# İş kanunu ve bazı kanunlarda değişiklik yapılması hakkında kanun tasarısı; trabzon mv.cevdet erdöl ve 2 mv. ile şanlıurfa mv.ramazan başak'ın çalışma ve sosyal güvenlik bakanlığının teşkilat ve görevleri hakkında kanun ile bazı kanunlarda değişiklik yapılması hakkında kanun teklifleri (s.s.:224)

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 23. Dönem)
- **Konuşmacı:** Ali Rıza Öztürk (CHP, Mersin)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 105. Birleşim
- **Tarih:** 15 Mayıs 2008
- **Gündem:** İŞ KANUNU VE BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUN TASARISI; TRABZON MV.CEVDET ERDÖL VE 2 MV. İLE ŞANLIURFA MV.RAMAZAN BAŞAK'IN ÇALIŞMA VE SOSYAL GÜVENLİK BAKANLIĞININ TEŞKİLAT VE GÖREVLERİ HAKKINDA KANUN İLE BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUN TEKLİFLERİ (S.S.:224)
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/ali-riza-ozturk-23-2008-05-15-is-kanunu-ve-bazi-kanunlarda-degisiklik-yapilmasi-hakkinda-kanun-tasar

> Ali Rıza Öztürk (CHP), 15 Mayıs 2008 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 105. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: İŞ KANUNU VE BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUN TASARISI; TRABZON MV.CEVDET ERDÖL VE 2 MV. İLE ŞANLIURFA MV.RAMAZAN BAŞAK'IN ÇALIŞMA VE SOSYAL GÜVENLİK BAKANLIĞININ TEŞKİLAT VE GÖREVLERİ HAKKINDA KANUN İLE BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUN TEKLİFLERİ (S.S.:224)); konuşma 533 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

ALİ RIZA ÖZTÜRK (Mersin) – Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; görüşülmekte olan yasa tasarısının 23’üncü maddesinde verdiğimiz değişiklik önergesi üzerine söz almış bulunuyorum. Hepinizi saygıyla selamlıyorum.

Maddede, adı üstünde, idari para cezası verileceği öngörülüyor. İdari para cezası verileceğine göre, ceza uygulanacağına göre ortada bir suç, Ceza Hukuku anlamında bir suç vardır. Bu suçun da ilgili cumhuriyet savcılıklarına bildirilmesini biz istemiştik, ilgili kurum tarafından, önergemiz bu yöndedir.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; görüşülmekte olan yasa tasarısı doğrudan istihdamla ilgili, üretimle ilgili, ekonomiyle ilgili. Ekonomideki kriz artık sokağa indi, ekonomide yavaşlama devam ediyor, büyümede yavaşlama devam ediyor. Yine, enflasyon gittikçe artışa devam ediyor, işsizlik artışı devam ediyor, istihdam azalışı devam ediyor. Yurttaşlarımızın konut ve bireysel kredideki borçları, yani kısacası hane halkına düşen borç yükü giderek artıyor.

Burada işsizlikle ilgili AKP’li arkadaşlarımız da bildirmişlerdi, “Bu işsizlik rakamlarını muhalefet milletvekilleri neye göre söylüyorlar?” diye. Devletin verdiği resmî istatistiklere göre söylüyoruz. Bugün işsizlik, 11,3 olarak devlet açıklamıştır. Eğer iş aramayıp da çalışma gücü olan kişiler de buna katıldığında bu oranın yüzde 18,4 olduğu açıktır. İstihdam edilenlerin sayısında da 2007’nin aralık, ocak, şubat dönemine göre 278 bin kişi azalma olduğu görülmektedir. Genç nüfustaki işsizlik oranı yüzde 21’dir. Bu, Türkiye’de her 5 gençten 1’inin işsiz olduğu anlamına gelmektedir. Bilindiği üzere, 4447 sayılı İşsizlik Sigortası Yasası, iş güvencesi olmayan ülkemizde işlerini kaybeden işçilerin o işsiz geçirdikleri süredeki risklerini sigorta etmeye yönelik bir yasa idi. Ancak, bu fonu, Hükûmet, öyle anlaşılıyor ki, bir işsizlik sigortası fonu olarak değil, istediği zaman kullanacağı bir fon olarak değerlendirmektedir. Zaten bu fon bugüne kadar amacına uygun olarak sadece 1,7 milyarı ödemiş, 34,4 milyar YTL para toplanmıştır.

Değerli milletvekilleri, iş hukuku, kamu hukukuyla çok yakından ilgilenen, sıkı sıkı bağları olan ve sosyal bir hukuktur. Sosyal hukuk devleti, halkını yoksullaştıran, sonra o yoksullaşan halka kömür dağıtan devlet değildir. Sosyal hukuk devleti, güçsüzün, işsizin, fakir fukaranın yanında yer alan devlet demektir. İşçi sağlığı ve iş güvenliği, yaşam hakkıyla doğrudan ilgilidir. İşçi sağlığı ve iş güvenliği, iş güvencesiyle ilgilidir ve güçlü sendikaların varlığıyla sağlanabilecektir. Kayıt dışı istihdam bugün yüzde 55 bir veriye göre, bir veriye göre yüzde 48’dir. Örneğin, Tuzla tersanelerinde, resmî ilgili kurumlar, çalışan fiilî işçi sayısının 24-25 bin olduğunu söylemelerine rağmen, Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığının bize verdiği, burada, bu Mecliste bundan önceki yasa konuşulurken verdiği rakam, sigortalı işçi sayısının 10.460 olduğunu söylemiştir. Ben şimdi Sayın Bakanımıza sormak istiyorum: Gerçekten, Tuzla bölgesinde çalışan, fiilî, Tuzla’da, tersanelerde çalışan fiilî işçi sayısı nedir ve bunun ne kadarının otuz gün üzerinden primi ödenmektedir, ne kadarının girişi yapılmaktadır? Bu konuda sağlıklı bilgilere ihtiyacımız olduğunu ben düşünmekteyim.

Değerli arkadaşlarım, işçi sağlığı ve iş güvenliği en kolay tasarruf edilebilecek bir olay değildir. Sizler de takdir edersiniz ki önceden kestirilemeyen ve dolayısıyla tedbir alınması mümkün olmayan risklerin ortaya çıkması sonucunda meydana gelen olaylara iş kazası denilir. Eğer önceden ortaya çıkması öngörülebilen ve tedbir alınması mümkün olan sosyal riskler ortaya çıktığında kişiler ölüyorsa, bu iş kazası değil, bunların adı cinayettir. Bugün Türkiye’deki iş kazalarının en önemlilerinin gerçekte iş kazası olmadığı, önceden öngörülen, bilinen tehlikeler için tedbir alınmaması nedeniyle ortaya çıktığı, devletin aslında resmî kayıtlarında da vardır. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı müfettişlerinin Tuzla’da yaptığı denetimlerde, olayların meydana gelmesinde yüzde 70 ve 80 kusurun işverenlerde olduğu, yüzde 10 veya 20 oranındaki kusurların işçide olduğu söylenilmektedir.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

---

**Kaynak gösterme:** Ali Rıza Öztürk (CHP, Mersin). “İş kanunu ve bazı kanunlarda değişiklik yapılması hakkında kanun tasarısı; trabzon mv.cevdet erdöl ve 2 mv. ile şanlıurfa mv.ramazan başak'ın çalışma ve sosyal güvenlik bakanlığının teşkilat ve görevleri hakkında kanun ile bazı kanunlarda değişiklik yapılması hakkında kanun teklifleri (s.s.:224)”. TBMM Genel Kurulu, 105. Birleşim tutanağı, 15 Mayıs 2008. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/ali-riza-ozturk-23-2008-05-15-is-kanunu-ve-bazi-kanunlarda-degisiklik-yapilmasi-hakkinda-kanun-tasar (erişim: 29 Ekim 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
