# Lozan Antlaşması'nın yıl dönümüne, basında sansürün kaldırılışının 116'ncı yıl dönümüne, basın özgürlüğünün yıl dönümünde konuşulması için verdikleri ve bir partinin genel başkanının açıklamalarını yazdıkları araştırma önergelerinin iade edildiğine, 106'ncı Birleşimde Denizli Milletvekili Nilgün Ök'ün yaptığı açıklamasındaki bazı ifadelerine, AK PARTİ Iğdır Milletvekili Cantürk Alagöz'e, Cumhurbaşkanının belediyelerin kamuya olan borçlarının bir seferde tahsil edileceğine ilişkin açıklamasına ilişkin açıklaması

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 28. Dönem)
- **Konuşmacı:** Ali Mahir Başarır (CHP, Mersin)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 107. Birleşim
- **Tarih:** 24 Temmuz 2024
- **Gündem:** Lozan Antlaşması'nın yıl dönümüne, basında sansürün kaldırılışının 116'ncı yıl dönümüne, basın özgürlüğünün yıl dönümünde konuşulması için verdikleri ve bir partinin genel başkanının açıklamalarını yazdıkları araştırma önergelerinin iade edildiğine, 106'ncı Birleşimde Denizli Milletvekili Nilgün Ök'ün yaptığı açıklamasındaki bazı ifadelerine, AK PARTİ Iğdır Milletvekili Cantürk Alagöz'e, Cumhurbaşkanının belediyelerin kamuya olan borçlarının bir seferde tahsil edileceğine ilişkin açıklamasına ilişkin açıklaması
- **Tutanak (TBMM):** https://www.tbmm.gov.tr/milletvekili/UyeGenelKurulKonusmalariDetay?eid=126471
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/ali-mahir-basarir-2024-07-24-lozan-antlasmasi-nin-yil-donumune-basinda-sansurun-kaldirilisinin-116

> Ali Mahir Başarır (CHP), 24 Temmuz 2024 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 107. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: Lozan Antlaşması'nın yıl dönümüne, basında sansürün kaldırılışının 116'ncı yıl dönümüne, basın özgürlüğünün yıl dönümünde konuşulması için verdikleri ve bir partinin genel başkanının açıklamalarını yazdıkları araştırma önergelerinin iade edildiğine, 106'ncı Birleşimde Denizli Milletvekili Nilgün Ök'ün yaptığı açıklamasındaki bazı ifadelerine, AK PARTİ Iğdır Milletvekili Cantürk Alagöz'e, Cumhurbaşkanının belediyelerin kamuya olan borçlarının bir seferde tahsil edileceğine ilişkin açıklamasına ilişkin açıklaması); konuşma 446 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

ALİ MAHİR BAŞARIR (Mersin) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; bugün Lozan Antlaşması’nın yıl dönümü. Yüz bir yıl önce Lozan Antlaşması imzalandı ve Türkiye'nin kurucu senedi, tapu senedi ortaya kondu; bizlere, gelecek nesillere armağan edildi.

Lozan, siyasi ve diplomatik bir zaferdir. Bağımsızlık savaşımızı siyasi anlamda da sona erdirmiş, Sevr’i yırtıp atmış, Lozan’la siyasi anlamda da bir zafer elde edilmiştir. Öncelikle kurucu liderimiz, ülkemizin, devletimizin kurucusu Gazi Mustafa Kemal Atatürk'ü ve Lozan'ın mimarı İsmet İnönü'yü rahmetle özlemle anıyorum ve bir kez daha Türkiye Cumhuriyeti, 85 milyon adına teşekkür ediyorum.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; bugün basında sansürün kaldırılışının 116’ncı yıl dönümü. Aslında sansür için yüz on altı yıl önce bir mücadele verildi, sansüre karşı başkaldırıldı ve biz 24 Temmuz 1948’den beri “Basın Bayramı” olarak bugünü kutluyoruz. Evet, basın ne kadar özgür, gazeteciler, televizyonlar ne kadar özgür? Bir bakalım: Basın Özgürlüğü Endeksi’nde 180 ülke arasında 158’inci sıradayız. Aslında bir günde buraya gelmedik; yirmi iki yıldır baskı, şiddet, tutuklanan gazeteciler, sansürlenen haberler… Dün burada bir şey konuştuk “64 gazeteci, 154 isim, bu Meclisteki 3 Grup Başkan Vekili, milletvekilleri bir anlamda fişlendi.” demiştim. Aslında bugün basın özgürlüğüyle birlikte, yıl dönümüyle birlikte bir grup önerisi verdik ve biz fişlenen 64 gazeteci ve siyasetçilerin de konuşulmasını istedik Basın Özgürlüğü Günü’nde. Bir partinin genel başkanının açıklamalarını yazdık ve Meclis Başkanı bu araştırma önergemizi bize iade etti. Neden iade etti? Çünkü İç Tüzük 67'ye göre biz önergede kaba ve yaralayıcı bir cümle kullanmışız. Oysa asla kullanmadık, bir partinin liderinin basın toplantısındaki cümlelerini aynen yazdık. Şimdi, sansürün kaldırıldığı, basının özgür olduğu günü kutlarken Meclis bunu yapıyorsa sözün bittiği yerdeyiz Sayın Başkan. Ben buradan Meclis Başkanına sesleniyorum: 3 Grup Başkan Vekili, milletvekilleri bir dilekçeyle mahkemeye -şikâyet desen şikâyet değil, tanık desen tanık değil- isimleri bildirilirken tek bir kelime söylemeyecek ve bununla ilgili grup önerimizi bize iade edecek, ben kınıyorum Meclis Başkanını. Meclis Başkanının görevi önce bu çatının, yasama organının, milletvekillerinin itibar ve haklarını korumaktır. (CHP sıralarından alkışlar) Ama görüyorum ki bu önergeyi iade ederek ne kadar taraf olduğunu, ne kadar yasamaya saygısı olduğunu, milletvekillerine saygısı olduğunu göstermiştir. Cumhuriyet Halk Partisi Grubu adına kınıyorum ve birazdan da zaten arkadaşımız Enis Berberoğlu çıkacak bu önergeyi konuşacak.

Şimdi, dün konuşulan bir konu, vergi yasası teklifinin ilk imzacısı Denizli Milletvekili Nilgün Ök. Ben bugün bir araştırma yaptım, “Gerçekten haksızlık mı yapılıyor?” dedim çünkü 2020-21-22-23, 2 tane aile şirketi matrahsız yani vergi ödememiş gözüküyor. Gerçekten o şirketin cirosu olmaz, ticari bir faaliyeti olmaz haklıdır ama yaptığımız araştırmalarda eşine ait şirketlerin 2020, 2021, 2022, 2023, 2024’teki cirolarına baktım, dövize çevirdim ve aşağı yukarı bugünkü değerine baktım; bakın, 2020'de 3,5 milyon ciro yapılmış, 2021'de 3 milyona yakın ciro yapılmış, döviz karşılığı ya da bugünkü paranın değeriyle yaklaşık olarak 30 milyon.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

---

**Kaynak gösterme:** Ali Mahir Başarır (CHP, Mersin). “Lozan Antlaşması'nın yıl dönümüne, basında sansürün kaldırılışının 116'ncı yıl dönümüne, basın özgürlüğünün yıl dönümünde konuşulması için verdikleri ve bir partinin genel başkanının açıklamalarını yazdıkları araştırma önergelerinin iade edildiğine, 106'ncı Birleşimde Denizli Milletvekili Nilgün Ök'ün yaptığı açıklamasındaki bazı ifadelerine, AK PARTİ Iğdır Milletvekili Cantürk Alagöz'e, Cumhurbaşkanının belediyelerin kamuya olan borçlarının bir seferde tahsil edileceğine ilişkin açıklamasına ilişkin açıklaması”. TBMM Genel Kurulu, 107. Birleşim tutanağı, 24 Temmuz 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/ali-mahir-basarir-2024-07-24-lozan-antlasmasi-nin-yil-donumune-basinda-sansurun-kaldirilisinin-116 (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/milletvekili/UyeGenelKurulKonusmalariDetay?eid=126471

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
