# Tütün, tütün mamulleri, tuz ve alkol işletmeleri genel müdürlüğünün yeniden yapılandırılması hk. (s.s.1113)

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem)
- **Konuşmacı:** Abdurrahim Aksoy (AK Parti, Bitlis)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 79. Birleşim
- **Tarih:** 23 Mart 2006
- **Gündem:** TÜTÜN, TÜTÜN MAMULLERİ, TUZ VE ALKOL İŞLETMELERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜNÜN YENİDEN YAPILANDIRILMASI HK. (S.S.1113)
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/abdurrahim-aksoy-22-2006-03-23-tutun-tutun-mamulleri-tuz-ve-alkol-isletmeleri-genel-mudurlugunun-ye

> Abdurrahim Aksoy (AK Parti), 23 Mart 2006 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 79. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: TÜTÜN, TÜTÜN MAMULLERİ, TUZ VE ALKOL İŞLETMELERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜNÜN YENİDEN YAPILANDIRILMASI HK. (S.S.1113)); konuşma 565 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

ABDURRAHİM AKSOY (Bitlis) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; 1113 sıra sayılı kanun teklifinin tümü üzerinde, şahsım adına söz almış bulunmaktayım; bu vesileyle, Yüce Heyeti saygıyla selamlıyorum.

Değerli milletvekilleri, dünya tütüncülüğünde 6 ncı sırada yer alan bir ülkeyiz. Ülkemiz, dünyanın en önde gelen şark tipi tütün üreticisidir. Şark tipi tütün, kendine özgü tadı ve kokusu nedeniyle, dünyada yaygın olarak tüketilen sigaraların bir katkı maddesidir.

Şark tipi tütün susuz tarıma elverişlidir ve kıraç arazide daha kaliteli yetişir.

Şark tütünü, kıraç toprakların yoksul üreticilerinin ekonomik yaşamlarını sürdürebilmeleri ve kırsal kalkınma hedefleri açısından çok önemlidir.

Şark tipi tütün, aile tipi işletmecilik tarzıyla üretilir. 2005 yılında 255 000 aile Tekelle sözleşmeli olarak tütün üretimiyle uğraşmıştır. Bu aileler ortalama 6 kişi hesabıyla 1,5 milyon kişi tütünden geçimini sağlamaktadır. Bu da tarımsal nüfusun yüzde 7'sine tekabül etmektedir.

Öncelikle doğu ve güneydoğu bölgelerinde 650 000, tütünle iştigal eden insanımız, tüm geleceğini tütüne bağlamış durumdadır. Bunların üretimden tamamen çekilmesi işsizlik sorununu daha da artıracak, kentlere göçün artmasına sebebiyet verecek, işsizlikten kaynaklanan suçların daha çok artmasını sağlayacaktır.

Değerli milletvekilleri, ülkemizde tütün üretimi kır ve kır taban arazilerinde yapılmaktadır. Bu arazilerde daha kârlı bir alternatif tarım ürünü yapılamamaktadır. Tütünün yetiştiği bu toprakta, aynı gelir ve verimi getiren başka bir ürün yetişmez. Bu arazilerde, üreticiler, ürünleriyle ilgili olarak tarla hazırlıklarına şubat ayından itibaren başlamaktadırlar.

2006 yılında tütün yetiştirilmesi için üreticiler tarafından gerekli hazırlıklar yapılmıştır. Ancak, üretilen tütünün satılması hususunda çok büyük tereddütleri bulunduğu bilinmektedir. Kanun teklifinin kabul edilmesi halinde, bu üreticilerin tereddütleri de ortadan kalkmış olacaktır. Bundan ötürü, ekicilerin tütün üretip üretmeyecekleri, üretilecekse üretim izinlerinin ne kadar olduğunun, kısa bir zaman içerisinde, kendilerine bildirilmesi gerekir.

Değerli milletvekilleri, insan sağlığına zararlı olduğu tıp bilimi tarafından açıkça ortaya konan tütünün, üretilmesi ve temin edilmesi, temin edilmemektedir. Sigaranın yol açacağı sağlık sorunları nedeniyle her yıl yüzbinlerce kişinin öldüğü, ayrıca, sigara için her yıl milyonlarca doların harcandığı, sigaranın belirtilen ekonomik ve sosyal maliyetleri nedeniyle, tütün üretiminin teşvik edilmesi ve üretilmesinin teşvik edilmesi bir çelişki arz etmektedir; ancak, tütün üretimi tümüyle kaldırılsa bile, tütün tüketimine ilişkin ihtiyaç devam edeceğinden, bu ihtiyacın yurt dışından giderilmesinin bir zorunluluk arz edeceği, bu durumun da önemli miktarda döviz kaybına yol açacağı da bir gerçektir.

Türk tütününün, yıllar önce, uluslararası piyasada bir marka olarak kabul edildiği; ancak, zamanla, bu gücünü kaybettiği, bugün ise, tütün üretiminin yapılıp yapılmamasının tartışılması, uygulanan politikaların ne kadar yanlış olduğunu göstermektedir. Tütün üretiminin sınırlandırılması yerine, Türk tütününün markalaştırılması, kaliteli ve ihraç değeri yüksek tütün üretimine önem verilmesinin daha doğru bir karar olacağını düşünüyorum. Tütün üreticilerinin, ürettikleri tütüne karşılık oluşan maliyetleri karşılayamadıkları, bu nedenle üretimin gittikçe azaldığı, devlet desteğinin de kaldırılması, ürünlerinin de alınmaması halinde üreticilerin zor duruma düşeceklerinden, üretimin devamı için, devlet desteği gereklidir ve şarttır.

Sayın Başkan, sayın milletvekilleri; üreticilerin tütün ürünleri üretimini yapabilmeleri için, tarla hazırlıklarını yapmış olduklarından, alım ve satım sözleşmelerinin yapılması mutlaka şarttır ve bu kanun teklifiyle bunu gerçekleştirmiş olacağız.

Üretici kesimin tütün alımlarının güvence altına alınması, yerli tütünle üretilen sigara çeşitlerinin de devamını sağlayacaktır.

Ayrıca, mevcut kanun teklifinde, Tekel AŞ'nin destekleme stoklarında bulunan tütünlerin, gerektiğinde maliyetinin altında dahi ihraç edilmesine imkân tanınması da, ülke ekonomisi açısından önem arz eder diye düşünüyorum.

Bu doğrultuda, Tekel AŞ'nin 2006 ve 2007 yılları ürünleri için, tütün üretim, alım-satım sözleşmesi imzalayabilmesine imkân tanınması ve Tekel AŞ'nin stokundaki ihtiyaç fazlası tütünün satılabilmesi amacıyla, 4733 sayılı Kanunda değişiklik yapılmasının, tütün üreticileri ve ülke için doğru bir karar olacağını düşünüyorum.

Bu vesileyle, bu teklife olumlu oy vereceğimi bildirir, Yüce Heyetinizi saygıyla selamlarım. (AK Parti sıralarından alkışlar)

---

**Kaynak gösterme:** Abdurrahim Aksoy (AK Parti, Bitlis). “Tütün, tütün mamulleri, tuz ve alkol işletmeleri genel müdürlüğünün yeniden yapılandırılması hk. (s.s.1113)”. TBMM Genel Kurulu, 79. Birleşim tutanağı, 23 Mart 2006. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/abdurrahim-aksoy-22-2006-03-23-tutun-tutun-mamulleri-tuz-ve-alkol-isletmeleri-genel-mudurlugunun-ye (erişim: 1 Kasım 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
