# DEM PARTİ Grubu önerisi münasebetiyle

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 28. Dönem)
- **Konuşmacı:** Ayşegül Doğan (DEM Parti, Şırnak)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 82. Birleşim
- **Tarih:** 15 Mayıs 2024
- **Gündem:** DEM PARTİ Grubu önerisi münasebetiyle
- **Tutanak (TBMM):** https://www.tbmm.gov.tr/milletvekili/UyeGenelKurulKonusmalariDetay?eid=123895
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/aysegul-dogan-2024-05-15-dem-parti-grubu-onerisi-munasebetiyle

> Ayşegül Doğan (DEM Parti), 15 Mayıs 2024 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 82. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: DEM PARTİ Grubu önerisi münasebetiyle); konuşma 479 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

DEM PARTİ GRUBU ADINA AYŞEGÜL DOĞAN (Şırnak) – Teşekkürler Sayın Başkan.

Sayın milletvekilleri, Genel Kurulu selamlıyorum.

Önergemiz Kürt dil bayramıyla ilgili, dolayısıyla ana dilinde eğitim hakkı, ana dillerin bu ülkede özgürce konuşulabilmesi, yasal güvenceye kavuşturulması ve Anayasa’da bir yer bulabilmesiyle ilgili. Doğrusu ben de bir Kürt olarak, Türkiyeli bir Kürt olarak bugün bu Parlamentoda Kürtçe konuşarak başlamak isterdim; yalnızca Kürtçe değil, diğer dillerin de bu Parlamentoda konuşulabilmesini çok arzu ederdim. Bu ülkenin yurttaşı olarak benim duyduğum hicap sizler tarafından duyuluyor mu, merak ediyorum.

21’inci yüzyıldayız, bugün 15 Mayıs kürt dil bayramı ve bu ülkede yaklaşık 20 milyon, hatta belki daha fazla insan Kürtçe konuşuyor. Yani Türkçeden sonra bu ülkede en çok konuşulan dilde eğitim görülemiyor. Bu dilin yasal hiçbir güvencesi yok. Hatta şu anda, mesela, seçim bölgem Şırnak'ın Cizre ilçesinde 15 Mayıs kürt dil bayramı nedeniyle yapılmak istenen bir açıklama dahi engelleniyor. Bu, yalnızca bir örnek ve Cizre’yle sınırlı değil, bugün benzer bir durum Van'da da oldu. Konserler, tiyatrolar, oyunlar, şiirler, kitaplar, tüm bunlar yasaklanıyor. Bakınız, her gün bu yasaklara yeni gerekçeler bulunuyor. Ne bulunuyor? Mesela, bugün, Grup Başkan Vekillerimizden Gülüstan Kılıç Koçyiğit’in Kürtçe ana dilinde eğitimin anayasal güvenceye alınması için ve Kürt çocukları için Kürtçe ana dil hakkını savunmak için verdiği önergeyi Meclis Başkanı Numan Kurtulmuş Anayasa’ya aykırılık gerekçesiyle geri göndermiş. Şimdi, bir gün Anayasa’ya aykırı, bir gün İç Tüzük’e aykırı, bazı zamanlar toplumsal hassasiyetlere takılır. Bunu daha ne kadar inkâr ederek, yok sayarak, görmeyerek böyle sürdürebiliriz? Bu soruyu özellikle normalleşme ve yumuşama tartışmalarının olduğu bugünlerde bir kez daha grubumuz adına, partimiz adına hatırlatmak isterim. Çünkü bu kadar çok dilliliğin olduğu, bu kadar çok kültürlü bir ülkede, bu kadar çok kimlikli bir ülkede bunları yok sayarak, bunlar görmezden gelerek; bunları her defasında başka gerekçelerle, başka isimlendirmelerle, başka bahanelerle reddederek yalnızca tekçi, yalnızca tek kimliğin olduğu, yalnızca tek dilin yaşadığı ve yalnızca tekçiliğin dayatıldığı bir ülkede hiçbir normalizasyondan ya da yumuşamadan bahsedemeyiz. Üstelik, yeni Anayasa tartışmaları sürerken, bir yandan bunun yapım sürecine doğru giderken bu konuların da bir kez daha altını çizmek isteriz.

Şimdi, sayın milletvekilleri, bu zifirî günlerde bir nebze de olsa içimizi ferahlatan bir şey de var tabii; her şeye rağmen sürdürülen bir dilin varlık mücadelesi. Bir kere, buradan onları selamlamak istiyorum. Kürtçeyi yaşatanlara, bugüne getirenlere, vazgeçmeyenlere; inatla, ısrarla, hatta ne yazık ki can pahasına bedel ödeyen ve çok dilli, çok kültürlü, çok kimlikli bir Türkiye için yani aslında daha demokratik, daha fazla özgür, eşit ve adil bir ülke tasavvuru için vazgeçmeyen herkese 15 Mayıs Kürt dil bayramı dolayısıyla bir kez daha teşekkür ederiz ve onlardan çok büyük bir ilham aldığımızı, esin kaynağımız olduklarını hatırlatmak isterim.

Şimdi, müsaadenizle değil, izninizle değil -biliyorum, tutanaklara “bilinmeyen bir dil” “x dil” olarak geçecek, bunu çok iyi biliyorum- ama Kürt dil bayramını yani kendi ana dilimin bayramını Kürtçe de kutlamak isterim. “…”[(*)]

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN – Buyurun tamamlayın.

AYŞEGÜL DOĞAN (Devamla) – Bitiriyorum Sayın Başkan eğer müsaade ederseniz.

---

**Kaynak gösterme:** Ayşegül Doğan (DEM Parti, Şırnak). “DEM PARTİ Grubu önerisi münasebetiyle”. TBMM Genel Kurulu, 82. Birleşim tutanağı, 15 Mayıs 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/aysegul-dogan-2024-05-15-dem-parti-grubu-onerisi-munasebetiyle (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/milletvekili/UyeGenelKurulKonusmalariDetay?eid=123895

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
