# Organ bağışı konusunda

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem)
- **Konuşmacı:** Ali Dinçer (CHP, Bursa)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 60. Birleşim
- **Tarih:** 7 Şubat 2007
- **Gündem:** ORGAN BAĞIŞI KONUSUNDA
- **Tutanak (TBMM):** https://www5.tbmm.gov.tr/tutanaklar/TUTANAK/TBMM/d22/c146/b060/tbmm221460600115.pdf
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/ali-dincer-22-2007-02-07-organ-bagisi-konusunda

> Ali Dinçer (CHP), 7 Şubat 2007 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 60. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: ORGAN BAĞIŞI KONUSUNDA); konuşma 963 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

ALİ DİNÇER (Bursa) - Sayın Başkan, saygıdeğer milletvekilleri; önemli bir operasyondan sonra tekrar aranızda bulunmak benim için büyük bir mutluluk kaynağı. İnşallah, ben de, hepimiz, sağlıklı bir şekilde ülkemize, halkımıza bu yasama organında birlikte hizmet etmeye devam edeceğiz. ("İnşallah" sesleri)

Öncelikle, rahatsızlığım sırasında yakın ilgi gösteren, başta Sayın Cumhurbaşkanımız olmak üzere, Meclis Başkanımıza, Başbakanımıza, Kabine üyelerine, tüm değerli milletvekili arkadaşlarıma çok teşekkür ediyorum, sağ olun. (Alkışlar)

Bir teşekkür borcum da... Ben, rastlantı eseri, 1954'te Ankara'ya geldiğimde ilk defa Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesine gitmiştim. Son tedavilerimi de orada oldum. Çağdaş, demokratik, laik Türkiye Cumhuriyeti'ni kuran Mustafa Kemal Atatürk ve arkadaşlarına ne kadar teşekkür etsek az. O müesseseleri çağdaş cumhuriyet gerçekleştirdi. Ben, o müesseselerden, dünyada görülebilecek en üst düzey sağlık hizmetini aldım; son derece riskli bir operasyonu başarıyla gerçekleştirdiler. Tekrar tekrar ruhları şad olsun. Beni sağlığıma kavuşturan Ankara Üniversitesi doktorlarına da çok teşekkür ediyorum, sağ olsunlar.

Şimdi, tabii, teşekkür etmekle birlikte, bu olay üzerine benim üzerime bir görev düştü. Damdan düşen damdan düşenin hâlinden anlar misali, bire bir yaşayınca organ nakli olayının ne kadar önemli olduğunu, ne kadar hayati önemi haiz olduğunu da gördüm.

Ben, 22 Aralıkta karaciğer nakli oldum. Allah rahmet eylesin, organlarını aldığım Hasan Saka kardeşimize; onun annesine, babasına tekrar teşekkür ediyorum. Benim arkamdan, yılbaşı ve bay- ram tatili süresi içinde durmadı Ankara Üniversitesi, 4 karaciğer nakli daha yaptı, çok sayıda böbrek nakli yaptı. Hatta, Arnavutluk Hükümeti ile Türk Hükümeti arasında yapılan anlaşma gereği, Arnavutluk'tan gelen hastaların böbrek nakillerini de, 20'ye yakın hastanın böbrek naklini de yine Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi yaptı.

Çoğuyla birlikte olduk, aynı mekânlarda kalıyorduk. Hepsinin hikâyelerini biliyorum. Karaciğer nakli olan, on yıldır bekleyen genç bir kız... Eskişehirli bir emekli tır şoförünün kızı. On yıldır bekleyen, son günlerini sayan bir polis memuru... Yirmi yıldır şekerden ve böbrek yetmezliğinden şikâyetçi, Kastamonu Defterdarlığında bir müstahdem. Ona, hem böbrek nakli hem pankreas nakli yapıldı başarılı bir şekilde. Trabzonlu bir şoför... Van Belediyesinde çalışan Diyarbakırlı bir inşaat mühendisi kardeşimiz... Hepsi sıradan insanlar, sade insanlar, bizim insanlarımız.

Türkiye'de organ nakliyle ilgili çok ciddi kadrolar gelişmiş, gördüm. İlk organ naklini yapan, ilk karaciğer naklini yapan Ankara Üniversitesi bu konuda da öncülük yapıyor, yapmaya devam ediyor. Daha başka pek çok, tıp fakültesine, ihtisas hastanesine bu kaynaktan eleman yetiştirilmesi mümkün, kadronun zenginleştirilmesi mümkün. Artık Amerika'da uzun yıllar çalışmış olan, başka ülkelerde çalışmış olan başarılı organ nakli cerrahlarımız da Türkiye'ye dönüyorlar. Hemen hemen çoğu özel sektörde görev alıyor. O da gerekli. Çünkü, imkânı olup da özel sektörde bu organ naklini olacaklar da olurlar, parasını verirler. Yurt dışından, yine imkânı olanlar, daha uygun koşullarda, Batı ülkelerine gideceklerine Türkiye'ye gelirler, özellikle komşu ülkeler. Yine, bu özel sağlık kurumları onlara hizmet eder; ama, önemli olan, benim organ nakli olduğum yerdeki hizmet. Size kısa bilançoyu verdim, şöyle maksimum bir aylık bilanço. Hepsi sade vatandaşlar ve böyle yüz binlerce insanımız, dar gelirli...

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN - Sayın Dinçer, buyurun.

ALİ DİNÇER (Devamla) - Dar gelirli yüz binlerce insanımız organ nakli bekliyor. 40 bine yakın insanımız sosyal güvenlik kurumlarının güvencesiyle her hafta gidip böbrek diyaliz makinesine giriyorlar, iki defa, üç defa; büyük eziyet çekiyorlar. Bunu on yıldır, on beş yıldır yapanlar var ve bu diyaliz sistemi de çok pahalı. Yani, 40 bine yakın, diyalize ulaşabilen yurttaşımızın maliyeti, diyaliz masrafı, ithal masrafı 1 milyar avrodan fazla. Bir de ulaşamayan bir o kadar yurttaşımızı düşünün. Yani, yüz binlerce insanımızı ilgilendiriyor. Türkiye ölçeğinde bir ülkede yılda en az 5-6 bin karaciğer nakli yapılması gerekiyor; ama, yılda toplam organ bağışı miktarı 140'ı geçmiyor. Bu sorunun çözülmesi gerekiyor, hem Türkiye'deki yurttaşlarımıza, insanlarımıza, ihtiyacı olanlara katkı açısından, sağlık getirmek açısından hem de Türkiye'nin bir bölge gücü olarak komşu ülkelere bu alanda hizmet verebilmesi açısından. Arnavutluk'a şimdi Ankara Üniversitesi kanalıyla hizmet veriliyor, iki ülke arasında yapılan anlaşmayla. Bu, aslında çoğaltılabilir. Bütün Balkan ülkeleri, özellikle Karadeniz ülkeleri, Kafkas ülkeleri, Orta Doğu ülkeleri, komşu ülkeler bizim hinterlandımızda Türkiye'nin imkânlarından yararlanabilirler. Bunun için güçlü bir organ nakli kurumu kurmak gerekiyor. Bunu yasalaştırmak inşallah bize nasip olur. Bu kurumun ciddi bir bütçesi olmalı. Özellikle beyin ölümü gerçekleştikten sonra nakledilecek organların ilgili hastaneden nakil bölgesine aktarılması bile sorun. Bunun çözümü gerekir merkezî olarak ve ağırlıklı olarak da, yüzde 90'ıyla, belki daha fazlasıyla dar gelirli insanlarımıza, imkânı olmayan insanlarımıza hizmet eden tıp fakültesi hastaneleri, özel ihtisas hastaneleri, yüksek ihtisas hastaneleri, kamu kurumlan desteklenmeli bu bütçeden. Özel sektör sorunu çözebilir, ama, burada pahalı bir iş bu, ama yurt dışıyla kıyasladığınız zaman misli misli ucuz, ekonomiye ucuz geliyor. Bunların desteklenmesi gerekiyor, çünkü, şu anda sosyal güvenlik kurumlarının verdiği paralar yeterli değil ve bu kurumun yönetiminde özellikle organ naklini yapan "Genel Cerrahi Uzmanları Derneği" gibi sivil toplum kurumlan da yer almalı.

Bu kurumla birlikte, tabii, organ bağışı konusunu da çözmek gerekiyor. Bu konuda en başarılı olan Belçika gibi, İspanya gibi ülkelerin mevzuatını incelemeye başladım ben. Belçika'da bu iş çok sadeleştirilmiş, aynı bizim askerlik mükellefiyetimiz gibi. Askere gideceğimiz zaman, ne bizden ne anamızdan babamızdan muvafakat istenmiyor, vatan görevi diyoruz, millet görevi diyoruz hepimiz gidiyoruz. Yüz binlerce insanı doğrudan, yakınlarıyla birlikte milyonlarca yurttaşımızı ilgilendiren bu olayda halkımızın sağlığını gözlemek, kollamak da bir vatan görevi.

Belçika modelinde olduğu gibi, sadece organ bağışı yapmak istemeyen insan dilekçe yazıyor, başvuruyor, onun dışındakiler, otomatik, organ bağışını beyin ölümü gerçekleştiği zaman yapma durumundalar. Böyle, dilekçeyle başvuranların sayısı yüzde 2; yani, Belçika nüfusunun yüzde 98'i, beyin ölümü gerçekleştiği zaman organlarını bağışlıyor ve orada artık organ bağışı gibi bir sorun söz konusu olmuyor, organ nakline ihtiyacı olan tüm yurttaşlar bu organı bulabiliyorlar. Bu, son derece insani bir görev, son derece ülke yararına, insanlık yararına bir iş. Böylesine hızlı yürüyen, etkin ve sade bir sistemi hep birlikte geliştirmemiz ve onu kısa süre içinde yasalaştırmamızda büyük yarar görüyorum.

Tekrar... Bütün arkadaşlarım yakından ilgilendiler, hepsinin adını aldım, fakat, ben can paza- rındaydım, karşılık vermem mümkün değildi sağlık dileklerinize. Şimdi bir fırsat buldum; tekrar, siz değerli milletvekili arkadaşlarıma gösterdiğiniz yakın ilgiden dolayı çok teşekkür ediyorum, sağ olun, var olun. (Alkışlar)

---

**Kaynak gösterme:** Ali Dinçer (CHP, Bursa). “Organ bağışı konusunda”. TBMM Genel Kurulu, 60. Birleşim tutanağı, 7 Şubat 2007. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/ali-dincer-22-2007-02-07-organ-bagisi-konusunda (erişim: 1 Kasım 2026). TBMM kaydı: https://www5.tbmm.gov.tr/tutanaklar/TUTANAK/TBMM/d22/c146/b060/tbmm221460600115.pdf

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
