# Adana mv. atilla başoğlu'nun, hükümet proğramında yer alan doğal afetlere yönelik tedbirlere, şehirlerin altyapı çalışmalarına ilişkin ve istanbul edirne karayolundaki yol hizmetlerine ilişkin, (6/671-6/675,6/693), kastamonu mv.mehmet yıldırım'ın, inebolu limanının ne zaman bitirileceğine ilişkin(6/686), afyon mv. halil ünlütepe'nin, afyondaki bir kavşak insaatıne ilişkin (6/703) - **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem) - **Konuşmacı:** Abdülkadir Aksu (AK Parti, İstanbul) - **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 52. Birleşim - **Tarih:** 1 Şubat 2005 - **Gündem:** ADANA MV. ATİLLA BAŞOĞLU'NUN, HÜKÜMET PROĞRAMINDA YER ALAN DOĞAL AFETLERE YÖNELİK TEDBİRLERE, ŞEHİRLERİN ALTYAPI ÇALIŞMALARINA İLİŞKİN VE İSTANBUL EDİRNE KARAYOLUNDAKİ YOL HİZMETLERİNE İLİŞKİN, (6/671-6/675,6/693), KASTAMONU MV.MEHMET YILDIRIM'IN, İNEBOLU LİMANININ NE ZAMAN BİTİRİLECEĞİNE İLİŞKİN(6/686), AFYON MV. HALİL ÜNLÜTEPE'NİN, AFYONDAKİ BİR KAVŞAK İNSAATINE İLİŞKİN (6/703) - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/abdulkadir-aksu-22-2005-02-01-adana-mv-atilla-basoglu-nun-hukumet-programinda-yer-alan-dogal-afetl > Abdülkadir Aksu (AK Parti), 1 Şubat 2005 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 52. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: ADANA MV. ATİLLA BAŞOĞLU'NUN, HÜKÜMET PROĞRAMINDA YER ALAN DOĞAL AFETLERE YÖNELİK TEDBİRLERE, ŞEHİRLERİN ALTYAPI ÇALIŞMALARINA İLİŞKİN VE İSTANBUL EDİRNE KARAYOLUNDAKİ YOL HİZMETLERİNE İLİŞKİN, (6/671-6/675,6/693), KASTAMONU MV.MEHMET YILDIRIM'IN, İNEBOLU LİMANININ NE ZAMAN BİTİRİLECEĞİNE İLİŞKİN(6/686), AFYON MV. HALİL ÜNLÜTEPE'NİN, AFYONDAKİ BİR KAVŞAK İNSAATINE İLİŞKİN (6/703)); konuşma 1.054 kelime. ## Konuşma metni (tutanaktan) İÇİŞLERİ BAKANI ABDÜLKADİR AKSU (İstanbul) - Sayın Başkan, değerli arkadaşlarım; biraz önce Sayın Başkan tarafından okutulan soruları cevaplandırmak üzere huzurlarınızdayım; Sayın Başkanıma teşekkür ediyorum; bu vesileyle de, Yüce Meclisimizin siz saygıdeğer üyelerini en derin saygılarımla selamlıyorum. Sayın Atilla Başoğlunun, Bayındırlık ve İskân Bakanımız tarafından cevaplandırılan sorunun cevabını okuyorum: Yurdumuzun önemli bir kesiminin deprem kuşağı üzerinde bulunması, özellikle kırsal kesimdeki yerleşimlerin dere yatağı, su kenarı gibi engebeli araziler üzerinde bulunması nedeniyle, su baskını, heyelan ve çığ afetleri için yapılacak çalışmalar da deprem kadar önem kazanmaktadır. Afet İşleri Genel Müdürlüğü 7269 sayılı Umumî Hayata Müessir Afetler Dolayısıyla Alınacak Tedbirler ile Yapılacak Yardımlara Dair Kanunun verdiği yetkiler ve yönetmelikler çerçevesinde çalışmalarına devam etmektedir. Bu çalışmalar, özetle: 17 Ağustos 1999 Marmara ve 12 Kasım Bolu, Düzce depremlerinde evleri hasar gören afetzede ailelerin geçici barınma ihtiyaçlarını karşılamak üzere tahsis edilen konteynerlere ihtiyaç kalmadığından, olası bir depremde kullanılmak üzere, Adana, Elazığ, Kocaeli, Afyon, Tunceli, Bingöl, Erzurum, Bolu, Düzce, Sakarya, Karaman ve Van illerinin merkezlerinde toplam 3 586 adet konteyner depolanmıştır. Bu konteynerlerden 1 899 adedi halen afetzedelerce barınma amaçlı olarak kullanılmaktadır. 7269 ve 1051 sayılı Kanunun 2 nci maddesi gereğince, ülkemizde toprak kayması, kaya düşmesi, su baskını ve çığ tehlikesine uğramış ya da bu tehlikelerin muhtemel olduğu yerleşim birimlerinde gerekli etütleri yapmak Afet İşleri Genel Müdürlüğünün görevleri arasında bulunmaktadır. Olmuş veya muhtemel afet olaylarıyla ilgili valiliklerden gelen jeolojik etüt raporları, Bayındırlık ve İskân Bakanlığı jeolojik etütleri programına alınmaktadır. Bu raporlara göre, afete uğramış veya uğrayabilecek yerleşim yerlerinde gerekli jeolojik etütleri yapılarak, etüt sonucuna göre, jeolojik etüt raporlarının düzenlenmesi, tetkiki, tasdiki ve ilgili yerlere dağıtımı sağlanmaktadır. Su baskını etütleri konusunda da Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğüyle koordine sağlanmakta ve gerekli görüldüğünde su baskını etüdü müşterek yapılmaktadır. Düzenlenen raporlar doğrultusunda, genel hayata etkililik veya etkisizlik onayları alınmakta veya afete maruz bölge kararnamelerinin çıkarılması sağlanmaktadır. Afete uğramış yerler için yeni yerleşim yerlerinin tespitini sağlamak, bu yerlerin jeolojik etütlerini yapmak veya gerekli hallerde jeoteknik etütlerini yaptırmak, Bakanlık onayı ve Bakanlar Kurulu kararnamelerinin alınmasını sağlamaktır. Yine 7269 sayılı Kanunun 1, 2 ve 14 üncü maddelerine göre hazırlanan ve 17.8.1987 gün ve 164 sayılı, 4.4.2003 gün ve 4256 sayılı Genelgeler gereği, özel bürolarca, üniversitelerce düzenlenen her türlü yerleşime açılacak alanlarla ilgili imar planlarına esas jeolojik ve jeoteknik etüt raporlarının sahada incelenip değerlendirilmesinden sonra, kabulü halinde onaylanması sağlanmaktadır. Türkiye genelinde afete uğramış ve uğraması muhtemel yerleşim bölgelerinde jeolojik etütler yapılarak, konutları yıkılan veya ağır derecede hasar gören ailelere, 7269 sayılı Kanun kapsamında yeni yapılacak konut alanları için yer seçimi yapılmaktadır. 15.10.1999 gün ve 12297 sayılı genelge gereğince, başta Marmara deprem bölgesi olmak üzere, birçok il, ilçe ve beldenin imar planında altlık oluşturan jeolojik ve jeoteknik etüt raporlarının kontrolleri yapılmış ve bu alanlarda mevcut ve potansiyel afet riski taşıyan alanlar belirlenerek daha sağlıklı bir planlama yapılması ve yapılaşmaya gidilmesi sağlanmıştır. Marmara deprem bölgesinde 44 107 adet geçici iskân amaçlı prefabrike konut yapılmış ve 43 053 hak sahibi aile biten kalıcı konutlara taşınmıştır. Bu taşınmalardan dolayı şahıs arazileri üzerinde boşalan prefabrike konutların 14 350 adeti dargelirli vatandaşlarımızın barınmasına, 3 280 adedi de okul, sağlıkocağı, hastane ve benzeri amaçlar için kullanılmak üzere kamu kurum ve kuruluşlarına tahsis edilmiştir. Ayrıca, EYY metoduna göre konut yapımları ve orta hasarlı konut ve işyerlerinin onarımı işlemleri de devam etmektedir. 2003 yılında meydana gelen ve Tunceli, İzmir ve Bingöl İlleri ile civarlarını etkileyen depremler sonucu hasar tespit ve hak sahipliği çalışmaları tamamlanmıştır. Bu illerimizde toplam 4 320 kalıcı konut ihale yöntemiyle yapılarak hak sahiplerine verilmiştir. Ayrıca, Afet Yatırım Programında yer alan 3 013 adet konut da hak sahibi ailelere teslim edilmiştir. Arazi kullanımı ve imar planına esas jeolojik, jeoteknik etüt raporları teknik etüt raporları, 1051 sayılı Yasanın 1, 2 ve 4 üncü maddelerine göre incelenmekte ve onaylanmaktadır. Deprem Riskleri Haritası Projesi kapsamındaki çalışmalar, mümkün olduğunca üniversiteler, belediyeler ve diğer resmî kurumlarla ortaklaşa yürütülmektedir. Böylece, kurumların kendi ürettikleri verilerin, bu proje kapsamında ortaklaşa kullanımı ve veri akışının sürekliliği sağlanmıştır. Ülkemizde, arazi kullanımına yönelik imar planlarının altlığını oluşturacak şekilde afet tehlike haritası çalışmaları da, çeşitli üniversitelerin katkısıyla başlatılmıştır. Ülkemizde, 1945-2004 yılları arasında meydana gelen ve meydana gelmiş tüm afetleri kapsayan Türkiye Afet Bilgi Ağı Projesiyle, afet bilgileri internet ortamında görülerek, sorgulanabilecektir. Marmara Denizinde ve diğer bölgelerimizde beklenen büyük deprem ve yapıların da genellikle çok yetersiz olan deprem dayanımları, deprem olmadan önce yapıların güçlendirilmesini gerektirmekte olup, bu amaçla başlatılan proje çalışmaları sonunda güçlendirme yönetmeliği çıkarılmıştır. Deprem zararlarının azaltılması için, sismik mikro bölgeleme çalışması projesi için, bir kuruluşla, Adapazarı ve Gölcük bölgesi pilot bölge olarak seçilmiş ve bu alanlar için mikro bölgeleme çalışmaları yapılmıştır. Bu çalışma bir model kabul edilerek, diğer il ve ilçe belediyeleri yerleşim alanları için de böyle bir çalışmanın yapılması önerilmiş ve bazı belediyelerle, bu tür bir çalışmanın yapılması için görüşmeler devam etmektedir. Afet İşleri Genel Müdürlüğünün, özellikle son bir yıldır üzerinde yoğunlaşarak başlattığı, zemin inceleme ve iyileştirme yönetmeliği hazırlık çalışmaları tamamlandığında, zeminden kaynaklanan nedenlerden ötürü yapılarda yaşanan sıkıntılar azaltılmış veya ortadan kaldırılmış olacaktır. Deprem tehlikesi yüksek olan kırsal alanlarda konutların rehabilitasyonu kapsamında, Doğu Anadolu fay kuşağı üzerinde yer alan kırsal yerleşimlerde öncelikli olarak refah düzeyini artırmak üzere, deprem afeti sebebiyle oluşabilecek zararların azaltılması veya ortadan kaldırılması amacıyla mevcut yapı stoku tespit edilip, yerine, depreme dayanıklı yeni konutlar yaptırılmaya gayret edilecektir. SABONET Projesi, Türk - Japon Projesi ve Türkiye Kuvvetli Yer Hareketleri Projesi ile ülkemizdeki mevcut istasyonlara yenilerini eklemek amacıyla gözlem istasyonları projesine yönelik çalışmalar da devam etmektedir. Diğer taraftan "Afet Zararlarının Azaltılması On Yılı" çalışmaları kapsamında, Türkiye'deki çığ zararlarının azaltılması amacıyla, Afet İşleri Genel Müdürlüğü ile İsviçre Federal Cumhuriyeti Kar ve Çığ Araştırma Enstitüsü ve bununla beraber Fransa Çevre Bakanlığına bağlı CEMAGEF arasında, 1994 - 1999 yılları arasında, çığ tahmin ve önlemeleri konulu 3 adet proje de yürütülmüştür. Bu çerçevede yapılan protokol gereği, beş yıl süreli bir eğitim ve araştırma çalışmasına başlanılmış olup, Afet İşleri Genel Müdürlüğü bünyesinde kurulan çığ ekibi eğitilmiş ve katılımcılar detaylı olarak bilgilendirilmiştir. Çalışmalarda pilot bölge olarak da, 1992 - 1993 kış mevsiminde çok sayıda olayın meydana geldiği Bayburt, Rize ve Trabzon İlleri seçilmiştir. Seçilen bu pilot bölgede, Fransız ve İsviçreli uzmanların katılımıyla toplantılar yapılmış ve bu illerdeki 5 köyde çığ rasat istasyonları kurulmuştur. Projeler gereği, afet mühendislerine İsviçre ve Fransa'da çığ haritalanması, tahmini ve önlem yapıları konularında, büro ve arazide detaylı kurslar verilmiştir. Ülkemizde ise, yine, aynı ülkelerle, farklı gruplara yönelik seminerler ve eğitim programları gerçekleştirilmiştir. Bunların dışında, Türkiye'de daha önce meydana gelmiş ve kayda geçmiş çığ afetiyle ilgili olaylar çıkarılarak, her il için ayrı ayrı, köy bazında envanterler oluşturulmuştur. --- **Kaynak gösterme:** Abdülkadir Aksu (AK Parti, İstanbul). “Adana mv. atilla başoğlu'nun, hükümet proğramında yer alan doğal afetlere yönelik tedbirlere, şehirlerin altyapı çalışmalarına ilişkin ve istanbul edirne karayolundaki yol hizmetlerine ilişkin, (6/671-6/675,6/693), kastamonu mv.mehmet yıldırım'ın, inebolu limanının ne zaman bitirileceğine ilişkin(6/686), afyon mv. halil ünlütepe'nin, afyondaki bir kavşak insaatıne ilişkin (6/703)”. TBMM Genel Kurulu, 52. Birleşim tutanağı, 1 Şubat 2005. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/abdulkadir-aksu-22-2005-02-01-adana-mv-atilla-basoglu-nun-hukumet-programinda-yer-alan-dogal-afetl (erişim: 1 Kasım 2026). Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.