# 2003 mali yılı bütçesinde 3 tur görüşmeleri

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem)
- **Konuşmacı:** Ali Ayağ (AK Parti, Edirne)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 54. Birleşim
- **Tarih:** 24 Mart 2003
- **Gündem:** 2003 MALİ YILI BÜTÇESİNDE 3 TUR GÖRÜŞMELERİ
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/ali-ayag-22-2003-03-24-2003-mali-yili-butcesinde-3-tur-gorusmeleri

> Ali Ayağ (AK Parti), 24 Mart 2003 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 54. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: 2003 MALİ YILI BÜTÇESİNDE 3 TUR GÖRÜŞMELERİ); konuşma 791 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

AK PARTİ GRUBU ADINA ALİ AYAĞ (Edirne) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Vakıflar Genel Müdürlüğü bütçesi üzerinde Grubumun görüşlerini sunmak üzere söz almış bulunuyorum; Grubum ve şahsım adına Yüce Heyetinizi ve bizleri izleyen vatandaşlarımızı saygıyla selamlıyorum.

Sayın milletvekilleri, insanoğlunun toplu olarak yaşamaya başlamasıyla ortaya koyduğu yüce değerlerden birisi de yardımlaşma ve dayanışma duygusudur. İnsana insanca bakan, gönüllerden doğan bir sevgiyle yardıma koşan, sahip olduğu varlığından başkalarını da faydalandırmak gibi güzel ve insanî duyguların tümünü en geniş şekliyle uygulayan kurum Vakıflardır, vakıf, ferdin, taşınır ve taşınmaz malını hayır duygusu ve insan sevgisiyle, şahsî mülkiyetinden çıkarıp kamu yararına tahsis etmesi şeklinde tarif edilir.

Bilindiği gibi, vakıflar, tarihimizin derinliklerinden gelen ve atalarımızla aramızdaki en sağlıklı köprüleri oluşturan kurumlarımızdır.

Sayın milletvekilleri, Vakıflar Genel Müdürlüğü, vakıf mallarını ekonomik şekilde işletmek, mimarî veya tarihî değeri olup, yönetimi vakfa ait olan eski eser yapıları muhafaza ve imar etmek, mülhak vakıfların denetim hizmetleri ile mütevelliliği boşalan vakıfları temsil ve idare etmek, vakfiyelerde yazılı hayrî, sosyal, kültürel ve ekonomik şart ve hizmetleri yerine getirmek, 903 sayılı Kanun hükümlerine göre kurulan yeni vakıfların tescil işlemleri ile denetimlerini yapmakla görevli ve yetkilidir.

Vakıflar Genel Müdürlüğü, 277 sayılı Kanun Hükmünde Kararname hükümleri gereği Başbakanlığa bağlı katma bütçeli bir kuruluştur. Kurumun hizmetleri arasında, vakfiyelerde yazılı hayrî ve sosyal hizmetler önemli bir yer tutmaktadır.

Vakıflar Genel Müdürlüğüne ait 55 adet vakıf ortaöğretim yurdu, imzalanan protokol şartlarına göre işletilmek üzere Millî Eğitim Bakanlığına verilmiştir; ancak, bu yurtların genel giderleri ile Vakıflar Genel Müdürlüğüne ayrılan kontenjandan yurtta kalan öğrencilerin iaşe bedeli Genel Müdürlükçe karşılanmaktadır. Bu amaçla, yurdumuzun çeşitli bölgelerine yayılmış 57 imaretten 21'inde 8 725 kişiye günde bir öğün sıcak yemek, 36'sında ise 11 410 aileye aylık kuru gıda verilmektedir. Bunlara ilave olarak, ramazan ayında da kuru gıda yardımları yapılmaktadır.

İmaret ve yurt hizmetlerinin yürütülebilmesi için, 2003 yılında 6,6 trilyon lira ödenek gerekmekte olup, bütçede bu hizmetler için ayrılan 1,2 trilyon lirayla ancak iki aylık hizmet yerine getirilebilecektir. Bu nedenle, bu hizmetler için ayrılan ödeneklerin mutlaka artırılması gerekli görülmektedir.

Fakir ve kimsesiz vatandaşlarımızdan 1 200 kişiye, ayda131 700 000 lira muhtaç aylığı ödenmektedir. Yeni bütçeyle muhtaç kadrosu 1 500'e çıkacaktır. Bütçede, bu harcamalar için, 1 trilyon lira ödenek ayrılabilmiş olup, bu miktarla ancak beş aylık muhtaç maaşı ödemesi yapılabilecektir. Muhtaç maaşları memur taban aylık katsayısına bağlı olarak artmakta olup, yıl içerisindeki artışlar da dikkate alındığında, bu hizmetler için, yaklaşık 2 trilyon lira daha ödeneğe ihtiyaç bulunmaktadır.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Vakıflar Genel Müdürlüğünün bütçesinin 44 trilyon 500 milyar lirası özkaynaklardan, 61 milyar lirası da Hazineden karşılanmakta olup, 2003 malî yılı bütçesi toplam olarak 44 trilyon 561 milyar liradır. Bütçe ödeneklerinin 21 trilyon 877 milyar lirası personel, 3 trilyon 575 milyar lirası diğer cari, 15 trilyon 900 milyar lirası yatırım, 3 trilyon 209 milyar lirası transfer ödenekleridir. Hazineye herhangi bir yük getirmeyen, giderlerini kendi gelirleriyle karşılayan Vakıflar Genel Müdürlüğünün, verilen bu ödeneklerle, yerine getirmekle yükümlü olduğu hizmetleri tam anlamıyla yapması mümkün olmayıp, mutlaka, bütçe ödeneklerinin artırılması gerekmektedir.

Sayın milletvekilleri, Vakıflar Genel Müdürlüğünün yapısı, katma bütçeli bir idare sistemi olup, vakfedenin iradesiyle katma bütçe sistemi birbiriyle çatışmaktadır. Bu yüzden, Vakıflar Genel Müdürlüğünün, öncelikle katma bütçeli bir idare sisteminden çıkarılıp, vakfiyeler gereği hareket özgürlüğü olan, anında karar verebilecek özel bütçeli bir sisteme acilen dönüştürülmesi gerekmektedir,

Vakıflar Genel Müdürlüğünün bugünkü yapısıyla, eski eserlerin onarılması, restore edilmesi ve korunması da zordur. Sadece İstanbul'daki -tarihimizin mührü olan- Fatih Camiinin altyapısı için 5 trilyon lira ödeneğe ihtiyaç bulunmaktadır. Dolayısıyla, mevcut ödenekler, geçen yıllardan devam etmekte olan 104 eserin onarımlarına dahi yetmezken, diğer vakıf eserlerini restore etmenin imkânsız olduğunu açıkça ortaya koymaktadır.

Osmanlı Devletine doksaniki yıl başkentlik yapmış Edirnemizdeki Eski Camiin restorasyonu ondört yıldır tamamlanamamıştır. Diğer eserlerin de yapım ve onarımı istenilen düzeyde değildir.

Bu kurumun, kendi gelirlerini bütçelendirebilen, emlakini, işletmelerini ve nakdî varlığını, akarlarının hayatiyetini ve ekonomik canlılığını sağlamak üzere kaynaklarını tahsis edebilen, verimli hedeflere yöneltip, ekonomik açıdan rantabl bir kurum statüsünde olmanın gerektiği düşünülmelidir. Zira, vakıf mal varlığı, devlet hazinesine ait olmamakla birlikte milletin mal varlığı hükmünde olduğu cihetle, devletin vesayetinin uygunluk denetimi şeklinde yerine getirilmesinin uygun olacağı kanaatindeyim.

Katma bütçenin sınırlayıcı ve kısıtlayıcı mevzuatı ve bürokrasisiyle, bu idareyi geliştirme imkânı yoktur. Yurdumuzun tapu senetleri olan vakıf eski eserler harap olup yıkılıyor. Dünyanın en güzel çinilerinin süslediği, şu anda yıkılmak üzere olan Edirne Muradiye Camiini Vakıflar Genel Müdürlüğü restore edemiyor; bu kültür mirasımızın yok olmasını seyrediyor durumuna düşmüştür.

Şanlı tarihimizin ve millî kültürümüzün simgesi, şerefli geçmişimizin nesep bağları hükmünde olan tarihî ve mimarî değeri haiz tescilli eski eserlerin korunması, onarılması, bir fonksiyon verilerek kullanılması için, Vakıflar Genel Müdürlüğüne daha iyi fonksiyon verilmesi, görevlerin daha hızlı ve verimli olarak yerine getirilmesi için özel fon bütçeli bir idare kurulmalı, Parlamento ve Yüksek Denetleme Kurulu denetimine tabi tutulmalıdır. Böylece, eski eserlerimiz daha çabuk onarılacak, maliyeden ödenek vizesi beklemeden anında müdahalede bulunulabilecektir. Bunun içindir ki, vakıflara daha süratli çalışabilme imkânı hazırlamamız gerekmektedir.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

---

**Kaynak gösterme:** Ali Ayağ (AK Parti, Edirne). “2003 mali yılı bütçesinde 3 tur görüşmeleri”. TBMM Genel Kurulu, 54. Birleşim tutanağı, 24 Mart 2003. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/ali-ayag-22-2003-03-24-2003-mali-yili-butcesinde-3-tur-gorusmeleri (erişim: 1 Kasım 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
