# Sosyal sigortalar ve genel sağlık sigortası kanunu ile bazı kanun ve kanun hükmünde kararnamelerde değişiklik yapılması hakkında (s.s.119) - **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 23. Dönem) - **Konuşmacı:** Ayla Akat Ata (Batman) - **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 84. Birleşim - **Tarih:** 1 Nisan 2008 - **Gündem:** SOSYAL SİGORTALAR VE GENEL SAĞLIK SİGORTASI KANUNU İLE BAZI KANUN VE KANUN HÜKMÜNDE KARARNAMELERDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA (S.S.119) - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/ayla-akat-ata-23-2008-04-01-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanunu-ile-bazi-kanun-ve-k > Ayla Akat Ata, 1 Nisan 2008 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 84. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: SOSYAL SİGORTALAR VE GENEL SAĞLIK SİGORTASI KANUNU İLE BAZI KANUN VE KANUN HÜKMÜNDE KARARNAMELERDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA (S.S.119)); konuşma 607 kelime. ## Konuşma metni (tutanaktan) AYLA AKAT ATA (Batman) – Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; sözlerime başlamadan önce geçen hafta içerisinde Türkiye'nin her tarafında yaşanan ama Batman, Siirt, Yüksekova, Hakkâri’de gölge düşen “nevroz” kutlamalarında yaşanan hukuksuzluğa dikkat çekmek istiyorum. Aradan belki bir hafta geçti ama bugün üçüncü ölüm yaşandı ve ölüm sayısının artma ihtimali de oldukça yüksektir. Bizler, ölümlerden ve işkencelerden sorumlu olan kişilerin bir an önce bulunup yargılanmasını ve bu vesileyle de İçişleri Bakanlığı ve cumhuriyet savcılarını da görevin başına davet ediyoruz. Önergemiz üzerinde konuşmak üzere söz hakkı almış bulunuyorum. Önergenin belki de diğer önergelerden biz kadınlar açısından farkı, bugüne kadar devlet güvenlik şemsiyesi altında yer almayan kadınların bugün itibarıyla tekrar Meclis gündemimizde Sosyal Güvenlik Yasa Tasarısı tartışılırken ifade edilme şansı bulmasıdır. Biz a, b, ve c bentlerinin tamamen kaldırılmasını istedik, çünkü sosyal sigortadan yararlanmayan eşin ev içerisinde çoğunlukla kadın olduğunu biliyoruz. Biz, ev içerisinde, küçük işletmelerde çalışan işçilerin, çoğunlukla aile bireyleri içerisinde sosyal güvenlik yardımından yararlanmayan eşlerin kadınlar ve çocuklar olduğunu biliyoruz ve bunu cinsiyet eşitliği politikalarına aykırı buluyoruz, çocuk işçiliğini özendirdiğini düşünüyoruz. Şöyle değerlendirebiliriz: Bu talepte bulunurken de bir sosyal güvenlik sisteminden beklenenleri esas alıyoruz. Nedir sosyal güvenlik sisteminden beklenen? Toplumsal yaşamda var olan eşitsizlikleri görerek ve devletin yeniden dağıtım rolünü kullanarak ülkedeki tüm vatandaşları insan onuruna yakışır bir şekilde yaşlılık, doğum, ebeveynlik ve işsizlik dönemi sonrası, kaza ve engellilik koşullarında gelir, bakım güvencesi ve ölüm durumunda da arkada kalanlara gelir güvencesi sağlamasıdır. Oysaki, mevcut tasarı sadece sosyal haklar kümesini daraltmakla kalmakta, iddia edilenin tam tersine nüfusun birçok kesimini kapsamamaktadır. Devletin yeniden dağıtıcı rolü gittikçe artan oranda belli gruplara ve sadece geçici dönemler için verilen sosyal yardımlara dönüşerek dar bir alana sıkıştırılmaktadır. Oysa, daha özgürlükçü ve eşitlikçi bir topluma doğru evrilmenin önemli koşullarından biri, insanların erişebildiği sosyal haklar kümesinin genişletilmesidir. Sosyal güvenlikten dışlanan grupların başında ise az önce de belirttiğimiz üzere kadınlar gelmektedir. Kadınlar kendileri sosyal güvenlik kapsamına alınmayıp, eğer eşleri ya da babaları sosyal güvenlik şemsiyesi altındaysa bunlara bağımlı kalmak durumunda bırakılmaktadırlar. Öncelikle, tasarı kadınların emek verdikleri bakım hizmetlerini yok saymaktadır. Kadınlar gelir getirici bir işte çalışsınlar ya da çalışmasınlar, sigortalı olsunlar ya da olmasınlar, aile ve toplumun ihtiyaç duyduğu bakım hizmetlerinin -bunun içinde evin her türlü hizmeti, çocuk ve yaşlı bakımı ve hasta bakımı da bulunmaktadır- hemen hemen tümünü üstlenmiş durumdadırlar. Oysa, bu hizmetlerin büyük bir çoğunluğu, kamunun, işverenin ve erkeklerin yapması gereken ama yapmadığı işlerdir. Bir yandan bütçe yetersizlikleri ve IMF’nin şart koştuğu faiz dışı fazla hedefleri bahane edilerek sosyal hizmetler daraltılmakta, diğer yandan küresel rekabet koşulları bahane edilerek işveren yükümlülükleri azaltılmaktadır. Böylelikle bu kesimlerin gittikçe artan oranda yerine getirmekten kaçındıkları sorumlulukların ikamesi olan bakım hizmeti, hacmi ve yoğunluğu artarak kadınların üzerine yıkılmaktadır. Bu durum, kadınların ev kadını rollerini de pekiştirmektedir. Kadınlar ev işlerine daha fazla emek sarf etmek zorunda kaldıkça gelir getirici işlere de yönelememektedirler. Oysaki, hepinizin, hepimizin birlikte yaşadıkları kadınlar, doğdukları andan itibaren “kız çocuğu”, “anne”, “eş” olarak değişik sıfatları bulunan, çalışan ortamda da “çalışan kadın” gibi ayrı bir sıfatı bulunan kadınlar, sosyal güvenlik şemsiyesinden de eşit oranda yararlanmak durumundadırlar. Her gün, sabah uykudan kalktığında çocuğuna bakmak durumunda kalan, ona yemek yapmak durumunda kalan, evini temizlemek durumunda kalan ve üretici bir faaliyet içinde bulunup el işleriyle uğraşan kadının bir günlük faaliyeti içerisinde bulunan her eylemi, esasında bir üretim alanına çekilmesi için bir gerekçedir. Yemek yapımından tutalım çocuk bakımına, çocuk bakımından tutalım ev işlerine, ev işlerinden tutalım el emeğine kadar hepsi birer üretim alanıdır ve her biri birer iş koludur. Amacımız, kadını evden çıkarıp üretim alanlarına çekip kadını sosyalleştirmek olmalıyken, kadının ev içerisindeki yükümlülüğünü artıran bir şekilde ve eşitsiz ortamda bırakarak, önceliği ev içerisinde yaşayan diğer bireylere bıkarak ev içine hapsetmek bugünün Türkiye’sinde bugün tartışılan sosyal güvenlik yasa tasarımızın konusu olmamalıydı. (Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı) --- **Kaynak gösterme:** Ayla Akat Ata (Batman). “Sosyal sigortalar ve genel sağlık sigortası kanunu ile bazı kanun ve kanun hükmünde kararnamelerde değişiklik yapılması hakkında (s.s.119)”. TBMM Genel Kurulu, 84. Birleşim tutanağı, 1 Nisan 2008. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/ayla-akat-ata-23-2008-04-01-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanunu-ile-bazi-kanun-ve-k (erişim: 29 Ekim 2026). Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.