# Çeşitli kanunlarda değişiklik yapılmasına dair kanun ile milli eğitim, kültür, gençlik ve spor komisyonu raporu (s.s.875)

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem)
- **Konuşmacı:** Ahmet Ersin (CHP, İzmir)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 91. Birleşim
- **Tarih:** 28 Nisan 2005
- **Gündem:** ÇEŞİTLİ KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN İLE MİLLİ EĞİTİM, KÜLTÜR, GENÇLİK VE SPOR KOMİSYONU RAPORU (S.S.875)
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/ahmet-ersin-22-2005-04-28-cesitli-kanunlarda-degisiklik-yapilmasina-dair-kanun-ile-milli-egitim

> Ahmet Ersin (CHP), 28 Nisan 2005 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 91. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: ÇEŞİTLİ KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN İLE MİLLİ EĞİTİM, KÜLTÜR, GENÇLİK VE SPOR KOMİSYONU RAPORU (S.S.875)); konuşma 456 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

AHMET ERSİN (İzmir)- Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; bugün, artık, gitgide Türkiye'de bir sorun olmaya başlayan, çevre kirliliği bakımından bir sorun olmaya başlayan kültür balıkçılığı, balık çiftlikleriyle ilgili sizleri bilgilendirmek istiyorum; hepinize saygılar sunuyorum.

Değerli milletvekilleri, Ege ve Akdeniz kıyılarımız, iç ve dış turizmin çok yoğun yaşandığı bölgelerdir. Denizi ve doğasıyla, özellikle de yaz aylarında dünyanın ve Türkiye'nin her yerinden gelen insanlar, Ege ve Akdeniz kıyılarında tatil yapıyorlar. Ancak, bu dünyanın her tarafından ve Türkiye içinden gelen yerli ve yabancı turistler, maalesef, birkaç yıldan beri bu balık çiftliklerinin güzelim koylarımızı ve kıyılarımızı işgal ediyor olması nedeniyle, ne yazık ki, bu tatil olanaklarından ve herkese açık olması gereken denizden yeterince yararlanamıyorlar.

Örneğin, kendi seçim çevremde Karaburun Yarımadasının hemen hamen tamamı, Gerence Koyu, Çeşme, Aydın ve Didim'e kadar uzanan kıyı bölgesinde güzelim koylar, ne yazık ki, insanlara değil, balık çiftliklerine hizmet vermektedir. Üstelik bu tesisler, konutların arasına konuşlandığından hem çevrede yaşayanlar ve hem de yerli ve yabancı turistler herkese açık olması gereken denizden yeterince yararlanamıyorlar. Kaldı ki, balık çiftliklerinin, kurulduğu çevrede denizin ekolojik dengesini bozduğu ve yoğun kirlilik yarattığı da bilinmektedir.

Sayın milletvekilleri, bu yetmezmiş gibi, bölgeye şimdi de orkinosçular dadanmaya başladı. Bilindiği gibi, orkinos balık çiftliklerinin amacı, doğadan yakalanan, yavru halde yakalanan orkinoslara yemlemeyle kilo kazandırıp, satmaktır. Orkinosları, daha çok Japonlar, bildiğiniz gibi, suşi ve saşimi olarak tüketmektedirler.

Değerli milletvekilleri, özel kafeslerde ve yoğun yemlemeyle beslenen orkinoslar, 600-700 kilogram ağırlığa ulaşmaktadırlar. Bu balıklara 1 kilogram kazandırabilmek için en az 20 kilogramdan fazla yem vermek gerekmektedir. Bu yoğun yemlemeyle, dışkı ve diğer atıklar, ne yazık ki, bir orkinos kafesinin altında, metrekarede 50 kilogramdan fazla atık birikmesine neden olmaktadır.

Yine, 1 000 ton orkinos yetiştirilen bir çiftlikte, 20 000 kişinin yaşadığı bir kentin kanalizasyon atıklarına eşit oranda atık denize ve doğaya bırakılmaktadır.

Bütün bunlar bilimsel tespitlidir ve bu tesislerin denize, doğaya ve insan sağlığına verdiği zararları göstermektedir.

Sayın milletvekilleri, gerek Avrupa Parlamentosu ve gerekse Avrupa Komisyonu ve Doğal Hayatı Koruma Vakfı, balık üretim çiftliklerinin, deniz yaşamı ve kirliliği üzerinde global tehdit oluşturduğunu raporlarla kanıtlamışlardır. Üstelik, besi balığı üretme çiftlikleriyle, orkinos ve benzeri tesislerin hemen hemen tamamının, arkeolojik ve doğal SİT alanlarında konuşlanması da dikkat çekicidir. Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulunun 627 sayılı kararına rağmen, birinci ve ikinci derecede arkeolojik ve doğal SİT alanlarına nasıl olup da balık çiftliği kurulmasına izin verildiğini anlamak mümkün değildir.

Değerli milletvekilleri, balık çiftliklerine ön izin ve proje onayı Tarım ve Köyişleri Bakanlığı tarafından verilmektedir; ancak, projeler, yöre halkının mutabakatı ve ÇED raporu alınmadan onaylanmaktadır. Yani, önce proje onaylanmakta ve sonra proje sahibi yer beğenmektedir.

Şimdi, elimde bir belge var değerli milletvekilleri. Tarım ve Köyişleri Bakanlığı İzmir İl Müdürlüğünün, talepte bulunan bir şahsa gönderdiği yazı. Bu yazıda diyor ki: "Projeniz Bakanlığımızca onaylanmıştır. Kafesleri nereye kuracağınızı ve kapasite miktarını bildirin."

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

---

**Kaynak gösterme:** Ahmet Ersin (CHP, İzmir). “Çeşitli kanunlarda değişiklik yapılmasına dair kanun ile milli eğitim, kültür, gençlik ve spor komisyonu raporu (s.s.875)”. TBMM Genel Kurulu, 91. Birleşim tutanağı, 28 Nisan 2005. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/ahmet-ersin-22-2005-04-28-cesitli-kanunlarda-degisiklik-yapilmasina-dair-kanun-ile-milli-egitim (erişim: 1 Kasım 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.