# Türkiye cumhuriyeti anayasasının bazı maddelerinin değişiklik yapılması hakkında (s.s.497)

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 23. Dönem)
- **Konuşmacı:** Atilla Kart (CHP, Konya)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 94. Birleşim
- **Tarih:** 25 Nisan 2010
- **Gündem:** TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANAYASASININ BAZI MADDELERİNİN DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA (S.S.497)
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/atilla-kart-23-2010-04-25-turkiye-cumhuriyeti-anayasasinin-bazi-maddelerinin-degisiklik-yapilmas

> Atilla Kart (CHP), 25 Nisan 2010 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 94. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANAYASASININ BAZI MADDELERİNİN DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA (S.S.497)); konuşma 544 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

ATİLLA KART (Konya) – Evet Sayın Başkan.

BAŞKAN – Buyurun. (CHP sıralarından alkışlar)

Önerge üzerinde konuşacaksınız, süreniz beş dakika.

ATİLLA KART (Konya) – Sayın Başkan, sayın milletvekilleri; tarafımızdan verilen önerge hakkında söz almış bulunmaktayım. Genel Kurulu saygıyla selamlıyorum.

Bugün ebediyete intikal eden Barolar Birliğinin Değerli Başkanı, değerli insan, saygıdeğer meslektaşım Özdemir Özok’u kaybetmenin derin üzüntüsünü öncelikle ifade ediyorum. Kendisine, merhuma Tanrı’dan rahmet diliyorum, kederli ailesine, Barolar Birliği camiasına ve halkımıza başsağlığı diliyorum.

Sayın Başkan, Meclis yönetiminde yetersiz kalıyorsunuz. Yetersiz kaldığınız için zafiyet gösteriyorsunuz. Buna bir de… Partili kimliğinizi aşamadığınız için ayrıca Meclisin çalışmasında gerçekten verimliliği yok ediyorsunuz ve yaratılan gerginliğin müsebbibi hâline geliyorsunuz.

Biraz evvel, grup başkan vekiline yönelik olarak, görünürde, grup başkan vekillerimizin ısrarlı takibi üzerine, nihayet işlem yapmak zorunda kaldınız. Orada da, görünürde zevahiri kurtarmak gayesiyle, nasıl olsa AKP’nin çoğunluk grubuyla, işaret oyuyla bu reddedilecek gibi bir yaklaşımın içinde olduğunuz açık. Burada pekâlâ doğrudan uyarma uygulamasını yapabilirdiniz, bu sizin takdirinizde olan bir disiplin uygulamasıydı. Bunu yapmadınız, bunu yapmadığınız gibi yine o tartışma esnasında kürsüye fiilen saldıran Meclis İdare Amiri hakkında şu ana kadar hiçbir işlem yapmadınız.

SERACETTİN KARAYAĞIZ (Muş) – İdare Amirinin görevi ne?

VEYSİ KAYNAK (Kahramanmaraş) – Önergeye gel, önergeye!

ATİLLA KART (Devamla) - Sayın Başkan, güven vermiyorsunuz, gerçekten güven vermiyor-sunuz, partili kimliğinizi bir türlü aşamıyorsunuz.

Grup başkan vekillerimizden aldığımız, tarafıma verilen talimat üzerine konuşuyorum, bunun fiilen ve İç Tüzük gereği uygulanmasının zorluğunu da biliyorum ama yaptığınız yanlış uygulamayı vurgulamak adına söylüyorum: Sayın Başkan, siz, Meclisi yönetmeyi bırakın, Adalet ve Kalkınma Partisi sıralarına geçin, oy kullanın, biz sizin oy kullanmanıza itiraz etmeyeceğiz. Bu sözü veriyoruz. (CHP sıralarından alkışlar) Sizin yerinize grup başkan vekilleri bu görevi yapsınlar Sayın Başkan. Maalesef inandırıcı olmak noktasında, Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığının saygınlığını korumak noktasında perişan durumdasınız. Bir milletvekili olarak bundan büyük üzüntü duyuyorum. Bu üzüntümü Genel Kurulla paylaşmak istedim.

ÜNAL KACIR (İstanbul) – Hasta olursun, fazla üzülme!

ATİLLA KART (Devamla) - Sayın milletvekilleri, bu perişanlık sadece Meclis Başkanıyla sınırlı olsa mesele yok. Bakıyoruz, Anayasa ve Adalet Komisyonu başkanlarının -üzülerek ifade ediyorum Sayın İyimaya- mesleki, akademik ve siyasi söylemlerini inkâr ederek, geçmiş söylemleriyle mutlak anlamda çelişkiye düşecek şekilde bu Anayasa Teklifi’ni canla başla savunmaları, aslında siyaset anlayışımızın temel talihsizliğini bir kez daha önümüze koyuyor.

Bakın, Sayın Burhan Kuzu’nun Yüce Divan yapılanması, parti kapatma, bu konulardaki söylemlerine temas etmiyorum, daha yeni bir, daha doğrusu ortaya yeni çıkan bir söylemini aynen sizinle paylaşmak istiyorum, aynı cümlelerle. Ne diyor Sayın Burhan Kuzu, Anayasa Komisyonu Başkanı, Anayasa Profesörü? Diyor ki: “Bazı yazarlar cumhurbaşkanının halk tarafından doğrudan doğruya seçilmesini öngörmektedirler. Bizce, bir nevi yarı başkanlık modelini andıracak olan böyle bir model Türkiye’de işleri daha da kötü yapacaktır.”

ANAYASA KOMİSYONU BAŞKANI BURHAN KUZU (İstanbul) – Güzel, doğru.

ATİLLA KART (Devamla) – “Yarı başkanlık modelinin bizde çok daha sıkıntılar çıkaracağı ve bugünkü durumdan pek farklı olmayacağı, hatta daha kötü olacağı kanaatindeyiz. Parlamenter rejim içinde kalmak, cumhurbaşkanını halka seçtirmek sisteme uymaz.”

Devam ediyor Sayın Burhan Kuzu.

ANAYASA KOMİSYONU BAŞKANI BURHAN KUZU (İstanbul) – Sayın Kart, devam et, devam et.

ATİLLA KART (Devamla) - “Cumhurbaşkanını halk seçer de, bu Anayasa’da gerekli diğer değişiklikler yapılmazsa, o zaman doğacak siyasi kriz daha da katmerleşir. Zira, halkın en az yüzde 51 ve daha fazlasının desteğini almış bir cumhurbaşkanı Anayasa’nın vermiş olduğu yetkileri çok daha rahat kullanabilecek ve kamuoyunda da büyük bir kabul görecektir.”

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

---

**Kaynak gösterme:** Atilla Kart (CHP, Konya). “Türkiye cumhuriyeti anayasasının bazı maddelerinin değişiklik yapılması hakkında (s.s.497)”. TBMM Genel Kurulu, 94. Birleşim tutanağı, 25 Nisan 2010. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/atilla-kart-23-2010-04-25-turkiye-cumhuriyeti-anayasasinin-bazi-maddelerinin-degisiklik-yapilmas (erişim: 29 Ekim 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
