# Tarım ve kırsal kalkınmayı destekleme kurumu kuruluş ve görevleri hakkında (s.s.1261)

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem)
- **Konuşmacı:** Adem Tatlı (AK Parti, Giresun)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 74. Birleşim
- **Tarih:** 13 Mart 2007
- **Gündem:** TARIM VE KIRSAL KALKINMAYI DESTEKLEME KURUMU KURULUŞ VE GÖREVLERİ HAKKINDA (S.S.1261)
- **Tutanak (TBMM):** https://www5.tbmm.gov.tr/tutanaklar/TUTANAK/TBMM/d22/c149/b074/tbmm221490740498.pdf
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/adem-tatli-22-2007-03-13-tarim-ve-kirsal-kalkinmayi-destekleme-kurumu-kurulus-ve-gorevleri-hakk

> Adem Tatlı (AK Parti), 13 Mart 2007 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 74. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: TARIM VE KIRSAL KALKINMAYI DESTEKLEME KURUMU KURULUŞ VE GÖREVLERİ HAKKINDA (S.S.1261)); konuşma 920 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

ADEM TATLI (Giresun) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; kırsal kalkınma, kırsal alanda sürdürülebilir doğal kaynak kullanımını esas alarak kırsal kesimin gelir düzeyinin ve yaşam kalitesinin yükseltilmesini, gelişmişlik farklarının azaltılmasını, çevresel ve kültürel değerlerin korunmasını ve geliştirilmesini gözeten sosyal, kültürel ve ekonomik özellikleri ve ihtiyaçları dikkate alan faaliyetler olarak tanımlanabilir.

Yine, kırsal kalkınma kapsamında, kırsal alanda yaşayan insanların, özellikle düşük gelire sahip birtakım hizmetlerden asgari düzeyde faydalanan insanların hayat standartlarının yükseltilmesi, onlara götürülecek olan hizmetlerin miktar ve kalite itibarıyla artırılması, bunların birtakım ekonomik faaliyetlerinin geliştirilmesi, daha iyi bir gelire kavuşturulmaları, bunun için gerekli eğitim, altyapı, buna benzer bütün bu faaliyetlerin projelendirilebilmelen de yer almaktadır. Ayrıca, bu konu tarım sektörü içerisinde mütalaa edilmektedir.

Bununla birlikte, Tarım Bakanlığımızın 2013 yılı hedeflerine göre, hizmetlerin paydaşlara aktarılması, tarımsal işletme ölçeğinin verimli bir üretimi sağlayacak şekilde büyütülmesi, tarımsal ihracatın yükseltilmesi, tarımsal gayrisafı yurt içi hasılanın istenen hedeflere ulaştırılması, tarımsal istihdamın düşürülmesi, tarım ürünlerinde rekabet gücünün artırılması, pazar garantili sözleşmeli üretimin yaygınlaştırılması gibi hedeflere ulaşmada kırsal kalkınma politikaları en önemli araçlardan birisidir.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; ülkemizin içinde bulunduğu genel sosyoekonomik durum ve kırsal alanda yaşanan sorunlar ile kırsaldan kente göçün getirdiği ekonomik, sosyal ve kültürel sorunların boyutu, önlemlerin çeşitliliğini ve entegre yaklaşımları gerektirmektedir. Avrupa Birliğine uyum sürecinde kırsal alandaki sorunlara kalıcı çözümler bulunması ihtiyacı, kırsal kalkınma konusu, Avrupa Birliği ve gelişmiş ülkelerle birlikte bizde de ön sıralara çıkmıştır. Avrupa Birliği, gerek kendi içinde gerekse üye ve aday ülkelerde kırsal kalkınmayla ilgili fonlardan istifade edebilmeleri için bazı ön hazırlıkların yapılmasını istemektedir. Bu ön hazırlıklardan birisi de kırsal kalkınmayı destekleme kurumunun kurulmasıdır.

Yine, Avrupa Birliği müzakerelerinin en zor başlığı tarım ve kırsal kalkınmadır. Tarımın ülkemizdeki sosyoekonomik yükünün fazlalığı ve tarımda köklü değişiklikler yapmanın güçlüğü bu sürecin zorluklarındandır.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; bu zorlu sürecin, ülkemiz tarımını geliştirebilecek ve kırsal kalkınmayı sağlayacak şekilde geçirilmesi, Türkiye'nin kırsal kalkınma desteklerinden faydala- nabilmesi için, kırsal kalkınma planının hazırlanması ve hazırlanan planın uygulanmasından sorumlu olacak, tarım ve kırsal kalkınmayı destekleme kurumunun kurulması temel zorunluluklardandır. Ayrıca, kırsal kalkınma planının hazırlanması ve kurumun kurulması ülkemizin Avrupa Birliği fonlarından zamanında yararlanabilmesi, tarım ve kırsal kalkınma faslının müzakereye açılabilmesi açısından büyük önem taşımaktadır.

Bu noktada kullandırılması öngörülen fonlardan bahsetmek istiyorum. Ülkemiz için öngörülen fon 750 milyon avrodur. Bu fon, hibe olarak 2007-2013 yılları arasında kırsal kalkınma için kullanılacak, bunun yanında devletimizin 375 milyon avro katkısı olacak, toplamda 1,1 milyar avroluk bir kaynak olacak, sonuç olarak da 2 milyar 250 milyon avroluk bir yatırım gerçekleştirilmiş olacaktır.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; bu fonlardan kimler yararlanacak? Projeler nasıl belirlenecek? Burada iki öncelik söz konusudur: Birincisi, pazar verimliliği, kalite ve sağlık standartlarının iyileştirilmesidir. İkincisi de, kırsal alanlarda yeni istihdam imkânlarının oluşturulmasıdır. Türkiye'de kırsal alanda yaşayan çiftçiler, üretici örgütleri, sivil toplum kuruluşları ve bununla ilgili toplum kesimleri bu fonlardan yararlanabileceklerdir. Daha da açarsak, şirketler, firmalar, tarımsal ürün işleme ve pazarlama alanlanndakiler, hatta meslek kuruluşları, özel idareler, belediyeler bu projelerin hazırlanmasından, uygulanmasından istifade edeceklerdir.

Bu saydıklarımın içerisinde bu iki öncelikten beş başlık seçilebilecektir. Bunlar muhtelif başlıklardır. Her ülke kendi ihtiyacına göre birtakım başlıkları seçebilecektir. Örneğin, biz ülkemiz için "Tarım işletmelerine yatırım" başlığını seçiyoruz. Tarım ve su ürünleri işleme ve pazarlama yatırımları, üretici gruplarının desteklenmesi, tarım, çevre ve hayvan refahıyla ilgili programları içermektedir. Bu program, pilot bir programdır. Bir diğer başlık "Ekonomik faaliyetlerin geliştirilmesi ve çeşitlendirilmesi"dir. Ülkemiz olarak biz fonlardan faydalanmaya başladığımızda bu saydığım alanlardaki projelere öncelik vereceğiz ve "Bu alanlarda önceliklerimiz ve ihtiyacımız var, onları destekleyeceğiz." diyebileceğiz.

Yine, biz iktidara geldiğimizden beri kırsal alandakilere ve çiftçilerimize, köylülerimize yapmış olduğumuz büyük hizmetler var, bunlardan da birkaç örnek vermek istiyorum:

İktidara geldiğimizde yüz binlerce çiftçimiz kullandıkları zirai krediler nedeniyle borç batağına düşmüşlerdi. Çiftçilerimizin borçlarını yeniden yapılandırarak, 2,7 katrilyonluk borcun 1,5 katrilyonunu sildik, geri kalanını üç yılda ödenecek şekilde yapılandırdık.

Yine, tarımsal sulamadan kaynaklanan ve 1 katrilyona ulaşan enerji borçlarını ödenebilir hâle getirdik. Borcunu zamanında ödeyen üreticilerimize yüzde 15 civannda indirim sağladık.

Tarımsal girdi maliyetlerini düşürdük. Birçok tarımsal girdide KDV oranını yüzde 18'den 8'e, bir kısmında da yüzde 18'den yüzde l'e indirdik.

Tarımsal kredi faizlerini düşürdük. 2002'de yüzde 59 olan tarımsal kredi faizleri, bugün yüzde 7-13 seviyelerine çekilmiştir. Kredi faizlerinin cazip hâle gelmesiyle, 2002 yılında 77 bin çiftçi 227 trilyon TL kredi kullanmışken, 2006 yılında 268 bin çiftçi 3,3 katrilyon tarımsal kredi kullanmıştır.

Yine, tarımsal üreticimizi her yıl düzenli olarak artan bir şekilde destekledik. Toplam tarımsal destekleme miktarı, 2002'de 1,8 katrilyon TL iken, 2006'da bu rakam 5 katrilyon TL'ye çıkmıştır.

Tarımsal üreticimize gübre ve mazot desteği verilmiştir. Bu kapsamda, 2003, 2004 ve 2005 yıllarında 1,3 katrilyon TL gübre ve mazot desteği verilmiş, 2006 yılı için ise 850 trilyon TL destek ödemesi yapılmıştır.

Yine, ülkemizde arz açığı bulunan yağlı tohumlar için, 2002 yılında 186 trilyon TL destek verilirken, 2006'da bu destek 1,2 katrilyon TL'ye çıkmıştır.

Kırsal alanda en önemli ekonomik faaliyetlerden olan hayvancılık da Hükümetimiz döneminde büyük destek görmüştür. 2002 yılında hayvancılık destekleri 83 trilyon TL iken, 2006 yılında bu destek miktan 700 trilyon TL'ye çıkmıştır. Yine, yem bitkileri desteği, 39 trilyon TL'den 380 trilyon TL'ye çıkarılmıştır.

Kırsalda bir araya gelerek güç birliği yapan tarımsal kalkınma kooperatiflerine cumhuriyet tarihinin en büyük desteği verilmiştir. 1990-2002 yılları arasında 600 kooperatife 90 trilyon destek verilmiştir. 2003-2006 döneminde 895 tarımsal kalkınma kooperatifine verilen destek 591 trilyon TL'dir.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; tarımdaki yapısal dönüşüm nedeniyle ortaya çıkan istihdam sorunu...

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN - Sayın Tatlı, konuşmanızı tamamlayınız.

Buyurun.

ADEM TATLI (Devamla) - ...ve kırdan kente göç baskınını azaltmak için Hükümetimizin kırsal alana ve tarımsal üreticilerimize yönelik yaptığı hizmet ve verdiği desteklerin bir kısmına değinme fırsatı buldum, ancak, birçok konuya da zaman darlığından dolayı girmedim.

Bu duygu ve düşüncelerle hepinizi tekrar saygı ve sevgiyle selamlıyorum. (AK Parti sıralarından alkışlar)

---

**Kaynak gösterme:** Adem Tatlı (AK Parti, Giresun). “Tarım ve kırsal kalkınmayı destekleme kurumu kuruluş ve görevleri hakkında (s.s.1261)”. TBMM Genel Kurulu, 74. Birleşim tutanağı, 13 Mart 2007. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/adem-tatli-22-2007-03-13-tarim-ve-kirsal-kalkinmayi-destekleme-kurumu-kurulus-ve-gorevleri-hakk (erişim: 1 Kasım 2026). TBMM kaydı: https://www5.tbmm.gov.tr/tutanaklar/TUTANAK/TBMM/d22/c149/b074/tbmm221490740498.pdf

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
