin en büyük mülkî amiri tarafından, 15 günü geçmemek üzere, geçici süreyle faaliyetten menedilebileceklerdir. Tasarının 2 nci maddesiyle değiştirilen 2559 sayılı Kanunun 7 nci maddesinde ise, umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinin faaliyet göstereceği alanları belirlemeye veya mevcut umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinin bu amaç için ayrılan yerlerde toplanmasına, belediye ve mücavir alan sınırları içinde belediyeler, bu alanlar dışında il özel idareleri yetkili kılınmaktadır. Tasarıyla getirilen bir başka değişiklik, 2559 sayılı Kanunun 8 inci maddesinde olmaktadır. Bu maddede sayılan hallerin gerçekleşmesi durumunda, mahallin en büyük mülkî amiri tarafından, otuz günü geçmemek üzere, geçici süreyle faaliyetten menedilecektir. Bu maddede yazılı fiiller sebebiyle bir yıl içerisinde üç defa faaliyetten menedilen yerler, bu gibi işyerlerinde, bu fiiller tekrar işlendiği takdirde, işyeri açma ve çalışma ruhsatları iptal edilecektir. Bu yetki, mahallî mülkî amirin bildirimi üzerine, belediye veya il özel idaresi tarafından beş işgünü içerisinde kullanılacaktır. Değerli arkadaşlarım, yasayla getirilen diğer değişiklikler, biraz önce ifade ettiğim temel beş kanunda, buna bağlı olarak yapılan değişikliklerdir. Biraz önce burada konuşan değerli arkadaşlarım, tabiî, bizim, Polis Vazife ve Salahiyet Kanununa getirdiğimiz bu değişikliklerle yetinilmemesi ve bu yasanın yeni baştan, belki yeniden düzenlenmesi konusunda görüşler izhar ettiler. Ayrıca, yine, 3201 sayılı Emniyet Teşkilatı Kanununun yeniden gözden geçirilmesi konusunda görüşler izhar ettiler. Biz, Bakanlık olarak bu görüşlerden istifade edeceğiz, yapacağımız hazırlıklarda, muhakkak, bunlar nazarı dikkate alınacaktır. Değerli arkadaşlarım, yalnız, burada, bir konuya daha temas edildi, yeni polis okulları açılması konusuna temas edildi. Bizim polis sayımız, başta İstanbul olmak üzere, Türkiye genelinde, gerçekten, az. Bugün Avrupa Birliği standartlarına göre, bütün Avrupa Birliği ülkelerinde 250 kişiye 1 polis düşmektedir. Şu anda İstanbulumuzda 359 kişiye 1 polis düşmektedir. Bu açığı kapatmak için süratle polis okulları açmamız gerekmektedir. Bunun için de bize yer gösteren illerimiz veya biz, valilerimizden soruyoruz, araştırıyoruz, hazır binalar varsa, kullanılmayan binalar varsa, geçmişte bunlar okul olarak kullanılmış... RAMAZAN KERİM ÖZKAN (Burdur) - Biz, Burdur'dan verebiliriz. İÇİŞLERİ BAKANI ABDÜLKADİR AKSU (İstanbul) - Hay hay. Burdurlu arkadaşlarım teklif ettiler; hemen ilgili arkadaşlarımı gönderip baktıracağım sözünü de verdim. Bunun gibi, mesela, Çankırı'dan dün teklif geldi; ilgili arkadaşlarımı gönderip baktıracağız. Okul olmaya elverişli yerler varsa, bunları da alıp, süratle birkaç yeni okul daha açmamız gerekecek; çünkü, başta İstanbul olmak üzere, illerimizdeki polis ihtiyacını, polis açığını süratle kapatmamız gerekir. Onun için, ben, yine, arkadaşlarımdan rica ediyorum; illerinde bu şekilde kullanılmayan; ama, okul olabilmeye müsait yerler varsa, bize bildirirlerse, o yerleri süratle incelettiririz. TUNCAY ERCENK (Antalya)- Hazır var; bakmışlar Sayın Bakanım. İÇİŞLERİ BAKANI ABDÜLKADİR AKSU (Devamla)- Hayır, daha bakılmadı Burdur'a. TUNCAY ERCENK (Antalya)- Yer varmış. İÇİŞLERİ BAKANI ABDÜLKADİR AKSU (Devamla)- Var; söylenildi; göndereceğim arkadaşları. Değerli arkadaşlarım, ben, şimdiden, tasarımıza vereceğiniz destekten dolayı hepinize teşekkür ediyorum ve tekrar, hepinize saygılar sunuyorum. İnşallah hayırlı olur diyorum. (Alkışlar) --- **Kaynak gösterme:** Abdülkadir Aksu (AK Parti, İstanbul). “Polis vazife selahiyet kanunda değişiklik yapılmasına ilişkin (s.s. 639)”. TBMM Genel Kurulu, 21. Birleşim tutanağı, 24 Kasım 2004. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/abdulkadir-aksu-22-2004-11-24-polis-vazife-selahiyet-kanunda-degisiklik-yapilmasina-iliskin-s-s-63 (erişim: 1 Kasım 2026). Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.