# Vı.tur (ulaştırma bak.,denizcilik müst.,sağlık bak.) - **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem) - **Konuşmacı:** Ali Dinçer (CHP, Bursa) - **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 33. Birleşim - **Tarih:** 21 Aralık 2003 - **Gündem:** VI.TUR (ULAŞTIRMA BAK.,DENİZCİLİK MÜST.,SAĞLIK BAK.) - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/ali-dincer-22-2003-12-21-vi-tur-ulastirma-bak-denizcilik-must-saglik-bak > Ali Dinçer (CHP), 21 Aralık 2003 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 33. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: VI.TUR (ULAŞTIRMA BAK.,DENİZCİLİK MÜST.,SAĞLIK BAK.)); konuşma 918 kelime. ## Konuşma metni (tutanaktan) CHP GRUBU ADINA ALİ DİNÇER (Bursa) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri, Sayın Bakan; Cumhuriyet Halk Partisi adına saygılarımı sunuyorum. Ulaştırma, yolcuyu, yükü en kısa sürede, en ucuza, en güvenli bir şekilde istenilen noktalara ulaştıracak bir sistem anlayışı, bir sistem optimizasyonu kavramıyla ele alınması gereken önemli bir konu. Ulaşım ana sisteminin alt sistemleri; kara, hava, deniz, demiryolu sektörleri hep bir arada ele alınmak durumundadır; hatta, bunları tamamlayan garajlar, limanlar, havaalanları, istasyonlar da yine bir arada düşünülmek durumundadır. Bağlantılarıyla beraber bütün bu alt sistemlerin taşımacılığı -insan ve yük taşımacılığını- optimum bir şekilde yapmasını planlamak gerekir. Bu nedenle de, Ulaştırma Bakanlığının şimdiki konumundan çıkmasında yarar vardır. Sisteme bütüncül bir şekilde bakabilmemiz için ve sistemi bütüncül bir şekilde optimizasyona götürebilmemiz için, Karayollarının da Ulaştırma Bakanlığının çatısı altına girmesi gerekir. Karayoluyla, denizyoluyla, havayoluyla, demiryoluyla büyük toplutaşım sisteminin tek bir bakanlığı olmalı. Haberleşme; yani, iletişim ve çağımızın teknolojisini kullanan bilişim de çok önemli bir alandır. Bu alanı da, aslında, ayrı bir bakanlık olarak ele almak gerekiyor önemini binaen; yani, haberleşme, iletişim, bilişim bakanlığı ayrı bir bakanlık olmalı. Bunu, bakanlık sayısını artırıyoruz gibi görmemek gerekir. Çağın teknolojisini kullanan bilişim sektöründe Türkiye'nin en hızlı adımları atması gerekiyor ve bunun için de haberleşmeye, bilişime özel bir bakanlığın bakmasında büyük yarar var. Ben, şimdi, bu anlayışla bir ölçüde iki bakanlığın uygulamalarını, sorunlarını ele alacağım ve iktidara yönelik eleştirilerimizi, önerilerimizi dile getireceğim. Şehirlerarası, ülkelerarası ulaşımda kara, hava, deniz, demir yolları, garajları, havaalanları, limanları ve istasyonlarıyla, bağlantı yollarıyla bütüncül olarak ele alınıp planlanmalı, planlar buna göre uygulanmalıdır. Türkiye'de, 1950'lerden bu yana demiryolları ihmal edildi. Büyük Atatürk döneminde olduğu gibi, demiryollarına önem vermeliyiz. Demiryollarının yolcu ve yük taşımacılığında ne kadar ekonomik olduğu, ne kadar çevre dostu olduğu, ne kadar güvenli olduğu bütün dünyaca biliniyor. Yakın zamanda rahmetli Özal çok yanlış bir söz söylemişti. "Karayolu, özgürlüğün, demokrasinin yoludur; demiryolu, totaliter, komünist rejimlerin ulaşım modelidir" gibi çağdışı bir yaklaşımla, demiryollarını ihmal etmenin önemli bir işaretini vermişti. Böyle bir yaklaşımı rahmetliye bırakalım; sakın böyle bir yaklaşıma, bir yanlışa düşmeden gidelim. Eğer böyle yaparsak, Japonya'yı, Avrupa'yı, Amerika'yı, çağdaş, modern dünyayı gözardı etme cahilliğine düşeriz. Türkiye, büyük bir ülkedir. Bu nedenle, Türkiye, Japonya'da, Avrupa'da, Amerika'da olduğu gibi, yük ve yolcu taşımacılığında ekonomiyi, güvenliği dikkate alıp, var olan demiryolu şebekesini ıslah etmelidir, yeni hatlar açmalıdır, kurşun tren, hızlı tren gibi önemli projeleri hayata geçirmelidir. Hava ulaşım sisteminin şu anda Türkiye'de pek gelişmemiş olan önemli bir alt sistemi var; hava kargo taşımacılığı. Yeni yeni özel sektör bu alanda başarılı adımlar atıyor. Başta, tarım ürünleri, çiçek olmak üzere, başka sınaî ürünlerin de, ihracat ürünlerinin de taşımacılığı açısından hava kargo taşımacılığının da büyük önemi var. Bu alanda Türkiye, önemli adımlar atabilir; Türkiye, önemli bir konuma sahip. Türkiye, bir bölge ülkesi, bir bölge gücü. Balkanlar, Karadeniz Bölgesi, Doğu Avrupa, Kafkasya, Ortaasya, Ortadoğu, Doğu Akdeniz Bölgesi Türkiye'nin hinterlandına giriyor. Türkiye, dünyanın sayılı hava kargo taşımacılığı terminallerinden biri olabilir. Bunun için de gerekli altyapı Türkiye'de var. Hepimiz biliyoruz, geçmiş iktidarlar, popülist yaklaşımlarla çok sayıda havaalanı yaptılar. Bunlardan biri Bursa'daki Yenişehir Havaalanı; tamamlanmış, bitmiş, yolları bile hazır. Konumu itibariyle, bu havaalanı, uluslararası hava kargo taşımacılığı yapan firmalarla birlikte, Türk firmaların bir araya gelmesiyle, dünya kargo taşımacılığında önemli bir ana terminal olabilir. Bu ana terminale büyük kargo uçaklarıyla gelen yükler depolanır, küçük uçaklarla, bölge ülkelerine dağıtılır. Türkiye açısından, böyle bir proje, önemli bir projedir. Hava kargo taşımacılığı, her türlü kargo taşımacılığı, çok az yatırımla çok sayıda istihdamı gerçekleştirebiliyor. Örneğin, 15 000 000 euro yatırım yapıp, bir tatilköyü yapsanız -ki, ucuzdur turizmde istihdam katsayısı- 1 000 kişiyi çalıştırırsınız; ama, 15 000 000 euro'luk bir kargo taşımacılığı yatırımı yaparsanız 5 000-6 000 kişi çalışabilir. Biz, bu şirketlerimizi, dünya çapında iş yapacak şekilde örgütlemeliyiz, desteklemeliyiz. Niye bizim bir DHL'miz olmasın, dünya çapında kargo taşımacılığı yapan özel şirketlerimiz olmasın. Değerli arkadaşlarım, hızla gelişen turizm sektörümüzü de dikkate alırsak, özel sektörle birlikte havayolu taşımacılığını desteklememiz gerekiyor. İlk yapmamız gereken işlerden birisi, gelişecek turizm bölgelerine yakın havaalanlarına ağırlık vermek. Bunlardan biri Gazipaşa Havaalanı; en kısa süre içinde uluslararası bir havaalanı olmalıdır; çünkü, Gazipaşa Havaalanıyla birlikte, Anamur-Silifke'ye doğru olan Akdeniz kıyılarının da turistik gelişmesi sağlanabilir. Turist, havaalanında indiği zaman, maksimum 1 saatte tatil yerine ulaşmak ister. Bu nedenle,Kapadokya gibi, Silifke-Anamur gibi, hatta, Ayvalık, Edremit gibi yörelerde turizmin gelişmesi için, uluslararası taşımacılığa uygun havaalanları planlamamız gerekiyor; bunlardan biri Gazipaşa Havaalanı,. yap-işlet-devret formülüyle yapılabilir. En kısa süre içerisinde hayata geçirilmesi gerekir. İnsanlarımızı havaalanlarından ilgili yerlere ulaştırmak için deniz ve demiryolu taşımacılığından yararlanırsak, belki, deniz ve demiryolu taşımacılığını da ihmal etmekten uzaklaşır, onlara da önem veririz. Ayrıca, gelen misafirlerimize, daha güvenlikli, daha güzel ve daha manzaralı yolculukları yaptırmış oluruz. Benim anlamadığım konulardan biri şu: Türk Hava Yolları, özelleştirme kapsamında, küçültülmeye çalışılıyor, daha kolay özelleştirilebilir hale getirilmeye çalışılıyor. Bunu yapan başarılı bir yönetimi vardı, bu yönetim değiştirildi ve yerine yeni bir yönetim getirildi. Çoğunun ehil olmadığını biliyoruz; ama, bu ehil olmayanlar, herhalde, cehlin cesaretiyle, çok sayıda uçak alma planları yapıyorlar. Peki, Türk Hava Yollarının özelleştirilmesinden vazgeçildi mi?! Bu alana giren birçok özel sektör var, onları desteklemek varken, niye, böyle, çok sayıda, yüz milyonlarca dolarlık para harcanıp, uçak alınacak?! Hem de, 11 Eylülden bu yana, dünyada havacılık sektörü çökmüş; sayısız uçak, çok ucuza kiralanmak için hangarlarda bekliyor. Dünyadaki ve Türkiye'deki bütün özel sektör, bu uçakları ucuza kiralamayı tercih ediyor; bakım onarım masrafından da kurtuluyor. Niye, biz, Türk Hava Yollarında böyle bir düşünceyle ortaya çıkıyoruz?! Bu, insanın aklına, Türk Hava Yollarının özelleştirilmesinden vazgeçildiğinden öte başka şeyler getiriyor; acaba, ihaleyle ilgili, benzer ihalelerdeki avanta, vurgun, soygun düşünceleri mi var dedirtiyor?! Neyse!.. Ben, yine, olumlu konulara geçeyim. Değerli arkadaşlarım, demiryollarının geliştirilmesinin ne kadar önemli olduğunu vurguladık. En önemli projelerden biri, Bursa'yı demiryolu ağına bağlama projesidir. (Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı) --- **Kaynak gösterme:** Ali Dinçer (CHP, Bursa). “Vı.tur (ulaştırma bak.,denizcilik müst.,sağlık bak.)”. TBMM Genel Kurulu, 33. Birleşim tutanağı, 21 Aralık 2003. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/ali-dincer-22-2003-12-21-vi-tur-ulastirma-bak-denizcilik-must-saglik-bak (erişim: 1 Kasım 2026). Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.